Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2598207

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie
z dnia 23 listopada 2017 r.
IV SA/Wa 1309/17

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Alina Balicka.

Sędziowie WSA: Agnieszka Wójcik (spr.), Wanda Zielińska-Baran.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2017 r. sprawy ze skargi (...) Sp. z o.o. z siedzibą w G. na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia (...) marca 2017 r. nr (...) w przedmiocie nałożenia kary administracyjnej na przewoźnika oddala skargę

Uzasadnienie faktyczne

Decyzją z (...) marca 2017 r. (...) Komendant Główny Straży Granicznej działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23 z późn. zm. zw. dalej k.p.a) w zw. z art. 462 ust. 6 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2016 r. poz. 1990 z późn. zm. zw. dalej ustawą) po rozpatrzeniu odwołania wniesionego Spółkę (...) Sp. z o.o. z siedzibą w (...) utrzymał w mocy decyzję nr (...) z dnia (...) stycznia 2017 r. Komendanta Placówki Straży Granicznej w (...).

W uzasadnieniu organ wskazał, że (...) października 2016 r. w trakcie kontroli granicznej autobusu marki (...) o nr rej. (...) relacji (...) (BY) - (...) (PL) realizującego w tym dniu kurs przez przewoźnika (...), wykonującego regularny przewóz osób w międzynarodowym transporcie drogowym ustalono, że podróżujący tymże autokarem obywatele Republiki Białorusi, pani A. K. oraz pan S. K. nie posiadali ważnych wiz lub innych ważnych dokumentów uprawniających do wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i do pobytu na tym terytorium. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 28 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach Komendant Placówki Straży Granicznej w (...) decyzjami nr (...) oraz (...) z dnia (...) października 2016 r. odmówił cudzoziemcom wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Wobec faktu przywiezienia przez przewoźnika do granicy cudzoziemców nieposiadających zezwolenia na wjazd i pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, Komendant Placówki Straży Granicznej w (...) w dniu (...) października 2016 r. wszczął postępowanie w sprawie nałożenia na przewoźnika kary administracyjnej, o której mowa wart. 462 ust. 1- 2 i 4 - 5 ustawy, a następnie decyzją nr (...) z dnia (...) stycznia 2017 f. nałożył na ww. karę administracyjną w wysokości (...) BUR, co w przeliczeniu na złote wg średniego kursu ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski w dniu wydania decyzji o nałożeniu kary administracyjnej wynosiło (...) PLN.

Przewoźnik reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika odwołał się od przedmiotowej decyzji.

Organ II instancji po zapoznaniu się ze zgromadzonym materiałem w sprawie oraz złożonym odwołaniem wskazał, że materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi art. 462 ustawy, zgodnie z którym na przewoźnika, który drogą powietrzną lub morską przywiózł do granicy cudzoziemca nieposiadającego ważnego dokumentu podróży uprawniającego do przekroczenia granicy, wymaganej wizy lub innego ważnego dokumentu uprawniającego do wjazdu i pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zezwolenia na wjazd do innego państwa lub zezwolenia na pobyt w innym państwie, jeżeli zezwolenia takie są wymagane, nakłada się karę administracyjną w wysokości stanowiącej równowartość od 3000 do 5000 euro za każdą przywiezioną osobę, z tym że suma kar za jednorazowy przywóz grupy osób nie może przekroczyć równowartości 500 000 euro. Przepis o którym mowa w ust. 1, dotyczy także przewoźników wykonujących regularne przewozy osób w międzynarodowym transporcie drogowym, z wyjątkiem ruchu przygranicznego. Biorąc powyższe pod uwagę oraz argumentację przyjętą przez pełnomocnika strony w odwołaniu, organ wskazał, że z materiału zgromadzonego w sprawie jednoznacznie wynika, iż obywatele Białorusi, pan S. K. i pani A. K. byli w dniu (...) października 2016 r. pasażerami autokaru relacji (...) (BY) - (...) (PL), którym przewoźnik (...), wykonywał regularny przewóz osób w międzynarodowym transporcie drogowym. W trakcie odprawy granicznej funkcjonariusze Placówki Straży Granicznej w (...) stwierdzili, że cudzoziemcy nie posiadali w swoich paszportach wiz, które uprawniałaby ich do wjazdu i pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w dniu (...) października 2016 r., ani innych ważnych dokumentów uprawniających do wjazdu i pobytu na terytorium RP w powyższym terminie.

Nie budzi również wątpliwości organu, że w tym przypadku stroną postępowania, tj. podmiotem odpowiedzialnym za dowiezienie do granicy ww. cudzoziemców jest białoruski przewoźnik (...), a nie pan A. Z., który - jak wynika z materiału dowodowego - jest właścicielem pojazdu. Pan A. Z. zeznał bowiem: "Jestem kierowcą autobusu rejsowego marki (...) o nr rej. (...), którym białoruski przewoźnik (...) z siedzibą w m. (...) wykonuje rejsowy przewóz osób na trasie (...). (...) Bus jest moją własnością ponieważ prowadzę własną działalność gospodarczą, firma (...) zleca mi pracę a ja na zasadzie podwykonawcy wykonuję w ich imieniu transport międzynarodowy osób na trasie (...). W domu mam umowę na tą działalność z firmą (...), przy sobie posiadam tylko umowę dotyczącą mojego wynagrodzenia za wynajem pojazdu firmie (...) do celów przewozu osób w transporcie międzynarodowym ". Ponadto, kurs realizowany był na podstawie rozkładu jazdy na linię międzynarodową na linii obsługiwanej przez (...), pasażerowie posiadali bilety na podróż wystawione przez tę firmę a kierowca posiadał i okazał do kontroli granicznej wypis nr (...) z zezwolenia nr (...) na wykonywanie regularnych przewozów osób w międzynarodowym transporcie drogowym przez firmę (...). Zatem, pan A. Z. w ocenie organu jest jedynie właścicielem pojazdu użyczonego firmie (...) do celu realizowania przez tę firmę przewozów w międzynarodowym transporcie osób.

