VI SA/Wa 569/17, Strona postępowania o udzielenie homologacji podzespołu elektrycznego/elektronicznego jako elementu pojazdu. - Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie

Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2435162

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 czerwca 2017 r. VI SA/Wa 569/17 Strona postępowania o udzielenie homologacji podzespołu elektrycznego/elektronicznego jako elementu pojazdu.

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Aneta Lemiesz.

Sędziowie WSA: Izabela Głowacka-Klimas (spr.), Grażyna Śliwińska.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi A. M. na postanowienie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia (...) grudnia 2016 r. nr (...) w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania oddala skargę

Uzasadnienie faktyczne

Minister Infrastruktury i Budownictwa działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, z późn. zm.) dalej "k.p.a.", po rozpatrzeniu zażalenia A. M. (skarżący, strona, wnioskujący) prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą (...) A. M. z siedzibą (...), na postanowienie Dyrektora Transportowego Dozoru Technicznego z dnia (...) sierpnia 2016 r. Nr (...) w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania z wniosku z dnia (...) kwietnia 2016 r. o wydanie świadectwa homologacji typu (...) na zgodność z regulaminem Nr (...) dla typu urządzenia multimedialno-wielofunkcyjnego - typ (...) utrzymał w mocy ww. postanowienie.

Do wydania przedmiotowego postanowienia doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Wnioskiem z dnia (...) kwietnia 2016 r. przedsiębiorca A. M. zwrócił się do Dyrektora Transportowego Dozoru Technicznego, zwanego dalej "Dyrektorem TDT", o wydanie świadectwa homologacji typu (...) na zgodność z regulaminem Nr (...) dla typu urządzenia multimedialno-wielofunkcyjnego - typ (...). Wniosek podpisany został przez właściciela firmy, z zaznaczeniem, że występuje on jako importer urządzenia.

Ponieważ dokumentacja załączona do wniosku nie była jednoznaczna, Organ powziął pewne wątpliwości co do statusu skarżącego i wezwał go w dniu (...) lipca 2016 r. o jednoznaczne określenie, czy jest importerem, czy też producentem ww. typu urządzenia. Dokumentacja homologacyjna wskazywała, że producentem urządzenia jest firma (...) Co., Ltd, (...),(...), P.R. China. Z dokumentacji otrzymanej od upoważnionej jednostki badawczej - Politechniki (...) (Orzeczenie nr (...)) wynikało, że wnioskujący występuje jako importer ww. typu urządzenia, natomiast protokół z kontroli zgodności produkcji, wykonanej przez Politechnikę (...) wynikało, że Pan A. M. jest producentem. W dniu (...) lipca 2016 r. Transportowy Dozór Techniczny otrzymał odpowiedź, w której strona jednoznacznie określa się jako importer.

W dniu (...) sierpnia 2016 r. Dyrektor TDT wydał postanowienie nr (...) o odmowie wszczęcia postępowania. W uzasadnieniu wskazał, że zgodnie z art. 3.2.2.regulaminu ONZ nr (...) o homologację typu urządzenia może wystąpić jego producent. W przedmiotowej sprawie wniosek o wydanie decyzji został wniesiony przez podmiot nie będący stroną w sprawie to jest przez podmiot nie posiadający interesu prawnego o którym mowa w art. 28 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.

Zgodnie z treścią art. 61a k.p.a., gdy żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego zostało wniesione przez osobę nie będącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.

Skarżący złożył na powyższe postanowienie zażalenie. Powołał się na Dyrektywę 2001/95/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 3 grudnia 2001 r. w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów, która ustaliła ogólne zasady zapewnienia bezpieczeństwa produktów. Powołał się na art. 2 tej dyrektywy,który w punkcie e) stanowi, że pod pojęciem "producent" rozumie się:

i)

wytwórcę produktu, prowadzącego działalność gospodarczą na terytorium Wspólnoty, oraz każdą inną osobę podającą się za wytwórcę przez umieszczenie na produkcie swojej nazwy, znaku handlowego lub innego wyróżniającego znaku lub osobę, która dokonuje renowacji danego produktu;

ii) przedstawiciela wytwórcy, jeżeli wytwórca nie prowadzi działalności gospodarczej na terytorium Wspólnoty lub jeżeli nie posiada on przedstawiciela - importera produktu we Wspólnocie;

iii) innych profesjonalistów w procesie wprowadzania na rynek, w zakresie, w jakim Ich działalność może mieć wpływ na cechy bezpieczeństwa produktu;

Przywołał również ustawę o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku z dnia 13 kwietnia 2016 r. (Dz. U. z 2016 r. poz. 542), która w artykule 4 punkt 20) zawiera definicję producenta. Przez producenta - należy przez to rozumieć osobę fizyczną lub prawna albo jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, która wytwarza wyrób albo dla której ten wyrób zaprojektowano lub wytworzono, w celu wprowadzenia go do obrotu lub oddania do użytku pod własną nazwą lub znakiem towarowym.

