Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 28988

Wyrok
Naczelnego Sądu Administracyjnego (do 2003.12.31) w Katowicach
z dnia 10 stycznia 1997 r.
SA/Ka 1747/95

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: sędzia NSA Ewa Madej.

Sędziowie NSA: Krzysztof Wujek (spr.), Anna Wiciak.

Protokolant: apl. prok. Arkadiusz Stachura.

Uzasadnienie prawne

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Pominięcie księgi podatkowej prowadzonej przez skarżącą jako dowodu w sprawie znajduje pełne uzasadnienie w treści art. 169 § 2 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem, organ podatkowy może nie uznać za dowód w postępowaniu podatkowym ksiąg prowadzonych przez podatnika, jeżeli analiza tych ksiąg wykazuje istnienie sprzeczności poszczególnych składników działalności gospodarczej... albo też dochód rażąco niższy od tego, jaki byłby konieczny dla pokrycia wydatków ponoszonych przez podatnika, a podatnik okoliczności tych nie wyjaśnił. Z tego rodzaju sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie, gdyż księga podatkowa skarżącej wykazuje obrót, który nie zapewnia dochodu niezbędnego do pokrycia wydatków poniesionych w 1992 r. Sąd podziela ustalenie organów skarbowych, że skarżąca rozbieżności tych nie wyjaśniła. Jak wynika z zaświadczenia wystawionego przez Zespół Opieki Zdrowotnej zarobki skarżącej nie mogły wystarczyć na pokrycie strat, jakie przyniosła jej działalność gospodarcza, ponieważ były zbyt niskie. Twierdzenia o pomocy finansowej ze strony rodziny nie zostały poparte żadnym dowodem, co więcej są ogólnikowe i niekonkretne, podobnie jak twierdzenia uzasadniające rozmiar strat przerwą w działalności w miesiącach czerwcu i lipcu 1992 r. W tym zakresie, pomimo iż postępowanie trwało od końca 1994 r. skarżąca nie przedstawiła żadnych konkretnych wyliczeń, które dowodziłyby jej racji, ograniczyła się jedynie do ogólnego stwierdzenia. Podkreślić zatem należy, że cytowany tu przepis art. 169 § 2 k.p.a obowiązkiem wyjaśnienia tego rodzaju sprzeczności obarcza podatnika, to więc na podatniku spoczywa ciężar wyjaśnienia tych okoliczności w sposób konkretny i rzeczowy z powołaniem się na dowody, dokumenty księgowe, czy konkretne wyliczenia. Nie czyni zadość temu obowiązkowi snucie ogólnych rozważań, tak jak czyni to skarżąca.

Nieuznanie ksiąg podatkowych za dowód w postępowaniu podatkowym, w takim stanie faktycznym, jaki występuje w sprawie, uzasadnia ustalenie podstawy opodatkowania w drodze szacunkowej (art. 11 ust. 1 ustawy o zobowiązaniach podatkowych). Szacowanie podstawy opodatkowania z zasady nie może prowadzić do w pełni zgodnego z rzeczywistością jej ustalenia, chodzi tu o ustalenie możliwie najbliższe rzeczywistości, ale zawsze pozostanie to jedynie szacowaniem pewnych danych. Szacowanie to może być przeprowadzone różnymi metodami, ale podkreślić należy, że "W orzecznictwie NSA powszechnie przyjęte jest, że wybór metody szacowania mieści się w zakresie działania organu podatkowego" (wyrok NSA z 29.03.1990 r. sygn. SA/Gd 1439/89). Tak więc o tym, jaka metoda szacowania zostanie wybrana decyduje organ podatkowy, Sąd natomiast kontroluje, czy zastosowane w tej metodzie dane znajdują oparcie w materiale dowodowym oraz czy wyprowadzone z niej wnioski końcowe są prawidłowe. Zaskarżona decyzja wymogom tym odpowiada. Przyjęta przez organy podatkowe metoda porównawcza, którą tak zdecydowanie skarżąca kwestionuje, jest metodą równie uprawnioną, jak każda inna a wyprowadzone przy jej zastosowaniu wnioski końcowe nie kłócą się z zasadami logiki czy doświadczenia życiowego.

Bez znaczenia dla oceny legalności zaskarżonej tu decyzji pozostają zarzuty skarżącej o naruszeniu zasad postępowania administracyjnego poprzez rozpoznanie jedynie odwołania od decyzji w sprawie podatku obrotowego i pozostawieniu bez rozstrzygnięcia odwołania w sprawie wymiaru podatku dochodowego. Jak wynika z akt były to dwie odrębne decyzje, wydane w różnym czasie. To, że skarżąca złożyła odwołanie od obu tych decyzji jednocześnie nie oznacza, że nie podlegały one odrębnemu rozpoznaniu, a w tym trybie okazało się, że odwołanie od decyzji dotyczącej podatku dochodowego zostało złożone z przekroczeniem terminu czternastodniowego i na tej podstawie organ odwoławczy pozostawił je bez rozpoznania. Postanowienie to jednakże nie podlega ocenie ze strony Sądu, gdyż nie zostało przez stronę zaskarżone, ale jego byt nie ma znaczenia dla oceny legalności decyzji w sprawie wymiaru podatku obrotowego.

Mając to wszystko na uwadze Sąd oddalił skargę zgodnie z art. 207 § 5 k.p.a. w zw. z art. 68 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368).

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.