Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2008261

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie
z dnia 9 lipca 2014 r.
VI SA/Wa 3601/13

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz.

Sędziowie WSA: Piotr Borowiecki, Andrzej Czarnecki (spr.).

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lipca 2014 r. sprawy ze skargi L. Z. na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II Stopnia Nr (...) przy Ministrze Sprawiedliwości do rozpoznania odwołań od uchwał o wynikach egzaminu radcowskiego, który został przeprowadzony w dniach (...) marca 2013 r. z dnia (...) października 2013 r. nr (...) w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu radcowskiego oddala skargę

Uzasadnienie faktyczne

Przedmiotem skargi wniesionej przez L. Z. była uchwała Komisji II Stopnia nr (...) z (...) października 2013 r. przy Ministrze Sprawiedliwości do rozpatrywania odwołań od uchwał o wynikach egzaminu radcowskiego, który został przeprowadzony w dniach 19-22 marca 2013 r. wydana na podstawie art. 368 ust. 12 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 10, poz. 65 z późn. zm.) - także jako ustawa lub u.r.p., w związku z art. 138 § 1 k.p.a. utrzymująca w mocy uchwałę Komisji Egzaminacyjnej Nr (...) do przeprowadzenia egzaminu radcowskiego przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w R. nr (...) z (...) kwietnia 2013 r. stwierdzająca, iż L. Z. uzyskała negatywny wynik egzaminu radcowskiego.

Do wydania zaskarżonych uchwał doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy;

L. Z., w okresie od 19 do 22 marca 2013 r. przystąpiła do egzaminu radcowskiego na podstawie art. 361 ust. 1 ustawy o radcach prawnych przed Komisją Egzaminacyjną Nr (...) do przeprowadzenia egzaminu radcowskiego w 2013 r. z siedzibą w R. W wyniku weryfikacji pierwszej części egzaminu oraz po dokonaniu oceny każdego z zadań egzaminu, Komisja Egzaminacyjna ustaliła, że z pierwszej, drugiej oraz trzeciej części egzaminu radcowskiego otrzymała ona ocenę dostateczną, z czwartej ocenę dobrą, zaś z piątej części egzaminu radcowskiego (zadanie z prawa administracyjnego) - ocenę niedostateczną.

Uznano tym samym, zgodnie z treścią art. 366 ust. 1 ustawy o radcach prawnych, że L. Z. uzyskała negatywny wynik z egzaminu radcowskiego.

Pismem z 9 maja 2013 r., L. Z. złożyła odwołanie wnosząc o weryfikację pracy przygotowanej z zakresu prawa administracyjnego oraz zmianę wyniku oceny tego zadania z negatywnej na pozytywną.

W uzasadnieniu odwołania podniosła, iż ocena zadania problemowego z prawa administracyjnego dokonana przez Komisję nie była w pełni trafna, gdyż przygotowana przez nią skarga spełniała wymogi formalne. Ponadto dodała, iż mając na względzie interes skarżącego reprezentowanego jako zdająca, wskazała naruszenie prawa materialnego i uchybienia proceduralne, dodatkowo określając także alternatywne żądania skargi będącej przedmiotem egzaminu. Strona podkreśliła, iż prawidłowo wnioskowała o wstrzymanie wykonania decyzji i zasądzenie kosztów procesowych, a popełnione przez nią błędy nie powinny były dyskwalifikować jej opracowania. Dodatkowo wyjaśniła, iż w znaczący sposób okoliczność negatywnego wyniku egzaminu wpłynie na jej sytuację życiową.

W wyniku rozpoznania odwołania, powołaną na wstępie uchwałą z (...) października 2013 r. Komisja II Stopnia, utrzymała w mocy zaskarżoną uchwałę. Odnosząc się do zarzutów strony, przytoczono stan fatyczny sprawy, powołując się na treść opinii cząstkowych oraz istotę zadania egzaminacyjnego.

Organ wyjaśnił, iż zaskarżona uchwała została podjęta w oparciu o jednolicie ustaloną przez egzaminatorów ocenę niedostateczną pracy z zakresu prawa administracyjnego. Obaj egzaminatorzy ocenili pozytywnie wymogi formalne przygotowanej skargi, jednakże mieli poważne zastrzeżenia do prawidłowości zastosowanych przepisów prawa.

