IV SAB/Wr 258/19, Pojęcie informacji publicznej. - Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu

Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 3046857

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 21 stycznia 2020 r. IV SAB/Wr 258/19 Pojęcie informacji publicznej.

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska.

Sędziowie WSA: Ewa Kamieniecka (spr.), Wanda Wiatkowska-Ilków.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 21 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi S. P. na przewlekłość postępowania Wójta Gminy L. P. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę w całości.

Uzasadnienie faktyczne

Wnioskiem z dnia (...) października 2019 r. (wpływ do organu - (...) października 2019 r.) S. P. zwrócił się do Wójta Gminy L. P. o udzielenie następującej informacji publicznej

1. Kto jest właścicielem nowo zakupionego auta ratowniczo - gaśniczego dla Ochotniczej Straży Pożarnej w L. P.? Czy właścicielem jest Gmina L. P. czy OSP w L. P.?

2. Czy w przetargu realizowanym na zakup auta było wskazane, że auto będzie własnością Gminy czy OSP? Czy zapis ten był jednoznaczny?

3. Na kogo została wystawiona faktura bądź faktury za zakup auta ratowniczo - gaśniczego dla OSP? Czy nie oznacza docelowego przeznaczenia?

4. Kto stał się beneficjentem dofinansowania Komendanta Wojewódzkiego PSP we W. - Gmina czy OSP?

5. W których dokumentach księgowych zostanie ujawniony samochód - w gminnych czy np. w księdze inwentarzowej OSP?

6. Kto winien rozliczyć dotacje otrzymane na zakup nowego auta - właściciel? Czy będzie to Gmina czy OSP?

7. Na kogo zostało zarejestrowane nowo zakupione auto - na Gminę czy na OSP?

8. Czy auto zostało ubezpieczone, dotyczy to też AC?

9. Kto jest ubezpieczycielem auta?

10. Kto jest wskazany jako właściciel auta?

Wnioskodawca zwrócił się również o przesłanie faktur zakupu, dowodów zakupu i zapłaty za auto, umów na dofinansowanie zakupu auta oraz dowodu ubezpieczenia auta (skany). Wnioskodawca wyjaśnił, że jest dziennikarzem społecznym, mieszkańcem Gminy i właścicielem portalu informacyjnego (...).

W dniu (...) października 2019 r. Wójt Gminy poinformował wnioskodawcę na podstawie art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2018 r. poz. 1330 z późn. zm., dalej u.d.i.p.), że odpowiedź nie może zostać udzielona w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku z uwagi na dużą ilość wpływającej do Urzędu korespondencji (zapytań, interpelacji, wniosków). Wniosek dotyczy merytorycznie kilku wydziałów jednocześnie i jego rozpatrzenie angażuje kilku pracowników Urzędu. Jako nowy termin udostępnienia informacji publicznej wskazano (...) grudnia 2019 r.

W skardze z dnia (...) listopada 2019 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na przewlekłość postępowania prowadzonego przez Wójta Gminy w przedmiocie realizacji wniosku o udostępnienie informacji publicznej, wnioskodawca zarzucił naruszenie art. 13 ust. 1 i ust. 2 u.d.i.p. i wniósł o zobowiązanie organu do rozpatrzenia wniosku i zasadzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżący stwierdził, że pomimo nieskomplikowanych pytań, termin został wydłużony do dwóch miesięcy, co jest nieadekwatne do czynności, które należy wykonać. Za niewłaściwe należy uznać uzasadnienie, dotyczące dużej ilości wpływającej korespondencji oraz konieczności zaangażowania kilku pracowników. Organy administracji publicznej, realizujące zadania wynikające z poszczególnych ustaw nie mogą ograniczać konstytucyjnego prawa dostępu do informacji publicznej w wyniku obciążenia i dużej ilości wpływającej korespondencji.

