Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 821227

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie
z dnia 21 grudnia 2010 r.
V SA/Wa 383/10

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Irena Jakubiec-Kudiura.

Sędziowie WSA: Izabella Janson, Barbara Mleczko-Jabłońska (spr.).

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia (...) grudnia 2009 r. nr (...) w przedmiocie pozbawienia statusu uchodźcy;

I.

Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia (...) czerwca 2009 r. nr (...).

II.

Zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. S. C. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 292,80 zł (dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy) w tym tytułem wynagrodzenia kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) i tytułem 22 % podatku od towarów i usług kwotę 52,80 zł (pięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy).

III.

Stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Uzasadnienie faktyczne

Zaskarżoną decyzją wydaną w dniu (...) grudnia 2009 r. Rada do Spraw Uchodźców utrzymała w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców nr (...) z dnia (...) czerwca 2009 r. orzekającą o pozbawieniu M. B. obywatelki F. statusu uchodźcy w Rzeczypospolitej Polskiej.

W toku postępowania administracyjnego ustalono, iż w dniu (...) listopada 2006 r. M. B. obywatelka F., deklarująca narodowość czeczeńską złożyła wniosek o nadanie statusu uchodźcy w Rzeczypospolitej Polskiej.

W wyniku jego rozpoznania decyzją z dnia (...) maja 2007 r. Nr (...) Prezes Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców nadał cudzoziemce status uchodźcy w RP.

W dniu 26 lutego 2009 r. do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców wpłynęła informacja, że cudzoziemka w ciągu ostatniego roku wielokrotnie podróżowała, także z córką - małoletnią M. S., której również nadano status uchodźcy w RP, do kraju pochodzenia tj. do C.

Po uzyskaniu z Komendy Głównej Straży Granicznej informacji dotyczącej odnotowanych w zbiorach ewidencyjnych Straży Granicznej faktów odprawy granicznej cudzoziemki i jej córki, przekraczających czterokrotnie granicę państwową RP na przejściu granicznym (...) w okresie od 1 maja 2008 r. do 8 kwietnia 2009 r., Szef Urzędu pismem z dnia 15 kwietnia 2009 r. wezwał cudzoziemkę do osobistego stawiennictwa, celem jej przesłuchania na okoliczności związane z wyjazdem i pobytem na terytorium F., jednocześnie informując ją o wszczęciu z urzędu postępowania w przedmiocie cofnięcia cudzoziemce i jej córce statusu uchodźcy na terytorium RP. Wezwanie to nie zostało stronie doręczone. Kolejny termin przesłuchania wyznaczono na 14 maja 2009 r. Cudzoziemka nie stawiła się w wyznaczonym terminie. W dniu 21 maja 2009 r. przesłuchano świadka K. K., autorkę zawiadomienia organu o wyjazdach cudzoziemki do kraju pochodzenia po uzyskaniu przez nią statusu uchodźcy w Polsce. Świadek złożyła również kopię listu przesłanego jej z terytorium F. przez rodzinę B.

W oparciu o powyższe decyzją nr (...) z dnia (...) czerwca 2009 r. wydaną na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 1 ustawy z 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej (Dz. U.2003, Nr 128 poz. 1176 ze zm.) Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców pozbawił M. B. statusu uchodźcy.

Organ I instancji przyjął, że dowody w postaci pisemnego oświadczenia oraz zeznania świadka wskazują, że cudzoziemka wyjeżdżała do C. kilkakrotnie, w tym dwukrotnie z córką, a jej pobyt w powyższej republice miał na celu m.in. załatwienie spraw urzędowych. Szef Urzędu wskazał ponadto, że fakt czterokrotnego opuszczania przez cudzoziemkę terytorium RP na okres ponad miesiąca potwierdzony został informacją Komendy Głównej Straży Granicznej. W tej sytuacji, zdaniem organu zachowanie cudzoziemki świadczy o dobrowolnym ponownym zwróceniu się przez nią o ochronę państwa jej obywatelstwa. Dalej Szef Urzędu uznał, że zainteresowana w rzeczywistości nie obawia się prześladowań w kraju pochodzenia, w przeciwnym bowiem wypadku nie zdecydowałaby się na tak częste wyjazdy na terytorium F., a tym bardziej dokonywanie tam formalności urzędowych. Na poparcie swego stanowiska zacytował pkt 121 Poradnika UNHCR.

