Orzeczenia sądów
Opublikowano: www.nsa.gov.pl

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie
z dnia 13 grudnia 2004 r.
VI SA/Wa 53/04

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Zbigniew Rudnicki (sprawozdawca).

Sędziowie: Izabela Głowacka-Klimas, Jolanta Królikowska-Przewłoka.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi J. K. na z dnia z dnia (...) grudnia 2003 r. nr (...) w przedmiocie kary za przejazd pojazdem nienormatywnym. oddala skargę

Uzasadnienie faktyczne

Decyzją wydaną z upoważnienia Prezydenta m. (...) przez Dyrektora Zarządu Dróg Miejskich w (...) z dnia (...) października 2003 r.,

Nr (...), na podstawie art. 19 ust. 5 i art. 13 ust. 2a i 2b, lp. 5 tabeli z ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 71, poz. 838, z późn. zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. Nr 32, poz. 262) i art. 104 k.p.a., nałożono na p. J. K. karę pieniężną w wysokości 1.560 zł za przejazd w dniu (...) października 2003 r. zespołem nienormatywnym, składającym się z ciągnika marki (...) nr rej. (...) oraz naczepy marki (...) nr rej. (...), bez zezwolenia na trasie (...) - (...). Kontrola miała miejsce w (...) na ul. (...), która zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 5 lipca 2000 r. w sprawie ustalenia przebiegu dróg krajowych w Warszawie (Dz. U. Nr 56, poz. 675) na odcinku od (...) do granicy miasta leży w ciągu drogi krajowej nr (...). Dla tej kategorii drogi osie o rozstawie od 1,30 m do 2,0 m nie mogą przekraczać nacisku 100 kN. W wyniku kontroli (ważenia) stwierdzono przekroczenie dopuszczalnego nacisku na osi pojedynczej ciągnika o 7,0 kN. Dopuszczalna masa całkowita pojazdu nie została przekroczona. W związku z tym nałożono karę w podanej wyżej wysokości.

Odwołanie od powyższej decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w (...) wniosła strona, zarzucając że w toku postępowania nie wyjaśniono wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla sprawy, a w szczególności: - nie uwzględniono, że przewożony ładunek nie posiadał oznaczeń (metek) z wyraźnym wyszczególnieniem wagi każdej rolki blachy - pominięto, że tylko na jednej z badanych osi nastąpiło nieznaczne przekroczenie nacisku o 7 kN (tj. tylko o ok. 7%). W związku z tym strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania. Ponadto w uzasadnieniu odwołania podniesiono, że kierowca przewożący towar posiadał tylko informacje o całkowitej masie towaru i nie miał wpływu na fakt braku oznaczenia ciężaru każdej rolki blachy, co uniemożliwiło mu właściwe rozłożenie ładunku na naczepie, a powołane w podstawie prawnej decyzji rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia nie przewiduje obowiązku posiadania przez każdy pojazd przewożący ładunek wag osiowych w celu weryfikowania nacisku na oś podczas załadunku.

Decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w (...) z dnia (...) grudnia 2003 r., Nr (...), po rozpatrzeniu odwołania utrzymano w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu, po przedstawieniu stanu sprawy stwierdzono, że stosownie do art. 13 ust. 1 i 2 ustawy o drogach publicznych korzystanie z dróg przy przejazdach po drogach publicznych z ładunkiem o masie i naciskach osi przekraczających wielkości określone w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 15 stycznia 2002 r. w sprawie opłat drogowych (Dz. U. Nr 8, poz. 60) może być uzależnione od wniesienia opłat drogowych. Z kolei art. 13 ust. 2a ustawy wprowadza zasadę pobierania kar w przypadkach przejazdu bez zezwolenia i uiszczenia opłat podstawowych. Obowiązek pobierania kar w przypadkach określonych w art. 13 ust. 2 powołanej ustawy ma charakter sankcyjny i jest bezwzględnie obowiązujący. Organy administracji drogowej nie są w tej sytuacji upoważnione do stosowania odstępstw w naliczaniu kar - niezależnie od przyczyn jakie spowodowały zwiększenie przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi. Zaskarżoną decyzję wydano po przeprowadzeniu kontroli drogowej. Ustalenia kontroli zapisano w protokole kontroli podpisanym przez kontrolujących i kierującego pojazdem. Zastrzeżeń do protokołu kontroli nie zgłoszono. Zaskarżona decyzja organu I instancji jest więc prawidłowa zarówno pod względem materialno-prawnym, jak i formalnym, stąd brak podstaw do jej uchylenia.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję złożyła strona wnosząc o uchylenie decyzji obu instancji i umorzenie postępowania w sprawie. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że kierowca przewożący towar nie miał wpływu, w jaki sposób przewożony towar zostanie przygotowany do transportu, w szczególności czy będzie to sposób umożliwiający takie rozłożenie ładunku (rolek blachy) na naczepie, aby parametry nacisku na oś nie zostały przekroczone. Tymczasem kierowca posiadał tylko informacje dotyczące całkowitej masy towaru, która razem z ciągnikiem nie przekroczyła przewidzianej w tym zakresie normy 40 ton. Ponadto skarżący powtórzył użyty w odwołaniu argument o braku w obowiązujących przepisach obowiązku posiadania przez każdy pojazd przewożący ładunek wag osiowych w celu weryfikowania nacisku na oś podczas załadunku oraz podniósł, że organ II instancji powołał się w uzasadnieniu decyzji na art. 13 ust. 2a ustawy o drogach publicznych, nie obowiązujący już w dacie wymierzenia kary.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w (...) wniosło o jej oddalenie powtarzając w skrócie argumentacje użytą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i raz jeszcze powołując się na art. 13 ust. 2a ustawy o drogach publicznych.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.

