Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1435934

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie
z dnia 13 lutego 2014 r.
VII SA/Wa 2218/13

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska (spr.).

Sędziowie WSA: Włodzimierz Kowalczyk, Krystyna Tomaszewska.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lutego 2014 r. sprawy ze skargi E. J., A. J. na postanowienie (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) sierpnia 2013 r. nr (...) w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania

I.

uchyla zaskarżone postanowienie,

II.

stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku,

III.

zasądza od (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz E. J., A. J. kwotę 375 zł (trzysta siedemdziesiąt pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Uzasadnienie faktyczne

(...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem nr (...) wydanym (...) sierpnia 2013 r. na podstawie art. 59 § 2 w zw. z art. 58 k.p.a. odmówił E. J. i A. J. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w (...) z dnia (...). 03. 2012 r. nakazującej dokonanie rozbiórki budynku mieszkalnego na działce nr ew. (...) położonego w miejscowości (...).

W uzasadnieniu postanowienia organ podał, że decyzja PINB - u z dnia (...) marca 2012 r. została wysłana adresatom 9 marca 2012 r. Ze znajdującego się w aktach materiału dowodowego (koperta wraz ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru) wynika, że przesyłkę awizowano w dniu 14. 03. 2012 r. i po raz drugi w dniu 21. 03. 2012 r., po czym przesyłkę zwrócono nadawcy, z uwagi na jej niepodjęcie w terminie.

Organ podkreślił, że w myśl art. 44 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego doręczenie uważa się za skutecznie dokonane z upływem ostatniego dnia okresu o którym mowa w § 1 tego artykułu, czyli 14 dni licząc od daty pierwszego awizo. Uznać więc należy, iż decyzję doręczono adresatom w dniu 28. 03. 2012 r.

Termin do wniesienia odwołania wynosił 14 dni i upłynął 11. 04. 2012 r. Odwołanie zostało nadane w placówce pocztowej w dniu 17. 07. 2013 r. o czym świadczy stempel pocztowy na kopercie, tj. z uchybieniem ustawowego 14 - dniowego terminu przewidzianego na dokonanie tej czynności.

Wraz z odwołaniem został założony wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia w którym podano, że odwołujący się nie zamieszkują pod wcześniejszym adresem przyznając, że o zmianie adresu nie powiadomili organu, zaś z treścią decyzji zapoznali się w siedzibie organu w dniu 16. 07. 2013 r.

W ocenie organu wnioskujący nie uprawdopodobnili, iż uchybienie terminu nastąpiło bez ich winy. Organ wskazał, że zgodnie z art. 41 k.p.a. w toku postępowania, strony oraz ich przedstawiciele i pełnomocnicy mają obowiązek zawiadomić organ administracji publicznej o każdej zmianie swego adresu (§ 1), zaś w razie zaniedbania obowiązku określonego w § 1 doręczenie pisma pod dotychczasowym adresem ma skutek prawny (§ 2).

Wobec tych ustaleń, podnosząc, iż w sytuacji gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa w przekroczeniu terminu - organ uznał, iż nie zostały spełnione wszystkie przesłanki zawarte w art. 58 § 1 i 2 k.p.a., a wobec tego należało odmówić przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.

Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie wnieśli E. J. i A. J.

Wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia, pełnomocnik skarżących zarzucił organowi naruszenie art. 58 § 1 k.p.a., art. 7 w zw. z art. 8 i art. 134 k.p.a.

Podniósł również, że nie można uznać, iż decyzja PINB w (...) z dnia (...) marca 2012 r. została doręczona stronom postępowania prawidłowo, bowiem przesłana im została wspólnie, natomiast zgodnie z dyspozycją art. 109 § 1 k.p.a. decyzję administracyjną doręcza się stronom postępowania, a więc każdej ze stron.

W odpowiedzi na skargę (...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej (§ 1) przy czym kontrola ta wykonywana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 przywołanego przepisu). Kierując się wspomnianym kryterium, sądy administracyjne mogą dokonać jedynie oceny zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Nie mogą natomiast oceniać zaskarżonych aktów kierując się innymi względami, jak np. celowości, słuszności, czy też sprawiedliwości społecznej.

Istotne również jest, że Sąd rozpoznaje skargę w granicach danej sprawy i nie jest związany zawartymi w niej zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że ma prawo, a nawet obowiązek, wziąć pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze (art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, Nr 1270 z późn. zm., zwanej dalej p.p.s.a.).

