Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1242396

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie
z dnia 16 października 2012 r.
VII SA/Wa 1605/12

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły.

Sędziowie WSA: Mirosława Kowalska, Leszek Kamiński (spr.).

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 października 2012 r. sprawy ze skargi H. A., T. A., A. A., L. A. i K. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) lutego 2011 r. znak: (...) w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę i rozbiórkę

I.

uchyla zaskarżoną decyzję;

II.

stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku;

III.

zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz H. A., T. A., A. A., L. A. i K. S. kwotę 760 zł (siedemset sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Uzasadnienie faktyczne

Wojewoda (...) decyzją z dnia (...) października 2010 r., nr (...) na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm., zwanej dalej Prawo budowlane), art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2003 r. Nr 80 poz. 721 z późn. zm.) w związku z art. 6 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2008 r. o zmianie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2008 r. Nr 154, poz. 958), art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2008 r. Nr 199, poz. 1227 ze zm.) oraz na podstawie art. 104 i art. 108 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., zwanej dalej k.p.a.) zatwierdził projekt budowlany i udzielił Generalnemu Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad pozwolenia na budowę i rozbiórkę inwestycji polegającej na rozbudowie drogi krajowej nr (...) do parametrów drogi ekspresowej na odcinku (...) - (...), od k.m. 324+772 do k.m. 386+000 - odcinek (...) - od k.m.

346+803,80 do k.m. 356+700 oraz na podstawie art. 108 § 1 k.p.a. decyzji nadał rygor natychmiastowej wykonalności ze względu na ważny interes społeczny.

Organ I instancji stwierdził, że skoro przedłożony projekt budowlany jest zgodny z obowiązującymi przepisami, z decyzjami o ustaleniu lokalizacji autostrady, jest kompletny i wykonany przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane, to należało udzielić pozwolenia budowlanego.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia (...) lutego 2011 r., znak: (...) na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania H. A., C. A. i T. A., uchylił decyzję Wojewody (...) z dnia (...) października 2010 r., nr (...) w części nadania jej rygoru natychmiastowej wykonalności i umorzył w tym zakresie postępowanie organu I instancji, w pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowywania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych nie wprowadzają w tym względzie żadnych zmian. Nadanie zatem rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji w przedmiocie pozwolenia na budowę stanowi naruszenie art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego. Wobec powyższego organ uchylił decyzję Wojewody (...) w części nadania jej rygoru natychmiastowej wykonalności i umorzył w tym zakresie postępowanie organu I instancji.

Ponadto wskazał, że w niniejszej sprawie inwestor złożył wniosek o pozwolenie na budowę, prawidłowo wypełnione oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Inwestor przedstawił kompletny projekt budowlany sporządzony przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane wraz z wymaganymi opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i sprawdzeniami, informacje dotyczące bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o których mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b Prawa budowlanego, oraz zaświadczenia o których mowa w art. 12 ust. 7 Prawa budowlanego.

Projekt budowlany przedmiotowej inwestycji jest zgodny z wymaganiami decyzji Wojewody (...) z dnia (...) września 2008 r., nr (...) ustalającej warunki lokalizacji dla inwestycji pn. "rozbudowa drogi krajowej Nr (...) do parametrów drogi ekspresowej na odcinku (...)-(...) od k.m. 346+803,80 do k.m.

356+700,00 wraz z przebudową infrastruktury technicznej" oraz zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości na potrzeby ww. inwestycji.

Projekt inwestycji spełnia również warunki decyzji Ministra Środowiska z dnia (...) lutego 2007 r., znak: (...) oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody (...) z dnia (...) października 2006 r., znak: (...)

ustalającej środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na przystosowaniu drogi krajowej nr (...) do parametrów drogi ekspresowej na odcinku od (...) do granicy województwa (...) od k.m.

324+772 do k.m. 408+805.

Marszałek Województwa (...) decyzjami z dnia (...) lipca 2010 r., znak: (...), z dnia (...) czerwca 2010 r., znak: (...), z dnia (...) czerwca 2010 r., znak: (...) oraz z dnia (...) września 2010 r., znak: (...) udzielił inwestorowi pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzeń wodnych oraz odprowadzanie wód opadowych i roztopowych do środowiska w ramach przedmiotowej inwestycji.

Wobec spełnienia przez inwestora, wymagań określonych w art. 32 ust. 4 oraz art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, na podstawie art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego właściwy organ był zobligowany do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.

Odnosząc się do zarzutów odwołania skarżących, dotyczących dostępu nieruchomości stanowiącej ich własność do drogi krajowej nr (...), organ odwoławczy stwierdził, że zgodnie z § 9 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U. z 1999 r. Nr 43, poz. 430 z późn. zm.) stosowanie zjazdów na drodze klasy (...) jest zabronione. Zgodnie z przyjętym przez projektanta rozwiązaniem nieruchomość skarżących będzie miała zapewnione połączenie z drogą krajową nr (...) poprzez drogę gminną o szerokości 5 m z poboczem o szerokości 0,75 m, o nośności (...) oraz węzeł (...). Przyjęte rozwiązanie jest odpowiednie z uwagi na charakter działalności prowadzonej przez skarżących. W związku z powyższym wymóg ustanowiony w art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego został w przedmiotowej sprawie spełniony.

