ILPP1/443-54/12-5/NS

Pisma urzędowe
Status:  Nieoceniane

Pismo z dnia 17 kwietnia 2012 r. Izba Skarbowa w Poznaniu ILPP1/443-54/12-5/NS

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 z późn. zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 16 stycznia 2012 r. (data wpływu 19 stycznia 2012 r.), uzupełnionym pismem z dnia 3 kwietnia 2012 r. (data wpływu 5 kwietnia 2012 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie stawki podatku dla czynności przeniesienia własności nieruchomości na rzecz Miasta - jest nieprawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 19 stycznia 2012 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie stawki podatku dla czynności przeniesienia własności nieruchomości na rzecz Miasta. Wniosek uzupełniono pismem z dnia 3 kwietnia 2012 r. (data wpływu 5 kwietnia 2012 r.) o informacje doprecyzowujące opisany stan faktyczny.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

W dniu 11 maja 2006 r. Wnioskodawca nabył od osoby fizycznej, niebędącej podatnikiem VAT, udział w wysokości 1/6 w nieruchomości stanowiącej działkę nr 8/2 o powierzchni 1894 m2, położonej w X, objętej księgą wieczystą nr (...), zabudowanej budynkiem mieszkalnym. Transakcja nie była objęta podatkiem VAT. W dniu 14 lipca 2006 r. został złożony wniosek o ujawnienie podziału działki nr 8/2 na dwie działki: nr 8/3 o powierzchni 26 m2 (niezabudowanej) i nr 8/4 o powierzchni 1868 m2. Następnie na podstawie decyzji Prezydenta Miasta X z dnia 15 grudnia 2009 r. zatwierdzającej projekt podziału, działka nr 8/4 została podzielona na działki: nr 8/5 o powierzchni 561 m2 (niezabudowana) i nr 8/6 (zabudowana) o powierzchni 1307 m2. Następnie z działki nr 8/6 została wydzielona działka nr 8/11 (zabudowana) o powierzchni 127 m2.

W dniu 6 kwietnia 2007 r. Spółka nabyła od osoby fizycznej, niebędącej podatnikiem VAT, działkę nr 4/2 o powierzchni 353 m2, położoną w X, objętą księgą wieczystą nr (...). Transakcja nie była objęta podatkiem VAT.

W dniu 18 marca 2008 r. uchwałą Rady Miasta X Nr (...) uchwalony został miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obszaru Y w X, który wszedł w życie w dniu 25 kwietnia 2008 r. Powyższy plan miejscowy wprowadził następujące przeznaczenie opisanych wyżej działek: nr 8/3 - teren drogi publicznej (...) droga główna ruchu przyspieszonego z węzłami III rama komunikacyjna, nr 8/11 (zabudowana) - tereny zabudowy usługowej 2U oraz w części droga (...), nr 4/2 - teren drogi publicznej (...) droga główna ruchu przyspieszonego z węzłami III rama komunikacyjna.

W dniu 23 grudnia 2010 r. Wojewoda w sprawie (...) wydał decyzję o lokalizacji przedsięwzięcia (...), na podstawie art. 23 i następnych ustawy z dnia 7 września 2007 r. o przygotowaniu turnieju finałowego (...) (dalej: ustawa (...)). Powyższa decyzja stała się ostateczna na dzień jej wydania, tj. na dzień 23 grudnia 2010 r., ze względu na nadany jej rygor natychmiastowej wykonalności. Powyższa decyzja została wydana dla przedsięwzięcia pn. " (...)" oraz " (...)". Powyższa decyzja objęła wszystkie działki Wnioskodawcy, tj. działki: nr 4/2, 8/3 i 8/11, które z dniem 23 grudnia 2010 r. przeszły na własność Miasta X, stosownie do przepisów przywołanej ustawy. Nieruchomości zostały wydane inwestorowi, a w dniu 21 października 2011 r. Wojewoda wszczął postępowanie administracyjne w trybie art. 24e ust. 2 ustawy (...) w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomości przejęte od Zainteresowanego na podstawie decyzji lokalizacyjnej z dnia 23 grudnia 2010 r. Postępowanie nie zostało dotąd zakończone - rzeczoznawca majątkowy sporządził operaty szacunkowe, z którymi Zainteresowany się nie zgodził. Obecnie rzeczoznawca został zobowiązany do ustosunkowania się do zarzutów strony. Kwoty ustalone przez rzeczoznawcę w operatach są kwotami netto, tzn. nie uwzględniają podatku od towarów i usług.