Konkludując skarżący stwierdził, że jest producentem przedmiotowego wyrobu, gdyż został on przez niego zaprojektowany i dla niego wytworzony, przez oferującą w danym czasie najlepsze warunki fabrykę - bez względu na jej miejsce położenia - w celu wprowadzenia do obrotu pod marką stanowiącą własność skarżącego. Jedynie w związku z koniecznością przekroczenia granicy - wwozu na unijny obszar celny - posiada status importera.

W uzasadnieniu przywołanego na wstępie postanowienia organ wskazał miedzy innymi, że rozpatrując przedmiotową sprawę należy wziąć pod uwagę jej istotę, wskazaną przez stronę we wniosku, który wpłynął do Dyrektora TDT w dniu (...) czerwca 2016 r. Strona wnioskowała o wydanie świadectwa homologacji typu (...) na zgodność z regulaminem Nr (...) dla typu urządzenia multimedialno-wielofunkcyjnego - typ (...). W sprawie bezpośrednie zastosowanie mają więc przepisy regulaminu Nr (...), a także rozdziału 1a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1137, z późn. zm.), jako bezpośrednio odnoszące się do zakresu wniosku strony, tj. do wydania świadectwa homologacji typu. W ocenie Ministra błędne jest zatem, przedstawione w ww. zażaleniu rozumowanie strony, w toku którego powołuje się ona na przepisy prawa, które nie dotyczą wydawania świadectwa homologacji typu.

Minister podkreślił, iż Polska jest związana Regulaminem Nr (...) (tj. Europejskiej Komisji Gospodarczej Organizacji Narodów Zjednoczonych) pt: "Jednolite przepisy dotyczące homologacji pojazdów w odniesieniu do kompatybilności elektromagnetycznej" od dnia 13 listopada 1992 r. W przedmiotowej sprawie pierwszoplanowe znaczenie ma przepis zawarty w pkt 3.2.2. Regulaminu Nr (...), który wskazuje, kto może uzyskać homologację typu podzespołu elektrycznego/elektronicznego (tj. typu przedmiotu wyposażenia). Podmiotem tym jest wyłącznie producent. Analogicznie rozwiązanie zawierają przepisy ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym: art. 70d ust. 1 tej ustawy przesądza, że "producent nowego typu (...) przedmiotu wyposażenia lub części jest obowiązany uzyskać dla każdego nowego typu (...) przedmiotu wyposażenia lub części odpowiednie świadectwo homologacji typu WE (...)".

Organ II instancji wyjaśnił, że ani przepisy Regulaminu Nr (...), ani ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, nie zawierają definicji "producenta". W związku z powyższym w ocenie organu w tym zakresie odnieść się należy przede wszystkim do definicji "producenta" zawartej w podstawowym akcie prawa UE dotyczącym homologacji pojazdów silnikowych i ich przyczep oraz układów, części i oddzielnych zespołów technicznych przeznaczonych do tych pojazdów, tj. dyrektywy 2007/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 5 września 2007 r. ustanawiającej ramy dla homologacji pojazdów silnikowych i ich przyczep oraz układów, części i oddzielnych zespołów technicznych przeznaczonych do tych pojazdów, która odnosi się również do stosowania Regulaminu Nr (...). Zgodnie z art. 3 pkt 27 tej dyrektywy, "producent" oznacza osobę lub jednostkę, która jest odpowiedzialna wobec organu udzielającego homologacji za wszystkie aspekty procesu homologacji typu lub udzielenia zezwolenia oraz za zapewnienie zgodności produkcji. Nie jest istotne, czy osoba lub jednostka bezpośrednio uczestniczy we wszystkich etapach wytwarzania pojazdu, układu, części lub oddzielnego zespołu technicznego podlegającego procesowi homologacji. Definicja ta odbiega od definicji "producenta" określonej w innych aktach prawa, w tym wskazanych przez stronę w zażaleniu, które nie znajdują zastosowania w odniesieniu do przedmiotowej sprawy.

