Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2619140

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie
z dnia 28 grudnia 2018 r.
VIII SA/Wa 713/18

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Leszek Kobylski.

Sędziowie WSA: Renata Nawrot (spr.), Iwona Owsińska-Gwiazda.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2018 r. w Radomiu sprawy ze skargi A. D. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia (...) sierpnia 2018 r. nr (...) w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych

1)

uchyla zaskarżoną decyzję;

2)

zasądza od Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącej A.

D. kwotę (...) ((...)) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Uzasadnienie faktyczne

Zaskarżoną decyzją z (...) sierpnia 2018 r. nr (...) Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. utrzymał w mocy decyzję Dyrektora M. Oddziału Regionalnego ARiMR w W. z dnia (...) stycznia 2018 r. nr (...) w sprawie odmowy przyznania A. D. pomocy finansowej w ramach operacji "Premie dla młodych rolników",

w ramach poddziałania "Pomoc w rozpoczęciu działalności gospodarczej na rzecz młodych rolników" objętego PROW 2014-2020.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Z akt sprawy wynika, że w dniu (...) maja 2017 r. A. D. (dalej: strona, skarżąca) złożyła wniosek o przyznanie pomocy finansowej na operacje typu "Premie dla młodych rolników" w ramach poddziałania "Pomoc w rozpoczęciu działalności gospodarczej na rzecz młodych rolników" (Premie dla młodych rolników).

W dniu (...) października 2017 r. Dyrektor M. Oddziału Regionalnego ARiMR (dalej Dyrektor ARiMR, organ I instancji) wystosował do strony wezwanie do uzupełnienia braków formalnych w następującym zakresie:

- w sekcji VIII, pole 82 wypełnione niezgodnie z instrukcją, należy wpisać nr ewidencyjny producenta rolnego, należy złożyć korektę wniosku;

- w sekcji VIII, brak osób przekazujących gospodarstwo tj. J. i E. K.;

- w sekcji XI, informacja o załącznikach wypełniona niezgodnie z instrukcją. Braki w polach nr 7, 9, 15, do poprawy będzie też pole 103, bo zmieni się liczba załączników;

- brak kopii dowodów osobistych osób przekazujących gospodarstwo potwierdzonych za zgodność z oryginałem;

- brak oświadczeń osób przekazujących gospodarstwo o wyrażeniu zgody na przeprowadzenie kontroli przez Agencję;

- brak zaświadczenia z Urzędu Skarbowego A. D. o nie prowadzeniu działów specjalnych;

Ponadto analiza biznesplanu wykazała następujące uchybienia: - brak minimum 2 ofert handlowych na każdą planowaną inwestycję podaną w tabeli 19 biznesplanu.

Termin do usunięcia braków formalnych upływał z dniem (...) listopada 2017 r.

W odpowiedzi na wezwanie do usunięcia braków dniu (...) listopada 2017 r. strona przekazała następujące dokumenty:

- korektę wniosku;

- zaświadczenie wydane z Urzędu Skarbowego z dnia (...) maja 2017 r. dotyczące nieprowadzenia działów specjalnych przez A. D.

Ponadto pismem z (...) listopada 2017 r. zwróciła się do Dyrektora ARiMR z prośbą o wyjaśnienie dotyczące wezwania do uzupełnienia braków formalnych, podając przy tym, że osobami przekazującymi gospodarstwo są O. i A. W., natomiast Jan i E. K. są dla niej osobami obcymi, od których wraz z mężem odkupiła w 2015 r. działkę rolną stanowiącą zrekultywowane w kierunku leśnym wyrobisko pokopalniane i na tych działkach nie jest prowadzona obecnie produkcja. Ponadto, strona zwróciła się do organu I instancji o wskazanie podstawy prawnej żądania minimum 2 ofert handlowych na każdą planowaną inwestycję podaną w tabeli 19. Pismo zawierało prośbę o wskazanie nowego terminu na ewentualne uzupełnienie lub poprawienie wniosku.

Organ I instancji pismem z (...) listopada 2017 r. udzielił stronie odpowiedzi na złożone pismo (wyjaśnienie), a następnie pismem z (...) listopada 2017 r. poinformował ją o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania. W dniu (...) listopada 2017 r. wnioskodawczyni uzupełniła braki wniosku (wskazana data według organu).