Odnosząc się do podnoszonego w odwołaniu żądania wykupu całej nieruchomości organ stwierdził, że stosownie do art. 13 ust. 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 193, poz. 1194 z późn. zm.) w przypadku, gdy część nieruchomości została przejęta pod lokalizację drogi, a pozostała jej część nie nadaje się do prawidłowego wykorzystania na dotychczasowe cele, zarządca drogi jest zobowiązany do jej nabycia na wniosek właściciela lub użytkownika wieczystego, w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego. Żądanie nabycia części nieruchomości, w warunkach określonych w ww. art. 13 ust. 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych nie podlega załatwieniu w drodze decyzji administracyjnej.

Roszczenie o wykup nieruchomości w trybie tego przepisu ma bowiem charakter cywilnoprawny, dlatego też może być dochodzone tylko i wyłącznie w postępowaniu cywilnym przed sądem powszechnym.

Odnosząc się do zarzutów niedoręczenia i nieogłoszenia postanowienia Wojewody (...) z dnia (...) września 2010 r., nr (...) (znak: (...)) w przedmiocie sprostowania z urzędu błędu pisarskiego w postanowieniu Wojewody (...) z dnia (...) sierpnia 2010 r., nr (...) (znak: (...)), co uniemożliwiło stronom wniesienie zażalenia, organ wskazał, że ustawa z 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych zawiera przepisy, które w szczególny sposób regulują zasady powiadamiania stron o postępowaniu dotyczącym budowy dróg. Stosownie do art. 24 ust. 3 oraz art. 28 ust. 1 tej ustawy, strony postępowania inne niż wnioskodawca są powiadamiane w drodze obwieszczeń o wszczęciu postępowania o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę oraz o wydaniu decyzji w tej sprawie. Natomiast przepisy te nie przewidują obowiązku powiadamiania np. o postanowieniu w sprawie sprostowania błędu pisarskiego. Jednocześnie przepisy szczególne wyłączają możliwość zastosowania w kwestii wydawanych w tym postępowaniu postanowień stosownych przepisów k.p.a. Przepisy ustawy z 10 kwietnia 2003 r. nie mogą być interpretowane w ten sposób, że w rezultacie przyjętej wykładni wymagania dotyczące postanowień, a więc rozstrzygnięć w kwestiach wpadkowych, będą surowsze niż wymagania dotyczące decyzji, a więc merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy.

Tym samym, w ocenie organu, niedoręczenie postanowienia stronom nie spowodowało naruszenia zasady równości stron i prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu. Natomiast prawidłowość postanowienia Wojewody (...) z dnia (...) września 2010 r. nie może podlegać weryfikacji w niniejszym postępowaniu.

Na powyższą decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) lutego 2011 r., znak: (...) skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyli C. A., H. A. i T. A. wnosząc o jej uchylenie.

Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie przepisów postępowania w szczególności art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., art. 104 k.p.a. i art. 107 § 1 i 3 k.p.a. oraz naruszenie art. 5 i art. 28 Prawa budowlanego.

W ocenie skarżących decyzja Generalnego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) lutego 2011 r., a także decyzja Wojewody (...) z dnia (...) października 2010 r. obarczone są naruszeniami przepisów postępowania mającymi istotny wpływ na wynik sprawy. Przede wszystkim organy obu instancji dopuściły się naruszenia przepisów postępowania administracyjnego poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla prawidłowego i pełnego rozstrzygnięcia sprawy oraz dokonanie dowolnej oceny dowodów, bez wyraźnego wykazania przyczyn nieuwzględnienia twierdzeń i zarzutów strony skarżącej.

Organy administracji w sposób rażący pomięły interes strony skarżącej i nie uwzględniły podnoszonych przez nią okoliczności. W toku postępowania administracyjnego skarżący wielokrotnie podnosili, iż wywłaszczenie jednej z należących do nich działek, stanowiącej wjazd do prowadzonego przez nich zakładu wulkanizacyjnego, skutkować będzie utratą klientów, a co za tym idzie utratą jedynego dla nich źródła utrzymania. C. A. i T. A. są właścicielami zakładu wulkanizacyjnego posadowionego na gruncie stanowiącym własność także H. A. Działalność tą skarżący prowadzili od 25 lat i stanowiła ona ich jedyne źródło utrzymania. Działalność prowadzona jest na działkach oznaczonych nr ewidencyjnymi (...),(...) i (...). Odbiorcami świadczonych przez skarżących usług są przede wszystkim kierowcy samochodów ciężarowych. Dla wykonywania tejże działalności koniecznym jest stworzenie kierowcom odpowiednich możliwości wjazdu do zakładu. Wykonywanie działalności bez odpowiedniego wjazdu nie będzie możliwe.