W grudniu 2011 r. budynek mieszkalny posadowiony na działce nr 8/11 został wyburzony. Odszkodowanie, które zostanie ustalone decyzją wojewody będzie jedynym świadczeniem przysługującym Wnioskodawcy z tytułu wywłaszczenia. Spółka jest czynnym podatnikiem VAT.

Z pisma z dnia 3 kwietnia 2012 r., stanowiącego uzupełnienie do wniosku wynika, iż:

1.

Nieruchomość znajdująca się na działce 8/11 nie była udostępniona osobom trzecim na podstawie umów cywilnoprawnych, ani w żaden inny sposób.

2.

Zainteresowany nie ponosił wydatków na ulepszenie budynku znajdującego się na ww. działce i z tego tytułu nie dokonywał obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

3.

Budynek od momentu zakupu nieruchomości nie był ulepszany i nie był wykorzystywany do czynności opodatkowanych.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1.

Czy z tytułu przeniesienia przez Wnioskodawcę na rzecz Miasta X działki nr 4/2 na podstawie decyzji o lokalizacji przedsięwzięcia (...), w oparciu o art. 23 i następne ustawy (...), powstał po stronie Spółki obowiązek podatkowy w zakresie podatku od towarów i usług.

2.

Czy z tytułu przeniesienia przez Zainteresowanego na rzecz Miasta X działki nr 8/3 na podstawie decyzji o lokalizacji przedsięwzięcia (...), na mocy art. 23 i następnych ustawy (...), powstał po stronie Wnioskodawcy obowiązek podatkowy w zakresie podatku od towarów i usług.

3.

Czy z tytułu przeniesienia przez Spółkę na rzecz Miasta X działki nr 8/11 na podstawie decyzji o lokalizacji przedsięwzięcia (...), w oparciu o art. 23 i następne ustawy (...), powstał po stronie Zainteresowanego obowiązek podatkowy w zakresie podatku od towarów i usług.

Zdaniem Wnioskodawcy:

Ad. 1

W zakresie działki nr 4/2, przeniesienie własności towaru (gruntu) nie jest opodatkowane podatkiem VAT.

W opinii Spółki, co do zasady wywłaszczenie dokonane w trybie ustawy (...) jest opodatkowane podatkiem VAT na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (VATU), przy czym czynnością opodatkowaną nie jest samo odszkodowanie, lecz wcześniejsze przeniesienie własności nieruchomości, w stosunku do którego odszkodowanie winno być surogatem. W analizowanym stanie sprawy zdarzenie to nie jest jednak opodatkowane podatkiem VAT, ze względu na zwolnienie, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 9 VATU. Niewątpliwie doszło do dostawy gruntu niezabudowanego, a zatem zbadania wymaga czy grunt ten jest terenem innym niż "tereny budowlane oraz przeznaczone pod zabudowę". Stosownie do zapisów planu miejscowego działka nr 4/2 przeznaczona była w chwili dostawy towaru pod drogi publiczne. Mimo literalnego brzmienia przepisów prawa budowlanego, a w szczególności definicji budowli (art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane) obejmującej obiekty liniowe, a więc również drogi, potraktowanie działki nr 4/2 jako przeznaczonej pod zabudowę byłoby sprzeczne z ratio legis i wykładnią celowościową normy zawartej w art. 43 ust. 1 pkt 9 VATU. Zainteresowany podkreślił, że przepis ten wprowadza zwolnienie od podatku dla terenów nieprzeznaczonych pod zabudowę, a więc dla takich, których właściciel nie może wykorzystać komercyjnie, a tym samym, co do których nie może podnieść ich wartości. U podstaw takiego zwolnienia leżało wyłączenie obowiązku podatkowego co do takich nieruchomości, które ze względu na brak możliwości zabudowy nie mogą być przedmiotem działalności gospodarczej. W analizowanym przypadku działka nr 4/2 stosownie do zapisów planu miejscowego mogła być przeznaczona tylko i wyłącznie pod lokalizację drogi publicznej. Z kolei stosownie do art. 2a ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, drogi publiczne mogą być własnością wyłącznie Skarbu Państwa albo jednostek samorządu terytorialnego. Tym samym, inwestorem w zakresie dróg publicznych również mogą być podmioty publiczne (rei extra commercium). Zatem, w przypadku prywatnego właściciela nieruchomości przeznaczonej pod drogę publiczną nigdy nie będzie on mógł zabudować nieruchomości zgodnie z jej przeznaczeniem. W konsekwencji działka taka, mimo formalnego przeznaczenia pod zabudowę, ma dla właściciela prywatnego charakter nieruchomości wyłączonej z zabudowy, niczym nie różniącej się od terenów rolnych albo terenów zielonych.

