Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2165909

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie
z dnia 30 stycznia 2015 r.
VI SA/Wa 3560/14

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Aneta Lemiesz (spr.).

Sędziowie WSA: Grzegorz Nowecki, Grażyna Śliwińska.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi P.S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia (...) grudnia 2012 r. nr (...) w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem bez uiszczenia opłaty elektronicznej w pełnej wysokości

I.

uchyla zaskarżoną decyzję;

II.

stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu;

III.

zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz P.S. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Uzasadnienie faktyczne

Zaskarżoną decyzją z dnia (...) grudnia 2012 r., nr (...) Główny Inspektor Transportu Drogowego, działając na podstawie 127 § 3 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., zwana dalej: "k.p.a."), art. 13 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 13I ust. 1 pkt 2 w zw. art. 13k ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 z późn. zm., zwanej dalej: "u.d.p.") oraz załącznika nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (Dz. U. z 2011 r. Nr 80, poz. 433), art. 50 pkt 1 lit. j, art. 51 ust. 6 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1265, z późn. zm., zwanej dalej: "u.t.d."), utrzymał w mocy własną decyzję z dnia (...) października 2011 r., nr (...) nakładającą na P. S. (zwany dalej: "skarżący") karę pieniężną w wysokości 1.500,00 zł (słownie: jeden tysiąc pięćset złotych) za przejazd pojazdu o nr rej. (...) w dniu (...) września 2011 r. o godz. (...) bez uiszczenia opłaty elektronicznej w pełnej wysokości.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu (...) października 2011 r. o godz. (...) na autostradzie (...) k.m., zjazd na (...) zatrzymano pojazd marki (...) o nr rej. (...) (dopuszczalna masa całkowita 11000 kg). Pojazdem kierował P. S. Powodem zatrzymania pojazdu był komunikat o treści "Niewłaściwe OBU w pojeździe", który został zarejestrowany przez skaner urządzenia kontrolnego będącego na wyposażeniu pojazdu służbowego Inspekcji Transportu Drogowego (Mobilnej Jednostki Kontrolnej). W kontrolowanym pojeździe na jego przedniej szybie umieszczone było urządzenie służące do poboru opłat elektronicznych (jednostki pokładowej viaBOX) o nr (...). Po dokonaniu sprawdzenia w Centrum Kontroli Mobilnej ustalono, że przedmiotowe urządzenie jest przypisane do innego pojazdu, tj. samochodu ciężarowego marki (...) o nr rej. (...) o dopuszczalnej masie całkowitej do 12 ton, posiadającego klasę emisji spalin Euro 3. Natomiast na podstawie informacji uzyskanej z K. serwis wsparcia dla Inspektorów (nr tel. (...)) ustalono, iż kontrolowany pojazd (rok produkcji 1998) spełnia normy emisji spalin Euro 2.

Na podstawie sprawdzenia w systemie Informatycznym zainstalowanym w mobilnej jednostce kontrolnej ustalono 21 naruszeń polegających na przejazdach po płatnych odcinkach drogi ww. omówionego pojazdu bez uiszczenia opłaty elektronicznej w pełnej wysokości, w tym za przejazd w dniu (...) września 2011 r., o godz. (...) po płatnym odcinku drogi krajowej (...) na odcinku (...) ((...)) - węzeł (...) co zarejestrowała bramownica kontrolna nr (...). Stwierdzono, że kontrolowany za ww. przejazd uiścił opłatę w wysokości 0,35 zł zamiast 0,40 zł.

Jedną decyzją z dnia (...) października 2011 r., nr (...) Główny Inspektor Transportu Drogowego, działając na podstawie art. 13k ust. 4 i art. 131 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. oraz art. 104 w zw. z art. 107 k.p.a. nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 31.500,00 złotych.

Organ stwierdził, że zgodnie z art. 13k ust. 1 pkt 1 u.d.p. za przejazd po drodze krajowej kierującemu pojazdem samochodowym, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3, za który pobiera się opłatę elektroniczną bez uiszczenia tej opłaty w pełnej wysokości - wymierza się karę pieniężną w wysokości 1 500 złotych.

Organ podkreślił, że ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że pojazdem kierował P. S. Skarżący wyjaśnił, że prowadząc pojazd, sprawdzał, czy na koncie znajdują się środki i czy urządzenie działa prawidłowo. Zdaniem kierowcy podczas przejazdu pod bramownicami opłata była pobierana prawidłowo, co potwierdzane było jednym sygnałem dźwiękowym przez urządzenie. Zdaniem skarżącego nic nie wskazywało na to, że urządzenie viaBOX pochodzi z innego pojazdu. Stwierdził, że nie miał możliwości sprawdzenia, czy dany viaBOX jest przypisany akurat do pojazdu o nr rej. (...). Kierowca wyjaśnił, że wszystkie przejazdy wykonane były na polecenie pracodawcy.