Drogi wewnętrzne, które zgodnie z decyzjami mają zapewnić wjazd do zakładu skarżących nie spełniają właściwych parametrów dla zapewnienia bezpiecznego wjazdu, zawracania i parkowania samochodów ciężarowych.

Zaskarżonej decyzji zarzucono również naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego, zgodnie z którym obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno - budowlanych oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej.

Wskazali dalej, że z uwagi na brak definicji w Prawie budowlanym pojęcia dostępu do drogi publicznej, zakres tego pojęcia interpretować należy analogicznie do pojęcia jakie nadaje mu kodeks cywilny. Orzecznictwo do przepisu art. 145 k.c.

dostarcza wskazówek dotyczących interpretacji art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego.

Inaczej niż w kodeksie cywilnym, ustawodawca nie mówi o "odpowiednim dostępie do drogi publicznej", ale posługuje się szerszym pojęciem - mówi jedynie o dostępie do drogi publicznej. Niedopuszczalne jest jednak takie zastosowanie reguł wykładni językowej, które mogłoby prowadzić do odmówienia obrony na podstawie art. 5 Prawa budowlanego osobie trzeciej, która na skutek realizacji obiektu budowlanego może utracić odpowiedni dostęp w rozumieniu, jakie wykształciło się w judykaturze na podstawie art. 145 K.c, czyli dostęp zapewniający możliwość wszelkiej niezbędnej ze społeczno - gospodarczego punktu widzenia łączności z drogą publiczną oraz normalnego, gospodarczego korzystania z nieruchomości.

Decyzji zarzucili także naruszenie przepisu art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego, zgodnie z którym roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. W niniejszej sprawie decyzja o pozwoleniu na budowę nie stała się jeszcze ostateczna, a mimo to roboty budowlane zostały rozpoczęte.

Podnieśli ponadto, że jeżeli nie ma możliwości zapewnienia właściwego wjazdu na nieruchomość skarżących i do zakładu przez nich prowadzonego, należało dokonać wywłaszczenia całej nieruchomości skarżących.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 21 października 2011 r. oddalił skargę (sygn. akt VII SA/Wa 1197/11) na ww. decyzję.

Sąd stwierdził, że organ II instancji zasadnie utrzymał w mocy decyzję organu I

instancji. Inwestor ubiegając się o zatwierdzenie projektu budowlanego oraz wydanie pozwolenia na budowę złożył wszystkie wymagane przepisami prawa dokumenty, co zasadnie ustaliły organy obu instancji.

Sąd wskazał, że podstawę materialnoprawną orzeczenia organu administracji I

instancji stanowił art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. - o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych w związku z przepisami ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane oraz ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.

Stosownie do tych przepisów obowiązkiem organu w postępowaniu o pozwolenie na budowę była ocena, czy przedstawiony projekt budowlany inwestycji odpowiada wymaganiom określonym w art. 32 ust. 1 i ust. 4 oraz art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane.

Sąd podniósł, że organy orzekające w niniejszej sprawie prawidłowo uznały, że inwestor spełnił wymogi zawarte w przepisach z art. 32 ust. 1 i 4 i art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, a zatem Wojewoda (...) nie mógł odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Dyspozycja przepisu art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego jednoznacznie stanowi, że właściwy organ nie może odmówić wydania pozwolenia na budowę, jeżeli inwestor spełnił nałożone na niego prawem budowlanym obowiązki.

Omawiany przepis nie dopuszcza jakiejkolwiek uznaniowości w sprawie wydania pozwolenia na budowę, jak też możliwości wprowadzenia dalszych warunków, od których zależałoby wydanie tego pozwolenia.

Sąd wskazał, że głównym zarzutem podnoszonym w skardze i w toczącym się postępowaniu administracyjnym jest brak dostępu z nieruchomości skarżących do drogi krajowej nr 8. Zgodnie z § 9 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra i Transportu i Gospodarki Morskiej w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie droga klasy (...) powinna mieć powiązania z drogami klasy (...) (wyjątkowo klasy (...)) i drogami wyższych klas, odstępy między węzłami (skrzyżowaniami) poza terenem zabudowy nie powinny być mniejsze niż 5 km, a na terenie zabudowy w granicach lub sąsiedztwie dużego oraz średniego miasta - nie mniejsze niż 3 km; dopuszcza się wyjątkowo pojedyncze odstępy między węzłami (skrzyżowaniami) nie mniejsze niż 3 km poza terenem zabudowy, a na terenie zabudowy - nie mniejsze niż 1,5 km, jeżeli potrzeby funkcjonalno-ruchowe takie odstępy uzasadniają, przy czym stosowanie zjazdów na drodze klasy (...) jest zabronione.

