Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2139029

Postanowienie
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie
z dnia 21 października 2016 r.
VI SA/Wa 122/15

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Grzelak (spr.).

Sędziowie WSA: Marzena Milewska-Karczewska, Agnieszka Łąpieś-Rosińska.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu w dniu 21 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku R. P. o wyłączenie starszego referendarza sądowego Tomasza Sałka w sprawie ze skargi R. P. na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości w celu rozpatrzenia odwołań od wyników egzaminu adwokackiego z dnia (...) października 2014 r. nr (...) w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego postanawia oddalić wniosek

Uzasadnienie faktyczne

R. P. w dniu 18 maja 2016 r. złożył sporządzony na urzędowym formularzu (PPF) wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika w sprawie ze skargi R. P. na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości w celu rozpatrzenia odwołań od wyników egzaminu adwokackiego z dnia (...) października 2014 r. nr (...) w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego.

Postanowieniem starszego referendarza sądowego Tomasza Sałka z dnia 25 sierpnia 2016 r. sygn. akt VI SA/Wa 122/15 odmówiono przyznania skarżącemu R. P. prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika, wskazując, iż skarżący na wezwanie Sądu nie przesłał żądanych dokumentów obrazujących jego sytuację majątkową.

W dniu 23 września 2016 r. 2012 r. do Sądu wpłynęło pismo R. P. stanowiące sprzeciw od ww. postanowienia z dnia 25 sierpnia 2017 r. oraz zawierające wniosek o wyłączenie starszego referendarza sądowego Tomasza Sałka od postępowania ze skargi skarżącego. Skarżący w piśmie z dnia 10 października 2016 r., uzupełniającym omawiany wniosek, wskazał, że starszy referendarz sądowy Tomasz Sałek jest osobą stronniczą i negatywnie nastawioną do skarżącego.

Starszy referendarz sądowy Tomasz Sałek pismem z dnia 12 października 2016 r. złożył oświadczenie, iż nie istnieje żadna okoliczność, która mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w sprawie z przedmiotowej skargi.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 18 § 1 w związku z art. 24 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm.), dalej cyt. jako p.p.s.a., referendarz sądowy jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a) dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Zgodnie z art. 19 w związku z art. 24 § 1 p.p.s.a., sąd wyłącza referendarza sądowego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. W świetle art. 20 § 1 i 2 w związku z art. 24 § 1 p.p.s.a., wniosek o wyłączenie referendarza strona zgłasza na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy, uprawdopodabniając przyczyny wyłączenia. Strona, która przystąpiła do rozprawy, powinna uprawdopodobnić ponadto, że przyczyna wyłączenia dopiero później powstała lub stała się jej znana.

Na podstawie art. 22 § 1 i 2 w związku z art. 24 § 1 p.p.s.a. o wyłączeniu referendarza rozstrzyga sąd administracyjny, w którym sprawa się toczy. Postanowienie wydaje sąd w składzie trzech sędziów, na posiedzeniu niejawnym, po złożeniu wyjaśnienia przez referendarza, którego wniosek dotyczy.

Na stronie wnioskującej o wyłączenie referendarza spoczywa obowiązek uprawdopodobnienia przyczyn wyłączenia. Wnioskodawca powinien więc wskazać konkretne okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności referendarza. Argumentacja odwołująca się jedynie do subiektywnego przekonania strony w tym względzie nie jest przesłanką do ewentualnego wyłączenia.

W ocenie Sądu w niniejszej sprawie podniesione przez skarżącego argumenty nie wypełniają dyspozycji przepisu art. 18 w związku z art. 24 § 1 p.p.s.a., co skutkowałoby wyłączeniem referendarza sądowego od orzekania w sprawie z mocy samej ustawy. Nie stanowią one również wystarczającej przesłanki uzasadniającej zastosowanie instytucji wyłączenia referendarza sądowego stosownie do treści art. 19 w związku z art. 24 § 1 p.p.s.a. W szczególności nie jest wystarczającą przesłanką wyłączenia subiektywne przekonanie skarżącego o braku bezstronności referendarza sądowego. Przyczyny wyłączenia muszą zawsze mieć charakter obiektywny i znajdować potwierdzenie w podnoszonych przez stronę konkretnych okolicznościach faktycznych uprawdopodobniających zasadność wniosku.

W orzecznictwie utrwalony jest pogląd (patrz: postanowienie NSA z dnia 5 września 2008 r. sygn. akt I OZ 665/08, LEX nr 440113,) iż samo przeświadczenie strony o prowadzeniu przez sędziego postępowania w sposób wadliwy i nieobiektywny, nie stanowi wystarczającej przesłanki uzasadniającej wyłączenie sędziego w myśl art. 19 p.p.s.a. Nie jest dopuszczalne żądanie wyłączenia sędziego tylko z tego powodu, iż wnioskodawca kwestionuje zasadność rozstrzygnięć wydanych w sprawie z udziałem tego sędziego, nawet jeśli dopuściłby się on uchybień procesowych. Tym samym okoliczność wydawania przez referendarza sądowego postanowienia oddalającego wniosek strony o przyznanie prawa pomocy nie jest przesłanką żądania wyłączenia takiego referendarza. Każdy wniosek o przyznanie prawa pomocy podlega bowiem indywidualnej ocenie przez referendarza sądowego, a ocena jego pracy pod kątem ewentualnych uchybień przepisom prawa, może mieć miejsce jedynie w drodze złożonego przez stronę sprzeciwu od takiego orzeczenia.

W przedmiotowej sprawie skarżący nie uprawdopodobnił zaistnienia jakiejkolwiek przesłanki wynikającej z przywołanych powyżej przepisów ustawy - Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi., mogącej stanowić podstawę wyłączenia starszego referendarza sądowego Tomasza Sałka.

Należy zwrócić także uwagę na prezentowany w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego pogląd, zgodnie z którym jeżeli sędzia, którego wniosek dotyczy złożył oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 p.p.s.a., dające podstawę do wyłączenia od rozpoznania sprawy i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi wątpliwości, to wniosek taki nie zasługuje na uwzględnienie (por. postanowienie NSA z dnia 19 listopada 2010 r., sygn. akt I OZ 864/10, dostępne w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd, odnosząc te rozważania do starszego referendarza sądowego Tomasza Sałka stwierdził, że prawidłowość jego oświadczenia z dnia 12 października 2016 r. nie budzi żadnych wątpliwości Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.