Z zeznań złożonych przez pana S. K. wynika, że bilet na podróż został zakupiony w kasie dworca autobusowego w (...) w dniu (...) października 2016 r. przez jego żonę, nie wie, jakie dokumenty żona przedstawiła przy jego zakupie a podczas kontroli dokumentów prowadzonej przez kierowcę przed wyruszeniem w trasę nie przebywał w pojeździe: (...). Cudzoziemiec zeznał, że nie wiedział, że jego wiza jest nieważna, myślał, że ważna jest do 21 listopada 2016 r. Przesłuchana w tym samym dniu w postępowaniu w przedmiocie odmowy wjazdu na granicy pani A. K. zeznała: (...) Bilet na ten przejazd nabyłam w sobotę wieczorem w kasie na dworcu kolejowym. Tam znajduje się kasa firmy" (...)". Bilet jest wystawiony na moje nazwisko, ale nie zawiera imienia, ponieważ myśleliśmy, że być może zamiast mnie pojedzie moja córka. Kupowałam także bilet dla męża. W kasie nikt nie sprawdzał mojego paszportu i wizy. Spytano mnie tylko o nazwisko. Bilet jest wystawiony na dzień dzisiejszy, tj. (...).10.2016 r. (...) Przed wyjazdem z dworca autobusowego kierowca sprawdzał dokumenty kiedy już siedzieliśmy w autobusie. Do każdego podchodził osobiście i sprawdzał paszport otwarty na stronie z wizą. Kierowca sprawdzał mój paszport. Nic nie powiedział. Kierowca sprawdzał paszporty u wszystkich osób. W tym czasie kierowca miał sytuację konfliktową z jedną z pasażerek, która miała do niego pretensje odnośnie godziny odjazdu. Przez cały czas kiedy sprawdzał bilety, ona coś do niego mówiła, skarżyła się, robiła zamieszanie (...). Wydawało mi się, że wiza jest ważna do listopada. Przed wyjazdem nie patrzyłam na wizę. Dopiero na granicy po polskiej stronie zdałam sobie sprawę, że mamy październik (...). Z zeznań ww. wynika również, że podczas zakupu biletu nie żądano od niej okazania jakichkolwiek dokumentów uprawniających do przekroczenia granicy.

Ponadto, w dniu 24 października 2016 r. przesłuchany został w charakterze świadka pan A. Z., kierowca realizujący w dniu 24 października 2016 r. przejazd na rzecz przewoźnika (...). Kierowca potwierdził, że bilety państwa K. zostały zakupione w kasie dworca kolejowego w (...) oraz, że osobiście dokonał kontroli dokumentów pasażerów przed wyjazdem z (...). Kierowca nie brał tych dokumentów ani biletów do rąk. Ww. zeznał: podczas sprawdzania dokumentów jedna z pasażerek była mocno oburzona, że sprawdzanie trwa tak długo i bała się, że spóźni się na autobus w (...), zdenerwowałem się, zacząłem się spieszyć i nie do końca dokładnie posprawdzałem wizy u pasażerów. Wiem co trzeba sprawdzać w wizie, wiem gdzie jest czas rozpoczęcia i zakończenia wizy. Z zeznań kierowcy wynika, że w chwili zakupu biletu w kasie dworca cudzoziemcy okazują paszport, ale nie ma wiedzy "co w nim jest sprawdzane". Zeznał również, że firma (...), w której jest zatrudniony przeprowadza dla swoich pracowników szkolenia w zakresie znajomości dokumentów, które powinien posiadać cudzoziemiec wjeżdżający na terytorium RP: było takie szkolenie, dyrektor mówił na szkoleniu, że moim obowiązkiem jest sprawdzanie biletów, paszportów i wiz. Po zakończeniu szkolenia podpisałem papiery o przebyciu szkolenia z zakresu dokumentów podróży uprawniających do przekroczenia granicy.

Organ wskazał zatem, że art. 459 ustawy nakłada na przewoźnika określone obowiązki kontrolne względem cudzoziemców, których niedopełnienie skutkuje sankcjami określonymi w art. 462. Treść wskazanych przepisów w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości nakłada na przewoźnika obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych środków aby zapewnić, żeby cudzoziemiec zamierzający wjechać na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej miał ważny dokument podróży uprawniający go do przekroczenia granicy, wymaganą wizę lub inny ważny dokument uprawniający do wjazdu i pobytu na tym terytorium, zezwolenie na wjazd do innego państwa lub zezwolenie na pobyt w innym państwie, jeżeli zezwolenia takie są wymagane, pod rygorem nałożenia kary administracyjnej w przypadku przywiezienia do granicy cudzoziemca, który nie spełnia powyższych warunków. Ryzyko nieznajomości przepisów obowiązujących w tym zakresie obciąża przewoźnika. W celu uniknięcia kary administracyjnej przewoźnik powinien zatem powierzyć dokonywanie kontroli dokumentów osobie, która dysponuje wystarczającą wiedzą w zakresie katalogu dokumentów uprawniających do wjazdu i pobytu na terytorium RP. Skutki niedopełnienia tego obowiązku ustawa określa jasno wart. 462. Zakres obowiązków przewoźnika został przez ustawodawcę sprecyzowany do kontroli posiadania odpowiednich, pozwalających na wjazd dokumentów. Czynnością, która umożliwia stwierdzenie - jak w rozpatrywanej sprawie - jaki jest okres ważności wiz, a tym samym, czy uprawniają one cudzoziemców do wjazdu i pobytu na terytorium RP, jest wgląd w naklejkę wizową. Zachowanie przewoźnika musi charakteryzować się wysokim stopniem staranności, który jest jednak współmierny do zakresu kontroli, wynikającego z art. 459 ust. 1 przywołanej ustawy. Jeżeli, zatem analiza treści dokumentu wskazuje, że jego ważność już upłynęła, przewoźnik bądź działająca w jego imieniu osoba powinna to stwierdzić. Przewoźnik lub jak w tym przypadku zatrudniony przezeń kierowca obowiązani są wykonać ten obowiązek ze szczególną starannością, znamionującą profesjonalistę. Instrumentem prawnym przysługującym przewoźnikowi jest odmowa zawarcia z cudzoziemcem umowy przewozu do granicy i uniemożliwienie cudzoziemcowi wejścia na pokład autobusu. Czynności kontrolne, jakie winien przeprowadzić przewoźnik, aby nie być obciążonym karą, o której mowa w art. 462 ustawy, ograniczają się do rzetelnego sprawdzenia, czy cudzoziemiec zamierzający wjechać na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej posiada ważny dokument podróży uprawniający do przekroczenia granicy, wymaganą wizę lub inny ważny dokument uprawniający do wjazdu i pobytu na tym terytorium, zezwolenie na wjazd do innego państwa lub zezwolenie na pobyt w innym państwie, jeżeli zezwolenia takie są wymagane. Nie chodzi o sprawdzanie tych dokumentów pod względem autentyczności, a jedynie - pod względem fizycznego posiadania przez cudzoziemca.