W ocenie Sądu, organ w zaskarżonej decyzji trafnie wskazał, że nieruchomość skarżących będzie miała dostęp do drogi krajowej poprzez drogę gminną. Powyższa kwestia była przedmiotem analizy Wojewody (...) wydającego decyzję z dnia (...) września 2008 r. o ustaleniu lokalizacji drogowej. Wydana ona została w wyniku uchylenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 12 listopada 2007 r., sygn. akt IV SA/Wa 991/06 decyzji Ministra Transportu i Budownictwa z dnia (...) marca 2006 r. oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Dokonując ponownej analizy akt sprawy i będąc zobowiązanym ustaleniami Sądu, organ wskazał, że inwestor dokonał modyfikacji wniosku w zakresie obsługi komunikacyjnej nieruchomości strony skarżącej. Zmianie uległy parametry projektowanej drogi zapewniającej możliwość obsługi komunikacyjnej zakładu wulkanizacyjnego poprzez zaprojektowanie drogi o zwiększonej szerokości (jezdni 5 m, poboczy 1,25 m) umożliwiającej dojazd do nieruchomości skarżących samochodów ciężarowych. Skarżący nie złożyli odwołania od decyzji Wojewody (...) z dnia (...) września 2008 r., rezygnując tym samym z możliwości jej ponownej weryfikacji. W związku z powyższym decyzja z dnia (...) września 2008 r. jako decyzja ostateczna była podstawą do wydania skarżonej decyzji udzielającej pozwolenia na rozbudowę drogi krajowej nr (...).

Sąd wskazał, że pozwolenie na budowę, zwłaszcza na obszarach zurbanizowanych, w wielu wypadkach musi uwzględniać sprzeczne interesy, z jednej strony inwestora, a z drugiej strony osób, których prawa lub interesy mogą być przez to pozwolenie zagrożone lub naruszone. Granice tych praw i interesów określają przepisy prawa budowlanego oraz innych aktów prawnych wydanych na podstawie i w wykonaniu przepisów tego prawa lub przepisów wydanych dla ochrony środowiska.

W ocenie Sądu, zaistniałe w niniejszej sprawie ograniczenie wykonywania prawa własności przez stronę jest uzasadnione, bowiem zgodnie z art. 140 k.c. prawo własności nie jest prawem absolutnym i może doznawać szeregu ograniczeń, jeżeli wynikają one z przepisów prawa. Powołany przepis rozporządzenia Ministra i Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie służy zapewnieniu bezpieczeństwa w ruchu drogowym i może wpływać na uprawnienia właściciela działki w swobodnym korzystaniu z jego własności.

Biorąc powyższe pod uwagę Sąd podzielił stanowisko organu administracji, że przyjęte rozwiązanie umożliwia dojazd do nieruchomości skarżących samochodom ciężarowym, stąd też nie może być mowy o naruszeniu art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego.

Jeżeli zaś chodzi o podnoszoną przez skarżących konieczność wywłaszczenia ich nieruchomości z uwagi na brak zapewnienie dojazdu do nieruchomości, Sąd zauważył, iż wniosek złożony w trybie art. 13 ust. 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych nie jest rozpatrywany w trybie postępowania administracyjnego, gdyż nie jest to sprawa administracyjna w rozumieniu przepisów k.p.a. Nabywanie na żądanie właściciela nieruchomości nie jest prostą kontynuacją postępowania wywłaszczeniowego, czy też nowym postępowaniem administracyjnym w tym przedmiocie. Jest to - mimo, że nabywcą omawianej części nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa jest organ administracji publicznej - roszczenie cywilnoprawne, którego w razie sporu strona może dochodzić przed sądem powszechnym.

W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie prawidłowo przeprowadzono postępowanie administracyjne, zgodnie z wymogami określonymi w art. 7 i 77 k.p.a., jak również organy nie przekroczyły zasady swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.).

Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę w trybie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej p.p.s.a.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyli H. A., T.

A., A. A., L. A. i K. S., zaskarżając wyrok w całości, zarzucając:

1.

naruszenie prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, tj. a) art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 24 ust. 1 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych poprzez jego niezastosowanie, nieuwzględnienie uzasadnionego interesu skarżących i niezapewnienie odpowiedniego (tekst jedn.: przystosowanego do prowadzonej działalności gospodarczej) dostępu do budowanej drogi;

b)

§ 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane i art. 7 i 8 k.p.a. oraz art. 4 pkt 8 ustawy o drogach publicznych poprzez odpowiednio:

- błędną interpretację pierwszego ze wskazanych przepisów, dokonaną bez uwzględnienia przepisów aktów prawnych rangi ustawowej - art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane, przemawiającą na niekorzyść skarżących, a także poprzez dokonanie założenia, na niekorzyść skarżących i w sprzeczności z art. 4 pkt 8 ustawy o drogach publicznych, że droga zbiorcza prowadząca przez ich nieruchomość do dalszych nieruchomości, musi stanowić zjazd z drogi publicznej oraz że występowanie drogi zbiorczej przechodzącej przez nieruchomość skarżących (tak jak dotychczas)

spowoduje pogorszenie stanu bezpieczeństwa na drodze;