W dniu (...) stycznia 2018 r. Dyrektor ARiMR decyzją nr (...), odmówił wnioskodawczyni przyznania pomocy finansowej w ramach operacji "Premie dla młodych rolników", w ramach poddziałania "Pomoc w rozpoczęciu działalności gospodarczej na rzecz młodych rolników" objętego PROW 2014-2020.

W podstawie prawnej organ wskazał art. 26 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2017 r. poz. 562 z późn. zm.) oraz § 12 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 lipca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty oraz zwrotu pomocy finansowej na operacje typu "Premie dla młodych rolników" w ramach poddziałania "Pomoc w rozpoczęciu działalności gospodarczej na rzecz młodych rolników" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015 r. poz. 982 z późn. zm.)

Uzasadniając decyzję organ I instancji wskazał, że należy przyjąć za datę złożenia wniosku o przyznanie pomocy na operację "Premie dla młodych rolników", dzień (...) listopada 2017 r., a więc dzień uzupełnienia braków formalnych. W sytuacji gdy nabór wniosków odbywał się w dniach (...) kwietnia 2017 r. do (...) maja 2017 r. - oznacza to jak podał organ I instancji, ze złożony wniosek złożony został po terminie.

Wnioskodawczyni złożyła od przedmiotowej decyzji odwołanie, w którym zakwestionowała stanowisko organu.

Przedmiotowej decyzji strona zarzuciła naruszenie przez organ ją wydający przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, tj. art. 7, 8, 9, 10, art. 35, 36 i art. 64 § 2 k.p.a. oraz art. 27 ust. 1-4 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2017 r. poz. 562 z późn. zm.)

Zaskarżoną decyzją z (...) sierpnia 2018 r. Prezes ARiMR (dalej również organ odwoławczy) utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 z późn. zm., dalej k.p.a.)

W uzasadnieniu decyzji po przedstawieniu ustalonego stanu faktycznego sprawy, przepisów prawa mających zastosowanie w sprawie, organ odwoławczy wskazał, że bezsporne jest, iż strona składając w dniu (...) maja 2017 r. wniosek o przyznanie pomocy finansowej na operacje typu "Premie dla młodych rolników" w ramach poddziałania "Pomoc w rozpoczęciu działalności gospodarczej na rzecz młodych rolników" objętego PROW 2014-2020 nie dopełniła wymagań wynikających z przepisów § 14-15 rozporządzenia wykonawczego. Zatem wobec stwierdzenia przez organ I instancji braków formalnych konieczne było, zgodnie z art. 64 § 2 k.p.a. wezwanie strony do usunięcia braków formalnych we wniosku.

Uzupełnienie wniosku przez wnioskodawczynię nastąpiło w dniu (...) grudnia 2017 r., kiedy wpłynęły do organu brakujące dokumenty, przy czym organ odwoławczy podał, że strona usunęła z zachowaniem terminu część braków formalnych, tj. korekta wniosku i złożenie zaświadczenia wydanego przez Naczelnika Urzędu skarbowego z dnia (...) maja 2017 r., a część braków formalnych wniosku o przyznanie pomocy finansowej o przyznanie pomocy finansowej (kopie dowodów osobistych osób przekazujących gospodarstwo - O. i A. W., oświadczenia osób przekazujących gospodarstwo O. i A. W. o wyrażeniu zgody na przeprowadzenie kontroli przez ARiMR) strona usunęła po upływie terminu. W takiej sytuacji jak stwierdził organ odwoławczy zasadne było przyjęcie przez organ I instancji rozpatrzenia wniosku strony z uwzględnieniem przyjętej w judykaturze wykładni stosowania art. 64 § 2 k.p.a.

Dodatkowo Prezes ARiMR zaznaczył, że strona uchybiła 7 dniowemu terminowi do usunięcia wszystkich braków formalnych do dnia (...) listopada 2017 r., a usunęła braki przed wydaniem pisma informującego o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania, co oznacza według organu odwoławczego, że za termin złożenia wniosku o przyznanie pomocy finansowej na operacje typu "Premie dla młodych rolników" w ramach poddziałania "Pomoc w rozpoczęciu działalności gospodarczej na rzecz młodych rolników" objętego PROW 2014-2020, spełniającego wymagania określone w przepisach rozporządzenia wykonawczego, należy przyjąć datę (...) listopada 2017 r.

W tej sytuacji jak podał organ odwoławczy złożenie wniosku nastąpiło po terminie naboru.