Wnioskodawca uważa, iż w tej sytuacji odmowa zastosowania art. 43 ust. 1 pkt 9 VATU stanowiłaby wykładnię contra legem i pozostawałaby w sprzeczności z celem wprowadzenia wyjątku od tego zwolnienia.

Ad. 2

W zakresie działki nr 8/3, przeniesienie własności towaru (gruntu) nie jest opodatkowane podatkiem VAT.

Zdaniem Spółki, transakcja objęta jest zwolnieniem określonym w art. 43 ust. 1 pkt 9 VATU.

W tym miejscu należy odwołać się do argumentacji przywołanej w pkt 1.

Jednocześnie transakcja objęta jest zwolnieniem, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 10 VATU w zw. z art. 29 ust. 5 VATU.

Mimo, że działka nr 8/3 nie była w chwili dostawy bezpośrednio zabudowana budynkiem, to była objęta tą samą księgą wieczystą, co działka nr 8/11 (zabudowana budynkiem mieszkalnym), a nadto w chwili zakupów obie aktualne działki nr 8/3 i nr 8/11 stanowiły jedną gospodarczą całość jako działka nr 8/2. Tym samym należy uznać, że aktualna działka nr 8/3 stanowi grunt trwale związany z budynkiem, o którym mowa w art. 29 ust. 5 VATU, a zatem zwolnienie dotyczące budynku określone w art. 43 ust. 1 pkt 10 VATU rozciąga się nie tylko na aktualną działkę nr 8/11, ale również na działkę nr 8/3. Zainteresowany podkreślił, że zakupił jedną nieruchomość, a dokonany podział fizyczny na kilka działek nie zmienił tego faktu.

W opinii Wnioskodawcy, przywołać należy w tym miejscu definicję nieruchomości z art. 46 Kodeksu cywilnego, wedle której działki geodezyjne objęte jedną księgą wieczystą stanowią jedną nieruchomość: "dwie niezabudowane działki gruntu graniczące ze sobą i należące do tego samego właściciela, dla których jest prowadzona jedna księga wieczysta, uznawane są za jedną nieruchomość gruntową, a stanowiące własność tej samej osoby i graniczące ze sobą działki gruntu objęte oddzielnymi księgami wieczystymi są odrębnymi nieruchomościami w rozumieniu art. 46 § 1 k.c." (E. Niezbecka, Komentarz do Kodeksu cywilnego, LEX). Objęcie działki nr 8/3 zwolnieniem ze względu na posadowienie budynku pozostaje również w zgodzie z zasadami słuszności, skoro właściciel nabył jedną działkę z budynkiem, a późniejsze podziały geodezyjne nie były przecież jego samowolnym działaniem, lecz wynikały jedynie z zapisów planu miejscowego.

Ad. 3

W zakresie działki nr 8/11, przeniesienie własności towaru (gruntu) nie jest opodatkowane podatkiem VAT.

Zdaniem Spółki, transakcja objęta jest zwolnieniem określonym w art. 43 ust. 1 pkt 9 VATU.

W tym miejscu należy odwołać się do argumentacji przywołanej w pkt 1

Jednocześnie transakcja objęta jest zwolnieniem, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 10 VATU w zw. z art. 29 ust. 5 VATU. Na działce tej w chwili dostawy towaru posadowiony był budynek mieszkalny, a zatem zwolnienie powinno dotyczyć budynku oraz gruntu, z którym budynek jest trwale związany.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jedn.: Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Przez towary, według art. 2 pkt 6 ustawy, rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

W świetle art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w tym również:

1.

przeniesienie z nakazu organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w imieniu takiego organu lub przeniesienie z mocy prawa prawa własności towarów w zamian za odszkodowanie;

2.

wydanie towarów na podstawie umowy dzierżawy, najmu, leasingu lub innej umowy o podobnym charakterze zawartej na czas określony lub umowy sprzedaży na warunkach odroczonej płatności, jeżeli umowa przewiduje, że w następstwie normalnych zdarzeń przewidzianych tą umową lub z chwilą zapłaty ostatniej raty prawo własności zostanie przeniesione;

3.

wydanie towarów na podstawie umowy komisu: między komitentem a komisantem, jak również wydanie towarów przez komisanta osobie trzeciej;

4.

wydanie towarów komitentowi przez komisanta na podstawie umowy komisu, jeżeli komisant zobowiązany był do nabycia rzeczy na rachunek komitenta;

5.

ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego, ustanowienie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu oraz przekształcenie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego na spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, a także ustanowienie na rzecz członka spółdzielni mieszkaniowej odrębnej własności lokalu mieszkalnego lub lokalu o innym przeznaczeniu oraz przeniesienie na rzecz członka spółdzielni własności lokalu lub własności domu jednorodzinnego;

6.

oddanie gruntów w użytkowanie wieczyste;

7.

zbycie praw, o których mowa w pkt 5 i 6.

Z przywołanego przepisu wynika, iż przeniesienie z nakazu organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w imieniu takiego organu lub przeniesienie z mocy prawa prawa własności towarów (nieruchomości) w zamian za odszkodowanie jest objęte podatkiem od towarów i usług (a więc także wówczas, gdy nie jest ono następstwem decyzji właściciela, lecz wynika z nakazu organu władzy publicznej lub z mocy samego prawa).

W takiej sytuacji uznać należy, że ma miejsce dostawa towarów w zamian za odszkodowanie, zaś odszkodowanie pełni funkcję wynagrodzenia za przeniesienie własności towarów, czyniąc tego rodzaju dostawę faktycznie odpłatną - objętą opodatkowaniem podatkiem od towarów i usług.

Z opisu sprawy wynika, iż w dniu 11 maja 2006 r. Wnioskodawca nabył od osoby fizycznej, niebędącej podatnikiem VAT, udział w wysokości 1/6 w nieruchomości stanowiącej działkę nr 8/2 o powierzchni 1894 m2, położonej w X, objętej księgą wieczystą nr (...), zabudowanej budynkiem mieszkalnym. Transakcja nie była objęta podatkiem VAT. W dniu 14 lipca 2006 r. został złożony wniosek o ujawnienie podziału działki nr 8/2 na dwie działki: nr 8/3 o powierzchni 26 m2 (niezabudowanej) i nr 8/4 o powierzchni 1868 m2. Następnie na podstawie decyzji Prezydenta Miasta z dnia 15 rudnia 2009 r. zatwierdzającej projekt podziału, działka nr 8/4 została podzielona na działki: nr 8/5 o powierzchni 561 m2 (niezabudowana) i nr 8/6 (zabudowana) o powierzchni 1307 m2. Z kolei później z działki nr 8/6 została wydzielona działka nr 8/11 (zabudowana) o powierzchni 127 m2. W dniu 6 kwietnia 2007 r. Spółka nabyła od osoby fizycznej, niebędącej podatnikiem VAT, działkę nr 4/2 o powierzchni 353 m2, położoną w X, objętą księgą wieczystą nr (...). Transakcja nie była objęta podatkiem VAT.

W dniu 23 grudnia 2010 r. Wojewoda wydał decyzję o lokalizacji przedsięwzięcia (...), na podstawie art. 23 i następnych ustawy z dnia 7 września 2007 r. o przygotowaniu turnieju finałowego (...). Powyższa decyzja stała się ostateczna na dzień jej wydania, tj. na dzień 23 grudnia 2010 r., ze względu na nadany jej rygor natychmiastowej wykonalności. Powyższa decyzja została wydana dla przedsięwzięcia pn. " (...)" oraz " (...)". Powyższa decyzja objęła wszystkie działki Wnioskodawcy, tj. działki: nr 4/2, 8/3 i 8/11, które z dniem 23 grudnia 2010 r. przeszły na własność Miasta X, stosownie do przepisów przywołanej ustawy. Nieruchomości zostały wydane inwestorowi, a w dniu 21 października 2011 r. Wojewoda wszczął postępowanie administracyjne w trybie art. 24e ust. 2 ustawy (...) w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomości przejęte od Zainteresowanego na podstawie decyzji lokalizacyjnej z dnia 23 grudnia 2010 r. Postępowanie nie zostało dotąd zakończone - rzeczoznawca majątkowy sporządził operaty szacunkowe, z którymi Zainteresowany się nie zgodził. Obecnie rzeczoznawca został zobowiązany do ustosunkowania się do zarzutów strony. W grudniu 2011 r. budynek mieszkalny posadowiony na działce nr 8/11 został wyburzony. Odszkodowanie, które zostanie ustalone decyzją wojewody będzie jedynym świadczeniem przysługującym Wnioskodawcy z tytułu wywłaszczenia. Spółka jest czynnym podatnikiem VAT.