- zaniechanie zastosowania drugiego ze wskazanych przepisów, dającego możliwość dopuszczenia wyjątkowo odstępstwa od warunków dotyczących odstępów między skrzyżowaniami, określonych w ust. 1 pkt 3, 4 i 5, jeżeli nie spowoduje to pogorszenia stanu bezpieczeństwa ruchu;

c)

art. 1 I Protokołu Dodatkowego do Europejskiej Konwencji Praw Człowieka w zw. z art. 91 ust. 2 Konstytucji RP poprzez pozbawienie skarżących mienia w rozumieniu Europejskiej Konwencji Praw Człowieka - zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę i rozbiórkę na podstawie projektu, który nie zapewnienia stosownego (przystosowanego do prowadzonej działalności gospodarczej)

dostępu do drogi, co jest równoznaczne z faktycznym odebraniem skarżącym dochodów z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej - w sposób sprzeczny z zasadą proporcjonalności wypracowaną na gruncie Konwencji;

d)

art. 13 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka w zw. z art. 91 ust. 2 Konstytucji RP

poprzez niezapewnienie dostępu do środka odwoławczego polegające na zaakceptowaniu stanowiska zajętego przez Wojewodę (...) w decyzji nr (...) i przyjęciu, że przepisy ustawy o szczególnych zasadach (...) nie uprawniają organu do oceny racjonalności lub słuszności rozwiązań przyjętych we wniosku, to inwestor samodzielnie dokonuje wyboru najbardziej korzystnych rozwiązań lokalizacyjnych i następnie techniczno - wykonawczych, które to stanowisko prowadzi do zaniechania jakiejkolwiek rzeczywistej kontroli nad projektami inwestora, w szczególności z punktu widzenia ich zgodności z interesem osób trzecich.

2. Naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 77 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez:

- zaniechanie przeprowadzenia przez organ dowodów z opinii biegłych na okoliczność zapewnienia skarżącym w przedłożonym projekcie budowlanym stosownego (tekst jedn.:

przystosowanego do prowadzonej działalności gospodarczej) dostępu do drogi, możliwości przejazdu i zawracania przez samochody ciężarowe na zaplanowanej drodze oraz na okoliczność możliwości wytyczenia publicznej drogi zbiorczej, w miejscu dotychczasowej wewnętrznej drogi gruntowej łączącej nieruchomość skarżących i sąsiednie, która mogłaby zostać przyłączona do drogi (...);

- ustalenie, że interes skarżących podlega ochronie i otrzymali oni dostęp do drogi publicznej w sytuacji, gdy ochrona ich interesu jest w istocie fikcyjna.

Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, ewentualnie w przypadku wystąpienia przesłanek warunkujących zmianę wyroku - o zmianę zaskarżonego orzeczenia, odmowę zatwierdzenia projektu budowlanego i odmowę udzielenia pozwolenia na budowę i rozbiórkę, a także o zasądzenie od organu na rzecz skarżących kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, według norm prawem przepisanych.

Postanowieniem z dnia 20 lutego 2012 r. WSA w Warszawie odrzucił skargę kasacyjną wniesioną przez A. A., L. A. i K.

S. jako niedopuszczalną ze względu na niezłożenie przez ww. osoby wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu skargi kasacyjnej wyrokiem z dnia 1 czerwca 2012 r. (sygn. akt II OSK 787/12) uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji.

NSA w uzasadnieniu wskazał, że Sąd I instancji niezasadnie uznał, że w postępowaniu administracyjnym nie doszło do naruszenia art. 7 i art. 77 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Konsekwencją naruszenia wskazanych przepisów było niewłaściwe zastosowanie art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego, gdyż brak prawidłowej weryfikacji projektu budowlanego nie pozwolił na uznanie, że projektowane rozwiązanie drogowe zapewnie poszanowanie uzasadnionego interesu skarżących.

Sąd II instancji wskazał, że zarzut naruszenia art. 77 i art. 7 k.p.a. sprowadza się do zakwestionowania zaakceptowania przez Sąd I instancji tego, że organy w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na budowę drogi ograniczyły się do zbadania czy do wniosku inwestor dołączył wszystkie dokumenty. Natomiast badaniem nie objęły okoliczności czy inwestycja drogowa została faktycznie zaprojektowana w sposób zapewniający poszanowanie interesów skarżących, wyrażających się przede wszystkim w zapewnieniu do ich nieruchomości dojazdu zapewniającego odpowiedni, tj. przystosowany do prowadzonej działalności gospodarczej dostęp do projektowanej drogi.