Jednocześnie odnosząc się do złożonego wniosku i zarzutów odwołania Prezes ARiMR stwierdził, że złożony wniosek przez stronę zawierał dane i dokumenty wskazujące, iż wnioskodawczyni jest właścicielem działek ewidencyjnych wchodzących w skład gospodarstwa nabytych od J. i E. K. oraz O. i A. W., m.in. dane w Biznesplanie w tabeli 5 Uprawy na gruntach ornych w plantacjach wieloletnich, TUZ, w sadach oraz UGORY\ umowę sprzedaży z dnia (...).04.2016 r., repertorium "A" Nr (...), przez J. Z. K. i E. Ko. nieruchomości rolnej składającej się z działek (...), (...) i (...), o powierzchni (...) ha położoną w miejscowości P., gmina P., powiat b., województwo m.; umowę darowizny z dnia (...).12.2016 r., repertorium "A" Nr (...), od O. i A. W. gospodarstwa rolnego, w tym ruchomości.

Uwzględniając powyższe, jak również przepisy § 14-15 rozporządzenia wykonawczego, w ocenie organu odwoławczego uzasadnione było wezwanie strony do usunięcia braków formalnych przez organ I instancji w zakresie braku danych dotyczących osób przekazujących gospodarstwo, tj. J. i E. K. w sekcji VIII wniosku, jak również braku kopii dowodów osobistych osób przekazujących gospodarstwo oraz oświadczeń osób przekazujących gospodarstwo o wyrażeniu zgody na przeprowadzenie kontroli przez Agencję, zarówno J. i E. K., jak i O. i A. W.

Organ odwoławczy stwierdził, że dopiero wyjaśnienia strony pozwoliły organowi I instancji ustalić, iż osobami przekazującymi gospodarstwo są O. i A.W.

Jednocześnie organ odwoławczy uznał, iż nieprawidłowo organ I instancji wskazał w wezwaniu z (...) października 2017 r. jako brak formalny - brak minimum 2 ofert handlowych na każdą planowaną inwestycję podaną w tabeli 19 Biznesplanu, co nie mogło stanowić podstawy do pozostawienia wniosku strony bez rozpoznania i nie stanowi podstawy do odmowy przyznania pomocy.

W konkluzji organ odwoławczy stwierdził, iż strona w wymaganym terminie do dnia (...) listopada 2017 r. nie usunęła pozostałych, nie budzących wątpliwości, braków formalnych: kopii dowodów osobistych oraz oświadczeń o wyrażeniu zgody na przeprowadzenie kontroli przez ARiMR osób przekazujących gospodarstwo - O. i A. W. Braki te zostały usunięte w dniu (...) listopada 2017 r. (data nadania przesyłki poleconej), a zatem po upływie 7 dniowego terminu.

Końcowo Prezes odniósł się do zastosowania przepisów k.p.a., pouczenia strony, czy przewlekłości postępowania.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Prezesa ARiMR, skarżąca wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, ewentualnie uchylenie decyzji organu I instancji, zarzuciła:

I.

naruszenie przepisów postępowania, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1)

art. 27 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2018 r. poz. 627, dalej "ustawa EFRROW", poprzez nieuczynienie zadość obowiązkowi stania na straży praworządności i odmowę przyznania pomocy z uwagi na uchybienie terminowi do usunięcia braków formalnych we wniosku o przyznanie pomocy w sytuacji, gdy żaden przepis prawa mający zastosowanie w przedmiotowym postępowaniu o przyznanie pomocy nie przewiduje możliwości dokonania odmowy przyznania pomocy z tej przyczyny. Tym samym zaskarżona czynność została podjęta bez podstawy prawnej;

2)

art. 27 ust. 1 pkt 2 ustawy EFRROW, poprzez nierozpatrzenie całości materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie i zaniechanie rozpatrzenia w ramach postępowania o przyznanie pomocy wyjaśnień/uzupełnień do wniosku, złożonych w piśmie skarżącej z dnia (...) listopada 2017 r. oraz w piśmie z (...) listopada 2017 r.;