Wskazać należy, iż w myśl art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o przygotowaniu finałowego turnieju (...) (tekst jedn.: Dz. U. z 2010 r. Nr 26, poz. 133), decyzję o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięć (...), na wniosek spółki celowej lub innego właściwego podmiotu, wydaje wojewoda w terminie 1 miesiąca od złożenia wniosku.

Jak wynika z art. 24 ust. 1 ww. ustawy, decyzja o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia (...) zawiera w szczególności:

1.

linie rozgraniczające teren;

2.

warunki techniczne realizacji przedsięwzięcia (...);

3.

warunki wynikające z prawnie chronionych potrzeb ochrony środowiska, ochrony zabytków i dóbr kultury współczesnej oraz potrzeb obronności państwa;

4.

wymagania dotyczące ochrony interesów osób trzecich;

5.

zatwierdzenie podziału nieruchomości, o którym mowa w art. 24a ust. 1;

6.

oznaczenie nieruchomości lub ich części, według katastru nieruchomości, które stają się własnością Skarbu Państwa lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego;

7.

określenie terminu wydania nieruchomości lub opróżnienia lokali i innych pomieszczeń.

Na mocy art. 24a ust. 1 cyt. ustawy, decyzją o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia (...) zatwierdza się podział nieruchomości. Mapy z projektami podziału nieruchomości stanowią integralną część decyzji o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia (...).

Nieruchomości, o których mowa w art. 24 ust. 1 pkt 6, stają się z mocy prawa własnością odpowiednio Skarbu Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego z dniem, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia (...) stała się ostateczna (art. 24a ust. 3 powołanej ustawy).

W świetle art. 24e ust. 1 wskazanej ustawy, za nieruchomości oraz ograniczone prawa rzeczowe do nieruchomości, o których mowa w art. 24a ust. 3 oraz w art. 24d ust. 3, przysługuje odszkodowanie w wysokości uzgodnionej między spółką celową lub innym właściwym podmiotem a dotychczasowym właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości, a także osobą, której przysługują ograniczone prawa rzeczowe do nieruchomości.

W oparciu o ust. 2 ww. przepisu, jeżeli w terminie 2 miesięcy od dnia, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia (...) stała się ostateczna, nie dojdzie do uzgodnienia, o którym mowa w ust. 1, wysokość odszkodowania ustala wojewoda w drodze decyzji, w terminie 30 dni od dnia wszczęcia postępowania. Postępowanie o ustalenie wysokości odszkodowania wszczyna się niezwłocznie po upływie terminu na dokonanie uzgodnienia, o którym mowa w zdaniu pierwszym.

Ponadto, art. 24e ust. 3 tej ustawy stanowi, iż wysokość odszkodowania, o którym mowa w ust. 1 i 2, ustala się na podstawie operatu szacunkowego sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego, według stanu nieruchomości w dniu wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia (...) przez organ pierwszej instancji oraz według jej wartości w dniu uzgodnienia, o którym mowa w ust. 1, albo w dniu wydania decyzji ustalającej wysokość odszkodowania. Odszkodowanie podlega waloryzacji na dzień wypłaty, według zasad obowiązujących w przypadku zwrotu wywłaszczonych nieruchomości.

Podkreślić należy, iż z konstrukcji podatku od towarów i usług wynika, że podatnik, który wykonuje czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT, zobowiązany jest opodatkować daną czynność w momencie powstania obowiązku podatkowego.

Podstawowa zasada dotycząca powstania obowiązku podatkowego w podatku od towarów i usług została sformułowana w art. 19 ust. 1 ustawy, zgodnie z którym obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wydania towaru lub wykonania usługi, z zastrzeżeniem ust. 2-21, art. 14 ust. 6, art. 20 i art. 21 ust. 1.

Jednocześnie, jeżeli dostawa towaru lub wykonanie usługi powinny być potwierdzone fakturą, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wystawienia faktury, nie później jednak niż w 7. dniu, licząc od dnia wydania towaru lub wykonania usługi - art. 19 ust. 4 ustawy.

Jednakże stosownie do treści art. 19 ust. 22 ustawy, minister właściwy do spraw finansów publicznych może określić, w drodze rozporządzenia, późniejsze niż wymienione w ust. 1-21 oraz w art. 20 i art. 21 terminy powstania obowiązku podatkowego, uwzględniając specyfikę wykonywania niektórych czynności, uwarunkowania obrotu gospodarczego niektórymi towarami oraz przepisy Unii Europejskiej.