Pierwszy z egzaminatorów, podniósł, że co prawda w skardze trafnie wskazano zarzut naruszenia przepisów art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 105 § 1 k.p.a., oraz naruszenia art. 10 ust. 1 i ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych natomiast zabrakło podstawowego zarzutu naruszenia art. 151 k.p.a. Postawione przez zdającą zarzuty co do naruszenia art. 10 ust. 1 i ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych, zdaniem sprawdzającego, były kwestionowaniem ustaleń organu, a nie zastosowania przez organ przepisów prawa materialnego. Ponadto egzaminator dodał, iż zarzut naruszenia art. 409 k.c. powołany w skardze był zupełnie nieuzasadniony, bowiem przepis ten nie miał zastosowania w sprawie. Konkludując egzaminator uznał, iż treść skargi mijała się w zasadzie z większością problemów ujętych z kazusie.

Oceniając poprawność zastosowanego przez zdającą sposobu rozstrzygnięcia problemu z uwzględnieniem interesu strony wskazał, że zdająca wnosząc o stwierdzenie nieważności decyzji obu instancji zrealizowała interes podmiotu reprezentowanego. Odnosząc się do zawartego w skardze wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, egzaminator uznał, iż był niewystarczająco uzasadniony.

Drugi z egzaminatorów oceniając prawidłowość zastosowania przepisów prawa i umiejętność ich interpretacji, podniósł, że zdająca zarzuciła w skardze do sądu administracyjnego w sposób prawidłowy jedynie naruszenie przepisów prawa proceduralnego - art. 138 § 1 k.p.a. oraz 105 § 1 k.p.a. W kontekście naruszenia prawa materialnego zarzut naruszenia m.in. art. 409 k.c., był chybiony gdyż przepisy prawa cywilnego nie miały zastosowania w sprawie.

Odnosząc się do ocen egzaminatorów, organ przywołał treść zadania egzaminacyjnego, którego istotę stanowiło rozstrzygnięcie, w którym organ I instancji przyznał stronie, na podstawie ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, świadczenie rodzinne w postaci dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem niepełnosprawnym. W związku z ujawnieniem się nowych okoliczności, które nie były znane organowi w dniu wydawania decyzji, organ I instancji wznowił postępowanie w sprawie przyznania tego zasiłku. Następnie organ I instancji wydał decyzję, w której uznał za nienależnie pobrany dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem niepełnosprawnym oraz zobowiązał stronę do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku. W uzasadnieniu tej decyzji organ stwierdził także, że decyzja ta stanowi zakończenie postępowania wznowieniowego. Strona złożyła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie, w którym wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i o umorzenie postępowania. SKO odmówiło umorzenia postępowania oraz utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Prawidłowym rozwiązaniem zadania było sporządzenie skargi do sądu administracyjnego wraz ze wskazaniem uchybień, które należało dostrzec w rozstrzygnięciu SKO w Koszalinie, tj.: 1) naruszenie art. 151 k.p.a. poprzez zaniechanie wydania jednej z decyzji przewidzianych w tym przepisie, co jest prawną konsekwencją wznowienia postępowania. Organ nie mógł, po wznowieniu postępowania, wydać od razu decyzji zwrotowej korzystając z przesłanki przewidzianej w art. 30 ust. 2 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych; 2) naruszenie art. 30 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych, albowiem z treści tego przepisu wynika, że za nienależnie pobrane świadczenie rodzinne uważa się świadczenie pobrane na podstawie decyzji, która została uchylona w wyniku wznowienia postępowania i osobie odmówiono prawa do świadczenia rodzinnego. W sprawie nie nastąpiło uchylenie decyzji w wyniku wznowienia postępowania i stronie nie odmówiono prawa do świadczenia rodzinnego; 3) naruszenie art. 105 § 1 k.p.a. poprzez wydanie decyzji o odmowie umorzenia postępowania, podczas gdy k.p.a. nie przewiduje wydania takiej decyzji; 4) naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. poprzez niezapewnienie stronie prawa do czynnego udziału w postępowaniu; 5) naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji I instancji, która była obciążona wyżej wskazanymi wadami.

Organ, dokonując ponownej oceny pracy, w kontekście zarzutów i argumentacji odwołania uznał, że odwołująca analizując zadanie z zakresu prawa administracyjnego nie zauważyła podstawowej kwestii, a mianowicie, że sprawa toczyła się w trybie wznowienia postępowania, nie przedstawiając koniecznych w tym zakresie zarzutów.