W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy wniósł o oddalenie skargi, wskazując że powody opóźnienia w rozpoznaniu wniosku są znane skarżącemu jako autorowi licznych zapytań i wniosków kierowanych do organu. Istotą działania organu nie jest udzielanie informacji publicznej. Skarżący w okresie od dnia (...) lutego 2019 r. do dnia (...) listopada 2019 r., w krótkich odstępach czasu, złożył łącznie (...) pisma, niejednokrotnie więcej niż jedno pismo w jednym dniu. Pisma często nie zawierają cech pozwalających na bezproblemowe zakwalifikowanie do określonej kategorii i organ często wzywał skarżącego do ich doprecyzowania. Organ jeszcze tylko raz skorzystał z możliwości przedłużenia terminu, bowiem na wniosek z dnia (...) września 2019 r. udzielono odpowiedzi w dniu (...) października 2019 r. Według organu wniosek skarżącego z dnia (...) października 2019 r. i skarga do WSA stanowią nadużycie prawa, ponieważ intencją skarżącego nie jest poprawa funkcjonowania Urzędu Gminy i inne względy ogólnospołeczne, lecz jedynie dokuczenie pracownikom Urzędu Gminy. Składane wnioski utrudniają bowiem urzędnikom wypełnianie ich zadań.

W piśmie procesowym z dnia (...) grudnia 2019 r. skarżący wyjaśnił, że część pism to korespondencja, sporządzana na wezwanie organu. Wielokrotnie pisma dotyczyły wspólnoty mieszkaniowej lub miały na celu poprawę jakości sprawowania władzy w Gminie. Skarżący pisał je jako mieszkaniec, były radny i członek OSP.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2107 z późn. zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm., dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Obejmuje ona m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 (art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.). W myśl art. 149 § 1 p.p.s.a., Sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Kwestie związane z udostępnianiem informacji publicznej unormowane zostały w przepisach ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (j.t. Dz. U. z 2019 r. poz. 1429; dalej "u.d.i.p."). W myśl art. 1 ust. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Katalog podmiotów zobowiązanych do jej udostępniania określa art. 4 u.d.i.p., wymieniając przede wszystkim jako obowiązanych do udostępniania informacji publicznej władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne. Przykładowe wyliczenie informacji posiadających charakter informacji publicznej zawiera art. 6 ust. 1 u.d.i.p. Jedną z ustawowych form dostępu do informacji publicznej jest jej udostępnienie na wniosek zainteresowanego podmiotu (art. 7 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 10 ust. 1 u.d.i.p.).

W takiej sytuacji udostępnienie informacji publicznej powinno nastąpić bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2 (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.). Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.).

Odmowa udostępnienia informacji publicznej następuje w drodze decyzji administracyjnej, o której stanowi art. 16 u.d.i.p. W przypadku, gdy wnioskowane informacje nie stanowią informacji publicznej, a także wówczas gdy adresat wniosku nie dysponuje żądanymi informacjami, powinien powiadomić o tym wnioskodawcę pisemnie.

Informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, w tym między innymi o sprawach wymienionych w art. 6 ust. 1, czyli wytworzona przez szeroko rozumiane władze publiczne oraz inne podmioty, które tę władzę realizują lub gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, w zakresie swoich kompetencji. Użyte w art. 6 ust. 1 u.d.i.p. wyrażenie "w szczególności" oznacza, że ustawodawca określił jedynie w sposób przykładowy katalog spraw uznanych za informację publiczną. Przy tak szerokim rozumieniu pojęcia informacji publicznej w judykaturze słusznie sprecyzował się pogląd, że za informację publiczną należy uznać informację wytworzoną przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne oraz inne podmioty, które wykonują funkcje publiczne lub gospodarują mieniem publicznym, jak również informacje odnoszące się do wspomnianych władz, osób i innych podmiotów, niezależnie od tego, przez kogo zostały wytworzone (por. wyrok NSA z dnia 30 października 2002 r., sygn. akt II SA 1956/02).

Informacją publiczną jest również informacja żądana przez skarżącego, ponieważ dotyczy majątku jednostki samorządu terytorialnego, tj. wydatkowania środków publicznych (art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. c) u.d.i.p.), a Wójt Gminy jest organem zobowiązanym do udzielania informacji publicznej, jako organ władzy publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.).

