IV SA/Wr 304/20 - Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu

Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 3162134

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 13 listopada 2020 r. IV SA/Wr 304/20

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska.

Sędziowie WSA: Ewa Kamieniecka, Asesor Marta Pająkiewicz-Kremis (spr.).

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 listopada 2020 r. sprawy ze skargi K.B. na decyzję Wojewody D. z dnia (...) marca 2020 r. nr (...) w przedmiocie uchylenia decyzji przyznającej prawo do stypendium w okresie stażu oraz umorzenia postępowania w tym zakresie oddala skargę w całości.

Uzasadnienie faktyczne

Przedmiotem skargi K. B. (dalej: strona, skarżąca) jest decyzja Wojewody D.z dnia (...) marca 2020 r. (nr (...)), wydana po rozpatrzeniu odwołania strony od decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia (...) stycznia 2020 r. (nr (...)), mocą której po wznowieniu postępowania orzeczono o:

- uchyleniu ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia (...) kwietnia 2018 r. (nr (...)), orzekającej o przyznaniu stronie prawa do stypendium w okresie odbywania stażu od dnia (...) kwietnia 2018 r., w wysokości 997,40 zł brutto miesięcznie, tj. 120% kwoty zasiłku, o którym mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy;

- umorzeniu postępowania w przedmiocie przyznania stronie prawa do stypendium w okresie odbywania stażu od dnia (...) kwietnia 2018 r., w wysokości 997,40 zł brutto miesięcznie, tj. 120% kwoty zasiłku, o którym mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy ustalono następujący stan faktyczny:

W dniu (...) stycznia 2017 r. strona zgłosiła się do Powiatowego Urzędu Pracy we W.celem rejestracji w charakterze osoby bezrobotnej. W dniu rejestracji strona posiadała zawieszoną działalność gospodarczą. Decyzją z dnia (...) stycznia 2017 r. (nr (...)) Prezydent Miasta W. orzekł o uznaniu strony za osobę bezrobotną z dniem (...) stycznia 2017 r. oraz o odmowie przyznania prawa do zasiłku.

W dniu (...) kwietnia 2018 r. strona została skierowana na staż do firmy A. N.""A"", na okres od (...) kwietnia 2018 r. do (...) października 2018 r. Decyzją Prezydenta Miasta W. z dnia (...) kwietnia 2018 r. (nr (...)) orzeczono o przyznaniu stronie prawa do stypendium w okresie odbywania stażu, tj. od dnia (...) kwietnia 2018 r., w wysokości 997,40 zł brutto miesięcznie, tj. 120% kwoty zasiłku, o którym mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Z dniem (...) października 2019 r. strona utraciła prawo do stypendium w związku z zakończeniem w dniu (...) października 2018 r. odbywania stażu. O wspomnianej utracie prawa do stypendium orzekł Prezydent Miasta W. w decyzji z dnia (...) października 2018 r. (nr (...)).

W dniu (...) września 2019 r. Powiatowy Urząd Pracy we W.pozyskał Raport ZUS U2 o przebiegu ubezpieczeń społecznych z którego wynikało, że strona podlegała ubezpieczeniom w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych (dalej: ZUS) jako osoba prowadząca działalność gospodarczą (kod zgłoszenia (...)) od dnia (...) grudnia 2017 r. do (...) grudnia 2017 r. Fakt ten został potwierdzony wydrukiem z CEIDG, z którego wynikało, że w dniu (...) grudnia 2017 r. strona posiadała aktywny wpis w ewidencji działalności gospodarczej.

W złożonych na wezwanie organu, pisemnych wyjaśnieniach, strona wskazała, że w dniu (...) grudnia 2017 r. wznowiła na jeden dzień działalność gospodarczą w celu zawarcia nowej umowy z operatorem telefonii komórkowej. Dodała, że nie była świadoma, iż fakt ten należało zgłosić w urzędzie pracy.