Organ podkreślił jednak, iż pozytywnym elementem pracy było zwrócenie uwagi na naruszenie art. 105 § 1 k.p.a. Powołanie tego zarzutu w powiązaniu z art. 138 § 1 k.p.a. było prawidłowe, jednak nie mogło przesądzić o pozytywnym wyniku egzaminu z prawa administracyjnego. Prawidłowo sformułowany zarzut naruszenia art. 105 § 1 k.p.a. mógł być jedynie, podobnie jak inne zarzuty odnoszące się do ogólnych zasad postępowania administracyjnego, dopełnieniem podstawowych zarzutów, które należało sformułować w skardze i ewentualnie mógł wpłynąć na podwyższenie pozytywnej oceny pracy.

Egzaminatorzy wskazując na uchybienia występujące w sporządzonej skardze, przedstawili wady zarzutów sporządzonej skargi polegające na braku sformułowania zarzutu naruszenia art. 151 k.p.a. i art. 30 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych, w zakresie opisanym wyżej. Ponadto do negatywnej oceny przyczyniły się również pozostałe uchybienia wskazane przez egzaminatorów. Uznali oni, że sam fakt sporządzenia skargi, prawidłowej pod względem formalnym z poprawnie sformułowanymi wnioskami to za mało, aby otrzymać ocenę pozytywną.

Organ wyjaśnił, iż wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta Kołobrzeg z 23 lipca 2009 r. - ujęte w zadaniu problemowym - zobowiązywało ten organ do wydania jednej z decyzji przewidzianej treścią art. 151 k.p.a. Skoro doszło do wznowienia postępowania, to należało ten fakt zauważyć i wskazać na błędne zakończenie sprawy rozstrzygnięciem wydanym w trybie zwykłym na podstawie ustawy o świadczeniach rodzinnych.

Ponadto, organ dodał, iż odwołująca nie zwróciła uwagi, że nakazanie zwrotu świadczenia nienależnie pobranego nie mogło być orzeczone w tej samej decyzji, co samo uznanie świadczenia za nienależnie pobrane. Brak było w ocenianej pracy zarzutu naruszenia art. 30 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych i to zarówno poprzez wydanie decyzji o uznaniu świadczenia za nienależne i o zwrocie tego świadczenia bez uprzedniego wzruszenia decyzji przyznającej świadczenia, jak i poprzez orzeczenie o uznaniu świadczenia za nienależne i o jego zwrocie w jednej decyzji.

Zdaniem Komisji II Stopnia, pominięcie w skardze kardynalnych naruszeń prawa w tym zwłaszcza art. 151 k.p.a. i art. 30 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych było nieprawidłowe również z punktu widzenia interesu reprezentowanej strony.

W skardze na powyższą uchwałę L. Z. wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie uchwały ją poprzedzającej, zarzuciła organowi naruszenie przepisów prawa, w tym:

1)

naruszenie przepisów postępowania - art. 7 k.p.a, art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez:

- brak należytego i obiektywnego sprawdzenia przygotowania skarżącej do samodzielnego wykonywania zawodu radcy prawnego;

- dowolną, a nie swobodną ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, w szczególności poprzez dokonanie niesprawiedliwej, nazbyt surowej oceny pracy pisemnej z praw administracyjnego;

- nie uwzględnienie całokształtu materiału dowodowego, w szczególności pozytywnych elementów sporządzonego projektu skargi i zaproponowanych rozwiązań na korzyść skarżącej;

- brak prawidłowej oceny tzw. uznania administracyjnego i ustalenia, czy granice tego uznania nie zostały przekroczone,

2)

naruszenie prawa materialnego - art. 365 ust. 2 ustawy o radcach prawnych, poprzez:

- nie wykorzystanie pozostawionej do dyspozycji Komisji Egzaminacyjnej II stopnia skali ocen przy ocenie przedmiotowej pracy egzaminacyjnej;

- nie zbadanie jej w sposób wszechstronny i dokładny przed podjęciem uchwały;

- dokonanie niewłaściwej powtórnej oceny pracy egzaminacyjnej zdającej.