NSA podkreślił, że planowana inwestycja ma doprowadzić do rozbudowy drogi krajowej nr (...) do parametrów drogi ekspresowej, a więc drogi klasy (...). Wymogi bezpieczeństwa ruchu drogowego powodują, że droga klasy (...) powinna mieć powiązania z drogami klasy (...) (głównymi), wyjątkowo z drogami klasy (...) (zbiorczymi) i drogami wyższych klas. Jednocześnie na drodze klasy (...) zabronione jest stosowanie zjazdów (§ 9 ust. 1 pkt 2 w zw. z § 4 ust. 1 pkt 4 i 5 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie). Wskazane wymogi bezpieczeństwa powodują, że skutkiem realizacji planowanej inwestycji jest likwidacja zjazdu prowadzącego z drogi krajowej nr (...) do zakładu wulkanizacyjnego stanowiącego własność skarżących. Dlatego istotną kwestię w rozpoznawanej sprawie stanowiło zapewnienie skarżącym takiego dostępu do drogi ekspresowej (...), który będzie umożliwiał dalsze prowadzenie zakładu wulkanizacyjnego. Niewątpliwie interes skarżących jest interesem uzasadnionym, a więc takim, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego.

NSA wskazał ponadto, że również uznanie przez organ, co zostało zaakceptowane następnie przez Sąd I instancji, iż projekt budowlany jest zgodny z decyzją o ustaleniu lokalizacji drogi z dnia (...) września 2008 r. wzbudziło zastrzeżenia sądu II instancji. Zastrzeżenia NSA dotyczyły rozmiary (szerokość) drogi obsługującej zakład wulkanizacyjny skarżących, które inne podawane są w decyzji o ustaleniu lokalizacji, a inne w zaskarżonej decyzji, jak i niewłaściwe posługiwanie się zamienne pojęciem jezdni i drogi.

W świetle powyższych rozważań NSA doszedł do wniosku, że Sąd I instancji niezasadnie uznał, że w postępowaniu administracyjnym nie doszło do naruszenia art. 7 i art. 77 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Konsekwencją naruszenia wskazanych przepisów jest niewłaściwe zastosowanie art. 5 ust. 1 pkt 9

Prawa budowlanego, gdyż brak prawidłowej weryfikacji projektu budowlanego nie pozwala na uznanie, że projektowane rozwiązanie drogowe zapewnie poszanowanie uzasadnionego interesu skarżących.

Niniejsze naruszenia skutkować musiały uchyleniem zaskarżonego wyroku i przekazaniem sprawy Sądowi I. instancji do ponownego rozpoznania.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Na wstępie wskazać należy, że sąd rozpoznający niniejsza sprawę na mocy przepisu zawartego w art. 190 ustawy o p.p.s.a. związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Ponownie rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny ma obowiązek przyjęcia wykładni Naczelnego Sądu Administracyjnego, która wprawdzie nie ma charakteru bezwzględnego, gdyż orzecznictwo i doktryna dopuszczają od niego odstępstwa, ale w bardzo ograniczonym zakresie.

Rozpoznając sprawę z uwzględnieniem ww. stanowiska NSA wskazać należy, że skarga jest zasadna, stąd zaskarżoną decyzję należało uchylić.

Przede wszystkim wskazać trzeba, że w sprawie doszło do naruszenia przez organy administracyjne przepisów art. 7 i 77 k.p.a. poprzez niezbadanie i niewskazanie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, czy inwestycja drogowa została faktycznie zaprojektowana w sposób zapewniający poszanowanie interesów skarżących, wyrażających się przede wszystkim w zapewnieniu do ich nieruchomości dojazdu zapewniającego odpowiedni, tj. przystosowany do prowadzonej działalności gospodarczej dostęp do projektowanej drogi.

Skarżący prowadzili dotychczas warsztat wulkanizacyjny korzystając z bezpośredniego dostępu do drogi krajowej nr (...). Planowana inwestycja ma natomiast doprowadzić do rozbudowy drogi krajowej nr (...) do parametrów drogi ekspresowej, a więc drogi klasy (...). Wymogi bezpieczeństwa ruchu drogowego powodują, że droga klasy (...) powinna mieć powiązania z drogami klasy (...) (głównymi), wyjątkowo z drogami klasy (...) (zbiorczymi) i drogami wyższych klas. Jednocześnie na drodze klasy (...)

zabronione jest stosowanie zjazdów (§ 9 ust. 1 pkt 2 w zw. z § 4 ust. 1 pkt 4 i 5 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie).

Wskazane wymogi bezpieczeństwa powodują, że skutkiem realizacji planowanej inwestycji jest likwidacja zjazdu prowadzącego z drogi krajowej nr (...) do zakładu wulkanizacyjnego stanowiącego własność skarżących. Dlatego istotną kwestię w rozpoznawanej sprawie jest zapewnienie skarżącym takiego dostępu do drogi ekspresowej (...), który będzie umożliwiał dalsze prowadzenie zakładu wulkanizacyjnego. Niewątpliwie interes skarżących jest interesem uzasadnionym, a więc takim, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego.