W odwołaniu od powyższej decyzji złożonym do organu w dniu 3 lipca 2009 r. cudzoziemka, wnosząc o jej uchylenie i przesłuchanie jej w charakterze strony zarzuciła wydanemu rozstrzygnięciu:

-

naruszenie przepisów prawa materialnego: art. 21 ust. 1 ustawy z 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP (Dz. U. z 2003 r. Nr 128 poz. 1176 ze zm.);

-

naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na wynik sprawy: art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a.

W uzasadnieniu swego stanowiska zainteresowana zakwestionowała ustalenia organu o powrocie do kraju pochodzenia wskazując, że przekroczenie przez nią granicy RP związane było z jej wyjazdami do B. w celu spotkań z mężem oraz podejmowaniem działań w celu sprowadzenia go do kraju i zalegalizowania tu jego pobytu. Zarzuciła, że ustalenia organu opierają się wyłącznie informacjach pochodzących od świadka i bazujących wyłącznie na zasłyszanych doniesieniach i nie popartych obiektywnymi okolicznościami, jak również nieprawdziwe są ustalenia, iż córka dwukrotnie wyjeżdżała z nią do C. bowiem z paszportu córki wynika, że po uzyskaniu statusu uchodźcy granicę wschodnią przekraczała tylko jeden raz. Na koniec uzasadniła swoje stanowisko co do zarzutu naruszenia wskazanych w odwołaniu zasad postępowania administracyjnego.

W piśmie z dnia 9 listopada 2009 r. skierowanym do Rady do Spraw Uchodźców cudzoziemka złożyła w trybie art. 136 k.p.a. wniosek o przesłuchanie jej w charakterze strony. Usprawiedliwiła fakt nieobecności na przesłuchaniu wyznaczonym przez organ w dniu 14 maja 2009 r. nieobecnością w kraju i nie poinformowaniem o odbiorze korespondencji z Urzędu przez osobę, u której mieszka. Na powyższe złożyła oświadczenie osoby, która odebrała korespondencję skierowaną do strony.

Następnie do odwołania cudzoziemka dołączyła również pisma i korespondencję z której wynika, że pomiędzy nią, a osobą, u której z polecenia świadka K. K. wraz z córką mieszkała, doszło do głębokiego konfliktu. Wnioskodawczyni w związku z tym zarzuciła brak wiarygodności dowodów pochodzących od świadka jako osoby zaangażowanej w konflikt.

W wyniku rozpoznania odwołania cudzoziemki, Rada do Spraw Uchodźców decyzją z (...) grudnia 2009 r. nr (...), wydaną na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 1 i art. 89p ust. 1 ustawy z 13 czerwca 2003 r. o udzieleniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2003 Nr 123 poz. 1176 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Organ odwoławczy w całości podzielił ustalenia Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, iż odwołująca się odbywała czterokrotnie podróże do kraju pochodzenia posługując się przy tym dokumentem podróży wydanym przez to państwo i przebywała tam przez dłuższe okresy czasu, co jest równoznaczne z dobrowolnym, ponownym przyjęciem ochrony państwa, którego jest obywatelem.

Rada do Spraw Uchodźców uznała informacje od świadka K. K. za wiarygodne podkreślając, że pochodzą one od osoby zaangażowanej w pomoc dla osób pochodzących z C. oraz posiadającej liczne kontakty osobiste w tym kraju. Uznała natomiast za niewiarygodne twierdzenia wnioskodawczyni, że od momentu uzyskania statusu uchodźcy nie wyjeżdżała do C., a granicę przekraczała wielokrotnie jedynie udając się do B. w celu odwiedzin męża w związku z podejmowaniem działań sprowadzenia go do Polski i zalegalizowania jego pobytu Świadczy o tym, w ocenie Rady, długotrwałość pobytów poza terytorium RP.

W dalszej części uzasadnienia decyzji Rada przedstawiła swoją ocenę w zakresie zmiany sytuacji co do przestrzegania praw człowieka, jaka nastąpiła w C. od daty przyznania cudzoziemce statusu uchodźcy wskazując na istotną jej poprawę. Odnosząc się natomiast do złożonego przez cudzoziemkę w trakcie postępowania odwoławczego wniosku o jej przesłuchanie wskazała, że jest on bezprzedmiotowy bowiem zebrany w sprawie materiał dowodowy jest wystarczający do merytorycznego rozstrzygnięcia.

