Pisma urzędowe
Status: Aktualne

Pismo
z dnia 15 kwietnia 2014 r.
Brak obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie społeczne.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS)
DI/100000/43/445/2014

Na podstawie art. 10 ust. 1 i ust. 5 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2013 r. poz. 672 z późn. zm.) w związku z art. 83d ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1442 z późn. zm.), Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Gdańsku w sprawie z wniosku (...) z ograniczoną odpowiedzialnością z dnia 24 marca 2014 r. doręczonego dnia 3 kwietnia 2014 r. o wydanie pisemnej interpretacji:

- uznaje za prawidłowe stanowisko przedstawione we wniosku dotyczące braku obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne z tytułu pełnienia funkcji członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością na podstawie aktu powołania

UZASADNIENIE

Dnia 3 kwietnia 2014 r. do Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku wpłynął wniosek (...) z ograniczoną odpowiedzialnością o wydanie pisemnej interpretacji w trybie art. 10 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. \

Wnioskodawca wskazał, iż posiada trzech członków zarządu, w tym dwóch (...) zatrudnionych na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony na stanowisku odpowiednio Dyrektora Zarządzającego i Dyrektora Operacyjnego, natomiast Prezes zarządu - - nie zawarł z wnioskodawcą umowy o pracę.

Jednocześnie żadna z osób wchodzących w skład zarządu wnioskodawcy nie pobiera obecnie wynagrodzenia za pełnienie funkcji członka Zarządu z tytułu powołania.

Członkowie zarządu- (...) są jednocześnie wspólnikami wnioskodawcy - każdy z nich posiada po udziałów w spółce. Trzecim wspólnikiem jest (...) spółka prawa (...), która posiada udziałów w spółce,

Wnioskodawca w związku z rozwojem działalności planuje od dnia (...) r. dokonać reorganizacji stanowisk Dyrektora Zarządzającego i Dyrektora Operacyjnego poprzez oddzielenie wykonywania przez członków zarządu obowiązków wynikających ze stosunku pracy od sprawowania funkcji członków zarządu.

W konsekwencji wnioskodawca planuje rozdzielić wynagrodzenie członków zarządu, w ten sposób, że w celu realizacji obowiązków odpowiednio Dyrektora Zarządzającego i Dyrektora Operacyjnego wskazane osoby będą w dalszym ciągu zatrudnione na podstawie umowy o pracę, jednakże ze zmniejszonym wynagrodzeniem za pracę ustalonym według stawki miesięcznej.

Z umowy o pracę członków zarządu oraz z opisu zakresu czynności będzie wynikać, że w ramach stosunku pracy członkowie zarządu będą wykonywać zadania w zakresie ustalania realizacji strategii działania wnioskodawcy, organizacji pracy odpowiednich działów przedsiębiorstwa wnioskodawcy, nadzoru nad procesem sprzedaży usług wnioskodawcy, czy też zapewnienia działania wnioskodawcy zgodnie z przepisami powszechnie obowiązującego prawa.

Z kolei z tytułu realizacji obowiązków członka zarządu (reprezentacja wnioskodawcy w obrocie gospodarczym oraz prowadzenie spraw wnioskodawcy) i udziału w posiedzeniach zarządu, członkowie zarządu powołani do pełnienia tej funkcji mocą uchwały zgromadzenia wspólników z dnia (...) r. otrzymają w drodze planowanej uchwały zgromadzenia wspólników wynagrodzenie z tytułu pełnienia tej funkcji - wynagrodzenie to będzie wypłacane raz w miesiącu. W takiej sytuacji podstawą prawną działania i wynagradzania członków zarządu w tym zakresie będzie akt powołania przez zgromadzenie wspólników oraz uchwała o wynagrodzeniu, natomiast prawa i obowiązki członków zarządu określać będzie ustawa - kodeks spółek handlowych.