Na podstawie przepisu § 3 ust. 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 4 kwietnia 2011 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 73, poz. 392 z późn. zm.), w przypadku przeniesienia z nakazu organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w imieniu takiego organu własności towarów w zamian za odszkodowanie, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty.

Tak więc w sytuacji przeniesienia z nakazu organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w imieniu takiego organu własności towarów w zamian za odszkodowanie, na mocy ustawowej delegacji zawartej w cyt. art. 19 ust. 22 ustawy, przewidziano szczególny moment powstania obowiązku podatkowego określony w § 3 ust. 3 powołanego wyżej rozporządzenia, zgodnie z którym obowiązek podatkowy w takiej sytuacji powstaje z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty.

Zdaniem tut. Organu, wydanie w dniu 23 grudnia 2010 r. decyzji o lokalizacji przedsięwzięcia (...), która stała się ostateczna na dzień jej wydania, tj. na dzień 23 grudnia 2010 r., ze względu na nadany jej rygor natychmiastowej wykonalności, nie jest równoznaczne z wydaniem towaru.

Jak wskazano wyżej przedmiotem opodatkowania jest w zasadzie odpłatna dostawa towarów, w tym przeniesienie z mocy prawa prawa własności towarów w zamian za odszkodowanie, które pełni funkcję wynagrodzenia z tytułu tej dostawy. Zatem, wynagrodzenie musi mieć konkretny wymiar, a więc być określoną wielkością wyrażalną w pieniądzu. Dostawę można uznać za dokonaną odpłatnie, dopiero gdy istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru. Oznacza to, że przeniesienie z mocy prawa prawa własności towarów nabiera odpłatnego charakteru dopiero w momencie przyznania odszkodowania i ustalenia jego wysokości.

W rozpatrywanej sprawie w dniu, w którym stała się ostateczna decyzja o lokalizacji przedsięwzięcia (...), a więc w dniu przejścia własności nieruchomości należących do Spółki na rzecz Miasta X, odszkodowanie nie zostało przyznane, a jego wysokość nie była znana, w konsekwencji przeniesienie własności nie miało wówczas charakteru odpłatnego.

W świetle powyższego, w przedmiotowej sprawie dostawę towaru w rozumieniu art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy należy uznać za dokonaną z momentem uprawomocnienia się decyzji o wysokości odszkodowania, bowiem dopiero z chwilą przyznania odszkodowania i ustalenia jego ostatecznej wysokości czynność nabierze odpłatnego charakteru.

Podkreślić należy, iż zgodnie z zasadą ogólną zawartą w art. 93 zd. pierwsze Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347, str. 1 z późn. zm.), do transakcji opodatkowanych stosuje się stawkę obowiązującą w momencie zaistnienia zdarzenia powodującego powstanie obowiązku podatkowego.

Tym samym należy przyjąć, iż skutki podatkowe dokonywanych transakcji należy oceniać zgodnie z przepisami obowiązującymi w momencie zaistnienia zdarzeń powodujących powstanie obowiązków lub uprawnień w zakresie prawa podatkowego.

Zatem, skoro w grudniu 2011 r., a więc przed ustaleniem wysokości odszkodowania, budynek mieszkalny posadowiony na działce nr 8/11 został wyburzony, to na moment dokonania dostawy towaru, o której mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy, działka nr 8/11 będzie niezabudowana.

Na podstawie art. 41 ust. 1 ustawy, stawka podatku od towarów i usług wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1.

Jak stanowi art. 146a pkt 1 ustawy, w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2013 r., z zastrzeżeniem art. 146f, stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i ust. 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%.

Jednakże zarówno w treści ustawy, jak i w przepisach wykonawczych do niej, ustawodawca przewidział opodatkowanie niektórych czynności stawkami obniżonymi lub zwolnienie od podatku.

Zakres i zasady zwolnienia od podatku od towarów i usług dostawy towarów lub świadczenia usług zostały określone m.in. w art. 43 ustawy.

Na mocy art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy, zwalnia się od podatku dostawę terenów niezabudowanych innych niż tereny budowlane oraz przeznaczone pod zabudowę.

