Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2139024

Postanowienie
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie
z dnia 11 października 2016 r.
VI SA/Wa 1101/16

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 11 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku O. z siedzibą w W. o dopuszczenie do udziału w charakterze uczestnika postępowania wpostępowaniu w sprawie ze skargi B. sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z (...) marca 2016 r., nr (...) w przedmiocie odmowy zmiany zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej postanawia odmówić O. z siedzibą w W. dopuszczenia do udziału w charakterze uczestnika postępowania

Uzasadnienie faktyczne

Skarżąca - B. sp. z o.o. z siedzibą w W., z zachowaniem terminu i trybu wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego (dalej GIF), którą ostatecznie odmówiono jej dokonania zmiany zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej w zakresie podmiotu uprawnionego do jej prowadzenia. Podstawą odmowy było ustalenie przez organ, że zmiana była by naruszeniem zakazu zawartego w art. 99 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 6 września 2001 r.- Prawo farmaceutyczne (Dz. U. z 2008 r. Nr 45, poz. 271 z późn. zm.), dalej p.f.

Pismem z 26 września 2016 r. O. z siedzibą w W. (dalej wnioskodawca) wniósł o dopuszczenie go do udziału w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym w charakterze uczestnika, a to na podstawie art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 718); dalej p.p.s.a. W uzasadnieniu wnioskodawca wyjaśnił, że jako organizacja skupia farmaceutów z całej Polski i działa na rzecz rozwoju opieki farmaceutycznej i edukacji pacjentów w aptekach oraz zwiększenia roli farmaceuty w systemie zdrowotnym. Swoją legitymację do udziału w postępowaniu wywiódł z zapisów § 8 Statutu, gdzie wskazano, że do jego zadań należy m.in. "promowanie korzystania przez społeczeństwo ze zdobyczy współczesnej farmacji" (pkt 1), "promowanie rozwoju opieki farmaceutycznej i edukacji pacjentów w aptekach ogólnodostępnych" (pkt 2), "zwiększenie roli farmaceuty w systemie zdrowotnym" (pkt 3). Cele te realizowane są poprzez udział w postępowaniach sądowych i administracyjnych, mających wpływ na wykonywanie zawodu farmaceuty i organizację samorządu aptekarskiego (§ 9 pkt 10 Statutu).

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Kwestię udziału organizacji społecznej w postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej w charakterze uczestnika reguluje art. 33 § 2 p.p.s.a., zgodnie z którym udział w tym postępowaniu może zgłosić organizacja społeczna o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Jest to regulacja wyczerpująca (art. 9 w zw. z art. 33 § 2 p.p.s.a.).

Z powyższego przepisu wynika, że norma ta opiera dopuszczenie organizacji społecznej na wystąpieniu przesłanki - sprawa dotyczy zakresu statutowej działalności organizacji społecznej. Jednakże nie wystarczy samo proste zestawienie zakresu działalności statutowej organizacji społecznej z przedmiotem sprawy sądowoadministracyjnej. Organizacja bowiem nie ma zapewnionego z mocy prawa udziału w postępowaniu przed sądem dotyczącym innej osoby, ale może brać udział w postępowaniu w zakresie swojej działalności statutowej, w przypadkach określonych w ustawie (art. 9 p.p.s.a.). Organizacja społeczna może zatem zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym, jeżeli jej udział ma na celu ochronę obiektywnego porządku prawnego. Tylko wyprowadzenie wartości ochrony obiektywnego porządku prawnego przez organizację społeczną uzasadnia przyznanie jej przez sąd administracyjny statusu uczestnika postępowania w postępowaniu sądowoadministracyjnym (vide: postanowienie składu siedmiu sędziów NSA z 28 września 2009 r., sygn. akt II GZ 55/09, opubl. ONSAiWSA z 2010 r. Nr 2, poz. 23 oraz B. Adamiak. Glosa do ww. postanowienia NSA, opubl. OSP z 2011 r., z 11, poz. 108). Nadto zakres działalności statutowej musi uwzględniać charakter rozstrzyganej sprawy sądowoadministracyjnej.