3)

art. 27 ust. 1 pkt 3 ustawy EFRROW, poprzez działanie naruszające przepisy prawa, tj. nie udzielanie skarżącej niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, które miały wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania, w skutek czego skarżąca została przez organ od początku wprowadzona w błąd co do obowiązku przesłania dwóch ofert handlowych dot. planowanych inwestycji oraz co do obowiązku złożenia oświadczeń przez osoby trzecie (J. i E. K.), jako osoby przekazujące gospodarstwo rolne, mimo iż w punkcie VIII wniosku jako osoby przekazujące gospodarstwo rolne skarżąca wskazała swoich rodziców (A. i O. W.); powyższe doprowadziło do błędnego oraz zbędnego wezwania strony do uzupełnienia i poprawienia braków złożonego wniosku;

4)

art. 27 ust. 2 ustawy EFRROW, poprzez wprowadzenie strony w błąd, co do konieczności uzupełnienia złożonego wniosku o nie niezbędne dla rozstrzygnięcia sprawy zgodnie z wnioskiem strony dokumenty, nie mające oparcia w przepisach prawa, co skutkowało niezastosowaniem się przez skarżącą do takiego nieprawidłowego wezwania organu w wyznaczonym przez organ 7- dniowym terminie i stanowiło podstawę do rozstrzygnięcia wniosku skarżącej na jej niekorzyść i odmową przyznania stronie pomocy finansowej z uwagi na nieuzupełnienie braków wniosku w wyznaczonym terminie, a także uniemożliwiło skarżącej uzupełnienie braków formalnych zgodnie z wymaganiami ustawy EFRROW;

5)

art. 35 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie i niezałatwienie sprawy w odpowiednim terminie, braku podjęcia przez organ jakichkolwiek działań procesowych przez okres 5 miesięcy od daty złożenia wniosku i poinformowanie skarżącej o konieczności uzupełnienia braków formalnych wniosku dopiero po upływie 5 miesięcy od daty złożenia wniosku, tuż przed końcem ustawowego terminu pozwalającego na jego rozpatrzenie przez organ, który wynosi 180 dni;

6)

art. 64 § 2 k.p.a., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i pozostawienie wniosku skarżącej o udzielenie dofinansowania bez rozpoznania, z uwagi na nieuzupełnienie braków w terminie, pomimo tego, że to organ udzielił skarżącej w wezwaniu do uzupełnienia braków błędnych nieprawidłowych informacji, co skutkowało niezastosowaniem się przez skarżącą do takiego nieprawidłowego wezwania.

Uzasadnienie skargi zawiera szczegółowe odniesienie się do postawionych zarzutów.

W szczególności skarżąca akcentowała wprowadzenie jej w błąd co do zasadności żądanego uzupełnienia braków wniosku, co w jej ocenie nie może stanowić negatywnych skutków prawnych.

W odpowiedzi na skargę Prezes ARiMR wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasową argumentacje zawartą w zaskarżonej decyzji.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Skargę należało uwzględnić.

Na wstępie należy przypomnieć, że kwestie pomocy dla młodych rolników są uregulowane zarówno przepisami aktów prawnych unijnych jak i krajowych.

Zgodnie z zapisami motywu 17 preambuły Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 z 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 (Dz.Urz.UE Seria L z 2013 r. Nr 347, poz. 487 z późn. zm., dalej: "rozporządzenie 1305/2013") zasadnicze znaczenie dla rozwoju obszarów wiejskich ma tworzenie i rozwój nowej działalności gospodarczej w postaci nowych gospodarstw, które powinno ułatwiać młodym rolnikom rozpoczęcie działalności i strukturalne dostosowanie ich gospodarstw rolnych po rozpoczęciu działalności. Zapis ten znajduje potwierdzenie w treści artykułu 7 rozporządzenia, który stanowi, że: W celu przyczynienia się do realizacji priorytetów unijnych w zakresie rozwoju obszarów wiejskich państwa członkowskie mogą włączać do swoich programów rozwoju obszarów wiejskich podprogramy tematyczne, które są ukierunkowane na szczególne potrzeby. Takie podprogramy tematyczne mogą między innymi odnosić się do: młodych rolników.

W przedmiotowej sprawie organy ARiMR odmówiły skarżącej przyznania pomocy finansowej na operacje typu "Premie dla młodych rolników" w ramach poddziałania "Pomoc w rozpoczęciu działalności gospodarczej na rzecz młodych rolników" objętego PROW 2014-2020, ze względu na niespełnienie przez stronę warunku przyznania pomocy określonego w § 12 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 lipca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty oraz zwrotu pomocy finansowej na operacje typu "Premie dla młodych rolników" w ramach poddziałania "Pomoc w rozpoczęciu działalności gospodarczej na rzecz młodych rolników" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015 r. poz. 982 z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem wykonawczym".