Strona złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Strona zarzuca zaskarżonej decyzji naruszenie art. 7 i art. 78 Konstytucji RP oraz zasad postępowania administracyjnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj. naruszenie art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 9 k.p.a., 10 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., art. 104 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. Skarżący wskazał również na naruszenie przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 czerwca 2011 r. w sprawie trybu, sposobu i zakresu kontroli prawidłowości uiszczenia opłaty elektronicznej. Skarżący podniósł, że zarówno protokół kontroli jak i decyzja zostały podpisane przez Inspektora Inspekcji Transportu Drogowego z up. (...) Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego, mimo że jako organ wydający oznaczony został Główny Inspektor Transportu Drogowego. W związku z powyższym strona podkreśliła, że protokół kontroli oraz decyzja są nieskuteczne i nieprawidłowe, ponieważ nie zawierają prawidłowego oznaczenia i sprecyzowania organu, a przecież inspektor Inspekcji Transportu Drogowego nie jest pracownikiem Głównego Inspektoratu Transportu Drogowego. Skarżący wskazał, iż przez taki sposób prowadzenia postępowania został pozbawiony możliwości prawa do obrony w trybie odwoławczym. Zdaniem skarżącego GITD nie posiada statusu ministra. Strona stwierdziła, że organ nie przeprowadził faktycznego postępowania wyjaśniającego rozłożonego w czasie, a tym samym pozbawił stronę faktycznej możliwości udziału w każdym stadium postępowania, tym samym obchodząc przepisy k.p.a. Ponadto skarżący wskazał, iż decyzja powinna być wydana po zakończeniu postępowania administracyjnego, a nie zaraz po sporządzeniu protokołu kontroli. Strona podkreśliła, że jej pracodawca dołożył wszelkich starań by prawidłowo dokonywać wszelkich opłat za przejazdy po drogach płatnych, zaś naruszenia stwierdzone w protokole kontroli nie wynikały z winy kierowcy. Zdaniem wnioskującego to pracownik na stacji benzynowej wydając urządzenia viaBox źle wpisał numery rejestracyjne na opakowaniach urządzeń viaBox. Skarżący zaznaczył, że podczas przejazdu urządzenie viaBox prawidłowo pobierało opłatę, a kierujący nie miał możliwości sprawdzenia, czy urządzenie jest prawidłowo przypisane do pojazdu. Strona zauważyła, że również przedsiębiorca nie ma możliwości sprawdzenia danych urządzenia viaBox, ponieważ prawidłowość danych można sprawdzić jedynie w punkcie viaToll po umieszczeniu urządzenia viaBox w programatorze. Wnioskujący podkreślił, iż za "pomyłkę" operatora elektronicznego systemu opłat została na niego niezasadnie nałożona kara. Skarżący zaznaczył, iż kontrolujący powinni brać pod uwagę, że system viaToll jest niedopracowany i wymaga ciągłych ulepszeń. Strona wskazała, że jej zdaniem przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 czerwca 2011 r. w sprawie trybu, sposobu i zakresu kontroli prawidłowości uiszczenia opłaty elektronicznej oraz zapisy ustawy o drogach publicznych nie przewidują mnożenia kary przez ilość bramownic lub przejazdów ustawionych na danym odcinku drogi płatnej. Strona wskazała, że nie została pouczona o możliwości odmowy podpisania protokołu kontroli i była przekonana, że podpisując protokół potwierdza jedynie fakt przeprowadzenia kontroli a nie przyznanie się do stwierdzonych naruszeń. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania.

W toku postępowania organ postanowieniem z dnia (...).11.2012 r. wyłączył do odrębnych postępowań sprawy dotyczące nieuiszczenia w pełnej wysokości wymaganej opłaty elektronicznej za przejazdy wskazane w protokole kontroli, w tym do odrębnego postępowania przejazd w dniu (...) września 2011 r., o godz. (...) po płatnym odcinku drogi krajowej (...) na odcinku (...) ((...)) - węzeł (...) co zarejestrowała bramownica kontrolna nr (...).

W toku postępowania wyjaśniającego organ ustalił, że z pisma K. Sp. z o.o. wynika, że opłata za przejazdy pojazdu o nr rej. (...) w dniach: (...),(...),(...),(...),(...),(...),(...),(...),(...) września 2011 r. oraz (...) października 2011 r. przez płatne odcinki dróg krajowych (...) i (...) nie została uiszczona. Pojazd o nr rej. (...) został zarejestrowany w systemie viaToll jako pojazd ciężki, ŁMDMCP >=12 t, MDMCP<12 t MDMCP>3,5 t. Klasa Euro 2. Pojazd o nr rej. (...) został zarejestrowany w systemie viaToll jako pojazd ciężki, ŁMDMCP <12 t, MDMCP<12 t MDMCP>3,5 t. Klasa Euro 3. Różnica w kategorii wagowej i klasie EURO ma wpływ na wysokość pobieranych opłat za przejazd płatnymi drogami krajowymi. "Pojazdy o ww. nr rej. należą do tego samego Użytkownika i urządzenia viaBox do nich były wydawane o zbliżonych godzinach (...) i (...), stąd istnieje prawdopodobieństwo, że to użytkownik pomylił urządzenia viaBox (podobnie sugeruje wykaz transakcji na koncie)". W kolejnym piśmie spółka stwierdziła, że zgodnie z Ogólnymi Warunkami do umowy oraz instrukcją viaBox, urządzenia powinny być umieszczone tylko i wyłącznie w jednym, konkretnym pojeździe, dla którego została dokonana rejestracja. Poniżej wymienione urządzenia nie zostały umieszczone w pojazdach, do których zostały przypisane. Oznacza to, że w pojeździe (...) zainstalowano viaBOX o nr (...), który został w systemie przypisany prawidłowo do pojazdu o nr rej. (...), a w pojeździe nr rej. (...) zainstalowano viaBOX o nr (...), który w systemie został przypisany do pojazdu o nr rej. (...). Pojazd o nr rej. (...) został zarejestrowany w systemie viaToll jako pojazd ciężki, klasa Euro 2, a pojazd o nr rej. (...) został zarejestrowany w systemie viaToll jako pojazd ciężki, klasa Euro 3.

Organ wskazał, że z przesłuchania świadka - Kierownika Centrum Obsługi Klienta w K. Sp. z o.o. - wynika, iż opłata elektroniczna za przejazdy wskazane w protokole nie została uiszczona za pomocą urządzenia viaBox o nr (...) przypisanego do pojazdu o nr rej. (...), który został zarejestrowany z wyższą niż właściwa dla pojazdu o nr rej. (...) klasą emisji spalin (Euro 3 zamiast Euro 2). W toku postępowania spółka K. wyjaśniła, że opłata pobierana za przejazd ww. drogami krajowymi od samochodu ciężarowego (...) o nr rej. (...), do którego zostało przypisane urządzenie viaBox o nr: (...) nie jest równa opłacie pobieranej za przejazd tą samą drogą krajową od samochodu ciężarowego marki (...) o nr rej. (...), do którego zostało przypisane urządzenie viaBox o nr (...). Nadto podkreślił, że opłaty naliczane dla pojazdu o nr rej. (...) są wyższe niż dla pojazdu o numerze rejestracyjnym (...), przyczyną różnicy jest inna klasa emisji spalin. Ponadto świadek wskazał, że nie istnieje oficjalna procedura oznaczania na opakowaniach urządzeń viaBox ich numeru. Ustalenie czy dany użytkownik uiścił opłatę elektroniczną odbywa się na podstawie danych zawartych w systemie CEREM, jest to porównanie zestawienia operacji na koncie użytkownika z saldem konta użytkownika.

Zaskarżoną do Sądu decyzją, Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy własną decyzję z dnia (...) października 2011 r., nr (...) nakładającą na P. S. karę pieniężną w wysokości 1.500,00 zł (słownie: jeden tysiąc pięćset złotych) za przejazd pojazdu o nr rej. (...) w dniu (...) września 2011 r. o godz. (...) bez uiszczenia opłaty elektronicznej w pełnej wysokości, co zarejestrowała bramownica kontrolna nr (...).