Biorąc pod uwagę powyższe, postanowieniem z dnia (...) września 2019 r. (nr (...)) organ wznowił postępowanie w przedmiocie:

- przyznania stronie prawa do stypendium w okresie odbywania stażu od dnia (...) kwietnia 2018 r. w wysokości 997,40 zł brutto miesięcznie, tj. 120% kwoty zasiłku, zakończonej decyzją ostateczną Prezydenta Miasta W. z dnia (...) kwietnia 2018 r., nr (...);

- utraty prawa do stypendium z dniem (...) października 2018 r., zakończonej decyzją ostateczną Prezydenta Miasta W. z dnia (...) października 2018 r., nr (...).

W wyniku wznowionego postępowania decyzją Prezydenta Miasta W.z dnia (...) października 2019 r. (nr (...)) orzeczono o:

- uchyleniu ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia (...) kwietnia 2018 r. (nr (...)), orzekającej o przyznaniu stronie prawa do stypendium w okresie odbywania stażu od dnia (...) kwietnia 2018 r., w wysokości 997,40 zł brutto miesięcznie, tj. 120% kwoty zasiłku, o którym mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy;

- umorzeniu postępowania w przedmiocie przyznania stronie prawa do stypendium w okresie odbywania stażu od dnia (...) kwietnia 2018 r., w wysokości 997,40 zł brutto miesięcznie, tj. 120% kwoty zasiłku, o którym mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.

Na skutek wniesionego odwołania, decyzją z dnia (...) listopada 2019 r. (nr (...)) Wojewoda D. uchylił decyzję Prezydenta Miasta W. z dnia (...) października 2019 r., wydaną po wznowieniu postępowania, i sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji z uwagi na to, że w przekazanej dokumentacji brak było rozstrzygnięcia w przedmiocie pozbawienia strony statusu osoby bezrobotnej z dniem (...) grudnia 2017 r. z powodu posiadania wpisu do ewidencji działalności gospodarczej.

W związku z powyższym, organ pierwszej instancji decyzją z dnia (...) grudnia 2019 r. (nr (...)) orzekł o utracie przez stronę statusu osoby bezrobotnej z dniem (...) grudnia 2017 r. z powodu posiadania wpisu do ewidencji działalności gospodarczej. Decyzją z dnia (...) stycznia 2020 r. (nr (...)) organ odwoławczy decyzję organu pierwszej instancji utrzymał w mocy.

W decyzji z dnia (...) stycznia 2020 r., wydanej m.in. na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2069 z późn. zm., dalej: k.p.a.), art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a., art. 105 § 1 k.p.a. oraz art. 10 ust. 7 pkt 1, art. 9 ust. 1 pkt 14 lit.b. i ust. 7 w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 36, art. 53 ust. 1, 2, i 6 oraz art. 72 ust. 7 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257), Prezydent Miasta W.orzekł o:

- uchyleniu ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia (...) kwietnia 2018 r. (nr (...)), orzekającej o przyznaniu stronie prawa do stypendium w okresie odbywania stażu od dnia (...) kwietnia 2018 r., w wysokości 997,40 zł brutto miesięcznie, tj. 120% kwoty zasiłku, o którym mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy;

- umorzeniu postępowania w przedmiocie przyznania stronie prawa do stypendium w okresie odbywania stażu od dnia (...) kwietnia 2018 r., w wysokości 997,40 zł brutto miesięcznie, tj. 120% kwoty zasiłku, o którym mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.

W uzasadnieniu tej decyzji organ podniósł, że utrata przez stronę statusu osoby bezrobotnej z dniem (...) grudnia 2017 r. z powodu posiadania wpisu do CEIDG jest okolicznością, która rzutowała na konieczność uregulowania kwestii otrzymywanego przez stronę stypendium w okresie odbywania stażu, tj. od dnia (...) kwietnia 2018 r. do dnia (...) października 2018 r., albowiem strona, nie spełniając w tym czasie przesłanek do uznania jej za osobę bezrobotną, nie powinna była zostać skierowana do odbycia stażu. Fakt posiadania przez stronę aktywnego wpisu do CEIDG w okresie posiadania statusu osoby bezrobotnej Prezydent Miasta W.uznał za nową, istotną okoliczność, istniejącą w dniu wydania decyzji z dnia (...) kwietnia 2018 r. (orzekającej o przyznaniu stronie prawa do stypendium w okresie odbywania stażu), a nieznaną organowi, a zatem za przesłankę wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.