W niniejszym postępowaniu zdaniem organu, nie budzi wątpliwości fakt, że przewoźnik (...) w dniu 24 października 2016 r. przywiózł do granicy RP dwoje cudzoziemców nie posiadających dokumentów uprawniających do wjazdu i pobytu na terytorium RP a tym samym nie spełniających warunków wjazdu określonych w art. 23 ustawy oraz przepisach kodeksu granicznego Schengen. Wizy posiadane przez państwa K. utraciły bowiem ważność w dniu 21 października 2016 r. Organ nie podzielił tym samym argumentów odwołania, jakoby fakt posiadania przez cudzoziemców wiz, których termin ważności upłynął był przez nich ukrywany w sposób nie dający się zweryfikować dostępnymi przez przewoźnika środkami. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że pani K. na prośbę kierowcy okazała dokumenty podróży wraz z wizami swój oraz męża, a zapisy zamieszczone w naklejkach wizowych były czytelne, co czyniło weryfikację spełniania warunków wjazdu łatwą pod warunkiem jej rzetelnego przeprowadzenia. W takiej sytuacji nie ma znaczenia to, że posiadane przez państwa K. wizy utraciły ważność jedynie 3 dni wcześniej. Przepisy ustawy o cudzoziemcach nie przewidują bowiem stopniowania odpowiedzialności przewoźnika w zależności od tego, czy przywieziony przez niego do granicy cudzoziemiec posiada wizę już nieważną, jeszcze nieważną czy też nie posiada wizy w ogóle.

Odnosząc się do zarzutów nieprzeprowadzenia dowodów wnioskowanych przez pełnomocnika organ wskazał, że w myśl art. 78 § 1 k.p.a. żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. Ocena tego, czy przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca istotne znaczenie dla wyjaśnienia sprawy należy do organu prowadzącego postępowanie i nie jest on związany żądaniami dowodowymi strony. Przed przeprowadzeniem dowodu organ winien ocenić, czy przedmiotem dowodu są fakty mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej i mające znaczenie prawne. Fakt, który jest przedmiotem dowodu oceniany jest pod kątem znaczenia dla sprawy, a nie dowód. Dokonując oceny zasadności i celowości przeprowadzenia wnioskowanych przez pełnomocnika dowodów, organ I instancji uznał, że nie mogą one być uznane za istotne dla, rozstrzygnięcia sprawy. Do tożsamych wniosków doszedł organ odwoławczy po analizie zgromadzonego w tej sprawie materiału dowodowego i dokonaniu jego całościowej oceny w świetle obowiązujących przepisów prawa. Zebrany w sprawie przez organ I instancji materiał jest wystarczający i został prawidłowo oceniony. Stan faktyczny został ustalony m.in. na podstawie zeznań kierowcy i pasażerów - osób najlepiej zorientowanych w sprawie, kopii dokumentów podróży oraz wiz państwa K., rozkładu jazdy linii międzynarodowej obsługiwanej przez firmę (...) na trasie (...);(...) i wypisu nr (...) z zezwolenia nr (...) na wykonywanie regularnych przewozów osób w międzynarodowym transporcie drogowym przez firmę (...). Nie ma przy tym żadnych przeciwwskazań do tego, aby uznać zeznania złożone przez ww. w postępowaniu w przedmiocie odmowy wjazdu na granicy za dowód w postępowaniu w przedmiocie nałożenia kary administracyjnej na przewoźnika. Przeprowadzanie w niniejszej sprawie dowodów wnioskowanych przez pełnomocnika jest niezasadne, ponieważ przedstawione w nich fakty nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Bez znaczenia w postępowaniu prowadzonym w związku z nałożeniem kary administracyjnej na przewoźnika pozostają zdaniem organu wewnętrzne regulacje w zakresie kontroli dokumentów podróży pasażerów obowiązujące w firmie (...) oraz, to, czy pracodawca zapewnia pracownikom szkolenia w zakresie katalogu dokumentów uprawniających do wjazdu i pobytu na terytorium państw Schengen, tym bardziej, że w okolicznościach niniejszej sprawy przywiezienie do granicy cudzoziemców nie posiadających uprawnień na wjazd i pobyt było wynikiem braku należytej staranności podczas sprawdzania dokumentów podróży. Wnioskowane przez pełnomocnika okoliczności niewątpliwie mają znaczenie dla przewoźnika, który poprzez prowadzenie szkoleń czy zalecenia odnośnie kontrolowania dokumentów podróży również podczas sprzedaży biletów w pewien sposób "zabezpiecza się" przed możliwym konsekwencjami braku umiejętności czy fachowej wiedzy pracowników, nie mogą jednak być przesłanką do odstąpienia od nałożenia kary administracyjnej.