Kryterium legalności przewidziane w art. 1 przywołanej wyżej ustawy ustrojowej, umożliwia sądowi wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno aktów uchybiających prawu materialnemu - jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit, a p.p.s.a.), jak też rozstrzygnięć dotkniętych wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. b przywołanego przepisu), a także wydanych bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c ww. przepisu). Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny nieważności określone w art. 156 § 1 k.p.a. lub w innych przepisach, sąd zobligowany jest do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 ustawy).

Dokonana zgodnie z przedstawionymi kryteriami sądowa kontrola zaskarżonego aktu wykazała - niezależnie od podniesionych w skardze zarzutów - konieczność zastosowania w niniejszej sprawie art. 145 § 1 pkt 1 lit, ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Po myśli przywołanego przepisu zaskarżony akt podlega uchyleniu, jeżeli Sąd stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem kontroli Sadu jest postanowienie (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) sierpnia 2013 r. odmawiające E. J. i A. J. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji PINB w (...) z dnia (...). 03. 2012 r.

Zgodnie z art. 127 § 1 k.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie, które jak wynika z art. 129 § 2 k.p.a. wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie.

W rozpoznawanej sprawie organ uznał, że decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w (...) z (...). 03. 2012 r. została skarżącym skutecznie doręczona w formie doręczenia zastępczego uregulowanego w art. 44 § 4 k.p.a. w dniu 28 marca 2012 r., bowiem przesyłkę awizowano w dniu 14. 03. 2012 r. i po raz drugi w dniu 21. 03. 2012 r., a następnie zwrócono nadawcy z uwagi na jej niepodjęcie w terminie awizowanym. Rozpatrując wniosek skarżących o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od powyższej decyzji organ powołując treść art. 58 k.p.a. stwierdził, że nie uprawdopodobnili oni braku winy w uchybieniu tego terminu.

W ocenie organu odwoławczego wina stron w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania wynika z faktu, że nie zawiadomili oni organu administracji publicznej o zmianie swojego adresu - a więc doręczenie korespondencji pod dotychczasowym adresem wywołało skutek prawny.

Z uzasadnienia postanowienia wynika, że (...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego dokonał oceny skuteczności doręczenia decyzji uznając je za prawidłowe.

Zdaniem Sądu powyższa ocena nie zasługuje jednak na aprobatę. Świadczy ona wręcz o pobieżnym i mało wnikliwym zapoznaniu się przez organ odwoławczy z aktami sprawy oraz o braku należytej analizy zaistniałego stanu faktycznego sprawy.

Zestawienie przywołanych wyżej przepisów art. 129 § 2 i art. 58 k.p.a. wskazuje natomiast, że zarówno kwestie samego uchybienia terminu do wniesienia odwołania jak też kwestię przywrócenia uchybionego terminu, można rozważać dopiero po ustaleniu, że termin ten, rozpoczął skutecznie swój bieg. Warunkiem skutecznego rozpoczęcia biegu terminu jest zaś skuteczne doręczenie lub ogłoszenie decyzji stronie.

W tym miejscu należy przywołać treść art. 109 § 1 k.p.a. zgodnie z którym decyzję administracyjną doręcza się stronom postępowania tj. każdemu czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowania.

Każdej ze stron odrębnie przysługują określone kodeksem postępowania administracyjnego uprawnienia. Bez znaczenia przy tym pozostaje, czy interesem prawnym mającym to samo/ takie samo/ źródło legitymuje się więcej niż jedna osoba. Przepisy k.p.a. nie przewidują udziału w postępowaniu podmiotu "zbiorowego", choćby podmiot ten mieli tworzyć małżonkowie. W żadnym też razie wspólne podejmowanie czynności przez kilka osób fizycznych będących stronami postępowania, nie może ograniczyć uprawnień przysługujących każdej z nich osobno. Tak więc fakt, że skarżący w toku postępowania składali wspólne pisma nie uprawniał organu do dokonywania im "wspólnie" doręczeń.

Każdy z małżonków był bowiem stroną postępowania, nie było zaś stroną "małżeństwo".

Przesyłka zawierająca decyzję administracyjną, adresowana wspólnie do małżonków, nie może być uznana za skutecznie doręczoną, a więc nie może być mowy o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Termin ten bowiem może być liczony tylko i wyłącznie od daty, która wedle przepisów k.p.a. jest datą skutecznego doręczenia.

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.