W skardze na powyższą decyzję, złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, cudzoziemka wniosła o uchylenie decyzji organów administracyjnych obu instancji oraz o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Wydanym decyzjom skarżąca zarzuciła:

1.

naruszenie prawa materialnego, tj:

-

art. 1C Konwencji Genewskiej dotyczącej Statusu Uchodźców sporządzonej w Genewie 28 lipca 1958 r. (Dz. U. z 1991 ner 119 poz, 517 i 518) i art. 21 ust. 1 ustawy z 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony (Dz. U. z 2003 Nr 128 poz. 1176 ze zm.) poprzez nieprawidłową interpretację w.w. przepisów i przyjęcie, że cudzoziemka spełnia przesłanki do pozbawienia jej statusu uchodźcy.

2.

naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na wynik sprawy:

-

art. 7 k.p.a. przez przekroczenie zasady prawdy obiektywnej,

-

art. 77 k.p.a. poprzez naruszenie zasady oficjalności postępowania dowodowego,

-

art. 80 k.p.a. przez naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów,

-

art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewystarczające uzasadnienie decyzji.

W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, iż w jej sytuacji, wbrew ustaleniom organów, nie zaistniały przesłanki do ustania przyznanej jej ochrony międzynarodowej, o których mowa w art. 1C Konwencji, tj. dobrowolność, zamiar i rzeczywiste uzyskanie ochrony. Zarzuciła, że organy oparły przedmiotowe decyzje na okoliczności odbywania przez stronę wielokrotnych podróży do C., wyłącznie na informacjach pochodzących od świadka pozostającego ze stroną w konflikcie, wyłącznie przez niego zasłyszanych, bez sprawdzenia źródła informacji. Pominęły natomiast inne przedstawione z odwołaniem dowody, jak list J. K. - syna osoby u której mieszkała. Skarżąca nie zgodziła się z dokonaną przez organ odwoławczy oceną obecnej sytuacji w C. pod kątem przestrzegania praw człowieka, podnosząc, że w dalszym ciągu jest ona niestabilna.

Na koniec zarzuciła pominięcie przez organ II instancji jej wniosków dowodowych, a w szczególności pominięcie dowodu z jej przesłuchania.

W odpowiedzi na skargę Rada do Spraw uchodźców wniosła o jej oddalenie, podtrzymując argumenty przedstawione w zaskarżonej decyzji.

W piśmie procesowym z dnia 30 września 2010 r. (k. 58 akt sąd.), złożonym w trakcie postępowania przed WSA ustanowiony w sprawie z urzędu pełnomocnik cudzoziemki podtrzymał dotychczasowe zarzuty, twierdzenia i wnioski przedstawione w skardze, dodatkowo uzasadniając obszernie zarzuty naruszenia zasad procedury administracyjnej w zakresie swobodnej oceny dowodów (art. 80kpa), nierozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego (art. 7, 77 § 2 k.p.a.), uniemożliwienia stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania (art. 10 § 1 i art. 78 k.p.a.), a w konsekwencji tak prowadzonego postępowania naruszenia art. 107 § 3 k.p.a.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje;

Podkreślić należy, że sądy administracyjne w tym sąd wojewódzki, sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, która jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), w którym wskazano, iż owe sądy stosują środki określone w ustawie.

Powyższe regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa i toczącego się przed nim postępowania. Jest nią bez wątpienia sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej.

W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia.

Rozważając w tym kontekście zarzuty skargi, stwierdzić należy, że jest ona zasadna, o ile zarzuca wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem zasad procedury administracyjnej w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

W tym miejscu wskazać należy, iż w myśl art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2003 r. Nr 128, poz. 1176 ze zm.) cudzoziemca pozbawia się statusu uchodźcy, jeżeli po nadaniu tego statusu właściwy organ stwierdził, że cudzoziemiec dobrowolnie, ponownie przyjął ochronę państwa, którego jest obywatelem. "Przyjęcie ochrony państwa", w rozumieniu tego przepisu oznacza, że cudzoziemiec ma ochronę państwa, którego jest obywatelem i może z tej ochrony korzystać oraz nie istnieją uzasadnione obawy zagrożenia prześladowaniem.