Z uzasadnień decyzji organów wynika, że podstawą odmowy przyznania skarżącej pomocy finansowej na operacje typu "Premie dla młodych rolników"

w ramach poddziałania "Pomoc w rozpoczęciu działalności gospodarczej na rzecz młodych rolników" objętego PROW 2014-2020 był fakt, iż strona nie usunęła w wymaganym terminie, zgodnie z art. 64 § 2 k.p.a., wszystkich braków formalnych, zaś usunięcie przez stronę braków formalnych, nastąpiło po terminie składania wniosków o przyznanie pomocy, który w 2017 r. został ogłoszony przez Prezesa ARiMR w dniach 27 kwietnia 2017 r. - 26 maja 2017 r.

Za bezsporne w sprawie należy uznać, że skarżąca złożyła w dniu 25 maja 2017 r. wniosek o przyznanie pomocy finansowej "Premie dla młodych rolników", dołączając m.in. do wniosku 2 akty notarialne, jeden umowa darowizny przekazania gospodarstwa rolnego przez rodziców, a drugi akt umowa sprzedaży - nabycia przez stronę działek od J. i E. K.

Zwrócić tu uwagę należy, że we wniosku (pierwotnym) skarżąca wskazała w sekcji VIII jako osobę przekazującą ojca A. W. - nie wskazując w polu 82 jego nr producenta, wskazała również matkę O. W.

Organ I instancji wezwał skarżącą do usunięcia braków formalnych opisanych w wezwaniu (k-43). Skarżąca w odpowiedzi na braki formalne wniosku w terminie 7 dni złożyła: korektę wniosku uwzględniająca osoby przekazujące A. W. (str. 66), O. W. (str.62), złożyła informacje o załącznikach (wg. Organu I inst. niepoprawioną), a także zaświadczenie z Urzędu Skarbowego o nie prowadzeniu przez A. D. działów specjalnych (str. 61).

Skarżąca nie złożyła w zakreślonym terminie kopii dowodów osobistych osób przekazujących, oświadczeń osób przekazujących gospodarstwo na przeprowadzenie kontroli przez Agencję oraz 2 ofert handlowych dotyczących planowanych inwestycji - co w rezultacie nie miało wpływu na uzupełnienie braków, gdyż jak podał organ odwoławczy - nie stanowiło to podstawy do odmowy przyznania pomocy.

Zauważenia przy tym wymaga, że składając uzupełnienie wniosku skarżąca jednocześnie wyraziła wątpliwość co do żądania przez organ (I instancji) danych dotyczących J. i E. K., co w rezultacie jak twierdzi strona spowodowało, że została wprowadzona w błąd przez organ. Strona wniosła także o przedłużenie terminu z art. 64 § 2 k.p.a.

Tak więc niewątpliwie istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy ma czy organy prawidłowo dokonały interpretacji powołanego art. 64 § 2 k.p.a.

Z przepisu tego wynika, że jeżeli podanie - a więc wniosek - nie czyni zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Istota oraz funkcje regulacji prawnej zawartej w przywołanym przepisie odnoszą się więc do instytucji konwalidacji wadliwej, bo obarczonej brakami formalnymi, czynności procesowej (por. art. 64 § 2 w związku z art. 63 § 1 k.p.a.), co w rozpatrywanej sprawie należy odnieść do czynności inicjującej postępowanie administracyjne w sprawie przyznania pomocy, a mianowicie do wniosku o jej przyznanie zawierającego braki formalne.

Uwzględniając wskazaną istotę oraz funkcje art. 64 § 2 k.p.a., za w pełni uzasadniony należy więc uznać wniosek, że uzupełnienie w terminie - braków formalnych podania oznacza, że czynność uzyskuje moc od chwili dokonania czynności, a nie od chwili konwalidacji, a więc innymi słowy, że czynność ta jest skuteczna prawnie z chwilą jej dokonania. W przeciwnym wypadku, nie znajdowałoby żadnego racjonalnego uzasadnienia wyznaczenie przez ustawodawcę terminu do jej dokonania poprzez uzupełnienie podania. Oznacza to, że datą wszczęcia postępowania w przypadku, gdy żądanie załatwienia sprawy zawiera braki co do treści, jest dzień wniesienia podania - o ile braki podania zostaną uzupełnione w wyznaczonym terminie - nie zaś dzień uzupełnienia tych braków podania. W przypadku więc uzupełnienia braku formalnego w siedmiodniowym terminie następuje konwalidacja dokonanej czynności, co oznacza, że wniosek wywołuje skutki prawne od dnia jego złożenia (por. również Zbigniew R. Kmiecik, Charakter prawny żądania wszczęcia postępowania, Wszczęcie ogólnego postępowania administracyjnego, LEX/el).