Główny Inspektor Transportu Drogowego wyjaśnił, że elektroniczny system poboru opłat z dniem 1 lipca 2011 r. zastąpił system "winietowy". Obowiązek ponoszenia powyższej opłaty spoczywa na korzystającym z dróg krajowych lub ich odcinków, natomiast sankcja za naruszenie tego obowiązku nakładana jest na kierującego pojazdem, na co wskazuje wykładnia normy prawnej - art. 13k ustawy o drogach publicznych.

Organ podkreślił, że zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p., korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za przejazdy po drogach krajowych pojazdów samochodowych, w rozumieniu art. 2 pkt 33 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 1137), za które uważa się także zespół pojazdów składający się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub naczepy o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony, w tym autobusów niezależnie od ich dopuszczalnej masy całkowitej.

GITD wskazał, że zgodnie z treścią art. 13k ust. 1 pkt 2 u.d.p. kierującemu, który narusza obowiązek określony w art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. uiszczając opłatę w niepełnej wysokości, wymierza się karę pieniężną w wysokości 1.500 zł.

Organ wyjaśnił, że według art. 13k ust. 4 u.d.p. wymierza się właścicielowi pojazdu samochodowego, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3, a jeśli pojazdem jest zespół pojazdów to właścicielowi pojazdu złączonego z przyczepą lub naczepą. Jeżeli właściciel nie jest posiadaczem pojazdu to kary nakłada się na podmiot, na rzecz którego przeniesiono posiadanie tego pojazdu.

Odnosząc się do zarzutu skarżącego, organ wskazał, że według art. 50 pkt 1 lit. j u.t.d. do zadań Inspekcji należy kontrola prawidłowości uiszczenia opłaty elektronicznej, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych. Zgodnie z art. 51 ust. 6 lit. b u.t.d Główny Inspektor Transportu Drogowego jest organem właściwym w sprawach związanych z kontrolą uiszczenia opłaty elektronicznej za przejazd po drogach krajowych, na zasadach określonych w u.d.p.

Ponadto organ wyjaśnił, że Główny Inspektor Transportu Drogowego jest ministrem w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 4 k.p.a. Według bowiem definicji zawartej w ww. przepisie ilekroć w k.p.a. jest mowa o ministrach - rozumie się przez to Prezesa i wiceprezesa Rady Ministrów pełniących funkcję ministra kierującego określonym działem administracji rządowej, ministrów kierujących określonym działem administracji! rządowej, przewodniczących komitetów wchodzących w skład Rady Ministrów, kierowników centralnych urzędów administracji rządowej i podległych, podporządkowanych lub nadzorowanych przez Prezesa Rady Ministrów lub właściwego ministra, a także kierowników innych równorzędnych urzędów państwowych załatwiających sprawy, o których mowa w art. 1 pkt 1 i 4 k.p.a. Zgodnie z art. 53 ust. 1 u.t.d. Główny Inspektor jest centralnym organem administracji rządowej podległym ministrowi właściwemu do spraw transportu.

Organ wyjaśnił także, że umocowanie do sporządzenia protokołu kontroli przez inspektora Inspekcji Transportu Drogowego wynika z przepisu art. 13I ust. 2 u.d.p. w zw. z przepisem § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 czerwca 2011 r. w sprawie trybu, sposobu i zakresu kontroli prawidłowości uiszczenia opłaty elektronicznej. Protokół podpisuje kontrolujący i kontrolowany, który może wnieść zastrzeżenia do protokołu kontroli, jak również może odmówić jego podpisania. Tym samym, należy uznać, iż strona miała zapewnioną możliwość wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji, a wiec - w ocenie organu - podniesiony przez stronę zarzut naruszenia art. 80 k.p.a. uznaje się za bezzasadny. Organ wskazał, że protokół kontroli drogowej stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a., zatem sporządzony w przepisanej formie przez powołany do tego organ państwowy stanowi dowód tego co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Podpisanie protokołu kontroli drogowej bez zastrzeżeń, co miało miejsce w niniejszej sprawie, stanowi dowód na okoliczności w nim stwierdzone i wyznacza granice postępowania administracyjnego co do faktów i stanu prawnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 grudnia 2009 r., sygn. akt II GSK 240/09).

Organ ponownie rozpoznając sprawę stwierdził, iż okoliczności podniesione przez skarżącego we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie mogą stanowić podstawy do umorzenia postępowania administracyjnego w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie przewozu z naruszeniem obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej. Ustawodawca nie przewidział bowiem okoliczności pozwalających na odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązków określonych w art. 13k ust. 1 u.d.p. w przypadku nieuiszczenia opłaty elektronicznej.

Organ podkreślił, że w instrukcji dołączanej do urządzenia viaBox znajduje się następujący zapis: "Urządzenia viaBOX nie można przenosić do innego pojazdu!". Organ poinformował skarżącego, iż każdy użytkownik podczas zawierania umowy w Punkcie Obsługi Klienta jest zobowiązany przed jej podpisaniem do sprawdzenia danych zawartych w umowie i potwierdzenia ich poprawności "Zgodnie z Ogólnymi warunkami korzystania z konta w trybie przedpłaconym w sprawie potwierdzenia warunków korzystania z dróg płatnych oraz w sprawie warunków korzystania z dróg płatnych oraz w sprawie warunków i zasad udostępniania viaBox, stanowiącym Załącznik nr 2 do Umowy z Użytkownikiem, Użytkownik oświadcza, że wszystkie informacje zawarte w Umowie lub załącznikach do Umowy (w tym załącznik nr 1 - Lista zarejestrowanych pojazdów) są prawdziwe i nie wprowadzają w błąd. Użytkownik podpisując Umowę potwierdza poprawność danych zawartych w Umowie, w tym dane dotyczące masy zarejestrowanych pojazdów". Użytkownik posiłkując się wykazem pojazdów zarejestrowanych w systemie otrzymuje informację o tym, które urządzenie przypisane jest do danego pojazdu. Dodatkowo weryfikacja poprawności przypisania urządzeń oraz wysokości naliczanych opłat jest możliwa po zalogowaniu się do panelu obsługi klienta na stronie www.viatoll.pl oraz poprzez telefoniczne centrum obsługi klienta. Ponadto organ zauważył, że K. Sp. z o.o. w toku postępowania wskazała, iż pojazdy o nr rej. (...) oraz o nr rej. (...) należą do tego samego użytkownika i urządzenia viaBox do nich były wydawane o zbliżonych godzinach (...) i (...), stąd istnieje prawdopodobieństwo, że to użytkownik omyłkowo zamienił urządzenia viaBox (podobnie sugeruje wykaz transakcji na koncie). W związku z powyższym warto podkreślić, że kontrolowany kierowca miał możliwość sprawdzenia czy urządzenie jest prawidłowo przypisane do pojazdu, a opłata pobierana jest w pełnej wysokości.

