Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2723271

Wyrok
Sądu Okręgowego w Siedlcach
z dnia 16 września 2019 r.
IV U 307/19

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia SO Katarzyna Antoniak.

Sentencja

Sąd Okręgowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych po rozpoznaniu w dniu 16 września 2019 r. w Siedlcach na rozprawie odwołania J. M. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S. z dnia 7 lutego 2014 r. Nr (...) w sprawie J. M. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w S. w przedmiocie skargi J. M. o wznowienie postępowania w sprawie o wysokość emerytury toczącego się przed Sądem Okręgowym w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych pod sygn. akt IV U (...) zmienia wyrok Sądu Okręgowego w Siedlcach IV Wydziału Pracy i (...) z dnia 6 listopada 2014 r. w sprawie sygn. akt IV U 377/14 i poprzedzającą go decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S. z dnia 7 lutego 2014 r. w ten sposób, że ustala, iż wysokość emerytury J. M. na dzień 1 stycznia 2014 r. wynosi (...),13 (dwa tysiące czterysta cztery i 13/100) zł brutto miesięcznie.

Uzasadnienie faktyczne

Decyzją z 7 lutego 2014 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. na podstawie art. 24 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych przyznał J. M. emeryturę od 1 stycznia 2014 r.,tj. od miesiąca zgłoszenia wniosku. Wysokość emerytury obliczona została wg zasad określonych w art. 25 i 26 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, w tym zgodnie z ówczesną regulacją art. 25 ust. 1b powyższej ustawy, na mocy której podstawę obliczenia emerytury pomniejszono o kwotę stanowiącą sumę kwot pobranej przez ubezpieczoną emerytury przyznanej jej uprzednio na podstawie art. 46 ustawy emerytalnej.

Odwołanie od ww. decyzji złożyła ubezpieczona J. M. kwestionując zasadność pomniejszenia podstawy wymiaru emerytury o sumę kwot pobranej emerytury wcześniejszej. Rozpoznający odwołanie ubezpieczonej Sąd Okręgowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wyrokiem z 6 listopada 2014 r. w sprawie o sygnaturze akt IV U 377/14 oddalił odwołanie J. M. Wyrok uprawomocnił się z dniem 15 grudnia 2014 r. (odwołanie ubezpieczonej od decyzji z 7 lutego 2014 r. i wyrok Sądu Okręgowego w Siedlcach z 6 listopada 2014 r. - k.3-4 i 9 akt IV U 377/14 Sądu Okręgowego w Siedlcach).

W dniu 17 maja 2019 r. wpłynęła do Sądu Okręgowego w Siedlcach IV Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych skarga J. M. o wznowienie postępowania w wyżej wskazanej sprawie IV U 377/14 toczącej się z odwołania ubezpieczonej od decyzji z 7 lutego 2014 r., w której - wskazując na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 6 marca 2019 r. stwierdzający, że art. 25 ust. 1b ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w brzmieniu obowiązującym do 30 września 2017 r. w zakresie, w jakim dotyczy urodzonych w (...) r. kobiet, które przed 1 stycznia 2013 r. nabyły prawo do emerytury na podstawie art. 46 tej ustawy, jest niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej - wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji i ponowne ustalenie wysokości emerytury. Skarga zarejestrowana została pod sygnaturą akt IV U 307/19 (skarga o wznowienie postępowania wraz z załącznikami k.2-4 akt niniejszej sprawy).

W odpowiedzi na skargę ubezpieczonej o wznowienie postępowania organ rentowy pozostawił skargę do uznania Sądu (odpowiedź organu rentowego na skargę o wznowienie postępowania k.9-12 akt sprawy).

Sąd ustalił, co następuje:

Ubezpieczona J. M. urodziła się w dniu (...) W dniu 20 sierpnia 2008 r. ubezpieczona wystąpiła do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S. z wnioskiem o emeryturę. Decyzją z 29 sierpnia 2008 r. organ rentowy na podstawie art. 46 ustawy emerytalnej przyznał ubezpieczonej emeryturę od 29 sierpnia 2008 r.,tj. od osiągnięcia wieku emerytalnego 55 lat (wniosek o emeryturę i decyzja z 29 sierpnia 2008 r. o przyznaniu emerytury k.1 i 21-23 akt emerytalnych za wnioskiem z 20 sierpnia 2008 r.).

W dniu 16 stycznia 2014 r. ubezpieczona wystąpiła do organu rentowego z wnioskiem o emeryturę w powszechnym wieku emerytalnym. Decyzją z 7 lutego 2014 r. organ rentowy przyznał ubezpieczonej od 1 stycznia 2014 r.,tj. od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek emeryturę na podstawie art. 24 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Wysokość emerytury ubezpieczonej obliczona została wg zasad określonych w art. 25 i 26 ustawy emerytalnej, w tym zgodnie z ówczesną regulacją art. 25 ust. 1b tej ustawy, na mocy której podstawę obliczenia emerytury pomniejszono o kwotę stanowiącą sumę kwot pobranej przez ubezpieczoną emerytury przyznanej jej uprzednio na podstawie art. 46 ustawy emerytalnej. Wysokość świadczenia na dzień 1 stycznia 2014 r. ustalona została na kwotę 1 895,55 złotych brutto miesięcznie (zaskarżona decyzja z 7 lutego 2014 r.k.6 akt emerytalnych za wnioskiem z 16 stycznia 2014 r.).