Zatem, zwolnienie przysługuje wyłącznie względem takiej dostawy, której przedmiotem jest grunt niezabudowany i jednocześnie o przeznaczeniu innym niż budowlane, czy też pod zabudowę. Oznacza to, że ze zwolnienia od podatku korzystać będą dostawy gruntów o charakterze rolnym lub leśnym. Nie ma przy tym znaczenia faktyczny i aktualny sposób wykorzystania gruntu, ponieważ znaczenie ma jedynie jego przeznaczenie. Przyjmuje się, że pojęcie tereny przeznaczone pod zabudowę obejmuje obszary, na których przewidziane są różne formy zabudowy np. mieszkaniowej, zabudowy techniczno-produkcyjnej, zabudowy zagrodowej.

Należy zauważyć, że ustawa o podatku od towarów i usług w art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy, posługuje się kryterium przeznaczenia terenu a nie tylko jego klasyfikacją gleboznawczą. Wskazać przy tym należy, iż na gruncie przepisów podatkowych brak jest definicji pojęcia gruntu przeznaczonego pod zabudowę.

Celem określenia czy dany grunt jest przeznaczony pod zabudowę należy się odwołać do przepisów ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 z późn. zm.).

W myśl art. 3 ust. 1 ww. ustawy, kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej na terenie gminy, w tym uchwalenie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, z wyjątkiem morskich wód wewnętrznych, morza terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej oraz terenów zamkniętych, należy do zadań własnych gminy.

Jak stanowi art. 4 ust. 1 cyt. ustawy, ustalenie przeznaczenia terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.

W przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - w świetle ust. 2 powołanego przepisu - określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w drodze decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, przy czym:

1.

lokalizację inwestycji celu publicznego ustala się w drodze decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego;

2.

sposób zagospodarowania terenu i warunki zabudowy dla innych inwestycji ustala się w drodze decyzji o warunkach zabudowy.

O przeznaczeniu nieruchomości stanowią zatem akty prawa miejscowego. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego - jako źródło prawa miejscowego, a w przypadku jego braku decyzja o warunkach zabudowy - jako akt indywidualny prawa administracyjnego.

Dopiero w przypadku, gdy dla danego terenu nie obowiązuje plan zagospodarowania przestrzennego, ani decyzja o warunkach zabudowy, należy posłużyć się inną istniejącą na dzień zawarcia transakcji dokumentacją.

Stosownie do treści art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn.: Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 z późn. zm.), podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Zatem, dla podstawy wymiaru każdego podatku, w tym podatku od towarów i usług wiążące są dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków.

Powyższe stanowisko znalazło potwierdzenie w wyroku NSA z dnia 17 stycznia 2010 r., sygn. akt I FPS 8/10, w którym rozstrzygnięto, iż w świetle art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy, przy zastosowaniu art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne, w sytuacji braku planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, dla klasyfikacji terenu niezabudowanego wiążące są zapisy ewidencji gruntów i budynków, a nie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy.

Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym wyroku stwierdził, że przy rozstrzyganiu sporów w tej kwestii należy sięgnąć do rozwiązań zawartych w Dyrektywie 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L 347). Przepis art. 12 ust. 3 powołanej Dyrektywy stanowi, że do celów dostawy terenu budowlanego - "teren budowlany" oznacza każdy grunt nieuzbrojony lub uzbrojony, uznawany za teren budowlany przez państwa członkowskie. NSA powołał się na orzeczenie w sprawie C-468/93 Gemeente Emmen a Belastingdienst Grote Ondememingen (Holandia), w którym Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej przyjął, że do ustawodawstwa krajowego każdego państwa należy ustalenie definicji terenu budowlanego. Polski ustawodawca nie zdefiniował pojęcia dostawy terenów budowlanych lub przeznaczonych pod zabudowę w ustawie o podatku od towarów i usług. A zatem do polskiego systemu prawa podatkowego nie implementowano art. 12 ust. 3 Dyrektywy 2006/112/WE Rady.

Dokonując zatem podsumowania powyższej analizy stwierdzić należy, iż kwestię zasad kształtowania polityki przestrzennej przez jednostki samorządu terytorialnego i organy administracji rządowej oraz zakres i sposób postępowania w sprawach przeznaczenia terenów na określone cele oraz ustalenia zasad ich zagospodarowania i zabudowy określa ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Z zawartych w niej przepisów wynika, że o przeznaczeniu terenu decyduje plan zagospodarowania przestrzennego sporządzony, dla terenów gminy - przez gminę oraz że ustalenia tego planu kształtują sposób wykonywania prawa własności nieruchomości. W przypadku natomiast jego braku określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w drodze decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.