Jak wynika z dokumentacji przedłożonej przez stronę do ww. wniosku o wydanie świadectwa homologacji typu, jak również z wyjaśnień strony, przedstawionych w piśmie z dnia (...) lipca 2016 r. stanowiących odpowiedź na wezwanie Dyrektora TDT, strona jednoznacznie wskazuje, że jest importerem. Mając zatem na uwadze, że na gruncie przepisów zarówno Regulaminu Nr (...) ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, stroną postępowania w przedmiocie wydania świadectwa homologacji typu może być wyłącznie producent (a więc podmiot odpowiedzi za wszystkie aspekty procesu homologacji typu oraz za zapewnienie zgodności produkcji), organ uznał, że inny niż producent podmiot nie posiada interesu prawnego w takim postępowaniu, a co za tym idzie, nie może być uznany za stronę w rozumieniu k.p.a. Zatem A. M., będąc importer nie posiada interesu prawnego w uzyskaniu świadectwa homologacji typu. W konsekwencji powyższego, w ocenie organu drugiej instancji, Dyrektor TDT słusznie odmówił wszczęcia postępowania wydając zaskarżone postanowienie.

Skargę na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wywiódł skarżący. Domagał się jego uchylenia zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy organowi administracyjnemu do ponownego rozpoznania.

Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił naruszenie:

1.

prawa materialnego, które miało wpływ na treść wydanego w sprawie rozstrzygnięcia, a to art. 28 k.p.a. w związku z art. 3 pkt 27 dyrektywy 2007/46/WE Parlamentu Europejskiego z dnia 5 września 2007 r. w związku z punktem 3.2.2. Regulaminu Nr (...) poprzez odmówienie skarżącemu uprawnienia do wystąpienia z wnioskiem o homologację urządzenia multimedialno-wielofunkcjonującego typ (...) - a tym samym pozbawienia go przymiotu strony w postępowaniu;

2.

innych przepisów prawa, które to naruszenie miało wpływ na treść wydanego w sprawie rozstrzygnięcia, a to art. 61a k.p.a. poprzez wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, w sytuacji, gdy nie zostały spełnione przesłanki opisane tym przepisem;

3.

naruszenie zasady praworządności oraz zasady pogłębiania zaufania uczestnika postępowania do władzy publicznej poprzez różne rozstrzygnięcia w sprawach o zbliżonym stanie faktycznym i prawnym.

W uzasadnieniu skargi wskazał między innymi, że ze złożonych do akt sprawy dokumentów wynika, że skarżący przyjął na siebie odpowiedzialność wobec organu udzielającego homologacji za wszystkie aspekty tego procesu lub udzielenia zezwolenia oraz za zapewnienie zgodności produkcji. Ponosi bowiem w świetle obowiązującego prawa odpowiedzialność za wprowadzenia na rynek produktu nie posiadającego homologacji, czy też niespełniającego warunków bezpieczeństwa. Spełniając te warunki posiada przymiot strony w rozumieniu art. 28 k.p.a., ma interes prawny w uzyskaniu rozstrzygnięcia, a tym samym odmowa wszczęcia postępowania nie jest zasadna.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna albowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.

Przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie jest postanowienie Dyrektora TDT z dnia (...) sierpnia 2016 r. i utrzymujące je w mocy postanowienie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia (...) grudnia 2016 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania.

Zgodnie z art. 61a k.p.a. gdy żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.

W niniejszej sprawie organy obu instancji uznały, że skarżący Pan A. M. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą (...) nie mógł być stroną postępowania administracyjnego o wydanie świadectwa homologacji typu (...) na zgodność z regulaminem Nr (...) dla typu urządzenia multimedialno-wielofunkcyjnego - typu (...).

Sąd stanowisko powyższe podziela i w pełni akceptuje.

Zgodnie z art. 28 k.p.a. stroną postępowania jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W doktrynie i judykaturze przyjmuje się, że interes prawny powinien być osobisty, własny, indywidualny, konkretny i aktualny, a ponadto powinien być oparty na normie prawa powszechnie obowiązującego, przede wszystkim administracyjnego. Reasumując pojęcie interesu prawnego uosabia potencjalną możliwość nałożenia obowiązków lub przyznania uprawnień, które muszą wynikać z powszechnie obowiązującego prawa i których adresatem może być wyłącznie osoba określona przez to prawo.

Ponieważ w niniejszej sprawie wnioskowano o wydanie świadectwa homologacji typu (...) na zgodność z regulaminem Nr (...) dla typu urządzenia multimedialno-wielofunkcyjnego - typ (...), zatem, jak słusznie zauważył organ, w sprawie będą miały zastosowanie przepisy ww. regulaminu oraz rozdziału 1a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1137 z późn. zm.). Wskazane przepisy dotyczą bowiem wydawania świadectw homologacji typu i wbrew twierdzeniom skarżącego stosuje się je w pierwszej kolejności.

Rzeczpospolita Polska jest związana Regulaminem Nr (...) (tj. Europejskiej Komisji Gospodarczej Organizacji Narodów Zjednoczonych) pt: "Jednolite przepisy dotyczące homologacji pojazdów w odniesieniu do kompatybilności elektromagnetycznej" od dnia (...) listopada 1992 r. (Dz.U.UEL z dnia 20 września 2012 r.). Zgodnie z pkt 3.2.2 regulaminu o udzielenie homologacji typu PZE w odniesieniu do jego kompatybilności elektromagnetycznej występuje producent pojazdu lub producent PZE.