Jak stwierdził NSA w wyroku z dnia 8 września 2010 r. sygn. akt II OSK 189/10 przyjęcie ochrony państwa to realne posiadanie przez cudzoziemca ochrony państwa pochodzenia. Przy czym jak zostało to wyjaśnione w Poradniku UNHCR (pkt 120) uchodźca, który nie działa dobrowolnie, nie przestaje być uchodźcą, zaś przy rozstrzyganiu, czy wystąpiły okoliczności ustania statusu uchodźcy należy dokonać rozróżnienia między faktycznym oddaniem się pod ochronę, a incydentalnymi kontaktami z władzami danego kraju. Jeśli uchodźca występuje o paszport lub jego przedłużenie i uzyskuje je, zostanie to przy braku kontrargumentów uznane za chęć oddania się pod ochronę kraju obywatelstwa (pkt. 121 Poradnika UNHCR).

Mając na uwadze konsekwencje, jakie pociąga za sobą uznanie, że cudzoziemiec dobrowolnie przyjął ponownie ochronę państwa, którego jest obywatelem konieczne jest wszechstronne wyjaśnienie i uwzględnienie całokształtu okoliczności sprawy, a ocena zdarzeń, które mogą o tym świadczyć winna być przeprowadzona zgodnie z przepisami ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony, z poszanowaniem zasad procedury administracyjnej.

Zasady postępowania w sprawie pozbawienia statusu uchodźcy określa m.in. art. 51 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP. Zgodnie z ust. 2 tego przepisu w postępowaniu tym organ je prowadzący przesłuchuje cudzoziemca w celu wyjaśnienia faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy i doręcza mu protokół przesłuchania lub umożliwia złożenie wyjaśnień na piśmie. Organy prowadzące postępowanie administracyjne w sprawie pozbawienia statusu uchodźcy zobligowane są ponadto zgodnie z ogólnymi zasadami procedury administracyjnej określonymi w k.p.a. - art. 7 k.p.a., do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Z powyższym obowiązkiem koresponduje nakaz wyczerpującego zebrania oraz rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.). Następnie, zgodnie z art. 80 k.p.a., organ winien ocenić, na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Wydana w wyniku postępowania administracyjnego decyzja o pozbawieniu cudzoziemca statusu uchodźcy winna ponadto określać termin, z którym następuje utrata tego statusu, wyznaczony przez organ przy uwzględnieniu konieczności załatwienia przez cudzoziemca niezbędnych spraw osobistych, rodzinnych i majątkowych, związanych z opuszczeniem terytorium RP (art. 52 ustawy).

W sprawie niniejszej organy administracyjne pozbawiły cudzoziemkę statusu uchodźcy na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 1 ustawy uzasadniając swoje stanowisko ustaleniami, iż w okresie 2008 r. i 2009 r. odbyła czterokrotne i trwające ponad miesiąc podróże do kraju pochodzenia (C.) w celu załatwiania m.in. formalności meldunkowych i otrzymania rekompensaty za zniszczone mienie, posługując się przy tym dokumentem podróży wydanym przez organy F. Istotne dowody, na których organy poczyniły powyższe ustalenia to pisemne oświadczenie świadka K. K. z 25 lutego 2009 r., zeznania tego świadka złożone przed organem w dniu 21 maja 2009 r. oraz informacja udzielona przez Komendanta Straży Granicznej z 10 kwietnia 2009 r. o odnotowanych przekroczeniach przez cudzoziemkę granicy polsko-białoruskiej na podstawie wydanego przez F. dokumentu podróży. Organ odwoławczy natomiast zakwestionował wiarygodność twierdzeń cudzoziemki zawartych w odwołaniu, że granicę przekraczała wielokrotnie jedynie w celu odwiedzin męża w B. w związku z podejmowaniem działań związanych ze sprowadzeniem go do Polski i zalegalizowaniem tu jego pobytu. Organ II instancji nie podzielił także zarzutu strony kwestionującej wiarygodność świadka jako osoby zaangażowanej w konflikt między cudzoziemką, a osobą u której mieszkała z polecenia K. K.