NSA wskazał, że w orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że użyte w art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego pojęcie interesów osób trzecich należy interpretować w oparciu o przesłanki obiektywne, a zatem w oparciu o zgodność z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, z normami obowiązującymi w budownictwie. O naruszeniu interesu osób trzecich można mówić jedynie wtedy, gdy zostały naruszone w tym względzie konkretne przepisy (tak NSA w wyroku z 2 marca 2010 r. II OSK 465/09, Lex nr 577666).

Pomimo tego organy administracji w rozpoznawanej sprawie nie przeprowadziły analizy przyjętego w projekcie budowlanym rozwiązania dojazdu do nieruchomości skarżących w odniesieniu przede wszystkim do przepisów techniczno-budowlanych, zawartych w cytowanym wyżej rozporządzeniu Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. Ograniczyły badanie sprawy do tego czy inwestor do wniosku dołączył wymagane dokumenty.

Ponadto NSA wskazał, że badania zgodności rozwiązań projektowych z przepisami techniczno-budowlanymi nie można ograniczyć do stwierdzenia zgodności projektu budowlanego z wymaganiami decyzji Wojewody (...) z dnia (...) września 2008 r. Nr (...), ustalającej warunki lokalizacji dla omawianej inwestycji. Trzeba bowiem mieć na względzie, że zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (mającym zastosowanie w sprawie zgodnie z art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2008 r. o zmianie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw) decyzja o ustaleniu lokalizacji drogi zawiera w szczególności wymagania dotyczące powiązania drogi z innymi drogami publicznymi, z określeniem ich kategorii; określenie linii rozgraniczających teren; warunki wynikające z potrzeb ochrony środowiska, ochrony dóbr kultury oraz potrzeb obronności państwa; wymagania dotyczące ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich; zatwierdzenie projektu podziału nieruchomości, o którym mowa w art. 12 ust. 1. Właściwy organ przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę drogi sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami decyzji o ustaleniu lokalizacji drogi (art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego w zw. z art. 24 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach (...)), jednakże obowiązany jest również sprawdzić zgodność projektu zagospodarowania terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi (art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego). Dopiero analiza całościowa przedłożonego przez inwestora projektu budowlanego, w odniesieniu do przepisów techniczno-budowlanych może dać odpowiedź, czy rozwiązania projektowe zapewniają skarżącym dostęp do drogi (...) przystosowany do prowadzonej działalności gospodarczej. Trzeba mieć na względzie, że nie chodzi o jakikolwiek dostęp, ale o dostęp zapewniający możliwość wykorzystania nieruchomości w dotychczasowy sposób, tj. prowadzenia zakładu wulkanizacyjnego, a więc działalności gospodarczej, której funkcjonowanie w sposób bezpośredni powiązane jest z dostępem do drogi krajowej. Dlatego organy administracji architektoniczno-budowlanej powinny były przeprowadzić analizę, czy droga dojazdowa do nieruchomości skarżących posiada takie parametry techniczne, które zapewnią bezpieczny dojazd samochodów ciężarowych do zakładu wulkanizacyjnego. Odzwierciedlenie tej analizy powinno znaleźć się w uzasadnieniu decyzji, gdyż ogólne stwierdzenie, że wymóg ustanowiony w art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego został w sprawie spełniony nie stanowi merytorycznej analizy zagadnienia, stanowiącego zasadniczy przedmiot sporu w niniejszej sprawie.

W rozpoznawanej sprawie organy administracji publicznej nie dokonały takiej analizy. Również należy przyjąć, jak wskazał to w wyroku NSA, że uznanie przez organ, iż projekt budowlany jest zgodny z decyzją o ustaleniu lokalizacji drogi z dnia (...) września 2008 r. jest niewłaściwe. W uzasadnieniu decyzji z dnia (...) września 2008 r. o ustaleniu lokalizacji drogi mowa jest o obsłudze komunikacyjnej zakładu wulkanizacyjnego drogą o szerokości jezdni 5 m i szerokości poboczy 1,25 m.

Natomiast organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji mówi o drodze gminnej o szerokości 5 m z poboczem o szerokości 0,75 m. Zgodnie z art. 4 pkt 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn.: Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115) droga oznacza budowlę wraz z drogowymi obiektami inżynierskimi, urządzeniami oraz instalacjami, stanowiącą całość techniczno-użytkową, przeznaczoną do prowadzenia ruchu drogowego, zlokalizowaną w pasie drogowym. Natomiast jezdnia stanowi część drogi przeznaczoną do ruchu pojazdów (art. 4 pkt 5 ustawy o drogach publicznych). Dlatego brak jest podstaw do utożsamiania pojęcia "jezdnia" z pojęciem

"droga", a co za tym idzie należy powziąć wątpliwość, czy organ rzeczywiście przeprowadził właściwą analizę przedłożonego mu przez inwestora projektu budowlanego. Za takim wnioskiem przemawia również rozbieżność dotycząca wielkości poboczy a także ich ilości. W decyzji lokalizacyjnej była mowa o poboczach o szerokości 1,25 m, zaś w decyzji o pozwoleniu na budowę mówi się o poboczu o szerokości 0,75 m. Nadto trzeba wskazać, że z dokumentacji załączonej do decyzji lokalizacyjnej wynika, że droga prowadząca do nieruchomości skarżących została określona jako droga gminna o klasie technicznej - (...), natomiast w dokumentacji projektowej zakwalifikowano niniejszą drogę jako drogę gminną o klasie technicznej- (...).