Zgodnie z art. 462 ust. 3 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach nie podlega odpowiedzialności finansowej przewoźnik, który mimo dołożenia należytej staranności nie mógł stwierdzić, że cudzoziemiec nie posiada ważnego dokumentu podróży uprawniającego do przekroczenia granicy, wymaganej wizy lub innego ważnego dokumentu uprawniającego do wjazdu na terytorium RP i pobytu na tym terytorium, zezwolenia na wjazd do innego państwa lub zezwolenia na pobyt w innym państwie. W świetle powyższych regulacji, ważność ww. dokumentów należy rozumieć jako termin ich ważności, a nie zakres uprawnień z nich wynikających (np. w odniesieniu do wiz limit dni pobytu lub krotność wjazdów i pobytów). Przewoźnik jest zobligowany do sprawdzenia, czy pasażer ma wymagany prawem obowiązującym w RP dokument uprawniający do przekroczenia granicy, nie może on natomiast ponosić odpowiedzialności, gdy upewni się że wymaganym dokumentem pasażer się legitymuje, lecz w istocie dokument ten okaże się podrobiony lub przerobiony w taki sposób, że nie może tego dostrzec osoba niebędąca specjalistą w danej dziedzinie. Jednak taki przypadek nie miał miejsca w przedmiotowej sprawie. W niniejszym przypadku zdaniem organu uzasadnione jest stwierdzenie, że osoba dokonująca kontroli dokumentów uczyniła to nierzetelnie, ponieważ weryfikacja ważności wiz państwa K. była stosunkowo prosta. Należy wskazać, że termin ważności wizy wynika wprost z danych zamieszczonych w naklejce wizowej a czynności związane z jego sprawdzeniem należą do elementarnych obowiązków przewoźnika. Wygląd wizy winien być znany przewoźnikowi zajmującemu się przewozem osób nie będących obywatelami polskimi. Naklejka wizowa zawiera termin ważności wizy, który to termin jest umieszczany w stałym polu, zgodnie z załącznikiem do rozporządzenia Rady (WE) nr 1683/95 z dnia 29 maja 1995 r. ustanawiającego jednolity formularz wizowy, co czyni weryfikację terminu ważności wizy łatwą w przypadku wglądu do niej. Za taką właśnie interpretacją przemawia zastosowane przez ustawodawcę sformułowanie "podejmuje wszelkie niezbędne środki", co wskazuje na wysoki miernik staranności, którego powinien dochować przewoźnik.

W takim przypadku odpowiedzialność przewoźnika ma w istocie charakter obiektywny (za sam fakt nie upewnienia się w powiązaniu ze skutkiem - dostarczeniem do odprawy granicznej), nie jest związana z winą konkretnej osoby, a zastosowanie sankcji ma cel prewencyjny, tj. służy eliminacji tego rodzaju przypadków w przyszłości. W świetle powyższych rozważań nie ma również znaczenia to, że z treści oświadczeń Cudzoziemców zawartych w pismach nadesłanych do PSG w (...) wynika, że jeszcze na Białorusi, przed przyjazdem do granicy RP zorientowali się, że posiadane przez nich wizy utraciły ważność o czym sami poinformowali funkcjonariuszy Straży Granicznej. Tego rodzaju oświadczenie jest przede wszystkim niewiarygodne w świetle wcześniejszych zeznań cudzoziemców złożonych w postępowaniach w przedmiocie odmowy wjazdu po uprzednim pouczeniu o odpowiedzialności karnej, poza tym i tak tego rodzaju okoliczność nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia w przedmiocie nałożenia kary administracyjnej na przewoźnika, ponieważ nie zmienia faktu, że dowiózł on do granicy cudzoziemców nie posiadających prawa wjazdu i pobytu. Odnosząc się do kwestii wprowadzenia przez państwa K. w błąd kierowcy, który - jak wynika z treści pisemnych oświadczeń ww. - miał oprzeć się na ich zapewnieniach odnośnie posiadania ważnych wiz, należy podkreślić, że z orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, że posiłkowanie się przez kierowcę tego rodzaju oświadczeniami pasażerów jest niedopuszczalne i w przypadku braku takich uprawnień obciąża wyłącznie przewoźnika. W świetle przedstawionych wyżej okoliczności organ odwoławczy w całości podziela stanowisko organu I instancji w kwestii odmowy przeprowadzenia wnioskowanych przez pełnomocnika dowodów. Organ wskazał, że z uwagi na kategoryczne sformułowanie użyte w art. 462 ustawy "nakłada się karę administracyjną" organ dysponuje uznaniowością jedynie przy określeniu wysokości samej kary, co wynika z treści przywołanego przepisu. W niniejszym przypadku, organ nałożył najniższą przewidzianą w przepisach prawa karę w wysokości 3000 EURO za osobę.

Organ nie podzielił także zarzutów naruszenia w sprawie przepisów postępowania.