W przedmiotowej sprawie skoro jak podaje Prezes ARiMR, strona uzupełniła braki w dniu (...) listopada 2017 r. (data nadania przesyłki str. 8 decyzji organu odwoławczego), a więc po upływie wyznaczonego przez ten organ terminu, to oznacza to iż nie dokonała skutecznej konwalidacji dokonanej czynności procesowej. Tak wyrażone stanowisko organów ARiMR należy uznać za prawidłowe. Jak podkreślono to, m.in. w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w z dnia 29 stycznia 2015 r., sygn. akt II GSK 2184/13, uzupełnienie braków pisma po terminie wyznaczonym w wezwaniu do ich usunięcia skutkuje przyjęciem, że podanie to wniesiono w dacie uzupełnienia braków, a w związku z tym, że za termin wniesienia żądania należy uznać termin uzupełnienia jego braków w trybie określonym art. 64 § 2 k.p.a. Stanowisko to również wynika z wyroku NSA II GSK 581/16 z dnia 8 listopada 2017 r.

Nie mniej zdaniem Sądu w składzie orzekającym pozostaje jeszcze do rozstrzygnięcia czy wezwanie do usunięcia braków formalnych było prawidłowe i czy skutecznie rozpoczął się bieg terminu siedmiodniowy do usunięcia braków.

Oceniając powyższą kwestię Sąd doszedł do przekonania, że w zaistniałym stanie faktycznym sprawy stwierdzić należy, że wezwanie to z całą pewnością nie było prawidłowe. Okoliczność błędnego wezwania strony do uzupełnienia braków formalnych w zakresie złożenia 2 ofert handlowych potwierdził sam organ odwoławczy (str. 7 decyzji), nie mniej uznał, ze powyższe nie stanowi podstawy do odmowy przyznania pomocy (i nie stanowiło podstawy do pozostawienia wniosku bez rozpoznania).

Pozostaje jeszcze kwestia wezwania do usunięcia braków w zakresie uzupełnienia w sekcji VIII osób przekazujących gospodarstwo tj. J. i E. K., oświadczeń od tych osób, kserokopii dowodów osobistych. Niewątpliwie ww. osoby nie były osobami przekazującymi gospodarstwo rolne na rzecz skarżącej. Skarżąca we wniosku wpisała jako osoby przekazujące A. W. i O. W. (str. 2 i str. 6 akt administracyjnych).

Zatem organ I instancji wadliwie wezwał skarżącą do wskazania w sekcji VIII osób przekazujących J. i E. K. Nota bene już z aktu notarialnego umowy sprzedaży wynikało, że ww. nie są osobami przekazującymi.

Pomimo wyjaśnień skarżącej, że ww. nie są osobami przekazującymi gospodarstwo rolne, Prezes ARiMR nie stwierdził zbędności czy nieprawidłowości w wezwaniu do braków w powyższym zakresie. W zaskarżonej decyzji Prezes ARiMR wyjaśnił, że strona złożyła dokumenty działek ewidencyjnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego nabytych od J. i E. K. oraz O. i A. W., m.in. dane w Biznesplanie w tabeli 5 Uprawy na gruntach w plantacjach wieloletnich, TUZ, w sadach, oraz Ugory.... (str. 7 decyzji organu odwoławczego).

Na rozprawie pełnomocnik organu po okazaniu akt administracyjnych - stwierdził, iż w aktach administracyjnych nie ma tabeli nr 5 biznesplanu. Zaznaczył, że podstawą prawna wydania zaskarżonej decyzji jest § 12 rozporządzenia z 13 lipca 2015 r. oraz art. 64 § 2 k.p.a.