Kontrola przedmiotowego pojazdu (zestawu) miała miejsce dnia (...) października 2003 r., zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia zostało wysłane z datą (...) października 2003 r., a decyzja organu I instancji (

Zarządu Dróg Miejskich) została wydana dnia (...) października 2003 r. W

podstawie prawnej decyzji powołano art. 19 ust. 5 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 71, poz. 838, z późn. zm.), stanowiący przepis kompetencyjny, w myśl którego w granicach miast na prawach powiatu zarządcą dróg publicznych, z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych, jest prezydent miasta. Ustalając podstawę nałożenia kary przywołano w podstawie prawnej powołanej decyzji art. 13 ust. 2a i 2b ustawy o drogach publicznych w następującym, obowiązującym wówczas brzmieniu:

"2a. Za przejazd po drogach publicznych pojazdów, o których mowa w ust. 2 pkt 3, bez zezwolenia określonego przepisami Prawa o ruchu drogowym lub niezgodnie z warunkami podanymi w zezwoleniu oraz za nieuiszczenie opłat, o których mowa w ust. 2 pkt 4 pobiera się kary pieniężne.

2b. Wysokość kar pieniężnych, o których mowa w ust. 2a, określa załącznik do ustawy."

Ustalając w podstawie prawnej decyzji przepis stanowiący podstawę dla naliczenia wysokości kary powołano lp. 5 tabeli z ustawy o drogach publicznych, w myśl której za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na drogach, gdzie dopuszczony jest ruch pojazdów o naciskach osi do 100 kN: 1) dla osi pojedynczej: b) ponad 105 kN do 115 kN - 1.560 zł.

W dacie wydania zaskarżonej decyzji SKO w (...), tj. w dniu (...) grudnia 2003 r. obowiązywał już inny stan prawny. Mianowicie, art. 13 wspomnianej ustawy został zmieniony przez art. 1 pkt 13 ustawy z dnia 14 listopada 2003 r. (Dz. U. Nr 200, poz. 1953), który wszedł w życie z dniem 24 listopada 2003 r. Na mocy wspomnianej ustawy art. 13 ust. 2a i 2b utraciły moc.

W ich miejsce wprowadzono art. 13g ustawy w następującym brzmieniu:

"Art. 13g. 1.Za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia określonego przepisami o ruchu drogowym lub niezgodnie z warunkami podanymi w zezwoleniu wymierza się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej.

2. Wysokość kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1, określa załącznik nr 2 do ustawy."

Zgodnie z lp. 5 powyższego załącznika kara "Za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi narogach, na których dopuszczony jest ruch pojazdów o naciskach osi do 100 kN: 1) dla osi pojedynczej, b) ponad 105 do 115 kN" wynosi 1.560 zł.

Różnice między przedstawionymi przepisami mają w istocie charakter redakcyjny; wysokość kary za przekroczenie dopuszczalnych nacisków na oś pojazdu jest taka sama. W tej sytuacji nie sposób uznać, że przywołanie w decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w (...) art. 13 ust. 2a ustawy o drogach publicznych, zastąpionego przed dziesięciu dniami przez art. 13g ust. 1 tej samej ustawy mogło mieć istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcie sprawy.

Co do pozostałych zarzutów podniesionych w skardze, związanych z brakiem wpływu kierowcy na sposób rozłożenia ładunku na naczepie (z powodu braku oznaczenia wagowego każdej rolki blachy) oraz brakiem obowiązku posiadania przez każdy pojazd przewożący ładunek wag osiowych w celu weryfikowania nacisków na osie pojazdu podczas załadunku, to trzeba przypomnieć, że odpowiedzialność, o której mowa w art. 13 ust. 2a (a potem art. 13g ust. 1) ustawy o drogach publicznych ma rzeczywiście charakter sankcyjny, tzn. zobiektywizowany, niezależny od winy, nie podlega w związku z tym miarkowaniu, a organ, który stwierdził fakt takiego przewozu nie może od wymierzenia kary odstąpić. Jest to więc tzw. decyzja związana administracji; przy tego rodzaju decyzjach przepis prawny nie pozostawia organowi administracji w praktyce żadnego luzu decyzyjnego. Stwierdzenie w wyniku kontroli faktu przekroczenia dopuszczalnych nacisków na osie pojazdu nakłada w istocie na odpowiedni organ administracji drogowej obowiązek wymierzenia kary, której wysokość jest również ściśle określona w obowiązujących przepisach. Jak podkreśla się w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, "odpowiedzialność, o której mowa w art. 13 ust. 2a ustawy o drogach publicznych ma charakter obiektywny, nie jest więc warunkowana winą podmiotu wykonującego przejazd. Na organie administracyjnym, nakładającym karę pieniężną nie ciąży zatem obowiązek wykazania, że do przekroczenia dopuszczalnych norm doszło na skutek okoliczności zależnych, czy zawinionych przez przewoźnika" (wyrok z dnia 8 maja 2003 r., sygn. akt II SA 1825/2002).

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji wyroku.