Z brzmienia art. 13 ha ust. 1 u.d.p. wynika, że opłata, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 jest pobierana za przejazd po drogach krajowych lub ich odcinkach, określonych w przepisach określonych w przepisach wydanych na podstawie ust. 6. Zdaniem organu - strona pomimo obowiązku wynikającego z litery prawa parokrotnie nie uiściła w pełnej wysokości należnej opłaty za przejazd przez płatny odcinek drogi krajowej, co traktowane jest jako nieuiszczenie w pełnej wysokości należnej opłaty wielokrotnie, ponieważ za każdy przejazd strona była zobowiązana w danym konkretnym czasie przejazdu uiścić opłatę w pełnej wysokości. Organ wskazał, że każde naruszenie przez stronę obowiązku jest traktowane jako osobny incydent i stanowi podstawę do nałożenia na stronę odrębnej kary. Główny Inspektor Transportu Drogowego podzielił w tym względzie stanowisko Ministra Infrastruktury zawarte w pismach z dnia (...) września 2011 r. nr (...) oraz z dnia (...) października 2011 r. nr (...). Organ zauważył, że Ministerstwo Infrastruktury nie widzi uzasadnienia dla przyjęcia rozwiązania, zakładającego wymierzenie jednej kary pieniężnej na podstawie zgrupowanych zapisów ewidencyjnych zlokalizowanych na tym samym odcinku drogi płatnej. W związku z powyższym konsekwencją wielokrotnego naruszenia przez stronę przepisów u.d.p., co zostało udokumentowane odrębnymi fotografiami, było wielokrotne nałożenie kary pieniężnej na kierującego pojazdem stosownie do treści art. 13k ust. 1 pkt 2 u.d.p.

Główny Inspektor Transportu Drogowego ponownie rozpoznając sprawę, mając na względzie treść art. 7, 77 oraz 80 k.p.a, po przeprowadzeniu dodatkowego postępowania dowodowego stwierdził, iż w zaskarżonej decyzji prawidłowo ustalono stan faktyczny. Zdaniem organu z protokołu przesłuchania świadka z dnia (...) października 2012 r. w sposób niebudzący wątpliwości wynika bowiem, że za kontrolowany przejazd opłata elektroniczna nie została uiszczona w pełnej wysokości. Ponadto stwierdził, że skoro zaś podmiot odpowiedzialny za obsługę powyższego systemu ustalił, że opłata nie została uiszczona w pełnej wysokości, a strona nie przedstawia dowodów świadczących, iż opłatę w pełnej wysokości uiściła, to należy dać wiarę tej informacji pochodzącej bezpośrednio od podmiotu obsługującego elektroniczny system poboru opłat.

Organ stwierdził, że strona postępowania administracyjnego została ustalona prawidłowo, gdyż jest nią osoba, która kierowała kontrolowanym art. 13k ust. 1 pkt 1 u.d.p. Ocenił, że zgromadzony materiał dowodowy w sposób pełny odzwierciedla ustalony w rozpatrywanej sprawie stan faktyczny. W ocenie organu - z całokształtu materiału dowodowego w sposób nie budzący wątpliwości wynika, że kontrolowany pojazd samochodowy poruszał się po drodze wymienionej w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej i za kontrolowany przejazd nie została uiszczona opłata, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p.

W ocenie organu z analizy zgromadzonego materiału dowodowego w sposób niebudzący wątpliwości wynika, że nieuiszczenie opłaty elektronicznej w wymaganej wysokości spowodowane było zamontowaniem w pojeździe urządzenia viaBox przypisanego do innego pojazdu. Obowiązek posiadania urządzenia służącego do poboru opłaty elektronicznej zainstalowanego w odpowiedni sposób jest obowiązkiem o charakterze bezwzględnym. Doszedł do przekonania, iż zgromadzony materiał dowodowy potwierdza, że strona miała wpływ na powstanie stwierdzonego naruszenia, gdyż nie upewniła się, czy urządzenie viaBox zamontowane w pojeździe jest do niego prawidłowo przypisane, a opłata pobierana jest w wymaganej wysokości. W konsekwencji strona nie powstrzymała się od dalszej jazdy celem zainstalowania w pojeździe odpowiedniego urządzenia viaBox, które to urządzenie umożliwiłyby kierowcy wniesienie opłaty za przejazd w wymaganej wysokości.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - skarżący podważył legalność ww. decyzji, której zarzucił naruszenie:

1)

art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa, tj. wydanie po ponownym rozpoznaniu sprawy, dwudziestu jeden decyzji w jednej sprawie administracyjnej, zakończonej już wcześniej jednym rozstrzygnięciem;

2)

art. 8, art. 77 oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niedopełnienie obowiązku starannego i wszechstronnego przeprowadzenia postępowania dowodowego, a następnie sporządzenia takiego uzasadnienia faktycznego decyzji, aby strona mogła poznać szczegółowe podstawy nałożenia kary pieniężnej i wydanie decyzji administracyjnej nakładającej karę pieniężną bez przeprowadzenia wnikliwego i szczegółowego postępowania administracyjnego;

3)

art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., oraz art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy, poprzez nieuwzględnienie złożonych przez stronę dowodów na brak wpływu na prawidłowe uiszczenie opłaty, a co za tym idzie brak staranności organu w podejmowaniu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli;

4)

wyrażonej w art. 7 Konstytucji RP zasady działania organów władzy publicznej na podstawie i w granicach prawa oraz wyrażonej w art. 78 Konstytucji RP oraz art. 15 Kodeksu postępowania administracyjnego zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego poprzez nieuzasadnione wydanie decyzji przez organ II instancji (niebędący ministrem, ani SKO), a co za tym idzie, pozbawienie strony możliwości złożenia odwołania do organu II instancji,

5)

zasad ogólnych postępowania administracyjnego wynikających z art. 6, art. 7 i art. 9 k.p.a., tzn. zasady praworządności, zasady prawdy obiektywnej zasady udzielania informacji,

6)

art. 61 i art. 104 k.p.a. poprzez wszczęcie i prowadzenie postępowania administracyjnego zakończonego wydaniem decyzji bez przeprowadzenia faktycznego postępowania wyjaśniającego,