Przedmiotową decyzję zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Spółka (...) Sp.z.o.o. z siedzibą w (...). Zarzucając jej naruszenie:

- art. 462 ust. 3 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach poprzez jego niezastosowanie w przypadku. gdy z okoliczności sprawy wynika, że odwołujący się dołożył należytej staranności w procesie weryfikacji dokumentów pasażerów,

- art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w szczególności niedopuszczenia wniosków dowodowych strony zawartych w piśmie pełnomocnika spółki z dnia 21 listopada 2016 r. oraz powołanych pismem z dnia 13 marca 2017 r. oraz błędne przyjęcie, że przesłanki wydania przedmiotowej decyzji zostały spełnione,

- art. 80 k.p.a. poprzez dowolną ocenę materiału polegającą na dokonaniu ustaleń stanu sprawy jedynie na podstawie zeznań świadków: państwa K. z pominięciem wnioskowanych przez Skarżącą dowodów z dokumentów załączonych do akt sprawy jak również wniosku dowodowego z przesłuchania strony,

- art. 7 w zw. z art. 75 § 1 oraz w zw. z art. 78 i 136 k.p.a. poprzez brak dopuszczenia przez organ wniosku dowodowego o przesłuchanie strony celem precyzyjnego i pełnego zebrania wniosków dowodowych i oceny stanu sprawy w sytuacji gdy było to niezbędne dla ustalenia prawidłowego stanu faktycznego i rozstrzygnięcia w przedmiocie spełnienia przesłanek nałożenia kary administracyjnej na przewoźnika,

- art. 8 w zw. z art. 11 k.p.a. poprzez brak prowadzenia postępowania w sposób polegający na pogłębianiu zaufania jego uczestników do władzy publicznej w celu dokładnego wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności w sprawie oraz braku wyjaśnienia precyzyjnych podstaw odmowy dopuszczenia wszystkich dowodów w sprawie,

- art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez nieprawidłowe sporządzenie uzasadnienia decyzji oraz ogólne przedstawienie przyczyn, dla których organ odmówił dopuszczenia wniosków dowodowych w tym zakwestionowania wiarygodności i mocy dowodowej złożonych wyjaśnień strony.

Mając na względzie powyższe Skarżąca wniosła:

1.

na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji;

2.

na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 oraz § 3 p.p.s.a. o wstrzymanie wykonania przedmiotowej decyzji w całości;

3.

zasądzenie kosztów postępowania na rzecz strony skarżącej według norm przepisanych.

Skarżąca argumentuje, że w jej ocenie decyzja z dnia (...) marca 2017 r. została wydana z naruszeniem prawa i jako wadliwa winna być w całości uchylona i zmieniona. Stan sprawy w postępowaniu przed organem I instancji został ustalony w sposób niepełny i oparty na wybiórczo przeprowadzonych środkach dowodowych. Skarżący powiela zarzuty odwołania mianowicie, że organ I instancji nie ustalił precyzyjnie jaki proces kontroli dokumentów obowiązuje w spółce "(...)", oraz w jakim momencie i w jakich okolicznościach doszło do ujawnienia faktu, że dwoje przewożonych cudzoziemców posiada wizy, których termin ważności już upłynął. Ponadto, pominięto okoliczność, że przewoźnik przeprowadza dla swoich pracowników szkolenia w zakresie obowiązku podjęcia działań w celu upewnienia się, że cudzoziemiec, który zamierza wjechać na terytorium RP posiada ważną wizę oraz fakt, że dokumenty klientów są również sprawdzane w momencie dokonywania przez nich zakupu biletów na dworcu autobusowym. Takie działania w opinii skarżącego przesądzają o dochowaniu przez przewoźnika należytej staranności, o której mowa w przepisach ustawy o cudzoziemcach. Pełnomocnik wskazuje: "Organ ustalił bezsprzecznie, iż kierowca autobusu sprawdzał dokumenty podróży wszystkich osób podróżujących przed wyjazdem z dworca autobusowego, natomiast w zakresie pozostałych okoliczności nie przeprowadzono dowodów ani nie odniesiono się do nich w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Powyższe przesądza o naruszeniu przez organ art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. (...). " Zarzuca, że organ w całości dał wiarę pasażerce, pani A. K., że w chwili zakupu biletu nikt nie sprawdzał czy posiada dokumenty uprawniające do wjazdu i pobytu na terytorium RP. Ponadto, w sprzężeniu z informacją, podaną przez podróżującą, iż wskazanego dnia mogła też podróżować córka Pani A. K. (zamiast zainteresowanej), która to mogła mieć ważną wizę na przejazd przez granicę - Organ winien ustalić wszelkie okoliczności na podstawie dodatkowych dowodów. W uzasadnieniu decyzji wskazano bowiem że kwestie podniesione przez pełnomocnika Spółki (...) w pismach przesłanych w toku postępowania, zasadniczo różniły się od wyjaśnień złożonych przez pasażerów. Rozbieżności dotyczą między innymi celu podróży Pani A. i Pana S. K. Ponadto organ nie ustalił w jaki sposób przeprowadzana jest sprzedaż biletów w kasach biletowych w (...) i jaka jest procedura dokonywania przez przewoźnika kontroli aktualności dokumentów uprawniających do przekroczenia granicy z Rzeczpospolitą Polską. Już to stanowiło istotną podstawę czy też obowiązek dopuszczenia i przeprowadzenia innych dowodów w sprawie przez Organ." Na marginesie ww. wskazuje, że organ oparł się w całości na dowodach zgromadzonych w innym postępowaniu, które dotyczyło wydania decyzji o odmowie wjazdu cudzoziemcowi na terytorium RP. Argumentuje również: "Przewoźnik Spółka (...) z siedzibą w (...), dokonała wszelkich czynności o których mowa w art. 459 ust. 1 i 2 ustawy o cudzoziemcach, niemniej jednak nie była w stanie ustalić zatajonych przez podróżującego dat ważności wizy. Niewątpliwie wszelkie procedury kontrolne zostały dochowane przez przewoźnika i stanowią o dochowaniu należytej staranności w ustaleniu posiadania dokumentów kontrolowanych przez organ Straży Granicznej. Należy zauważyć, iż osoby te posiadały wizy jednak z przekroczonym terminem ich ważności jedynie o 3 dni, a okoliczność ta była ukrywana przez pasażerów w sposób nie dający się zweryfikować dostępnymi przez przewoźnika środkami ".