Z umowy o pracę członków zarządu oraz przyjętego opisu zakresu czynności będzie zatem jednoznacznie wynikać, że w ramach stosunku pracy wykonują oni inne zdania niż te, wykonywane na podstawie uchwały zgromadzenia wspólników o powołaniu ich do pełnienia tej funkcji.

We własnym stanowisku w sprawie wnioskodawca wskazał, iż powziął wątpliwość czy istotnie wynagrodzenie za wykonywanie funkcji członków zarządu wnioskodawcy nie będzie stanowiło podstawy do naliczenia składek na ubezpieczenia społeczne, w sytuacji gdy wskazani członkowie zarządu są jednocześnie zatrudnieni u wnioskodawcy na podstawie umowy o pracę na stanowiskach odpowiednio Dyrektora Zarządzającego i Dyrektora Operacyjnego.

Wnioskodawca wskazuje, że żaden przepis prawa nie zakazuje jednoczesnego zatrudniania tej samej osoby w różnym charakterze i w oparciu o różne źródła obowiązku świadczenia pracy (umowne i bezumowne). Przepisy prawa nie zabraniają konstrukcji opisanej w zdarzeniu przyszłym. Obowiązek uiszczania składek na ubezpieczenia społeczne jest konsekwencją podlegania ubezpieczeniom społecznym, przy czym krąg osób, które podlegają takiemu obowiązkowi został wskazany w art. 6 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych w zakresie ubezpieczeń emerytalnego i rentowych oraz w zakresie ubezpieczenia chorobowego - art. 11 i ubezpieczenia wypadkowego - art. 12.

Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym (emerytalnemu i rentowym, a także jak wynika z dalszych przepisów chorobowemu i wypadkowemu) podlegają pracownicy. Z tej przyczyny wynagrodzenie wynikające z zawartej umowy o pracę będzie podlegało składkom. Równocześnie żaden przepis prawa, a w szczególności wyliczenie zawarte w art. 6 ustawy nie zawiera przepisu, na podstawie którego można przyjąć, ze wykonywanie funkcji członka zarządu wyłącznie na podstawie uchwały stanowi podstawę dla podlegania ubezpieczeniom społecznym, a w konsekwencji obowiązku uiszczania składek, przy czym spółka podkreśla, ze obowiązek opłacania składek winien mieć jednoznaczną podstawę prawną, a nie można interpretować rozszerzająco katalogu zamkniętego zawartego w art. 6 ustawy. Z tej przyczyny wnioskodawca pozostaje na stanowisku, iż wynagrodzenie otrzymywane przez członków zarządu za pełnienie funkcji w zarządzie nie podlega obowiązkowi ubezpieczeń społecznych. Stanowisko to znalazło potwierdzenie m.in. w interpretacjach Zakładu Ubezpieczeń Społecznych:

- DI/100000/451/1171/2013 z dnia 13 września 2013 r.,

- DI/100000/451/226/2013 z dnia 8 marca 2013 r.,

- WPI/200000/451/1301/2013 z dnia 30 września 2013 r.

W konsekwencji zdaniem wnioskodawcy członkowie zarządu będą podlegać ubezpieczeniom społecznym z tytułu umowy o pracę za pełnienie obowiązków odpowiednio Dyrektora Zarządzającego czy Dyrektora Operacyjnego i tylko wynagrodzenie z tego tytułu będzie stanowiło podstawę naliczania składek na ubezpieczenia społeczne. Równocześnie nie będą odprowadzane składki od wynagrodzenia członków zarządu ustalonego mocą planowanej uchwały zgromadzenia wspólników.

Mając na uwadze treść wniosku oraz obowiązujące przepisy, Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Gdańsku zważył co następuje:

Przepis art. 10 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej stanowi, że przedsiębiorca może złożyć do właściwego organu administracji publicznej, lub państwowej jednostki organizacyjnej wniosek o wydanie pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania przepisów, z których wynika obowiązek świadczenia przez przedsiębiorcę daniny publicznej oraz składek na ubezpieczenia społeczne lub zdrowotne, w jego indywidualnej sprawie.