Tak więc o udzielenie homologacji podzespołu elektrycznego/elektronicznego (tj. typu przedmiotu wyposażenia) wystąpić może tylko producent.

Również art. 70d ust. 1 ustawy prawo o ruchu drogowym, wskazuje że to producent nowego typu (...) przedmiotu wyposażenia lub części jest obowiązany uzyskać dla każdego nowego typu (...) przedmiotu wyposażenia lub części odpowiednie świadectwo homologacji typu WE (...).

W niniejszej sprawie organ I instancji powziął wątpliwość co do statusu skarżącego w niniejszym postępowaniu (o czym szczegółowo w stanie faktycznym uzasadnienia) i dlatego zwrócił się z zapytaniem do wnioskującego o jednoznaczne określenie czy jest importerem, czy też producentem w piśmie z dnia (...) lipca 2016 r. skarżący jednoznacznie określił się jako importer.

Wobec powyższego organ był uprawniony zdaniem Sądu do przyjęcia, że skarżący nie posiada statusu strony w niniejszym postępowaniu, gdyż o wydanie świadectwa homologacyjnego typu zgodnie z ww. przepisami może wystąpić jedynie producent.

Sąd nie podziela stanowiska strony skarżącej zawartego w zażaleniu i skardze, jakoby strona skarżąca była producentem przedmiotowego urządzenia.

Sąd wskazuje, że przywołane przez skarżącą przepisy prawa zawierające szeroką definicję producenta tj. art. 2 Dyrektywy 2001/95/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 3 grudnia 2001 r. w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów oraz w art. 4 pkt 20 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku, nie mają w niniejszej sprawie zastosowania, ponieważ istnieją inne przepisy unijne i krajowe regulujące bezpośrednio kwestie homologacji, o czym była mowa w początkowej części uzasadnienia.

Ponieważ ani Regulamin nr 10 EKG ONZ, ani ustawa o ruchu drogowym nie zawiera definicji "producenta" organ słusznie w ocenie Sądu posłużył się definicją producenta zawartą w podstawowym akcie prawa UE dotyczącym homologacji tj. w dyrektywie 2007/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 5 września 2007 r. ustanawiającej ramy dla homologacji pojazdów silnikowych i ich przyczep oraz układów, części i oddzielnych zespołów technicznych przeznaczonych do tych pojazdów, która odnosi się również do stosowania Regulaminu Nr EKG ONZ.

Zgodnie z art. 3 pkt 27 tej dyrektywy, "producent" oznacza osobę lub jednostkę, która jest odpowiedzialna wobec organu udzielającego homologacji za wszystkie aspekty procesu homologacji typu lub udzielenia zezwolenia oraz za zapewnienie zgodności produkcji. Nie jest istotne, czy osoba lub jednostka bezpośrednio uczestniczy we wszystkich etapach wytwarzania pojazdu, układu, części lub oddzielnego zespołu technicznego podlegającego procesowi homologacji. Definicja ta, nie obejmująca "importera", odbiega od definicji "producenta" określonej w innych aktach prawa, w tym wskazanych przez stronę w zażaleniu, które nie znajdują zastosowania w odniesieniu do przedmiotowej sprawy. Dlatego też Organ, nie mógł uznać argumentów Skarżącego w tym zakresie za zasadne, skoro sam Skarżący jednoznacznie określił siebie, jako "importer".

Na zakończenie Sąd wskazuje, że z załączonej do akt sprawy dokumentacji wynika, że producentem urządzenia jest chiński podmiot, skarżący powyższego nie negował. W wypadku uzyskania przez skarżącego homologacji to on jako importer byłby jej właścicielem, a producent nie byłby związany tą homologacją.

W procesie homologacji to strona składająca komplet dokumentacji winna wykazać status producenta, gdyż tylko producent jest stroną procesu homologacji. To producent w procesie homologacji uzgadnia całą dokumentację, odpowiada za zgodność produkcji z dokumentacją. W wypadku gdy kto inny jest producentem, w oparciu o pomysł i dokumentację strony wnioskującej, nie ma możliwości zweryfikowania procesu produkcji, gdyż homologacja nie wiąże tego producenta.

Biorąc powyższe pod rozwagę na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd skargę oddalił.

Na zakończenie Sąd wskazuje, że nie uwzględnił wniosków dowodowych wskazanych w skardze z uwagi na fakt, że każdy proces homologacji jest inny, a w oparciu jedynie o dokument homologacji trudno stwierdzić jaki był przebieg powyższego postępowania.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.