W uzasadnieniu skargi skarżąca podtrzymała zarzuty prezentowane na etapie postępowania administracyjnego i dodała, iż w sposób prawidłowy przyjęła rozwiązanie kazusu z prawa administracyjnego w postaci sporządzenia skargi, a nie opinii. Według niej, projekt skargi spełniał wszystkie wymogi formalne dla przewidziane przepisami prawa, realizując interes strony oraz określał żądanie stwierdzenia nieważności decyzji organów I i II instancji. Zatem, zdaniem skarżącej taka skarga w rzeczywistości byłaby rozpatrzona przez sąd administracyjny. Argument dotyczący braku w skardze zarzutu z art. 151 k.p.a., według skarżącej nie mógł dyskwalifikować pracy egzaminacyjnej, gdyż sąd administracyjny z urzędu uwzględniłby nieważność postępowania, zatem ewentualne braki skargi nie wpłynęłyby na treść wyroku sądu kończącego postępowanie.

Strona skarżąca podniosła, iż brak zarzutu naruszenia art. 151 k.p.a. zdyskwalifikował jej pracę egzaminacyjną, mimo iż inne osoby w podobnej sytuacji, oceniane wg tego samego opisu i kryteriów ustawowych uzyskiwały ocenę pozytywną.

Skarżąca zauważyła, że stosowanie jednolitego schematu oceny do każdego odwołania godziło w indywidualność pracy, dyskwalifikując tym samym wiedzę osoby zdającej.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, podkreślając, iż mimo surowości oceny nie naruszała ona zasad swobodnej oceny, tym samym zaskarżona uchwała została w należyty sposób uzasadniona.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.

Sprawy należące do właściwości sądów administracyjnych rozpoznają w pierwszej instancji wojewódzkie sądy administracyjne (art. 3 § 1 ww. ustawy).

Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, iż skarga nie ma uzasadnionych podstaw dla jej uwzględnienia.

Egzamin radcowski przeprowadziła Komisja Egzaminacyjna Nr (...) w R. w składzie zgodnym z przepisem art. 36 (1) ust. 2 ustawy o radcach prawnych. Członkowie Komisji złożyli stosowne do art. 36 (1) ust. 7 i ust. 8 ustawy oświadczenia o braku podstaw do wyłączenia ich z pracy Komisji.

Egzamin radcowski polegał, zgodnie z art. 36 (4) ust. 1 ustawy, na sprawdzeniu przygotowania prawniczego osoby przystępującej do egzaminu radcowskiego, do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu radcy prawnego, w tym wiedzy z zakresu prawa i umiejętności jej praktycznego zastosowania z zakresu materialnego i procesowego prawa karnego, materialnego i procesowego prawa wykroczeń, prawa karnego skarbowego, materialnego i procesowego prawa cywilnego, prawa rodzinnego i opiekuńczego, prawa gospodarczego, spółek prawa handlowego, prawa pracy i ubezpieczeń społecznych, materialnego i procesowego prawa administracyjnego, postępowania sądowoadministracyjnego, prawa Unii Europejskiej, prawa konstytucyjnego oraz prawa o ustroju sądów i prokuratur, samorządu radcowskiego i innych organów ochrony prawnej działających w Rzeczypospolitej Polskiej oraz warunków wykonywania zawodu radcy prawnego i etyki tego zawodu.

Egzamin składał się z pięciu części (art. 36 (4) ust. 2 ustawy), z których pierwsza część polegała na rozwiązaniu testu składającego się z zestawu 100 pytań zawierających po trzy propozycje odpowiedzi, z których tylko jedna była prawidłowa, oraz z karty odpowiedzi. Zdający mógł wybrać tylko jedną odpowiedź, którą zaznaczał na karcie odpowiedzi, za każdą prawidłową odpowiedź uzyskując 1 punkt (art. 36 (4) ust. 3 ustawy), a prawidłowość odpowiedzi oceniano według stanu prawnego obowiązującego w dniu egzaminu radcowskiego (art. 36 (4) ust. 4). Z tej części egzaminu L. Z. otrzymała ocenę dostateczną (3) uzyskując 73 pkt. Zgodnie z art. 36 (4) ust. 5 ustawy druga część egzaminu radcowskiego polegała na rozwiązaniu zadania z zakresu prawa karnego polegającego na przygotowaniu apelacji, albo w przypadku uznania, iż brak jest podstaw do jej wniesienia, na sporządzeniu opinii prawnej w oparciu o opracowane na potrzeby egzaminu akta lub przedstawiony stan faktyczny. Z tej części egzaminu skarżąca otrzymała ocenę dostateczną (3).

Trzecia część egzaminu radcowskiego polegała na rozwiązaniu zadania z zakresu prawa cywilnego polegającego na przygotowaniu pozwu lub wniosku albo apelacji, albo w przypadku uznania, iż brak jest podstaw do ich wniesienia, na sporządzeniu opinii prawnej w oparciu o opracowane na potrzeby egzaminu akta lub przedstawiony stan faktyczny. Z tej części egzaminu L. Z. otrzymała ocenę dostateczną (3).