7)

wyrażonej w art. 8 k.p.a. zasady pogłębiania zaufania uczestnika postępowania do władzy publicznej poprzez prowadzenie postępowania w sposób zakładający dokonanie przez stronę zarzucanych jej naruszeń, bez oceny okoliczności i wątpliwości wskazanych przez stronę na etapie kontroli drogowej oraz brak przeprowadzenia faktycznego postępowania wyjaśniającego

8)

materialnoprawnych norm art. 92 ust. 1 i 4 w związku z art. 42 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym i przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie opłat za przejazd po drogach płatnych, polegające na przyjęciu, że skarżący wykonywał przewóz drogowy bez uiszczenia wymaganej opłaty elektronicznej w pełnej wysokości za przejazd po drogach płatnych, bez wyjaśnienia w sposób obiektywny wszystkich okoliczności dotyczących przedmiotowej sprawy,

9)

wyrażonej w art. 10 § 1 k.p.a. zasady zapewnienia stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania poprzez wydanie decyzji i zawiadomienie o wszczęciu postępowania już podczas kontroli, co uniemożliwiło mi skuteczne odniesienie się do postawionych mi zarzutów w postępowaniu wyjaśniającym przed nałożeniem kary, a następnie w postępowaniu odwoławczym.

Zaskarżając ww. decyzję wniósł o:

a)

uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania,

b)

zasądzenie od Głównego Inspektora Transportu Drogowego zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi skarżący powtórzył argumentację zawartą we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, którą uzupełnił m.in. o stwierdzenie, że kara jest niewspółmierna do stwierdzonych naruszeń, których naruszenie wystąpiło bez wpływu kierowcy ani użytkownika systemu (pracodawcy). Stwierdził, że naruszenia wynikały z błędu pracownika stacji benzynowej, który błędnie wpisał numery rejestracyjne na opakowaniach urządzeń OBU. Jednoczenie wskazał, że nie miał wpływu na proces rejestracji urządzeń w systemie viaToll. Następnie wskazał, że urządzenie tuż po kontroli zostało przeprogramowane przez Punkt Obsługi viaToll i został przeproszony za "pomyłkę".

Stwierdził nadto, że ani ustawa o drogach publicznych ani rozporządzenie Ministra Infrastruktury nie przewiduje mnożenia kary przez ilość bramownic/ przejazdów ustawionych na danym odcinku drogi płatnej. Ustawodawca bardzo jasno określił, że organ nałoży karę za przejazd bez wymaganej opłaty po drodze krajowej, a nie pod poszczególnymi bramkami.

Zdaniem skarżącego organy nie wyjaśniły należycie stanu faktycznego, a wszelkie wątpliwości powinny interpretować na jego korzyść.

Oświadczył, że dokonał wszelkich niezbędnych czynności, które wymagane były w trakcie przejazdu po odcinkach dróg płatnych.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

|Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst |

|jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności |

|administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, |

|czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał |

|lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji |

|publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik|

|sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę |

|do wznowienia postępowania, lub ewentualnie ustalenie, że decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § |

|1 lit. a-c p.p.s.a.). |

|Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a Sąd nie jest związany|

|zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). |

|Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że Sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu|

|administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony, granicą praw i obowiązków |

|Sądu, wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami, mianowicie:|

|legalnością działań organu oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego |

|rozstrzygnięcia. |

|Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że zasługuje ona na uwzględnienie. |

|Z przepisu art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. wynika dla korzystających z dróg publicznych obowiązek ponoszenia opłat za przejazdy po drogach |

|krajowych pojazdów samochodowych, za które uważa się także zespół pojazdów składający się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub |

|naczepy o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony, w tym autobusów niezależnie od ich dopuszczalnej masy całkowitej (opłaty |

|elektronicznej). Opłata ta, w myśl art. 13 ha ust. 1 u.d.p. jest pobierana za przejazd po drogach krajowych lub ich odcinkach, |

|określonych w przepisach wydanych na podstawie ust. 6. Natomiast jej wysokość ustala się jako iloczyn liczby kilometrów przejazdu i |

|stawki tej opłaty za kilometr dla danej kategorii pojazdu, według art. 13 ha ust. 2 u.d.p. Należy podkreślić, że przepisy u.d.p. |

|przewidują możliwość uiszczenia opłaty elektronicznej jedynie w systemie elektronicznego poboru opłat, zgodnie z art. 13i (art. 13hc |

|ust. 1 u.d.p.). |

|Zasadą jest, że pobranie opłaty następuje poprzez urządzenie na potrzeby pobierania tych opłat instalowane w pojeździe samochodowym. |

|Obowiązek oferowania takowego urządzenia spoczywa na podmiotach pobierających opłaty z wykorzystaniem systemów elektronicznego poboru, |

|zgodnie z art. 13i ust. 3 u.d.p. |

|Kierujący pojazdem samochodowym wyposażonym w urządzenie na potrzeby pobierania opłat elektronicznych, z mocy art. 13i ust. 4a u.d.p. |

|jest obowiązany do: włączenia urządzenia podczas przejazdu po drodze, na której pobiera się opłatę (pkt 1); wprowadzenia do urządzenia |

|prawidłowych danych o rodzaju pojazdu (pkt 2); używania urządzenia zgodnie z przeznaczeniem (pkt 3). |

|Zasady wnoszenia opłat elektronicznych i ich rozliczania reguluje wydane na podstawie art. 40a ust. 5 u.d.p. rozporządzenie Ministra |

|Infrastruktury z dnia 30 kwietnia 2011 r. w sprawie wnoszenia opłat elektronicznych i ich rozliczania oraz przekazywania opłat |

|elektronicznych i kar pieniężnych na rachunek Krajowego Funduszu Drogowego (Dz. U. Nr 91, poz. 524). Według § 3 ust. 1 powołanego |

|rozporządzenia: przed rozpoczęciem korzystania z sieci dróg krajowych objętych opłatą elektroniczną użytkownik: 1. zawiera umowę z |

|pobierającym opłatę elektroniczną dotyczącą korzystania z dróg krajowych lub ich odcinków objętych opłatą elektroniczną w formie |

|pisemnej; 2. odbiera od pobierającego opłatę elektroniczną urządzenie; 3. instaluje urządzenie w pojeździe; 4. wnosi przedpłatę - w |

|przypadku wybrania formy wnoszenia opłaty elektronicznej, o której mowa w § 5 ust. 2 pkt 1 czyli w formie przedpłaty; 5. ustanawia |

|zabezpieczenie oraz przekazuje pobierającemu opłatę elektroniczną dokument potwierdzający jego ustanowienie - w przypadku wybrania |