W odpowiedzi na skargę organ odniósł się do podniesionych w niej zarzutów i wniósł o jej oddalenie.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Rozpoznając przedmiotową sprawę Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie ze stanowiącym materialnoprawną podstawę orzekania przez organy art. 462 ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2016 r. poz. 1990 z późn. zm. (zw. dalej ustawą), na przewoźnika, który drogą powietrzną lub morską przywiózł do granicy cudzoziemca nieposiadającego ważnego dokumentu podróży uprawniającego do przekroczenia granicy, wymaganej wizy lub innego ważnego dokumentu uprawniającego do wjazdu i pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zezwolenia na wjazd do innego państwa lub zezwolenia na pobyt w innym państwie, jeżeli zezwolenia takie są wymagane, nakłada się karę administracyjną w wysokości stanowiącej równowartość od 3000 do 5000 euro za każdą przywiezioną osobę, z tym że suma kar za jednorazowy przywóz grupy osób nie może przekroczyć równowartości 500 000 euro.

Wbrew twierdzeniom strony skarżącej w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia zarówno art. 462 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, jak i art. 459 tej ustawy. Treścią obowiązku nałożonego na przewoźnika - w świetle 459 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach - jest podjęcie wszelkich niezbędnych środków dla upewnienia się, że cudzoziemiec zamierzający wjechać na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej posiada ważny dokument uprawniający do przekroczenia granicy. W zakres obowiązków przewoźnika wchodzi zatem żądanie od pasażera przedstawienia dokumentu podróży uprawniającego do wjazdu na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej oraz wymaganych wiz lub innych dokumentów uprawniających do wjazdu i pobytu na tym terytorium, zezwolenia na wjazd do innego państwa lub zezwolenie na pobyt w innym państwie, jeżeli zezwolenia takie są wymagane oraz ustalenie, czy okazane dokumenty są ważne w dacie wjazdu do Polski. Warunek ważności dokumentów wynika z art. 23 ustawy, który uprawnienie cudzoziemca do przekroczenia granicy łączy z posiadaniem przez cudzoziemca:

1)

ważnego dokumentu podróży;

2)

ważnej wizy lub innego ważnego dokumentu uprawniającego do wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i pobytu na tym terytorium, jeżeli są wymagane;

3)

zezwolenia na wjazd do innego państwa lub zezwolenie na pobyt w innym państwie, jeżeli zezwolenia takie są wymagane w przypadku przejazdu tranzytem.

Z powyższych przepisów wynika zatem, że wymaganą, w rozumieniu art. 462 ust. 1 ustawy, jest wiza ważna, bowiem tylko ważna wiza uprawnia do wjazdu i pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Podkreślenia wymaga ponadto, że zakresem podmiotowym norm ustanowionych w art. 459 oraz art. 462 ustawy o cudzoziemcach nie zostali objęci natomiast wszyscy przewoźnicy prowadzący przewóz osób w ruchu drogowym, tylko ci z nich, którzy prowadzą przewozy regularne w międzynarodowym transporcie drogowym, z wyłączeniem odpowiedzialności przewoźników w ramach ruchu przygranicznego. Dowodzi to, że odpowiedzialności administracyjnej podlegają jedynie podmioty prowadzące przewozy osób w ruchu drogowym charakteryzujące się wysokim stopniem profesjonalizacji usług, od których można oczekiwać, że sprostają obowiązkom wiążącym się z prowadzeniem tego typu usług.

Mając powyższe na uwadze wskazać należy, że podstawę wymierzenia w niniejszej sprawie sankcji przewoźnikowi stanowiło ustalenie, że 24 października 2016 r. przywiózł do granicy 2 cudzoziemców nieposiadających zezwolenia na wjazd i pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej tj. ustalono, że cudzoziemcy nie posiadali ważnych wiz lub innych ważnych dokumentów uprawniających do wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i do pobytu na tym terytorium. W tych okolicznościach, w oparciu o prawidłowo dokonaną wykładnię art. 462 § 1 i art. 459 ustawy o cudzoziemcach, istniały podstawy do uznania, że powołane przepisy zostały w rozpoznawanej sprawie prawidłowo zastosowane.

Słuszne jest przy tym stanowisko, że w przedmiotowej sprawie brak było podstaw do odstąpienia od obowiązku nałożenia kary administracyjnej w oparciu o art. 462 ust. 3 pkt 2 ustawy, zgodnie z którym przepisu ust. 1 nie stosuje się, jeżeli przewoźnik mimo dołożenia należytej staranności nie mógł stwierdzić, że cudzoziemiec nie posiada ważnego dokumentu podróży uprawniającego do przekroczenia granicy, wymaganej wizy lub innego ważnego dokumentu uprawniającego do wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i pobytu na tym terytorium, zezwolenia na wjazd do innego państwa lub zezwolenia na pobyt w innym państwie. Wbrew twierdzeniom autora skargi należy zauważyć, że treść wskazanych przepisów w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości nakłada na przewoźnika obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych środków aby zapewnić, żeby cudzoziemiec zamierzający wjechać na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej miał ważny dokument podróży uprawniający go do przekroczenia granicy, wymaganą wizę lub inny ważny dokument uprawniający do wjazdu i pobytu na tym terytorium, zezwolenie na wjazd do innego państwa lub zezwolenie na pobyt w innym państwie, jeżeli zezwolenia takie są wymagane, pod rygorem nałożenia kary administracyjnej w przypadku przywiezienia do granicy cudzoziemca, który nie spełnia powyższych warunków. W zakres obowiązków przewoźnika wchodzi zatem żądanie od podróżnego przedstawienia dokumentów uprawniających do wjazdu i pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz ustalenie, czy okazane dokumenty są ważne w dacie przekroczenia granicy. Warunek ważności dokumentów, wynika z art. 23 ustawy, który uprawnienie cudzoziemca do przekroczenia granicy i przebywania na terytorium Polski łączy z posiadaniem przez cudzoziemca:

1)

ważnego dokumentu podróży;

2)

ważnej wizy lub innego ważnego dokumentu uprawniającego go do wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i do pobytu na tym terytorium, jeżeli są wymagane;

3)

zezwolenia na wjazd do innego państwa lub zezwolenia na pobyt w innym państwie, jeżeli zezwolenia takie są wymagane w przypadku przejazdu tranzytem.