W odwołaniu od tej decyzji strona zwróciła uwagę, że decyzja w przedmiocie utraty przez nią statusu osoby bezrobotnej nie jest prawomocna, a zatem decyzja z dnia (...) stycznia 2020 r. w przedmiocie uchylenia ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta W.z dnia (...) kwietnia 2018 r. (nr (...)) została wydana przedwcześnie. Niezależnie od tego zarzutu strona argumentowała, że w dniu (...) grudnia 2017 r. nie prowadziła działalności gospodarczej (pomimo aktywnego wpisu do CEIDG), w związku z czym, nie mogła podlegać ubezpieczeniu ZUS jako osoba prowadząca tego typu działalność. Swoje stanowisko strona wsparła odwołaniem się do wyroku Sądu Apelacyjnego w L.z dnia (...) lutego 2016 r., sygn. akt III AUa (...). Strona zwróciła również uwagę na treść art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy akcentując, że w przepisie tym jest mowa o tym, że osobą bezrobotną jest m.in. osoba, która nie złożyła wniosku o wpis do CEIDG albo po złożeniu wniosku o wpis:

- zgłosiła do CEIDG wniosek o zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej i okres zawieszenia jeszcze nie upłynął, albo

- nie upłynął jeszcze okres do, określonego we wniosku o wpis do CEIDG, dnia podjęcia działalności gospodarczej.

Konkludując strona stwierdziła, że kiedy została skierowana przez Powiatowy Urząd Pracy na staż i kiedy zostało przyznane jej z tego tytułu stypendium, pozostawała ona osobą bezrobotną w myśl przepisów ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.

Po rozpoznaniu odwołania, powołaną na wstępie decyzją, Wojewoda D., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. i art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f i art. 53 ust. 1, 2, 6 i art. 72 ust. 7 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji utrzymał w mocy.

W jej uzasadnieniu organ przytoczył treść art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. w myśl którego, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw nowe istotne dla sprawy okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Następnie wskazał, że jako nową okoliczność faktyczną istotną dla sprawy przyznania statusu osoby bezrobotnej i nieznaną organowi wydającemu decyzję oraz istniejącą w dniu przyznania bezrobotnej prawa do stypendium w okresie odbywania stażu, tj. od dnia (...) kwietnia 2018 r. należy uznać posiadanie przez stronę aktywnego wpisu w CEIDG w okresie pozostawania w rejestrze bezrobotnych. W tym kontekście organ drugiej instancji wskazał, że rejestrując się w urzędzie pracy w dniu (...) stycznia 2017 r. strona posiadała zawieszoną działalność gospodarczą, jednak w dniu (...) grudnia 2017 r. wznowiła na jeden dzień działalność gospodarczą, nie informując o tym urzędu pracy. W podsumowaniu organ ten stwierdził, że od dnia (...) grudnia 2017 r. strona nie spełniała warunku, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f) ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, koniecznego do posiadania statusu osoby bezrobotnej. Odwołując się do treści tego przepisu organ drugiej instancji wyjaśnił, że samo posiadanie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej uniemożliwia nabycie statusu osoby bezrobotnej. Bez znaczenia pozostaje sam fakt prowadzenia działalności gospodarczej. Konkludując organ drugiej instancji wskazał, że zaistniała zatem podstawa do uchylenia decyzji z dnia (...) kwietnia 2018 r., orzekającej o przyznaniu stronie prawa do stypendium w okresie odbywania stażu od dnia (...) kwietnia 2018 r. oraz orzeczenia o umorzeniu postępowania w przedmiocie przyznania prawa do stypendium w okresie odbywania tego stażu.