Uzasadnienie prawne

Sąd zważył, co następuje:

Skarga J. M. o wznowienie postępowania okazała się uzasadniona i skutkowała zmianą wyroku Sądu Okręgowego w Siedlcach z 6 listopada 2014 r. w sprawie IV U 377/14 oraz decyzji organu rentowego z 7 lutego 2014 r. poprzez ustalenie wysokości emerytury ubezpieczonej na dzień 1 stycznia 2014 r. (dzień przyznania prawa do emerytury) na kwotę 2 404,13 złotych brutto miesięcznie.

Zgodnie z art. 399 § 1 k.p.c. w wypadkach przewidzianych dziale VI - Wznowienie postępowania można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym wyrokiem. Jedną z podstaw wznowienia postępowania reguluje przepis art. 401.1 k.p.c., zgodnie z którym można żądać wznowienia postępowania w wypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie. W myśl art. 407 § 2 k.p.c., jeżeli skarga o wznowienie postępowania dotyczy sytuacji określonej w powyższym przepisie art. 401.1 k.p.c. skargę wnosi się w terminie trzech miesięcy od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego.

Odnosząc powyższe uregulowania do okoliczności sprawy Sąd stwierdził, że skarga ubezpieczonej opiera się na ustawowej podstawie oraz została wniesiona w przewidzianym ustawą terminie. Jako podstawę skargi ubezpieczona wskazała wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 6 marca 2019 r. w sprawie o sygnaturze akt P 20/16 opublikowany w Dzienniku Ustaw Nr 539 z 21 marca 2019 r. Ubezpieczona skargę o wznowienie postępowania złożyła w dniu 17 maja 2019 r., a zatem przed upływem trzymiesięcznego terminu przewidzianego w art. 407 § 2 k.p.c.

Odnosząc się do kwestii zasadności skargi o wznowienie postępowania stwierdzić należało, że zawarte w niej wnioski zasługiwały na uwzględnienie. W stanowiącym podstawę skargi wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 6 marca 2019 r. Trybunał stwierdził, że art. 25 ust. 1b ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w brzmieniu obowiązującym do 30 września 2017 r. w zakresie, w jakim dotyczy urodzonych w (...) r. kobiet, które przed 1 stycznia 2013 r. nabyły prawo do emerytury na podstawie art. 46 tej ustawy, jest niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Przedstawione wyżej ustalenia pokazują, że obliczając wysokość emerytury przyznanej ubezpieczonej w związku z ukończeniem powszechnego wieku emerytalnego od 1 stycznia 2014 r. organ rentowy zastosował ww. - uznany za niezgodny z Konstytucją przepis art. 25 ust. 1b ustawy emerytalnej odliczając od podstawy emerytury sumę kwot pobranych przez ubezpieczoną tytułem wcześniejszej emerytury, co skutkowało ustaleniem wysokości emerytury ubezpieczonej w niższej kwocie.

W ocenie Sądu zastosowanie do ubezpieczonej niezgodnego z ustawą zasadniczą przepisu ustawy stanowiącego podstawę wydania wyroku Sądu Okręgowego w Siedlcach z 6 listopada 2014 r. w sprawie IV U 377/14, a uprzednio decyzji organu rentowego z 7 lutego 2014 r. uzasadnia wniosek ubezpieczonej o zmianę powyższego wyroku i decyzji organu rentowego, poprzez ustalenie, wysokości emerytury ubezpieczonej na dzień 1 stycznia 2014 r. z pominięciem owego niekonstytucyjnego uregulowania. Podkreślić przy tym należy, że choć wyrok Trybunału Konstytucyjnego został ogłoszony w dniu 21 marca 2019 r., to zakwestionowany przepis był - w zakresie ustalonym przez Trybunał - niezgodny z Konstytucją od daty jego ustanowienia, a skarga ubezpieczonej o wznowienie postępowania zmierza do wyeliminowania z obrotu prawnego orzeczenia, które zapadało na podstawie niekonstytucyjnego przepisu.

Mając na uwadze powyższe okoliczności na podstawie art. 412 § 2 k.p.c. Sąd zmienił wyrok Sądu Okręgowego w Siedlcach z 6 listopada 2014 r. w sprawie IV U 377/14 oraz poprzedzającą go decyzję organu rentowego z 7 lutego 2014 r. ustalając wysokość emerytury ubezpieczonej na dzień 1 stycznia 2014 r. z pominięciem niekonstytucyjnego przepisu. Wysokość ta zgodnie z przedstawionymi przez organ rentowy wyliczeniami, które nie były przez ubezpieczoną kwestionowane, wyniosła 2 404,13 złotych brutto miesięcznie (k.18 akt sprawy).

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów powszechnych.