Rozpoznanie wniosku o dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym na podstawie art. 33 § 2 p.p.s.a. wymaga wyjaśnienia, czy organizacja ta w postępowaniu realizuje tylko indywidualne interesy osób należących do niej, czy też te działania mają lub mogą mieć znaczenie dla interesu ogólnospołecznego. Nie ulega bowiem wątpliwości, że udział organizacji społecznej w sprawie innych osób nie może służyć interesom samej organizacji lub jej członków, lecz musi odpowiadać wymaganiom racjonalnie pojmowanej kontroli społecznej nad postępowaniem administracyjnym w sprawach indywidualnych i działaniem organów administracji (vide: M. Niezgódka-Medek, Komentarz do art. 33 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, LEX 2013).

Zatem przy wykładni pojęcia interesu organizacji społecznej i oceny celu statutowego należy mieć na uwadze to, że interes organizacji społecznej nie może być stawiany ponad interes stron biorących udział w postępowaniu. Udział organizacji społecznej nie może służyć partykularnym interesom samej organizacji, lecz musi odpowiadać wymaganiom racjonalnie pojmowanej kontroli społecznej nad postępowaniem administracyjnym i sądowoadministracyjnym. Tak rozumiany cel statutowy powinien w sposób ścisły łączyć się z przedmiotem postępowania administracyjnego bądź sądowoadministracyjnego czy to ze względu na czynności postępowania, czy też ze względu na jego wynik. Tylko w takiej sytuacji można uznać żądanie organizacji za uzasadnione (vide: Robert Suwaj w glosie aprobującej do wyroku NSA z 22 kwietnia 2008 r., sygn. akt II OSK 1499/06, Lex nr 490153).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, Sąd doszedł do przekonania, że wnioskodawca nie wykazał, aby jego udział w niniejszym postępowaniu miał na celu ochronę obiektywnego porządku prawnego i był bezpośrednio związany z jego działalnością statutową. Przypominając, wywiódł on swoją legitymację z faktu, że skupia farmaceutów z całej Polski i działa na rzecz rozwoju opieki farmaceutycznej i edukacji pacjentów w aptekach oraz zwiększenia roli farmaceuty w systemie zdrowotnym. W tej mierze odwołał się zapisów z § 8 swojego Statutu, gdzie wskazano, że celem jego działalności jest: "promowanie korzystania przez społeczeństwo ze zdobyczy współczesnej farmacji (pkt 1), promowanie rozwoju opieki farmaceutycznej i edukacji pacjentów w aptekach ogólnodostępnych (pkt 2), zwiększenie roli farmaceuty w systemie zdrowotnym (pkt 3)". Ponadto wskazał, że owe cele realizuje poprzez udział w postępowaniach sądowych i administracyjnych mających wpływ na wykonywanie zawodu farmaceuty i organizację samorządu aptekarskiego (§ 9 pkt 10 Statutu).

Wskazane powyżej cele statutowe wnioskodawcy nie pozwalają, w ocenie Sądu, na jego przystąpienie do toczącego się postępowania sądowego, którego przedmiotem jest odmowa zmiany zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej prowadzonej przez skarżącą. Jego działalność jest bowiem ukierunkowana na opiekę farmaceutyczną i udział w niej farmaceutów, nie ma zatem związku z przedmiotem niniejszego postępowania.

Jednocześnie należy także pamiętać, że organizacja społeczna może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym jeżeli jej udział ma na celu ochronę porządku prawnego. Zatem tylko wyprowadzenie wartości ochrony obiektywnego porządku prawnego przez organizację społeczną uzasadnia przyznanie jej przez sąd administracyjny statusu uczestnika w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Zdaniem Sądu w uzasadnieniu rozpoznawanego wniosku wnioskodawca w ogóle nie podjął próby wykazania na czym konkretnie ww. ochrona obiektywnego porządku prawnego w niniejszej sprawie miałaby polegać, a doznałaby wzmocnionej ochrony właśnie poprzez jego udział w postępowaniu. Z pewnością przesłanki tej nie spełniło powoływanie się na ww. cele statutowe wnioskodawcy.

W tym stanie rzeczy Sąd, działając na podstawie art. 33 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.