Uzupełniająco organ odwoławczy wyjaśnił, że po uzyskaniu przez stronę oświadczenia o zawieszeniu działalności gospodarczej organ pierwszej instancji nie był zobligowany do sprawdzania - w trakcie posiadania przez stronę statusu osoby bezrobotnej - zgodności tego oświadczenia ze stanem faktycznym. Podniósł także, że powołany przez stronę w odwołaniu wyrok Sądu Apelacyjnego w L. z dnia (...) lutego 2016 r., sygn. akt III AUa (...) nie mógł zostać w sprawie uwzględniony albowiem w ogóle nie dotyczy on statusu bezrobotnego oraz związanych z nim świadczeń. Wskazał nadto, że rozpatrując podniesiony przez stronę w odwołaniu zarzut, że zaskarżona decyzja Prezydenta Miasta W. z dnia (...) stycznia 2020 r. została wydana przedwcześnie, albowiem nie zostało jeszcze zakończone postępowanie związane z utratą statusu osoby bezrobotnej z dniem (...) grudnia 2017 r., organ odwoławczy, przychylając się do argumentu strony, postanowieniem z dnia (...) lutego 2020 r. zawiesił postępowanie odwoławcze odnośnie do ww. decyzji do czasu rozstrzygnięcia sprawy dotyczącej utraty przez stronę statusu osoby bezrobotnej z dniem (...) grudnia 2017 r. przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. Na skutek zażalenia strony, która zmieniła zdanie w tym zakresie, organ odwoławczy postanowieniem z dnia (...) marca 2020 r. uchylił własne postanowienie z dnia (...) lutego 2020 r. w trybie art. 132 w zw. z art. 144 k.p.a.

Wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. na decyzję Wojewody D.z dnia (...) marca 2020 r. skarżąca zarzuciła tej decyzji naruszenie art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f) ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy polegające na przyjęciu, że sam fakt posiadania wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, bez względu na to, czy prowadzona jest działalność gospodarcza stanowi przesłankę do pozbawienia takiej osoby statusu bezrobotnego oraz stanowi przesłankę pozbawienia prawa do stypendium w okresie odbywania stażu od dnia (...) kwietnia 2018 r.

Formułując tego rodzaju zarzut skarżąca wniosła o:

1) o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi;

2) na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. także o uchylenie w całości decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy temu organowi do ponownego rozpoznania;

3) na podstawie art. 200 p.p.s.a. o zasądzenie od Wojewody D.na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że w dniu (...) grudnia 2017 r. wznowiła zawieszoną działalność gospodarczą, co wynikało z faktu podpisania umowy z operatorem "A". W tym samym dniu strona ponownie zawiesiła pozarolniczą działalność gospodarczą. W rozwinięciu tej argumentacji skarżąca zarzuciła, że w dniu (...) grudnia 2017 r. nie prowadziła pozarolniczej działalności gospodarczej, mimo aktywnego wpisu w CEIDG, w związku z czym nie mogła podlegać ubezpieczeniu ZUS jako osoba prowadząca tego typu działalność. Zdaniem strony, w sprawie nie można uznać, by zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o wszystkie okoliczności faktyczne i prawne sprawy, albowiem fakt, że skarżąca nie podjęła faktycznej działalności gospodarczej w okresie od (...) grudnia 2017 r. przesądza o tym, że spełnia ona przesłanki kwalifikujące ją jako osobę bezrobotną. Skarżąca nie podzieliła przyjętej w zaskarżonej decyzji wykładniart. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, kwestionując zasadność poglądu, że sam aktywny wpisu w CEIDG, a nie faktyczne prowadzenie działalności gospodarczej, stanowi przesłankę do pozbawienia jej statusu osoby bezrobotnej. Na poparcie wyrażonego w skardze stanowiska skarżąca powołała wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia (...) maja 2012 r., sygn. akt I OSK (...).

