Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2229038

Postanowienie
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie
z dnia 22 czerwca 2016 r.
VII SA/Wa 3006/15

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu P. K. od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 lutego 2016 r. sygn. akt VII SA/Wa 3006/15 odmawiającego przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi P. K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) października 2015 r., znak: (...) w przedmiocie stwierdzenia wydania postanowienia z naruszeniem prawa i odmowy jego uchylenia postanawia: utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.

Uzasadnienie faktyczne

Pismem z dnia 8 grudnia 2015 r. P. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) października 2015 r., znak: (...) w przedmiocie stwierdzenia wydania postanowienia z naruszeniem prawa i odmowy jego uchylenia Następnie w piśmie z dnia 13 stycznia 2016 r. skarżący złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Przy piśmie z dnia 19 stycznia 2016 r. Sąd przesłał wnioskodawcy urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy celem jego wypełnienia, podpisania i odesłania do Sądu, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania (art. 252 i art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2012 r. Dz. U. poz. 270, z późn. zm.)). Powyższe wezwanie zostało skutecznie doręczone wnioskodawcy w dniu 25 stycznia 2016 r. Wnioskodawca w zakreślonym przez Sąd terminie nadesłała wypełniony i podpisany formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy.

Postanowieniem z dnia 24 lutego 2016 r. Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Odpis postanowienia został skutecznie doręczony wnioskodawcy w dniu 2 marca 2016 r.

Pismem z dnia 7 marca 2016 r. wnioskodawca wniósł sprzeciw od postanowienia z dnia 24 lutego 2016 r. wskazując, że nie zgadza się z przedmiotowym postanowieniem, gdyż uważa, że jego sytuacja materialna nie pozwala na opłacenie profesjonalnego pełnomocnika oraz uiszczenie kosztów sądowych.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Na wstępie należy wskazać, że w dniu 15 sierpnia 2015 r. weszła w życie ustawa z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r. poz. 658). Oznacza to, że w niniejszej sprawie zastosowanie znajduje art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2012 r. Dz. U. poz. 270, z późn. zm.), dalej jako "p.p.s.a.", w brzmieniu nadanym art. 1 pkt 73) ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi mającym zastosowanie do spraw wszczętych po 15 sierpnia 2015 r. Z akt niniejszej sprawy wynika bowiem, że skarga została wniesiona w dniu 9 grudnia 2015 r. Tym samym należało uznać, że zastosowanie do złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy ma przepis art. 260 p.p.s.a. w brzmieniu nadanym powołaną wyżej ustawą zmieniającą.

Zgodnie ze znowelizowanym art. 260 § 1 p.p.s.a., rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W myśl § 2 tego przepisu wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu.

Przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a.) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek.

Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2).

Z treści powołanego wyżej przepisu wynika, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar wykazania okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę do przyznania prawa pomocy. Rozstrzygnięcie jest zatem uzależnione od tego, co zostanie udowodnione przez stronę.

W rozpoznawanej sprawie referendarz sądowy odmówił wnioskodawcy przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie z kosztów sądowych oraz w zakresie ustanowienia radcy prawnego, argumentując, iż nie można uznać, że wnioskodawca nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Jeśli wysokość środków zasilających comiesięcznie budżet domowy pięcioosobowego gospodarstwa domowego skarżącego (tj. (...) zł) odnieść do wysokości kosztów sądowych w sprawie, której dotyczy rozpoznawany wniosek, to nie budzi wątpliwości, że poniesienie kosztów sądowych możliwe jest z bieżących dochodów strony. Koszty te, na obecnym etapie postępowania sądowego, ograniczają się do wpisu od skargi w wysokości 200 zł, zaś w przyszłości każdorazowo nie przekroczą kwoty 100 zł, a ich uiszczenie rozłożone będzie w czasie. Sąd w pełni podziela powyższą ocenę referendarza sądowego Zdaniem Sądu, nie można ponadto uznać, że przestawiona przez stronę sytuacja materialna jest tego rodzaju, że uzasadnia przejęcie przez Skarb Państwa kosztów postępowania związanych z ustanowieniem dla strony pełnomocnika (radcy prawnego) z urzędu. Skarżący pozostaje osobą niepracującą. Posiada trzy nieruchomości, dwa samochody osobowe. Okoliczności te wskazują, że wnioskodawca nie należy do osób ubogich, tym bardziej, że wnioskodawca potrafi utrzymać wspólnie z małżonką swoją rodzinę samemu pozostając bez pracy. Wskazuje, że posiada środki finansowe, które przeznacza na różne cele m.in. remonty, spłatę kredytu. Powyższe wyklucza uznanie skarżącego za osobę ubogą.

Wskazać należy, iż w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że wydatki o charakterze prywatnoprawnym nie mają pierwszeństwa zaspokojenia przed zobowiązaniami publicznoprawnymi, a do takich zalicza się koszty postępowania. Koszty postępowania należy traktować jako wydatki bieżące w budżecie, które powinny być zaspokajane na równi z innymi podstawowymi wydatkami. Strona, kierując sprawę na drogę postępowania sądowego, powinna liczyć się z obowiązkiem ponoszenia kosztów tego postępowania i tym samym z koniecznością przeznaczenia na ten cel poczynionych w swoim majątku oszczędności.

W tej sytuacji Sąd uznał, że referendarz sądowy zasadnie odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie z kosztów sądowych oraz w zakresie ustanowienia radcy prawnego.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie z art. 260 § 1 i § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.