Czwarta część egzaminu radcowskiego polegała, zgodnie z art. 36 (4) ust. 7 ustawy na rozwiązaniu zadania z zakresu prawa gospodarczego polegającego na przygotowaniu umowy albo pozwu lub wniosku albo apelacji, albo w przypadku uznania, iż brak jest podstaw do ich wniesienia, na sporządzeniu opinii prawnej w oparciu o opracowane na potrzeby egzaminu akta lub przedstawiony stan faktyczny. Z tej części egzaminu L. Z. otrzymała ocenę dobrą (4).

Oraz piąta część egzaminu radcowskiego polegała na rozwiązaniu zadania z zakresu prawa administracyjnego polegającego na przygotowaniu skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego, albo w przypadku uznania, iż brak jest podstaw do jej wniesienia, na sporządzeniu opinii prawnej w oparciu o opracowane na potrzeby egzaminu akta lub przedstawiony stan faktyczny (art. 36 (4) ust. 8 ustawy) i za tę część egzaminu L. Z. otrzymała ocenę niedostateczną (2) przy ocenach cząstkowych egzaminatorów również niedostatecznych.

W myśl art. 36 (6) ust. 1 ustawy o radcach prawnych pozytywny wynik z egzaminu radcowskiego otrzymuje zdający, który z każdej części egzaminu radcowskiego otrzymał ocenę pozytywną, a ponieważ L. Z. otrzymała z części piątej egzaminu (prawo administracyjne) ocenę niedostateczną, z całego egzaminu również uzyskała wynik negatywny.

Komisja egzaminacyjna podjęła uchwałę nr 69/2013 z 22 kwietnia 2013 r. o wyniku egzaminu radcowskiego L. Z. większością głosów w obecności wszystkich członków komisji egzaminacyjnej ustalając wynik egzaminu na negatywny oraz wydała zdającej uchwałę, a jej odpis przesłała Ministrowi Sprawiedliwości, Prezesowi Krajowej Rady Radców Prawnych i dołączyła uchwałę do akt osobowych strony.

Po zaskarżeniu wymienionej uchwały przez L. Z. Komisja Egzaminacyjna II Stopnia Nr (...) przy Ministrze Sprawiedliwości, uchwałą z dnia (...) października 2013 r. utrzymała w mocy uchwałę nr (...) z (...) kwietnia 2013 r. z tych względów, iż L. Z. uzyskała za opracowanie z prawa administracyjnego ocenę negatywną.

W związku z powyższym należy stwierdzić, że postępowanie w sprawie egzaminu L. Z. zostało przeprowadzone z zachowaniem wymagań formalnych określonych przepisami ustawy o radcach prawnych. Procedując na skutek odwołania Komisja Egzaminacyjna II Stopnia rozpoznała sprawę w odniesieniu do zakresu zaskarżenia wskazanego przez L. Z.

W tym miejscu należy podkreślić, że sąd administracyjny nie dokonuje ponownej oceny pracy skarżącej, gdyż nie jest rodzajem komisji egzaminacyjnej trzeciego stopnia. Sąd jedynie bada czy organ nie dopuścił się rażących uchybień, czy dysponował niezbędnym materiałem dowodowym uzasadniającym rozstrzygnięcie sprawy i czy dokonał wszechstronnej oceny okoliczności faktycznych istotnych dla takiego rozstrzygnięcia. Jest to więc kontrola prawidłowości postępowania i podjętej w jego rezultacie uchwały.

W zadaniu z piątej części egzaminu radcowskiego w stosunku do reprezentowanej przez radcę prawnego (zdającego) strony wydane zostały, po wznowieniu postępowania w sprawie przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego - przez organ I instancji decyzja o uznaniu za nienależnie pobrany dodatek do zasiłku rodzinnego i o obowiązku jego zwrotu, a przez organ odwoławczy decyzja o odmowie umorzenia postępowania oraz o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji.

Jednym z istotniejszych elementów zadania było to, że postępowanie administracyjne zostało wznowione, a więc powinno się toczyć w trybie i na zasadach określonych przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczącymi wznowienia postępowania. Kwestia ta stanowiła istotę zadania, głównie z uwagi na charakter i wagę popełnionych w tym zakresie przez organy administracyjne uchybień proceduralnych.