|przez użytkownika formy wnoszenia opłaty elektronicznej, o której mowa w § 5 ust. 2 pkt 2 czyli płatności okresowej za zabezpieczeniem.|

|Wniesienie opłaty elektronicznej w formie przedpłaty następuje przed rozpoczęciem korzystania z sieci dróg krajowych objętych opłatą |

|elektroniczną, w kwocie nie mniejszej niż pozwalająca na odbycie planowanego przejazdu w całości, w myśl § 7 ust. 1 rozporządzenia z 30|

|kwietnia 2011 r. Przez wniesienie opłaty elektronicznej w formie przedpłaty rozumie się wpływ środków na rachunek bankowy, na który |

|wnoszona ma być opłata elektroniczna, określony w umowie między użytkownikiem a pobierającym opłatę, zgodnie z § 7 ust. 2 cytowanego |

|rozporządzenia. |

|Stosownie do treści art. 13k ust. 1 pkt 2 u.d.p. za przejazd po drodze krajowej kierującemu pojazdem samochodowym, o którym mowa w art.|

|13 ust. 1 pkt 3, za który pobiera się opłatę elektroniczną - bez uiszczenia tej opłaty w pełnej wysokości - wymierza się karę pieniężną|

|w wysokości 1.500 zł. Kary pieniężne, o których mowa w ust. 1 i 2, nakładają w drodze decyzji administracyjnej, uprawnieni do kontroli,|

|o których mowa w art. 13I ust. 1 (art. 13k ust. 4 u.d.p.). W myśl art. 13I ust. 1 pkt 2 u.d.p. - do kontroli prawidłowości uiszczenia |

|opłaty elektronicznej, w tym kontroli używanego w pojeździe urządzenia, o którym mowa w art. 13i ust. 3, jeżeli jest ono wymagane, oraz|

|nałożenia i pobierania kar pieniężnych, o których mowa w art. 13k, są uprawnieni inspektorzy Inspekcji Transportu Drogowego. |

|Za bezsporny w niniejszej sprawie należy uznać fakt, że dopuszczalna masa całkowita (DMC) pojazdu (samochodu ciężarowego marki (...) o |

|numerze rejestracyjnym (...) prowadzonego przez skarżącego) przekraczała 3,5 tony i pojazd ten nie podlegał zwolnieniom, o których mowa w|

|art. 13 ust. 3 lit. a u.d.p., natomiast nałożona kara pieniężna dotyczyła przejazdu w dniu (...) września 2011 r. o godzinie (...) |

|odcinkiem drogi płatnej. Podczas przeprowadzonej kontroli drogowej stwierdzono, iż w tym dniu nie została uiszczona opłata |

|elektroniczna w pełnej wysokości. |

|Zdaniem Sądu, stan faktyczny niniejszej sprawy nie został przez organ (GITD) w pełni wyjaśniony, a w konsekwencji zastosowanie wobec |

|skarżącego sankcji z art. 13k ust. 1 pkt 2 u.d.p., należy uznać co najmniej za przedwczesne. Nałożenie kary pieniężnej za przejazd bez |

|uiszczenia opłaty elektronicznej w pełnej wysokości może nastąpić wyłącznie wówczas, gdy ustalony stan faktyczny nie będzie budził |

|żadnych wątpliwości. |

|Zgodnie z unormowaną w art. 7 k.p.a. zasadą prawdy obiektywnej organy administracji publicznej podejmują wszelkie czynności niezbędne |

|do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Stosownie do tej zasady, organ prowadzący postępowanie ma |

|obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością. |

|W szczególności jest obowiązany dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnego przypadku na podstawie analizy całego materiału |

|dowodowego, a stanowisko wyrażone w decyzji uzasadnić w sposób wymagany przez przepisy kodeksu postępowania administracyjnego (np. |

|wyrok NSA z dnia 26 maja 1981 r., SA 810/81, ONSA1981, Nr 1, poz. 45). Z kolei w wyroku z dnia 23 listopada 1994 r., III ARN 55/94, |

| (OSNAPiUS 1995, Nr 7, poz. 83) Sąd Najwyższy podkreślił, że: "jako dowolne należy traktować ustalenia faktyczne znajdujące wprawdzie |

|potwierdzenie w materiale dowodowym, ale niekompletnym, czy nie w pełni rozpatrzonym. Zarzut dowolności wykluczają dopiero ustalenia |

|dokonane w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.), a|

|więc przy podjęciu wszystkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego do wydania |

|decyzji o przekonującej treści (art. 7 k.p.a.)". Przy czym z zasadą prawdy obiektywnej ściśle wiąże się zawarta w art. 8 k.p.a. zasada |

|pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa, która określa wyraźnie to, co implicite jest zawarte w zasadzie praworządności. Z |

|zasady wyrażonej w art. 8 k.p.a. wynika bowiem przede wszystkim wymóg praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i |

|rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji publicznej, co jest zasadniczą treścią zasady praworządności. Tylko postępowanie |

|odpowiadające takim wymogom i decyzje wydane w wyniku postępowania tak ukształtowanego mogą wzbudzać zaufanie obywateli do organów |

|administracji publicznej nawet wtedy, gdy decyzje administracyjne nie uwzględniają ich żądań (por. M. Jaśkowska, A. Wróbel, Komentarz |

|do art. 8 kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. 00.98.1071/, (w:) M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania |

|administracyjnego. Komentarz, LEX, 2009, wyd. III). |

|Przenosząc te rozważania natury ogólnej na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że Główny Inspektor Transportu Drogowego (GITD) |

|dokonując ustaleń co do okoliczności stanowiących fakty prawotwórcze w niniejszej sprawie, nie sprostał stawianym wyżej wymogom. |

|W tym postępowaniu organ stawiając w sprawie zarzut nieuiszczenia w pełnej wysokości opłaty za sporny przejazd (tj., że za sporny |

|przejazd została uiszczona opłata w wysokości 0,35 zł, natomiast wymagana była opłata w wysokości 0,40 zł) nie wskazał konkretnego |

|dowodu (z podaniem jego miejsca w aktach), na podstawie którego ustalił ww. okoliczność. |

|Co więcej, w aktach znajduje się pismo spółki K., z którego wynika, że opłata za ten przejazd w ogóle nie została uiszczona, a spółka |

|nie jest w stanie stwierdzić, jakiego rodzaju incydenty zostały odnotowane na podanych przez organ odcinkach drogi, w tym za ten |

|istotny w sprawie, tj. dniu (...) września 2011 r. o godzinie (...) (pismo z dnia (...) grudnia 2011 r.). Także w pismach z dnia (...) stycznia|