W sprawie niniejszej, w ocenie Sądu zasadne są zarzuty skargi braku wyczerpującego wyjaśnienia sprawy (art. 7, 77 k.p.a.),naruszenia reguł postępowania dowodowego oraz przekroczenia zasady swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a)., które mogły mieć wpływ na wynik postępowania.

Podważając bowiem wiarygodność skarżącej organ odwoławczy jednocześnie uznał za wiarygodne informacje uzyskane od świadka, gdyż jak wskazał pochodzą one od osoby zaangażowanej w pomoc dla osób pochodzących z C., a ponadto są spójne i wskazują osobę, od której świadek uzyskała informacje. W tym miejscu wskazać należy, iż nie kwestionując zasług świadka, skądinąd znanej dziennikarki, obeznanej i zaangażowanej w problematykę wschodnią (w tym czeczeńską), udzielającej uchodźcom pomocy (także skarżącej w postępowaniu o nadanie jej statusu uchodźcy), organ z naruszeniem uregulowań wynikających z art. 10 § 1 i 78, 79 k.p.a. wadliwie przeprowadził postępowanie i zebrał materiał dowodowy. Wnioskodawczyni bowiem wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 79 k.p.a. nie została zawiadomiona o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu z zeznań świadka, a tym samym pozbawiona została możliwości wzięcia udziału w jego przeprowadzeniu oraz składania na tym etapie postępowania wyjaśnień i wniosków. Po zakończeniu postępowania przez Szefa Urzędu organ ten również wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 10 § 1 k.p.a. nie zawiadomił cudzoziemki o zakończeniu postępowania wyjaśniającego przed tym organem. Tym samym uniemożliwił stronie wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów przed wydaniem merytorycznego rozstrzygnięcia. W tej sytuacji cudzoziemka dopiero w odwołaniu zakwestionowała ustalenia organu I instancji, przedłożyła wnioski dowodowe oraz wyjaśniła powody swej nieobecności na przesłuchaniu przed organem I instancji, wnosząc o uzupełniające postępowanie dowodowe, w tym jej przesłuchanie. Kwestionując natomiast zeznania świadka przedstawiła wyjaśnienia i dowody wskazujące na pozostawanie w głębokim konflikcie ze świadkiem. Mając zatem powyższy konflikt na uwadze (niekwestionowany przez organ) oraz oczywistą sprzeczność między zeznaniami świadka, a stanowiskiem skarżącej organ prowadzący postępowanie powinien podjąć rzeczywiste kroki w celu gruntownej oceny wiarygodności zeznań świadka oraz stanowiska strony. Tymczasem jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji organ odwoławczy nie uwzględnił wniosku strony zawartego w odwołaniu o przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego błędnie uznając, że wnioskodawczyni miała zapewnioną w toku całego postępowania możliwość pełnego wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Odmowa przesłuchania skarżącej narusza zatem przepis art. 78 k.p.a. jak również stoi w sprzeczności z obowiązkiem organu przesłuchania cudzoziemca przed wydaniem decyzji w sprawie o pozbawienie statusu uchodźcy, o czym stanowi przepis art. 51 ust. 2 ustawy z 13 czerwca 2003 r. W przeprowadzonym wadliwie postępowaniu administracyjnym wymóg umożliwienia złożenia cudzoziemcowi wyjaśnień na piśmie o którym mowa w art. 51 ust. 2 nie może być utożsamiany, na co zdaje się wskazywać organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, z wypełnieniem tego obowiązku przez przyjęcie wyjaśnień zawartych w środku odwoławczym.

Sąd wskazuje także, iż w ustalonym przez organ I instancji stanie faktycznym przyjętym zasadniczo na podstawie zeznań świadka, zaakceptowanym przez organ odwoławczy ustalono, że powrót strony do kraju pochodzenia stoi w oczywistej sprzeczności z deklarowanymi przez nią obawami, a o faktycznym dobrowolnym przyjęciu ochrony państwa, którego cudzoziemka jest obywatelem świadczy, iż zainteresowana podczas powyższych pobytów na terytorium F. korzystała bez przeszkód z usług (...) administracji w tym procedur związanych z otrzymaniem rekompensaty za zniszczone mienie oraz załatwiała tam formalności meldunkowe.