W rozpatrywanej sprawie skarżący, zarzucając przewlekłość postępowania w udostępnieniu informacji publicznej, kwestionuje zasadność zastosowania przez Wójta Gminy uprawnienia z art. 13 ust. 2 u.d.i.p. z uwagi na podane w nim powody opóźnienia, tj. dużą ilość wpływającej do Urzędu korespondencji (zapytań, interpelacji, wniosków) oraz różnorodność pytań we wniosku, który dotyczy merytorycznie kilku wydziałów jednocześnie i jego rozpatrzenie angażuje kilku pracowników Urzędu.

Jednakże Sąd nie stwierdził, aby Wójt Gminy dopuścił się przewlekłości postępowania. Przepisy prawa nie definiują wprost, na czym polega "przewlekłość postępowania". Niewątpliwie pojęcie to ma inny zakres znaczeniowy niż "bezczynność". Przewlekłość w prowadzeniu postępowania wystąpi wówczas, gdy organ nie załatwia sprawy w terminie, nie pozostając jednocześnie w bezczynności, a podejmowane przez ten organ czynności nie charakteryzują się koncentracją, względnie mają charakter czynności pozornych, nie istotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy. Nie można stwierdzić przewlekłości tam, gdzie działania organu znajdują swoje umocowanie w przepisach prawa.

Jak wyżej wskazano, art. 13 ust. 2 u.d.i.p. pozwala podmiotowi zobowiązanemu do udostępnienia informacji publicznej do wskazania terminu do udostępnienia informacji publicznej, nie dłuższego jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku, jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie 14 dni od wpływu wniosku do takiego podmiotu, o ile w tym terminie powiadomi wnioskodawcę o powodach opóźnienia. Ustawodawca nie wskazał, jakie powody mogą uzasadniać opóźnienie. Zdaniem Sądu, opóźnienie to winno zostać racjonalnie wyjaśnione.

W kontrolowanym przypadku organ przekonująco wyjaśnił przyczyny opóźnienia w udzieleniu skarżącemu informacji publicznej. Zarówno bowiem znaczna ilość korespondencji kierowanej do organu (zapytań, interpelacji, wniosków), jak również różnorodność pytań we wniosku, dotyczących wprawdzie jednego auta ratowniczo - gaśniczego dla OSP, ale obejmujących różne kwestie związane z zakupem, pozyskaniem środków finansowych i ich rozliczeniem, zaewidencjonowaniem w urządzeniach księgowych, ubezpieczeniem i zarejestrowaniem samochodu oraz konieczność wykonania scanów dowodów zakupu, zapłaty, umów związanych z dofinansowaniem zakupu i dokumentów związanych z ubezpieczeniem auta mogą stanowić powód do przedłużenia terminu udostępnienia informacji publicznej. Jak zasadnie wskazał organ, wniosek dotyczy merytorycznie zakresu zadań kilku wydziałów Urzędu jednocześnie i jego rozpatrzenie może angażować kilku pracowników Urzędu.

W odpowiedzi na skargę organ wskazał również, że skarżący w ciągu (...) miesięcy ubiegłego roku złożył łącznie (...) pisma, w tym również wnioski o udostępnienie informacji publicznej. W piśmie procesowym z dnia (...) grudnia 2019 r. skarżący nie zaprzeczył, że składa znaczną ilość pism i wniosków do organu. Jak wyjaśnił organ, z uwagi na treść tych pism występują trudności z bezproblemowym zakwalifikowaniem tych pism do określonej kategorii, co skutkuje koniecznością dodatkowego wzywania skarżącego do ich doprecyzowania. Część korespondencji prowadzonej ze skarżącym organ załączył do akt administracyjnych sprawy jako potwierdzenie ilości składanych przez skarżącego pism i wniosków do organu.

Wobec powyższego Sąd nie stwierdził naruszenia rzez organ art. 13 ust. 2 u.d.i.p.

W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.