W tym miejscu wskazać należy, iż pojęcie gruntu należy interpretować w kontekście przedmiotu opodatkowania podatkiem od towarów i usług. Z tej perspektywy, towarem w rozumieniu ustawy może być grunt rozumiany jako nieruchomość, mogąca być przedmiotem obrotu. Uwzględnić również należy fakt, iż na gruncie ustawy istnieje przesunięcie akcentów z prawnych na ekonomiczne aspekty transakcji, stąd też przedmiotem obrotu może być każda nieruchomość, do której sprzedający przenosi prawo do rozporządzania nią jak właściciel. W przypadku gruntu przedmiotem obrotu może być wydzielona działka lub udział w niej. Nie może być natomiast tylko wyodrębniona fizycznie część działki gruntu, gdyż nie może być ona przedmiotem obrotu.

Wskazać ponadto należy, iż stosownie do treści § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454), działkę ewidencyjną stanowi ciągły obszar gruntu, położony w granicach jednego obrębu, jednorodny pod względem prawnym, wydzielony z otoczenia za pomocą linii granicznych.

Wobec powyższego należy stwierdzić, iż co do zasady, w przypadku dostawy wyodrębnionych ewidencyjnie działek, objętych jedną księgą wieczystą, dostawę tą na gruncie przepisów podatkowych, należy rozpatrywać odrębnie bez względu na status gruntu objętego jedną księgą wieczystą. Zatem, poszczególne działki winny być traktowane jako odrębny przedmiot opodatkowania podatkiem VAT. Decydujące bowiem znaczenie - z punktu widzenia każdej nieruchomości - ma na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług - kryterium fizyczne, tj. wydzielona samodzielna nieruchomość.

Zaznaczyć należy, iż w niektórych przypadkach jedna nieruchomość może być opodatkowana różnymi stawkami podatku VAT. Sytuacja taka będzie miała miejsce na przykład, gdy na nieruchomości gruntowej znajdować się będzie zarówno budynek (budowla), której sprzedaż będzie opodatkowana podatkiem od towarów i usług, jak również budynek (budowla), którego sprzedaż będzie zwolniona od tego podatku.

Z informacji zawartych we wniosku wynika, iż w dniu 18 marca 2008 r. uchwałą Rady Miasta uchwalony został miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obszaru Y w X, który wszedł w życie w dniu 25 kwietnia 2008 r. Powyższy plan miejscowy wprowadził następujące przeznaczenie opisanych wyżej działek: nr 8/3 - teren drogi publicznej (...) droga główna ruchu przyspieszonego z węzłami III rama komunikacyjna, nr 8/11 - tereny zabudowy usługowej 2U oraz w części droga (...), nr 4/2 - teren drogi publicznej (...) droga główna ruchu przyspieszonego z węzłami III rama komunikacyjna.

Zatem z powyższego wynika, iż wszystkie trzy działki będące przedmiotem wywłaszczenia przeznaczone zostały pod zabudowę.

W związku z powyższym, przeniesienie z mocy prawa za odszkodowaniem przez Wnioskodawcę na rzecz Miasta X prawa własności niezabudowanych działek gruntu nr: 4/2, 8/3 oraz 8/11, nie może korzystać ze zwolnienia od podatku określonego w art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy, ponieważ grunty te przeznaczone są pod zabudowę (drogę publiczną, zabudowę usługową) i w konsekwencji, podlegają opodatkowaniu według stawki w wysokości 23%. Zatem, po stronie Spółki powstanie obowiązek zapłaty podatku od towarów i usług.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Tut. Organ informuje, że w niniejszej interpretacji załatwiono wniosek w części dotyczącej stawki podatku dla czynności przeniesienia własności nieruchomości na rzecz Miasta X w stanie faktycznym. Kwestia dotycząca stawki podatku dla czynności przeniesienia własności nieruchomości na rzecz Miasta X w zdarzeniu przyszłym została rozstrzygnięta w interpretacji indywidualnej z dnia 17 kwietnia 2012 r. nr ILPP1/443-54/12-6/NS.

Natomiast w kwestii określenia daty mającej znaczenie dla ustalenia stanu faktycznego i prawnego nieruchomości będących przedmiotem wywłaszczenia oraz ustalenia kwoty należnej przyznanego odszkodowania z tytułu wywłaszczenia nieruchomości wydano odrębne rozstrzygnięcie z dnia 30 marca 2012 r. nr ILPP1/443-54/12-3/NS.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, ul. Ratajczaka 10/12, 61-815 Poznań po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu - do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach - art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.

Opublikowano: http://sip.mf.gov.pl