|2012 r. oraz z dnia (...) stycznia 2012 r. ww. spółka poinformowała, że system w ogólne nie odnotował przejazdu ww. pojazdem po |

|wskazanych przez organ odcinkach dróg krajowych (...) i (...) w podanych okresach. Wskazano także, że nie uiszczono opłaty elektronicznej |

|za te przejazdy. Również w pismach z dnia (...) czerwca 2012 r., z dnia (...) lipca 2012 r. oraz z dnia (...) sierpnia 2012 r., a także (...) |

|sierpnia 2012 r. spółka utrzymywała, że opłata za przejazd w dniu (...) września 2011 r. nie została uiszczona. |

|Na sprzeczności i rozbieżności wynikające z ww. pism zwrócił uwagę sam organ, który w postepowaniu administracyjnym dopuścił i |

|przeprowadził dowód z przesłuchania świadka, tj. R. S., kierownika Centrum Obsługi Klienta w spółce K. (pismo GITD z dnia (...) września |

|2012 r.). |

|Dopiero świadek ten - podczas przesłuchania w dniu (...) października 2012 r. - wskazał, że za sporny przejazd nie uiszczono opłaty w |

|pełnej wysokości (bez podania jednak wysokości uiszczonej opłaty oraz tej należnej). Zapytany zaś o przyczyny "udzielania sprzecznych |

|odpowiedzi na wezwania GITD". Odpowiedział, że wynikało to z błędu ludzkiego. Na pytanie zaś o to, w jaki sposób K. stwierdza, że |

|użytkownik uiścił opłatę elektroniczną (Na podstawie jakich danych, przy wykorzystaniu jakiego systemu następuje ustalenie tej |

|okoliczności?) - odpowiedział, że na podstawie danych zawartych w systemie CEREM, jest to porównanie zestawienia operacji na koncie |

|użytkownika. |

|W zaskarżonej decyzji wskazano także, że w dniu (...) października 2012 r. wpłynęło do organu pismo spółki K., do którego załączono stan |

|salda konta użytkownika we wrześniu 2011 r., wysokości należnej opłaty za przejazdy pojazdy (...) oraz pojazdu o nr (...) we wrześniu 2011 |

|r. |

|Dowodów tych jednak nie poddano szczegółowej analizie, a jej wyników nie odnotowano w uzasadnianiu zaskarżonej decyzji. Zdaniem Sądu, |

|zaniechanie przez GITD dokonania oceny dowodów związanych z nieścisłościami w powyżej wskazanym zakresie i niewyjaśnieniu jak te |

|rozbieżności powstały oraz czy powstałych niejasności nie należy tłumaczyć na korzyść skarżącego, w odniesieniu do całości okoliczności|

|sprawy narusza, przepis art. 80 k.p.a., nakazujący ustosunkowanie się do każdego ze zgromadzonych w sprawie dowodów, z uwzględnieniem |

|wzajemnych powiązań między nimi, aby uzyskać jednoznaczność ustaleń faktycznych w sprawie. Kwestia ta w ocenie Sądu, nie została jednak|

|dostatecznie wyjaśniona przez organ. |

|Powyższe zaś nie pozwala na przeprowadzenie kontroli sądowoadministracyjnej zaskarżonej decyzji, gdyż Sąd nie jest w stanie |

|zweryfikować najistotniejszych w sprawie ustaleń dokonanych przez organ, które - co należy zaakcentować - są niekorzystne dla |

|skarżącego. Nie jest zaś rzeczą Sądu poszukiwanie w zgromadzonym materiale dowodowym dowodów mających służyć potwierdzeniu stanowiska |

|organu. Z mocy bowiem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2104 r. poz. 1647)|

|i art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne powołane są do kontroli działań organów administracji publicznej, a tym samym nie mogą ich |

|w tych działaniach zastępować. Zaniechanie w toku postępowania administracyjnego przeprowadzenia wszechstronnego postępowania |

|wyjaśniającego, jest uchybieniem tego postępowania w rozumieniu przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a oraz w rezultacie także |

|art. 107 § 3 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. |

|Z ww. powodu decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia (...) grudnia 2012 r., podlega uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 |

|pkt 1 lit. c p.p.s.a. |

|W ponownym postepowaniu należy również bezwzględnie wyjaśnić, co podnosił również skarżący, czy w badanej sprawie nie doszło do |

|multiplikacji nakładanych kar za przejazd pod bramownicami (zamiast za jeden przejazd danym odcinkiem drogi płatnej), co nie jest |

|dopuszczalne w świetle przepisu art. 13k. ust. 1 u.d.p. wykładanego zgodnie z regułami wyznaczonymi przez Konstytucję na co zwrócił |

|uwagę Trybunał Konstytucyjny w postanowieniu z dnia 10 września 2014 r. sygn. akt P 36/13 a także Rzecznik Praw Obywatelskich w |

|wystąpieniu z dnia (...) stycznia 2013 r. znak (...) skierowanym do Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej. |

|Sąd za niezasadne uznał zaś zarzuty skargi dotyczące braku właściwości organu dokonującego kontroli w zakresie prawidłowości uiszczenia|

|opłaty za przejazd drogami płatnymi, bowiem zgodnie z art. 51 ust. 6 lit. b u.t.d. Główny Inspektor Transportu Drogowego jest organem |

|właściwym w sprawach związanych z kontrolą uiszczenia opłaty elektronicznej za przejazd po drogach krajowych, na zasadach określonych w|

|ustawie o drogach publicznych. Stosownie do art. 51 ust. 7 u.t.d. Główny Inspektor Transportu Drogowego może w sprawach, o których mowa|

|w ust. 6 pkt 1 lit. a i b, upoważnić do działania w jego imieniu Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego. Główny Inspektor, |

|działając w oparciu o tę podstawę prawną, upoważnił wszystkich Wojewódzkich Inspektorów Transportu Drogowego do działania w jego |

|imieniu. Wedle art. 51 ust. 5 u.t.d. czynności związane z realizacją zadań określonych w art. 50 pkt 1 w zakresie określonym wart. |

|68-75 wykonują inspektorzy Inspekcji. Stosownie do treści art. 56 ust. 1 pkt 3 u.t.d. inspektor ma prawo do nakładania i pobierania kar|

|pieniężnych oraz grzywien w drodze mandatów karnych w zakresie określonym w ustawie o drogach publicznych. Według art. 13I ust. 1 pkt 2|

