Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1753935

Postanowienie
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie
z dnia 19 stycznia 2015 r.
IV SA/Wa 1280/14

UZASADNIENIE

Sentencja

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Stępkowska - Bigiej po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu w sprawie ze skargi S. O. na postanowienia Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia (...) lutego 2014 r., nr (...) w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia odmówić przyznania prawa pomocy

Uzasadnienie faktyczne

W toku postępowania w sprawie ze skargi S. O. (dalej "skarżący") na postanowienie Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia (...) lutego 2014 r., nr (...) w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, skarżący zwrócił się do sądu z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł m.in., że został wydalony w dniu (...) lutego 2014 r., nie może znaleźć pracy na (...), podniósł także, że jego "dokumenty osobiste i firmowe" oraz "cały dorobek życiowy za 6 lat w Polsce" zostały "zablokowane" i "niezabezpieczone". Oświadczył, że jest zadłużony na sumę ok. 2000 euro. We wniosku podał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, nie posiada majątku.

Zarządzeniem z dnia 9 października 2014 r. referendarz sądowy wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku - w terminie 21 dni - poprzez złożenie:

- wyciągów z rachunków bankowych, ewentualnie oświadczenia o nieposiadaniu rachunków bankowych,

- udokumentowanie zadłużenia w wysokości 2000 euro,

- informacji, czy skarżący posiada status osoby bezrobotnej, jeżeli tak - do złożenia zaświadczenia o posiadaniu statusu osoby bezrobotnej,

- udzielenie informacji, gdzie skarżący mieszka i czy z tego tytułu ponosi wydatki,

- informacji z czego skarżący się utrzymuje, skoro nie uzyskuje żadnych dochodów,

- oświadczenia o wysokości wydatków ponoszonych w gospodarstwie domowym ze wskazaniem źródeł tych wydatków oraz ich miesięcznej wysokości.

Wezwanie do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy zostało doręczone na wskazany przez skarżącego adres pełnomocnika do doręczeń w dniu 30 października 2014 r. Dotychczas skarżący nie nadesłał żądanych informacji.

Uzasadnienie prawne

Referendarz sądowy zważył, co następuje:

Przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), dalej "p.p.s.a.", następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Użyte w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy określenie "gdy wykaże" oznacza, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania, że jej dochody i sytuacja życiowa nie pozwalają na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Strona powinna należycie uzasadnić i uprawdopodobnić okoliczności, które podaje we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Referendarz sądowy, korzystając z uprawnień, zakreślonych przez art. 255 p.p.s.a., może - jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości - wezwać stronę do złożenia w zakreślonym terminie, dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia dokumentów dotyczących jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Jednakże na tym możliwości referendarza sądowego w zakresie badania stanu majątkowego, rodzinnego i możliwości płatniczych strony się kończą i bez współpracy ze strony osoby ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy, ustalenie czy rzeczywiście nie może ona ponieść kosztów związanych ze sprawą, nie jest możliwe. Zatem w zakresie ustalenia, czy w danej sprawie zachodzą przesłanki do udzielenia prawa pomocy osoba wnioskująca winna współpracować z sądem administracyjnym, jeżeli nie poprzez wskazanie wszelkich okoliczności istotnych dla oceny jej stanu majątkowego, to przynajmniej realizując wszelkie wezwania sądu o uzupełnienie brakujących danych i dokumentów. W wypadku braku pełnej współpracy wnioskodawcy, skutki niewykazania okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia o prawie pomocy będą obciążać właśnie jego. Jak podkreśla się w orzecznictwie, strona powinna podejmować takie czynności, które przekonałyby sąd o zasadności przyznania prawa pomocy. Rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co przez stronę zostanie wykazane (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 30 lipca 2009 r., sygn. akt I FZ 171/09, Lex Omega nr 552205). Wskazuje się też, że skoro strona uchyliła się od przedstawienia wskazanej przez Sąd dokumentacji, do dostarczenia której została zobowiązana na podstawie art. 255 p.p.s.a., powinna liczyć się z tym, że Sąd nie będzie miał wystarczających podstaw do uznania jej oświadczeń i twierdzeń za uprawdopodobnione, a tym samym uzasadniające przyznanie prawa pomocy (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 kwietnia 2012 r., sygn. akt II FZ 170/12, Lex Omega nr 1137689). Niedopełnienie, nawet w części, obowiązku złożenia przez stronę dodatkowego oświadczenia uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniach z dnia 28 marca 2012 r., sygn. akt I OZ 189/12, Lex Omega nr 1145153 oraz z dnia 16 marca 2012 r., sygn. akt I OZ 156/12, Lex Omega nr 1136748).

W świetle powyższych uwag, należy stwierdzić, że skarżący nie wykazał, że spełnia przesłanki uprawniające do przyznania mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Ocena taka była konsekwencją działania skarżącego, który nie dopełnił w sposób należyty ciążącego na nim obowiązku rzetelnego i wyczerpującego zaprezentowania swojej sytuacji finansowej. We wniosku sporządzonym na urzędowym formularzu PPF skarżący wskazał m.in., że nie uzyskuje dochodów, nie posiada majątku, jest zadłużony na kwotę 2000 euro. W tej sytuacji zasadnym było wezwanie do nadesłania dodatkowych dokumentów, a przede wszystkim informacji i oświadczeń dotyczących aktualnej sytuacji materialnej skarżącego. W szczególności w sytuacji, w której osoba wnosząca o prawo pomocy deklaruje, że nie posiada jakichkolwiek dochodów, winna wyjaśnić w jaki sposób zaspokaja swoje podstawowe potrzeby życiowe.

Skarżący, będąc na podstawie art. 255 p.p.s.a., wezwany do przedstawienia dodatkowych informacji oraz przedłożenia dokumentów źródłowych dotyczących stanu majątkowego i dochodów nie wykonał tego wezwania. Należy jeszcze raz podkreślić, że to na skarżącym spoczywa obowiązek wykazania, że spełnia przesłanki do przyznania mu prawa pomocy. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, referendarz sądowy wyłącznie ocenia złożone przez stronę oświadczenia i dokumenty. Jeżeli skarżący, pomimo wezwania, nie przedstawia oświadczeń czy dokumentów, na podstawie których można by ustalić, jakimi środkami miesięcznie dysponuje i na jakim poziomie kształtują się koszty utrzymania, to należy uznać, że skarżący nie wykazał przesłanek, od których uzależnione jest przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Mając na uwadze powyższe okoliczności, orzeczono jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.