W podsumowaniu skarżąca stwierdziła, że od (...) stycznia 2017 r. do dnia wniesienia skargi pozostaje osobą bezrobotną w myśl przepisów ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325; zwanej dalej "p.p.s.a."), w związku z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kognicja sądu administracyjnego ogranicza się zatem wyłącznie do badania legalności zaskarżonych aktów administracyjnych, rozumianej jako zgodność z przepisami prawa materialnego i procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez sąd, następuje w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy, co wynika z art. 145 p.p.s.a. Rozstrzygając daną sprawę sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, lecz ocenia ją w całokształcie okoliczności faktycznych i prawnych danej sprawy, o czym stanowi art. 134 § 1 p.p.s.a., przy czym sąd administracyjny przy ocenie legalności aktu administracyjnego nie jest władny oceniać takich okoliczności jak pokrzywdzenie strony i czy rozstrzygnięcie wiąże się z negatywnymi skutkami dla niej względnie, czy narusza zasady współżycia społecznego.

W kontekście takich przesłanek kontroli sądowej legalności zaskarżonego aktu, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że decyzję tę podjęto bez naruszenia prawa.

W pierwszym rzędzie należało zważyć, że zaskarżona decyzja została wydana w trybie nadzwyczajnym, to jest po wznowieniu z urzędu postępowania administracyjnego. W tej materii wypada zaś podnieść, że wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania sprawy i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją administracyjną ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ją podjęto, było dotknięte wadliwością. W związku z tym, że ta instytucja procesowa stanowi odstępstwo od zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych, wyrażonej w art. 16 § 1 k.p.a., to wadliwość postępowania administracyjnego, musi mieć charakter kwalifikowany, a jej rodzaje zostały wyczerpująco wskazane w przepisach prawa procesowego. W postępowaniu nadzwyczajnym, jakim jest wznowienie postępowania, przedmiotem postępowania jest przeprowadzenie weryfikacji decyzji wydanej w postępowaniu zwykłym. Postępowanie wznowieniowe ma własną odrębną podstawę prawną i polega na ponownym rozpatrzeniu sprawy zakończonej ostateczną decyzją w celu sprawdzenia, czy któraś z wad wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a. nie wpłynęła na treść decyzji wydanej w postępowaniu zwyczajnym. Jedną z obligatoryjnych podstaw wznowienia przewiduje przepis art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie administracyjne, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję.

Jak wynika z akt sprawy za nową okoliczność faktyczną istniejącą w dacie wydania objętej wznowieniem ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia (...) kwietnia 2018 r., a nieznanej temu organowi była utrata przez stronę przesłanki warunkującej status osoby bezrobotnej, co zasadnie organ wywiódł z faktu posiadania przez stronę w dniu (...) grudnia 2017 r. aktywnego wpisu w CEIDG. Sąd w pełni podziela wyrażone w zaskarżonej decyzji stanowisko organu, że od (...) grudnia 2017 r. skarżąca nie spełniała warunku, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f) ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.

Kwestia tego, czy w dacie wydania decyzji orzekającej o przyznaniu stronie stypendium w okresie odbywania stażu (od (...) kwietnia 2018 r.) skarżąca spełniała normatywne przesłanki do posiadania statusu osoby bezrobotnej w kontekście posiadanego wpisu do CEIDG ma w sprawie znaczenie podstawowe, albowiem jak wynika z uregulowań między innymi art. 53 ust. 1 i ust. 6 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, skierowanie do odbycia stażu oraz uprawnienie do stypendium w okresie odbywania stażu przysługuje bezrobotnemu, przy czym chodzi tu niewątpliwie o "bezrobotnego" w ujęciu art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f) ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Z kolei uprawnienia do stażu z tytułu posiadania statusu bezrobotnego rzutują na dalsze zagadnienie związane z ustaleniem trwania bądź utraty uprawnienia do stypendium.

Na tym tle trzeba zatem wskazać, że prawidłowo wznowiono postępowanie na podstawie przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.