Wprowadzony art. 7 ustawy z dnia 16 listopada 2012 r. o redukcji niektórych obciążeń administracyjnych w gospodarce (Dz. U. z 2012 r. poz. 1342) art. 83d ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych stanowi, iż Zakład wydaje interpretacje indywidualne, o których mowa w art. 10 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej, w zakresie obowiązku podlegania ubezpieczeniom społecznym, zasad obliczania składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych i Fundusz Emerytur Pomostowych oraz podstawy wymiaru tych składek.

Stanowisko przedstawione przez przedsiębiorcę we wniosku z dnia 24 marca 2014 r. doręczonym dnia 3 kwietnia 2014 r., dotyczące braku obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne z tytułu pełnienia funkcji członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością na podstawie powołania należy uznać za prawidłowe.

Zgodnie z art. 201 § 4 Kodeksu spółek handlowych członek zarządu powoływany i odwoływany jest uchwałą wspólników, chyba że umowa spółki stanowi inaczej. Powołanie jest ogólnym terminem obejmującym każdą formę prowadzącą do nawiązania stosunku organizacyjnego. Następstwem nawiązanego stosunku organizacyjnego może być nawiązanie stosunku obligacyjnego np.: umowy o pracę lub umowy cywilnoprawnej. Jednakże to od woli spółki zależy czy to stosunek organizacyjny będzie wyłączną podstawą wykonywania obowiązków członka zarządu.

Pogląd, iż powołanie członka zarządu spółki kapitałowej nie zawsze oznacza nawiązanie stosunku pracy pomiędzy spółką a członkiem zarządu znajduje odzwierciedlenie w doktrynie i judykaturze (vide wyrok Sądu Najwyższego z dnia 2 grudnia 2004 r. sygn. akt I PK 51/04). Częstokroć dochodzi do nawiązania stosunku wewnętrznego o charakterze organizacyjnym. Osoba powołana na członka zarządu, aby otrzymywać wynagrodzenie nie musi być zatrudniona jedynie na podstawie umowy o pracę, umowy zlecenia czy innej umowy cywilnoprawnej, do której stosuje się przepisy o zleceniu.

Treść przepisu art. 6 oraz powiązanych art. 11 i art. 12 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych pozwala uznać, iż powołanie w znaczeniu bezumownego powierzenia funkcji organu spółki - członka zarządu (na podstawie art. 201 k.s.h.) nie stanowi samoistnego tytułu podlegania ubezpieczeniom, a tym samym nie rodzi obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne. Poprzez samo powołanie w rozumieniu Kodeksu spółek handlowych członek zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością nie staje się więc pracownikiem, zleceniobiorcą czy osobą prowadzącą działalność pozarolniczą. Nie zwalania to oczywiście, jak słusznie podniósł wnioskodawca, z podlegania ubezpieczeniom społecznym z tytułu umów o pracę i obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne od wynagrodzeń wypłacanych w związku ze świadczeniem pracy na podstawie tychże umów o pracę.

Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji.

POUCZENIE

Decyzja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie jej wydania.

Stosownie do art. 10a ust. 2 i ust. 3 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej niniejsza decyzja nie jest wiążąca dla przedsiębiorcy, natomiast jest wiążąca dla Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, do czasu jej zmiany lub uchylenia.

Od niniejszej decyzji przysługuje, zgodnie z art. 83 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, w związku z art. 10 ust. 5 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, odwołanie do właściwego Wydziału Ubezpieczeń Społecznych Sądu Okręgowego w (...). Odwołanie wnosi się na piśmie za pośrednictwem jednostki organizacyjnej ZUS, która wydała decyzję lub do protokołu sporządzonego przez tę jednostkę, w terminie miesiąca od dnia doręczenia decyzji.

Opublikowano: www.zus.gov.pl