Skarżąca Spółka się jak wynika z akt sprawy, jest profesjonalnym przewoźnikiem, posiadającym zezwolenie na wykonywanie regularnych przewozów osób w międzynarodowym transporcie drogowym. Skoro przewoźnikowi znane są regulacje prawne dotyczące wymierzania kar za dostarczenie do odprawy granicznej pasażera bez ważnych dokumentów, sprawdzenie faktu samego posiadania takiego dokumentu mieści się w wymagania należytej staranności przy prowadzeniu działalności gospodarczej. W przypadku dostarczenia do odprawy przez przewoźnika osoby, której brak dokumentów uprawniających do przekroczenia granicy fakt ten jest prosty do stwierdzenia przez osobę posiadającą wiedzę w tym zakresie i nie zwalnia przewoźnika z odpowiedzialności. Tym samym okoliczność, że kierowca autobusu nie zorientował się, że wizy, które posiadali cudzoziemcy nie uprawniały ich do wjazdu na terytorium RP (bowiem były od 3 dni nieważne), pomimo tego, iż jak stara się dowieść skarżąca wszyscy jego pracownicy zostali należycie przeszkoleni, nie świadczy to o dochowaniu należytej staranności. Skoro bowiem w autokarze wykonującym przewóz w imieniu przewoźnika znalazły się osoby posiadające bilet na przejazd do Polski ale niespełniające jednocześnie określonych w przepisach warunków wjazdu (co było możliwe do stwierdzenia w przypadku dochowania należytej staranności przy weryfikacji posiadany przez nie dokumentów), to oznacza, że weryfikacja dokumentów cudzoziemców była nieprawidłowa a tym samym przewoźnik (w tym przypadku wykonujący na jego rzecz przewóz osób kierowca) nie wywiązał się z obowiązków określonych we wskazanej ustawie. Słusznie organ odwoławczy uznał więc, że nie można przystać na argument pełnomocnika, że dochowanie należytej staranności przez przewoźnika ogranicza się do przeprowadzenia odpowiednich szkoleń dla pracowników wykonujących przewóz osób i dokonujących kontroli dokumentów pasażerów w jego imieniu. To, czy przewoźnik do kontroli dokumentów pasażerów zatrudni osobę, która posiada wiedzę w tym zakresie, czy też przeszkoli w tym kierunku swoich pracowników nie jest szczególnie istotne bowiem odpowiedzialność niewywiązanie się z nałożonego przepisami ustawy o cudzoziemcach obowiązku obciąża wyłącznie przewoźnika. Skutki zaniechania lub wykonanie tej powinności w nienależyty sposób określa jasno art. 462. Odpowiedzialność przewoźnika nie jest też oparta wyłącznie na winie umyślnej nie ma zatem znaczenia to, że przywiezienie do granicy nieposiadającego uprawnień do wjazdu i pobytu na terytorium RP cudzoziemca, było skutkiem "własnego zaniedbania pracowników przewoźnika". W związku z powyższym w ocenie Sądu słusznie uznały organy, że w niniejszej sprawie nie było możliwości zastosowania przesłanki negatywnej art. 462 ust. 3 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach umożliwiającej odstąpienie od nałożenia kary.

W ocenie Sądu w sprawie nie doszło także do naruszenia wskazanych w skardze przepisów postępowania tj. art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a. W sprawie organy w sposób wyczerpujący zgromadziły materiał dowodowy a ustalony na jego podstawie stan faktyczny sprawy, pozwalał na dokonanie oceny spełnienia w niniejszej sprawie przesłanki z art. 462 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach. Przede wszystkim na podstawie zebranego materiału dowodowego możliwe było ustalenie jakie działania podjął przewoźnik dla upewnienia się, że cudzoziemcy posiadali ważny dokument uprawniający do przekroczenia granicy, jakie dokumenty posiadali w czasie kontroli przez przewoźnika, a także jaki był okres ich ważności i w jakim dniu podróżowali. Weryfikacja uprawnień do wjazdu na terytorium RP przysługujących przewożonym Cudzoziemcom, jak słusznie wskazał organ odwoławczy, była zaś stosunkowo prosta, a mimo to nie dokonano jej należycie. Z tego względu istniała podstawa do nałożenia na przewoźnika kary administracyjnej, do czego obligowały organ administracji publicznej przepisy ustawy. Samo bowiem sprawdzanie dokumentów - jak się okazało-nieskuteczne i wadliwe-nie zwalnia od odpowiedzialności za przewóz osób, nieposiadających ważnych wiz. Weryfikacja powinna być prawidłowa i skuteczna, a sam fakt znajdowania się w autokarze przewoźnika pasażerów, nie posiadającego ważnej wizy wjazdowej w dniu przekroczenia granicy RP- świadczy o braku skutecznej weryfikacji tych dokumentów, za co odpowiedzialny jest przewoźnik.

Podkreślić przy tym należy, że czynności kontrolne, jakie winien przeprowadzić przewoźnik, aby nie być obciążonym karą, ograniczają się do rzetelnego sprawdzenia, czy każdy przewożony przez niego cudzoziemiec zamierzający wjechać na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej posiada ważny dokument podróży uprawniający do przekroczenia granicy, wymaganą wizę lub inny ważny dokument uprawniający do wjazdu i pobytu na tym terytorium, zezwolenie na wjazd do innego państwa lub zezwolenie na pobyt w innym państwie, jeżeli zezwolenia takie są wymagane. Przewoźnik winien zatem posiadać stosowną wiedzę o katalogu dokumentów, uprawniających podróżnego do przemieszczenia się na terytorium RP i podjąć działania dla upewnienia się, że cudzoziemiec zamierzający wjechać na terytorium RP rzeczywiście dysponuje wyżej wymienionymi dokumentami, ważnymi w dacie przekraczania granicy RP.