Należy wyjaśnić, że definicja osoby bezrobotnej w zakresie istotnym z punktu widzenia okoliczności spornych w sprawie podlegała na przestrzeni lat istotnej ewolucji. Pod rządami ustawy z dnia 29 grudnia 1989 r. o zatrudnieniu (Dz. U. Nr 75, poz. 446 z późn. zm.) o uznaniu za osobę bezrobotną nie decydował fakt wpisania jej do ewidencji, lecz faktyczne prowadzenie przez tę osobę działalności gospodarczej. W rozumieniu wskazanej ustawy, bezrobotnym była osoba pozostająca bez pracy i zarejestrowana we właściwym urzędzie zatrudnienia, zdolna do pracy i gotowa do jej podjęcia w ramach stosunku pracy, o ile nie pobierała emerytury, nie była właścicielem lub posiadaczem gospodarstwa rolnego i nie prowadziła działalności gospodarczej lub nie podlegała ubezpieczeniu społecznemu z innego tytułu. Powyższa definicja nie wiązała zatem uzyskania statusu bezrobotnego z zarejestrowaniem działalności gospodarczej, a z faktycznym jej prowadzeniem. W okolicznościach jednak badanej sprawy podstawą materialno-prawną przyznania skarżącej statusu bezrobotnego stanowiły przepisy ustawy z dnia (...) kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Przy czym w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, wymieniona ustawa zgodnie z obowiązującym od dnia 1 lutego 2011 r. przepisem art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f zdefiniowała, że bezrobotnym może być osoba, która nie złożyła wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej albo po złożeniu wniosku o wpis zgłosiła do ewidencji działalności gospodarczej wniosek o zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej i okres zawieszenia jeszcze nie upłynął, albo nie upłynął jeszcze okres do, określonego we wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej, dnia podjęcia działalności gospodarczej. Oznacza to, że z woli celowego zabiegu ustawodawcy od dnia (...) lutego 2011 r. (na mocy art. 1 pkt 1 lit. a) ustawy nowelizującej z dnia (...) grudnia 2010 r.; Dz. U. z 2010 r. Nr 257, poz. 1725) przesłanki warunkujące uzyskanie statusu bezrobotnego legły dalszemu zaostrzeniu, albowiem bezrobotnym może być osoba, która nie złożyła wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej albo po złożeniu wniosku o wpis - zgłosiła do ewidencji działalności gospodarczej wniosek o zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej i okres zawieszenia jeszcze nie upłynął, albo nie upłynął jeszcze okres do, określonego we wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej, dnia podjęcia działalności gospodarczej.

Przywołany przepis w brzmieniu przytoczonym wyżej obowiązywał w dacie orzekania o statusie skarżącej jako osoby bezrobotnej.

Kontynuując dotychczasowe rozważania należy wskazać, że jak wynika z ustaleń przedstawionych w zaskarżonej decyzji oraz znajdujących odzwierciedlenie w aktach administracyjnych sprawy, skarżąca zgłosiła się w dniu (...) stycznia 2017 r. do Powiatowego Urzędu Pracy we W. celem rejestracji w charakterze osoby bezrobotnej. Decyzją Prezydenta Miasta W.z dnia (...) stycznia 2017 r. skarżąca została uznana za osobę bezrobotną z dniem (...) stycznia 2017 r. W dniu (...) kwietnia 2018 r. strona została skierowana na staż do firmy A. N.""A"", na okres od (...) kwietnia 2018 r. do (...) października 2018 r. Decyzją Prezydenta Miasta W.z dnia (...) kwietnia 2018 r. (nr (...)) orzeczono o przyznaniu stronie prawa do stypendium w okresie odbywania stażu, tj. od dnia (...) kwietnia 2018 r., w wysokości 997,40 zł brutto miesięcznie, tj. 120% kwoty zasiłku, o którym mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy. Z dniem (...) października 2019 r. strona utraciła prawo do stypendium w związku z zakończeniem w dniu (...) października 2018 r. odbywania stażu.