W tym miejscu podkreślić należy, że zgodnie z zasadą dwuinstancyjności rozpoznanie sprawy administracyjnej i rozstrzygniętej decyzją organu I instancji podlega w wyniku wniesienia odwołania, przez legitymowany podmiot, ponownemu rozpoznaniu i rozstrzygnięciu przez organ II instancji, co oznacza obowiązek przeprowadzenia przez organ odwoławczy ponownego postępowania wyjaśniającego, tym bardziej w sytuacji, gdy jak w sprawie niniejszej w postępowaniu odwoławczym skarżąca złożyła wniosek o przeprowadzenie dowodów, które w jej ocenie pozwoliłyby na potwierdzenie złożonych przez nią wyjaśnień.

Mając powyższe na uwadze, zdaniem Sądu, wskazane wyżej naruszenia reguł procedury administracyjnej i braki w postępowaniu wyjaśniającym, spowodowane nie przeprowadzeniem postępowania w celu zbadania okoliczności mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy uzasadniają uwzględnienie skargi i uchylenie decyzji organów administracyjnych obu instancji na podstawie 145 § 1 pkt 1 lit. c), ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U., Nr 153, poz. 1270 ze

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ administracji kierując się obowiązkiem zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego z poszanowaniem zasady uczestnictwa stron w postępowaniu dokona ustaleń najważniejszych faktów dotyczących cudzoziemki celem stwierdzenia czy koniecznym i usprawiedliwionym w świetle prawa jest potrzeba dalszego udzielania jej ochrony międzynarodowej i zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 80 k.p.a. określi ważność przedstawionych przez cudzoziemkę dowodów oraz oceni wiarygodność jej oświadczeń. W tym celu zweryfikuje także zarzuty skarżącej dotyczące braku wiarygodności dowodów pochodzących od świadka, w czym pomocne mogą okazać się zeznania Iwony Bednarskiej-osoby, u której skarżąca wraz z córką w okresie wyjazdów z kraju mieszkała oraz jej syna J. K.

Ponadto mając na uwadze odnotowane przez Straż Graniczną i niekwestionowane fakty przekraczania przez cudzoziemkę i jej córkę granicy polsko-białoruskiej oraz posługujących się w tym celu, uprawniającymi obywateli R. do przekroczenia granicy, wydanymi przez władze F. dokumentami podróży organ administracji rozważy czy w świetle przedstawionych przez cudzoziemkę powodów opuszczenia terytorium RP, wystąpiły okoliczności faktycznego i dobrowolnego oddania się pod ochronę kraju pochodzenia czyli F. W tym względzie organ weźmie pod uwagę wskazówki zawarte w pkt 120 i 121 Podręcznika UNHCR dotyczącego Zasad i trybu udzielania statusu uchodźcy. Do wyjaśnienia sprawy w tej kwestii mogą przyczynić się też dowody zgromadzone w sprawie męża cudzoziemki ubiegającego się wg. twierdzeń skarżącej o legalizację pobytu w Polsce.

W przypadku dysponowania sprzecznymi ze sobą dowodami organ dokona wyboru wskazując kryteria jakimi się kierował uznając daną okoliczność za udowodnioną. Po dokonaniu powyższego organ rozważy, czy w przypadku cudzoziemki nie zachodzą okoliczności ustania statusu uchodźcy mając również na uwadze zastosowanie dyrektywy Rady 2004/83/WE z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie minimalnych norm dla kwalifikacji i statusu obywateli państw trzecich lub bezpaństwowców jako uchodźców lub jako osoby, które z innych względów potrzebują międzynarodowej ochrony oraz zawartości przyznanej ochrony (Dz. U. L 304, s.12). Dokonując bowiem wykładni art. 11 ust. 1 lit. e tej dyrektywy Europejski Trybunał Sprawiedliwości w wyroku z dnia 2 marca 2010 r. C-175/08; C -176/08, C-178/08 i C-179/08 wyjaśnił, iż pozbawienie statusu uchodźcy wymaga ustalenia, czy nie istnieją inne powody uzasadniające obawę przed prześladowaniem w rozumieniu art. 2 lit. c dyrektywy oraz czy w przypadku pozbawienia cudzoziemca statusu uchodźcy będzie on miał możliwość realnej ochrony przed prześladowaniami w kraju pochodzenia.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu Sąd orzekł na podstawie § 19 w związku z § 18 ust. 1 pkt1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu (Dz. U. z 2002 Nr 163 poz. 1348 ze zm.).

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.