|u.d.p. do kontroli prawidłowości uiszczenia opłaty elektronicznej, w tym kontroli używanego w pojeździe urządzenia, o którym mowa wart.|

|13i ust. 3 u.d.p., jeżeli jest ono wymagane, oraz nałożenia i pobierania kar pieniężnych, o których mowa w art. 13k u.d.p., są |

|uprawnieni inspektorzy Inspekcji Transportu Drogowego. Sąd wyjaśnia przy tym, że w niniejszej sprawie, wbrew zarzutom strony skarżącej,|

|nie doszło również do naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania. Stosownie bowiem do treści przepisu art. 51 ust. 6 lit. b |

|u.t.d., Główny Inspektor Transportu Drogowego jest organem właściwym w sprawach związanych z kontrolą uiszczenia opłaty elektronicznej |

|za przejazd po drogach krajowych, na zasadach określonych w u.d.p. Natomiast stosownie do art. 53 ust. 1 u.t.d., Główny Inspektor |

|Transportu Drogowego jest centralnym organem administracji rządowej podległym ministrowi właściwemu do spraw transportu. Na gruncie |

|k.p.a. przez ministrów rozumie się m.in. kierowników centralnych urzędów administracji rządowej podległych, podporządkowanych lub |

|nadzorowanych przez Prezesa Rady Ministrów lub właściwego ministra (por. art. 5 § 1 pkt 4 k.p.a.), a więc również Głównego Inspektora |

|Transportu Drogowego. Zgodnie z art. 127 § 3 k.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium |

|odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne |

|rozpatrzenie sprawy, do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. Zatem w sprawach, w których |

|ustawodawca wyposażył Głównego Inspektora Transportu Drogowego w kompetencje do rozstrzygania w określonych sprawach w pierwszej |

|instancji, a więc również związanych z kontrolą uiszczenia opłaty elektronicznej - nie służy odwołanie, lecz wniosek o ponowne |

|rozpatrzenie sprawy. |

|Sąd za niezasadne uznał także zarzuty skargi dotyczące wydania - po ponownym rozpoznaniu sprawy - dwudziestu jeden decyzji w jednej |

|sprawie administracyjnej zakończonej już wcześniej jednym rozstrzygnięciem. Procedura postępowania administracyjnego przewiduje w art. |

|62 k.p.a. możliwości łącznego wszczęcia i prowadzenia spraw, w których prawa i obowiązki stron wynikają z tego samego stanu faktycznego|

|oraz tej samej podstawy prawnej i w których właściwy jest ten sam organ administracji publicznej. Zatem, w ocenie Sądu nie jest |

|uchybieniem - w przypadku celowości takiego działania - zastosowanie na zasadzie a contrario rozdzielenia prowadzonego postępowania |

| (także odwoławczego) w sytuacji dostrzeżenia odmienności stanu faktycznego każdego przypadku tworzącego odrębną sprawę administracyjną |

|i - w konsekwencji - nałożenia kary (odrębnie) za każde ze stwierdzonych naruszeń. |

|Za nieuzasadnione Sąd uznał również twierdzenie skarżącego, że nie można kontrolować okresu innego niż bezpośrednio poprzedzający |

|rozpoczęcie kontroli. Zgodnie bowiem z ogólną zasadą z art. 13k ust. 1 pkt 2 u.d.p. wynika, że karę pieniężną wymierza się za każdy |

|przejazd bez uiszczenia wymaganej opłaty w pełnej wysokości. Treść tego przepisu świadczy o tym, że za każdy stwierdzony przejazd po |

|drodze płatnej bez uiszczenia opłaty w pełnej wysokości należy wymierzyć karę pieniężną w wysokości 1.500 złotych. Nie zamieszczono |

|przy tym zastrzeżenia, że stwierdzenie takiego incydentu może dotyczyć tylko takiego zdarzenia, które zaistniało w chwili kontroli. |

|Zgodnie z art. 40d ust. 3 u.d.p. obowiązek uiszczenia opłaty elektronicznej przedawnia się z upływem 5 lat od końca roku |

|kalendarzowego, w którym opłata powinna zostać uiszczona. Osoby uprawnione do kontroli mają zatem obowiązek stwierdzania naruszeń, |

|także zaistniałych w przeszłości i wymierzania za nie stosownych kar. Do osób kontrolujących należy bowiem kontrola prawidłowości |

|uiszczenia opłaty elektronicznej za pomocą stacjonarnych lub przenośnych przyrządów automatycznych. Skoro osoby te zostały wyposażone w|

|tego rodzaju sprzęt z woli ustawodawcy, to tym bardziej świadczy to o tym, że kontrola może dotyczyć incydentów zaistniałych w |

|przeszłości, w poprzednich dniach, tygodniach czy miesiącach. Każde naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej |

|zarejestrowane w systemie elektronicznego poboru opłat w postaci zapisu ewidencyjnego (ER) stanowi odrębną podstawę do nałożenia kary |

|pieniężnej. |

|Oczywiście ma rację Skarżący, że sam fakt podpisania bez zastrzeżeń protokołu, nie zwalnia organu od przeprowadzenia postępowania |

|wyjaśniającego. Niemniej jednak należy zauważy, że organ w tym postepowaniu nie poprzestał na ustaleniach wynikających z protokołu i |

|prowadził dalsze postepowanie wyjaśniające w sprawie, o czym świadczą dowody zgromadzone w aktach sprawy w postaci np. pism spółki K. |

|Stąd zarzuty o braku pouczenia o możliwości odmowy podpisania protokołu kontroli, nawet jeśli zostałyby potwierdzone w toku |

|postępowania, nie mogłyby samodzielnie odnieść oczekiwanego przez stronę skutku, tj. doprowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji. |

|Sąd nie podzielił zarzutów Skarżącego odnoszących się do niezapewnienia mu czynnego udziału w toczącym się postepowaniu (tj. art. 10 § |

|1 k.p.a. oraz art. 8 k.p.a). Stwierdzić bowiem należy, że naruszenie przepisów w tym zakresie jest naruszeniem przepisów postępowania, |

|które może doprowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. o tyle, o ile mogło mieć |

|istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie dopatrzył się jednak takiego naruszenia w okolicznościach sprawy, również w stanowisku strony |

|takiego - prawnie doniosłego wpływu naruszenia ww. przepisu na wynik sprawy - nie wykazano. |

|W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł jak w |

|sentencji. Rozstrzygnięcie w kwestii wykonalności zostało wydane na zasadzie art. 152 p.p.s.a., o kosztach orzeczono zaś na podstawie |

|art. 200 tej ustawy. |

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.