W dniu (...) września 2019 r. Powiatowy Urząd Pracy we W.pozyskał Raport ZUS U2 o przebiegu ubezpieczeń społecznych z którego wynikało, że strona podlegała ubezpieczeniom w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych (dalej: ZUS) jako osoba prowadząca działalność gospodarczą (kod zgłoszenia (...)) od dnia (...) grudnia 2017 r. do (...) grudnia 2017 r. Fakt ten został potwierdzony wydrukiem z CEIDG, z którego wynikało, że w dniu (...) grudnia 2017 r. strona posiadała aktywny wpis w ewidencji działalności gospodarczej. Okoliczność wznowienia działalności gospodarczej w dniu (...) grudnia 2017 r. nie była kwestionowana przez skarżącą, która jednocześnie akcentowała, że działalność tę wznowiła tylko na jeden dzień i to nie w celu faktycznego prowadzenia działalności gospodarczej, ale w celu zawarcia nowej umowy z operatorem telefonii komórkowej.

Zdaniem Sądu, na tle przedstawionych ustaleń faktycznych organ w zaskarżonej decyzji dokonał prawidłowej wykładni przepisu art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy zasadnie dochodząc do przekonania, że na skutek wznowienia działalności gospodarczej w dniu (...) grudnia 2017 r. skarżąca od tego dnia przestała spełniać kryteria normatywne warunkujące status osoby bezrobotnej. W konsekwencji, skarżąca nie spełniała tych kryteriów także w chwili wydawania decyzji z dnia (...) kwietnia 2018 r. o przyznaniu jej prawa do stypendium w okresie odbywania stażu. W rozważanych okolicznościach nie mogło mieć znaczenia to, że wznowienie działalności gospodarczej nastąpiło tylko na jeden dzień. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym powszechnie aprobowany jest pogląd, że przepis art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy należy wykładać w ten sposób, iż posiadanie statusu bezrobotnego nie jest powiązane z faktem rzeczywistego wykonywania działalności gospodarczej, lecz z okolicznością formalnego wpisu do ewidencji działalności gospodarczej (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. z dnia (...) lutego 2015 r., II SA/Ke (...), Lex nr (...)). Innymi słowy tylko formalne wykreślenie działalności gospodarczej z ewidencji, zawieszenie tej działalności lub jej nie rozpoczęcie stanowi pozytywną przesłankę do uzyskania i posiadania statusu osoby bezrobotnej (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G.z dnia (...) czerwca 2014 r., III SA/Gd (...), Lex nr (...)).

Z tych powodów, za pozbawiony podstaw prawnych uznać należało zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy poprzez przyjęcie, że już sam fakt posiadania aktywnego wpisu w CEIDG, a nie faktyczne prowadzenie działalności gospodarczej stanowi przesłankę do pozbawienia statusu bezrobotnego, a w dalszej kolejności, także przesłankę do pozbawienia prawa do stypendium w okresie odbywania stażu. Sąd w składzie orzekającym podziela pogląd wyrażony w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W.z dnia (...) października 2018 r., sygn. akt IV SA/Wr (...), że definicja bezrobotnego przyjęta w ustawie o promocji zatrudnienia po jej nowelizacji obowiązującej od dnia (...) lutego 2011 r. w kontekście wpisu ewidencji do działalności gospodarczej nie budzi wątpliwości i nie pozostawia miejsca na swobodę interpretacyjną. W jej świetle status osoby bezrobotnej nie został powiązany z faktem rzeczywistego wykonywania działalności gospodarczej i wobec tego bez potrzeby badania, czy działalność taka rzeczywiście jest prowadzona. Zgadza się również Sąd z powołanym w tym orzeczeniu stanowiskiem, że na tle brzmienia art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy okoliczności rzeczywistego prowadzenia działalności gospodarczej, posiadania numerów NIP, czy REGON, tudzież fakt opłacania składek do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, podlegania obowiązkowi podatkowemu, nieosiągania dochodów, braku pożytków etc. - nie mają znaczenia prawnego, albowiem nie stanowią elementów hipotezy normy prawnej powołanego przepisu. Z tych m.in. względów, na kierunek rozstrzygnięcia w sprawie nie mógł mieć wpływu pogląd Sądu Apelacyjnego w L., zaprezentowany w wyroku z dnia (...) lutego 2016 r., sygn. akt III AUa (...), na jaki skarżąca powołała się w odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej.