Zatem stwierdzić należy że, uzupełnienie braków do wskazania w sekcji VIII osób przekazujących J. i E. K. nie znajduje potwierdzenia w aktach administracyjnych. Wskazuje to na wadliwość wezwania w tym zakresie, bowiem nie zostało wykazane, że jak podaje Prezes ARiMR, iż wezwanie co do osób przekazujących J. i E. K. było prawidłowe. Brak przedstawienia całości biznesplanu nie dał Sądowi możliwości dokonania oceny i weryfikacji w tym zakresie.

Skoro wezwanie do usunięcia braków na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. było wadliwe, to w takim przypadku nie można mówić o nieuzupełnieniu braku w terminie i rozpoczęciu siedmiodniowego terminu do jego uzupełnienia. Zdaniem Sądu organy nie przekonały Sądu co do prawidłowości wezwania do braków co do osób przekazujących J. i E. K., a zatem uznając wadliwość wezwania w tym zakresie, zdaniem Sądu nie rozpoczął się dla skarżącej bieg terminu siedmiodniowy do usunięcia braków. W konsekwencji, w takim stanie faktycznym i prawnym nie mogły zaistnieć skutki wynikające z interpretacji art. 64 § 2 k.p.a.

Ta okoliczność skutkowała uchyleniem zaskarżonej decyzji. Prezes ARiMR nie wykazał skutecznie prawidłowości wezwania do braków co do osób przekazujących J. i E. K., skoro wiadome było, że osobami przekazującymi byli A. i O. W. (co potwierdzała w pismach strona). Nie można w tej sytuacji przyjąć, że skarżąca złożyła wniosek w dacie (...) listopada 2017 r.

Odnosząc się z kolei do zarzutu skargi dotyczącego naruszenia art. 27 ust. 1 ustawy EFRROW, Sąd wyjaśnia skarżącej, że ustawodawca nie przewidział obowiązywania zasady prawdy obiektywnej, określonej w art. 7 k.p.a., ustalając, że organy prowadzące postępowanie zobowiązane są jedynie do wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego. Nie nałożył natomiast na organy obowiązku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Jednocześnie przyjął zasadę, że ciężar dowodu spoczywa na osobie, która z tego faktu będzie wywodzić skutki prawne. Konsekwencją tego jest przeniesienie na wnioskodawcę inicjatywy dowodowej w zakresie wykazania spełnienia warunków przyznania wnioskowanej pomocy oraz jednoczesny brak po stronie organu obowiązku aktywnego poszukiwania dowodów na tę okoliczność, a także działania z urzędu w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Stosownie, bowiem do zasady praworządności, ustanowionej w art. 27 ust. 1 pkt 1 ustawy PROW, a którą należy rozumieć jako działanie organów na podstawie przepisów prawa, organ powinien wprawdzie podejmować działania zmierzające do załatwienia sprawy zgodnie ze stanem faktycznym, niemniej jednak, zgodnie z jej art. 27 ust. 2, to na wnioskodawcy ciąży obowiązek udowodnienia spełnienia kryteriów przyznania pomocy. Ograniczone zostały również zasada czynnego udziału stron w postępowaniu i zasada udzielania informacji, przez ustalenie, że organ zobowiązany jest do ich przestrzegania tylko na żądanie strony.

Pomimo, że ustawodawca wprowadził istotne modyfikacje zasad procedowania w porównaniu z regułami przewidzianymi w k.p.a., nie można odmówić słusznego zarzutu skargi sprowadzającego się do tezy braku dokładnego wyjaśnienia materiału dowodowego i wyczerpującej jego oceny w zakresie wezwania do usunięcia braków formalnych wniosku.

W przekonaniu Sądu ocena całości materiału dowodowego nie dawała organom prawa do oceny prawidłowości wezwania do usunięcia braków formalnych wniosku, co w konsekwencji doprowadziło do odmowy przyznania prawa pomocy na rzecz skarżącej.

W toku ponownego rozpoznania sprawy organ ARiMR uwzględni wyrażoną w niniejszym uzasadnieniu ocenę prawną, ustali czy zasadne było wezwanie do braków osób przekazujących tj. J. i E. K., skoro wiadome było, że osobami przekazującymi byli A. i O. W. (co strona potwierdzała w pismach), uwiarygodni to danymi w biznesplanie w tabeli nr 5 (który należy dołączyć do akt przynajmniej w zakresie takim, na który organ się powołuje) i dokona oceny i analizy całego zgromadzonego materiału dowodowego.

Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit "a" i "c" orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku, zaś o kosztach postępowania orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. i § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1804 z późn. zm.).

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.