Ponadto istotne było również i to, że decyzja o uznaniu świadczenia za nienależnie pobrane oraz o zobowiązaniu do jego zwrotu wydana została na podstawie art. 30 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych - osoba, która pobrała nienależnie świadczenia rodzinne, jest obowiązana do ich zwrotu (ust. 1). Natomiast zgodnie z ust. 2 pkt 4 wymienionego przepisu - za nienależnie pobrane świadczenia rodzinne uważa się świadczenia rodzinne przyznane na podstawie decyzji, której następnie stwierdzono nieważność z powodu jej wydania bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa albo świadczenie rodzinne przyznane na podstawie decyzji, która została następnie uchylona w wyniku wznowienia postępowania i osobie odmówiono prawa do świadczenia rodzinnego.

Już zatem treść art. 30 ust. 2 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych wskazywała na zakres procedowania organu administracji w związku ze wznowieniem postępowania. Prawidłowe rozwiązanie zadania egzaminacyjnego sprowadzało się zatem do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, w której należało przede wszystkim podnieść zarzut naruszenia art. 151 k.p.a., w związku ze wznowieniem postępowania postanowieniem z dnia 19 lipca 2012 r. Rozwiązanie tego zadania egzaminacyjnego powinno wskazywać, że rozstrzygnięcie, jakie zostało wydane w sprawie, nie odpowiada żadnemu z dopuszczalnych tym przepisem sposobów zakończenia wznowionego postępowania, jako że decyzja z dnia 11 października 2012 r. wydana po wznowieniu postępowania nie mieściła się w kategoriach rozstrzygnięć z art. 151 § 1 k.p.a. W wydanych po wznowieniu postępowania decyzjach w żaden sposób nie odniesiono się także do pozostawania w obrocie prawnym dotychczasowej decyzji z 23 lipca 2009 r.

W sporządzonej przez skarżącą skardze zabrakło zasadniczych zarzutów, które należało postawić zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji świadczących o niedostrzeżeniu istoty zadania, tj. osadzeniu sprawy w warunkach wznowienia postępowania, które nie zostało ostatecznie zakończone, a pomimo tego, wbrew dyspozycji art. 30 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych, wydane zostało rozstrzygnięcie uznające świadczenie za nienależnie pobrane.

W świetle zaproponowanego przez zdającą sposobu rozstrzygnięcia problemu przedstawionego w zadaniu z prawa administracyjnego nie można, w ocenie składu Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, zasadnie postawić zarzutu Komisji II stopnia, że wskazane przez egzaminatorów i potwierdzone przez Komisje egzaminacyjne wady sporządzonej skargi przez zdającą nie były istotne. W konsekwencji, zdaniem Sądu, egzaminatorzy, a następnie Komisja II stopnia prawidłowo uznali, że rozwiązanie zadania zaproponowane przez skarżącą nie spełnia oczekiwań z art. 36 (4) ust. 1 ustawy, stawianych profesjonalnemu pełnomocnikowi, co uzasadniało wystawienie oceny niedostatecznej. Oceny wystawione przez obu egzaminatorów, zdaniem Sądu zostały również w sposób prawidłowy uzasadnione. Wady sporządzonej przez skarżącą pracy są na tyle istotne, iż nawet przy założeniu, że praca pod względem redakcji i jej staranności oraz ze względów formalnych nie budziłaby zastrzeżeń - ustalona ocena nie mogłaby ulec zmianie. Jednocześnie Komisja II stopnia szczegółowo wyjaśniła, dlaczego rozwiązanie zaproponowane przez skarżącą jest nieprawidłowe, a ocena ta, zdaniem Sądu, nie była wybiórcza lecz kompleksowa. Odwoływanie się przez skarżącą do możliwości, jakie mogły zaistnieć na skutek rozpoznania skargi przez sąd administracyjny, nie uzasadniało zmiany odmiennej weryfikacji pracy przez podwyższenie oceny. Należy bowiem pamiętać, że zdający w swojej pracy powinien wykazać wszelkie zarzuty uzasadnione właściwymi przepisami prawa, gdyż na tym kończy się jego związek ze sprawą. To natomiast jaki los tej sprawy mógłby nastąpić skutkiem procedowania przez sąd administracyjny nie jest dla oceny pracy istotny, bowiem egzamin nie dotyczy tego postępowania.

Nie znajdując zatem podstaw do uznania zasadności zarzutów skarżącego, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekła jak w wyroku.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.