Zasadnie w ocenie Sądu organ odwoławczy uznał, że przeprowadzenie wnioskowanych przez pełnomocnika dowodów w celu ustalenia wewnętrznej organizacji pracy w firmie (...) nie było konieczne dla ustalenia stanu faktycznego sprawy a co za tym idzie nie miałoby wpływu na wydane rozstrzygnięcie. Nie ma bowiem znaczenia to, ilu pracowników przewoźnika i ile razy w myśl zaleceń pracodawcy powinno dokonać weryfikacji dokumentów podróży pasażera od chwili zakupu biletu, do chwili przywiezienia go do granicy aby uniknąć sytuacji takiej, jak miała miejsce w tej sprawie. Dla organu administracji ważne jest to, jaki jest skutek tych działań i to, czy ewentualny skutek negatywny nie wynika z braku zwykłej staranności. Niewywiązanie się pracowników w sposób prawidłowy z powierzonych im zadań obciąża w takim przypadku przewoźnika.

Bez znaczenia jest więc to, czy osoba sprzedająca bilety w kasie przedsiębiorstwa (...) ma obowiązek sprawdzać i sprawdziła dokumenty podróży pasażerów przed sprzedaniem im biletów, tym bardziej, że - jak wynika z akt sprawy - w chwili nabywania biletów przez panią K. wizy jej i jej męża były już nieważne, co i tak oznaczałoby, że weryfikacji takiej dokonano nieskutecznie. Nie ma również znaczenia to, "iż wskazanego dnia mogła też podróżować córka Pani A. K. (zamiast zainteresowanej), która to mogła mieć ważną wizę na przejazd przez granice ", ponieważ gdyby przewoźnik (upoważniony do tej czynności kierowca) przeprowadził prawidłową i staranną weryfikację dokumentów pasażerów uprawniających do wjazdu i pobytu na terytorium RP w dniu 24 października 2016 r., na pokładzie jego pojazdu nie znalazłoby się dwoje pasażerów nie posiadających ważnych wiz. Zarówno zalecenia sprawdzania dokumentów cudzoziemców w kasie biletowej jak i na pokładzie pojazdu a także przeprowadzanie przez przewoźnika szkoleń dla pracowników w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy nie można było więc uznać za wystarczające do tego, by zachodziły przesłanki zwolnienia przewoźnika z odpowiedzialności za stwierdzone naruszenia, o których mowa w art. 462 ust. 3 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach. Zaistniała w niniejszej sprawie sytuacja była bowiem niewątpliwie wyłącznie wynikiem braku należytej staranności pracownika przewoźnika, który dokonywał kontroli dokumentów podróży państwa K. pod kątem wynikających z nich uprawnień wjazdowych w dniu 24 października 2016 r.

Wbrew zarzutom skargi także podniesiona przez pełnomocnika argumentacja, że państwo K. jeszcze przed przyjazdem do granicy RP zorientowali się, że posiadane przez nich wizy utraciły ważność i sami poinformowali o tym funkcjonariuszy Straży Granicznej nie mogła mieć znaczenia dla rozstrzygnięcia w przedmiocie nałożenia kary administracyjnej na przewoźnika, ponieważ jak zasadnie uznał organ nie zmienia ona faktu, że na pokładzie pojazdu przewoźnika (...) zostali przywiezieni do granicy cudzoziemcy nie posiadający prawa wjazdu i pobytu. Mając zatem na uwadze, że decyzja o nałożeniu kary ma charakter decyzji związanej, co oznacza że organ administracyjny nie działa w ramach uznania administracyjnego, stwierdzenie naruszenia obowiązków lub warunków wykonywania regularnego przewozu osób w międzynarodowym transporcie drogowym, z wyjątkiem ruchu przygranicznego obligował orzekające w sprawie organy do nałożenia kary pieniężnej w wysokości określonej w przepisach ustawy. W niniejszym przypadku, wskazać należy, że organ nałożył najniższą przewidzianą w przepisach prawa karę w wysokości 3000 EURO za osobę.

Sąd nie dopatrzył się również w postępowaniu organów naruszenia przepisów postępowania, tj. naruszenia treści art. 7, 8, 77 § 1, 78 § 2, 80 i 107 § 3 k.p.a. Wyjaśnić należy, że zasada prawdy obiektywnej wyrażona w art. 7 k.p.a. i zawarty w art. 77 § 1 k.p.a. obowiązek wyczerpującego zebrania przez organ materiału dowodowego nie oznacza nieograniczonego obowiązku poszukiwania przez organ materiałów dowodowych mających potwierdzić okoliczności korzystne dla skarżącej, czy też wydania rozstrzygnięcia zgodnego z żądaniem strony. Słusznie więc organy oparły się na materiałach zgromadzonych w sprawie. Przy czym Sąd nie podziela zarzutu, aby ocena ta była dokonana w sposób wybiórczy.

W ocenie Sądu organy w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzył cały materiał dowodowy, przeprowadzając konieczne czynności wyjaśniające i ustosunkowując się do dokonanych na ich skutek ustaleń a ocena okoliczności sprawy oparta została na całokształcie materiału dowodowego. Zgodnie z wymogiem przepisu art. 107 § 3 k.p.a., zaskarżone decyzje zostały uzasadnione, a strona miała zapewniony w niej czynny udział zgodnie z dyspozycją art. 10 § 1 k.p.a.

Z tych względów, oceniając zaskarżoną decyzję w świetle materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie, po rozważeniu podniesionych przez skarżącą zarzutów, Sąd uznał, że nie dają one podstaw do postawienia organom orzekającym w niniejszej sprawie zarzutu naruszenia prawa i podważenia legalności zapadłych w sprawie decyzji.

W konsekwencji, na podstawie art. 151 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.