Powyższe rozważania dokonane w związku z wykładnią Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazują, że zaskarżoną decyzję należało uchylić.

Należy również podnieść, że zgodnie z przyjętym stanowiskiem NSA w wyroku II

OSK 2148/10 na temat stosowania przepisu art. 31 ust. 2 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania decyzji I instancji, możliwe było w warunkach niniejszej sprawy jedynie uchylenie decyzji organu II instancji. W ww. wyroku NSA stwierdził, że przepis art. 31 ust. 2 ww. ustawy odnosi się do decyzji organu pierwszej instancji o pozwoleniu na budowę drogi, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności, a nie decyzji organu drugiej instancji (organu odwoławczego). Sąd rozpoznający niniejszą sprawę pogląd ten podziela.

Przepis art. 31 ust. 2 ww. ustawy stanowił, że "w przypadku uwzględnienia skargi na decyzję o pozwoleniu na budowę drogi, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności, sąd administracyjny po upływie 14 dni od dnia rozpoczęcia budowy drogi może stwierdzić jedynie, że decyzja narusza prawo z przyczyn wyszczególnionych w art. 145 lub 156 Kodeksu postępowania administracyjnego". W przepisie tym ustawodawca posłużył się określeniem "decyzja o pozwoleniu na budowę drogi", a nie określeniem decyzja w sprawie o pozwolenie na budowę drogi, a co najważniejsze wskazał, że chodzi o decyzję, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności.

Stosownie zaś do przepisu art. 108 k.p.a. rygor natychmiastowej wykonalności może być nadany decyzji, od której służy odwołanie, a więc decyzji organu pierwszej instancji.

Oznacza to, że przepis art. 31 ust. 2 ww. ustawy, odniósł się do decyzji organu pierwszej instancji o pozwoleniu na budowę drogi, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności, a nie decyzji organu drugiej instancji (organu odwoławczego). Tak rozumiany przepis art. 31 ust. 2 ww. ustawy nie reguluje w sposób szczególny rozpoznawania skargi na decyzję organu odwoławczego przez sąd administracyjny i nie wyłącza stosowania przez ten sąd środków określonych w art. 145 p.p.s.a. w stosunku do tej decyzji. Z przepisu tego wynika jedynie sposób orzekania przez sąd administracyjny w stosunku do decyzji organu pierwszej instancji, jeżeli tej decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności i upłynęło 14 dni od dnia rozpoczęcia budowy drogi, a są podstawy do objęcia orzekaniem sądu administracyjnego także tej decyzji, a nie tylko zaskarżonej decyzji organu odwoławczego. Takie rozumienie tego przepisu, z jednej strony zapewnia realną kontrolę sądową zaskarżonej decyzji, ponieważ uchylenie, a nawet stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji (decyzji organu odwoławczego), umożliwia rozpoznanie sprawy i wydanie decyzji zgodnej z prawem, a z drugiej strony pozwala na realizowanie budowy drogi na podstawie decyzji organu pierwszej instancji, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności.

Z przytoczonych względów należy przyjąć, iż przepis art. 31 ust. 2 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, odnosi się do decyzji organu pierwszej instancji o pozwoleniu na budowę drogi, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności i nie zawiera ograniczeń w zakresie orzekania przez sąd administracyjny w stosunku do decyzji organu odwoławczego.

Z tego też względu sąd rozpoznający niniejszą sprawę uchylił jedynie decyzje organu II instancji.

Ponownie rozpatrując sprawę organ weźmie pod uwagę wskazówki zawarte w powyższym uzasadnieniu oraz dokona oceny czy inwestycja drogowa została zaprojektowana w sposób zapewniający poszanowanie interesów skarżących. Organ ponownie rozpoznając sprawę będzie obowiązany przeanalizować zgodność projektu budowlanego z ustaleniami decyzji o ustaleniu lokalizacji drogi (art. 35 ust. 1 pkt 1

Prawa budowlanego w zw. z art. 24 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych), a także sprawdzić zgodność projektu zagospodarowania terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Analiza dokonana w ww. sposób może dać odpowiedź, czy rozwiązania projektowe zapewniają skarżącym dostęp do drogi (...)

przystosowany do prowadzonej działalności gospodarczej Z uwagi na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c, art. 152 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.)

orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.