W świetle dotychczasowych rozważań Sądu, należy podsumować, iż akcentowana przez stronę okoliczność, że pomimo wznowienia na jeden dzień działalności gospodarczej, działalność ta nie była faktycznie prowadzona przez stronę, a sama decyzja o wznowieniu tej działalności została podęta na potrzeby umowy z operatorem sieci komórkowej nie mogła doprowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji przez Sąd, jako że przyjęta w tej decyzji - na tle okoliczności faktycznych sprawy - wykładnia art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy jest prawidłowa. W konsekwencji, zaistniały podstawy do wyeliminowania - w trybie ekstraordynaryjnym - ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia (...) kwietnia 2018 r., orzekającej o przyznaniu stronie prawa do stypendium w okresie odbywania stażu, od dnia (...) kwietnia 2018 r.

Odnosząc się do powołanego w skardze wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia (...) maja 2012 r., sygn. akt I OSK (...) należy wskazać, że wyrok ten zapadł na tle art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f) ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy w brzmieniu obowiązującym przed dniem (...) lutego 2011 r. Natomiast, jak to podkreślono na wstępie rozważań, od (...) lutego 2011 r. na mocy art. 1 pkt 1 lit. a) ustawy nowelizującej z dnia 16 grudnia 2010 r.; Dz. U. z 2010 r. Nr 257, poz. 1725) przesłanki warunkujące uzyskanie statusu bezrobotnego legły dalszemu zaostrzeniu, albowiem bezrobotnym może być osoba, która nie złożyła wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej albo po złożeniu wniosku o wpis - zgłosiła do ewidencji działalności gospodarczej wniosek o zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej i okres zawieszenia jeszcze nie upłynął, albo nie upłynął jeszcze okres do, określonego we wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej, dnia podjęcia działalności gospodarczej. Przepis art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy w brzmieniu obowiązującym po dniu (...) lutego 2011 r. miał zastosowanie w sprawie.

Uzupełniająco należy dodać, że kierując stronę na staż oraz przyznając jej z tego tytułu stypendium organ administracji publicznej nie był zobowiązany do czynienia ustaleń odnośnie do potencjalnej zmiany stanu faktycznego względem tego, jaki istniał na dzień zarejestrowania strony w charakterze osoby bezrobotnej (czy wpis do ewidencji był aktywny oraz czy skarżąca podjęła działalność gospodarczą).

Końcowo już tylko należy podnieść, że orzekając w sprawie, organy uwzględniły fakt, że decyzją z dnia (...) stycznia 2020 r. Wojewoda D. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia (...) grudnia 2019 r. (nr (...)), orzekającej o utracie przez stronę statusu osoby bezrobotnej z dniem (...) grudnia 2017 r. Prawomocnym wyrokiem z dnia (...) października 2020 r., sygn. akt IV SA/Wr (...), Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. oddalił skargę strony na wspomnianą decyzję Wojewody D. z dnia (...) stycznia 2020 r.

W nawiązaniu do podnoszonego przez stronę zarzutu niewiedzy o obowiązku zgłoszenia urzędowi pracy faktu podjęcia działalności gospodarczej należy wskazać, że strona otrzymała prawidłowe pouczenie w tym zakresie w dniu rejestracji w charakterze osoby bezrobotnej, co znajduje potwierdzenie w aktach administracyjnych sprawy w postaci formularza "pouczenia bezrobotnego bez prawa do zasiłku", opatrzonego własnoręcznym podpisem strony i datą - (...) stycznia 2017 r.

Kierując się przedstawioną argumentacją, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił w całości skargę wywiedzioną w sprawie.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.