Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 645029

Postanowienie
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu
z dnia 2 marca 2010 r.
IV SA/Po 907/09

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Maciej Dybowski.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. P. o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu na zarządzenie Referendarza Sądowego z dnia (...) r. IV SA/Po 907/09 pozostawiającego wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania w sprawie ze skargi R. P. na decyzję Wojewody W. z dnia (...) r. nr (...) w przedmiocie wymeldowania postanawia odmówić przywrócenia terminu do wniesienia sprzeciwu (-) M. Dybowski

Uzasadnienie faktyczne

Zarządzeniem z dnia (...) r. (...) (dalej zarządzenie z (...) r.) Referendarz Sądowy pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, ponieważ R. P. uchybił terminowi wyznaczonemu przez Sąd do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu (k. 17 akt sądowych).

Odpis zarządzenia wraz z prawidłowym pouczeniem o terminie i sposobie wniesienia sprzeciwu doręczono Skarżącemu w dniu (...) r. (k. 20 akt sadowych). Termin do wniesienia sprzeciwu upłynął (...) r. o północy.

W dniu (...) r. (data stempla pocztowego), a więc po upływie terminu do wniesienia sprzeciwu, R. P. nadał w polskim urzędzie pocztowym w K. sprzeciw wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia, wskazując, że ciężko choruje i nie był w stanie dokonać żadnej czynności sądowej, a biegły lekarz sądowy stwierdził, że do końca grudnia (...) r. wykluczony jest jakikolwiek Jego udział w postępowaniach sądowych (k. 27, 28 akt sądowych).

Zarządzeniem z dnia (...) r., skutecznie doręczonym R. P. dnia (...) r., wezwano Skarżącego do nadesłania w terminie 7 dni odpisu orzeczenia biegłego lekarza, na które powołuje się we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu na zarządzenie z (...) r. IV SA/Po 907/09 Referendarza Sądowego, pod rygorem rozpatrzenia sprawy na podstawie dotychczas zebranego materiału dowodowego (32-34 akt sądowych).

W odpowiedzi na zarządzenia z (...) r., pismem z dnia (...) r., złożonym wprost w Sekretariacie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, Skarżący zwrócił się do Sądu o podanie, za jaki miesiąc ma nadesłać odpis orzeczenia biegłego lekarza sądowego, ponieważ był badany przez różnych biegłych lekarzy sądowych w różnych sprawach i nie wie, które z nich Sądowi nadesłać. Za listopad i grudzień (...) r. orzeczenia biegłych sądowych znajdują się w sprawach o sygn. akt III Ko163/06 i III Ko 164/06 Sądu Okręgowego w P. Nadto orzeczenia lekarskie znajdują się w sprawach o sygn. akt III Ko 103/06 i III Ko 104/06 Sądu Okręgowego w P. (k. 35 akt sądowych).

Zarządzeniem z dnia (...) r. zwrócono się z prośbą do Sędziego Przewodniczącego Wydziału III Karnego Sądu Okręgowego w P. w terminie 3 dni o wskazanie, czy w sprawach z udziałem RP (Skarżący wskazał sygnatury: III Ko 163/06, III Ko 164/06, III Ko 103/06, III Ko 104/06) bądź innych - których sygnatur Sąd nie zna, biegły lekarz sądowy bądź lekarz sądowy stwierdzili niezdolność udziału Pana R. P. w postępowaniach sądowych w miesiącach: listopadzie i grudniu (...) r.; jeżeli tak to poproszono o nadesłanie uwierzytelnionego odpisu takiego orzeczenia lekarza bądź biegłego (k. 37 - 39 akt sądowych).

Zarządzeniem z dnia (...) r. ponownie zwrócono się z prośbą do Sędziego Przewodniczącego Wydziału III Karnego Sądu Okręgowego w P. o nadesłanie uwierzytelnionego odpisu takiego orzeczenia lekarza sądowego bądź biegłego lekarza sądowego (k. 40 - 42 akt sądowych).

W nawiązaniu do pisma z dnia (...) r. Sąd Okręgowy w P. poinformował, że wnioskodawca R. P. urodzony (...) r. s. M. na rozprawę wyznaczoną na dzień (...) r. nie stawił się z uwagi na chorobę. W załączniku Sąd przesłał kserokopię zaświadczenia z dnia (...) r. wystawionego we W. przez lekarza sądowego W. P. specjalistę medycyny rodzinnej i internisty (k. 44, 45 akt sądowych).

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153/02/1270 ze zm., dalej p.p.s.a.) jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu.

By Sąd mógł rozpoznać merytorycznie wniosek o przywrócenie terminu, musi on zostać złożony do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a.). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.)

Przenosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że Skarżący nie dotrzymał zakreślonego terminu przewidzianego do wniesienia sprzeciwu, który upłynął w dniu (...) r. o północy.

Zarówno w literaturze prawniczej, jak i w orzecznictwie sądowym, utrwalony jest pogląd, że kryterium braku winy, jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu, wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej i że przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się lekkiego choćby niedbalstwa. Akcentuje się też, że przy ocenie winy należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej należy wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy (wyrok NSA z 11 lutego 2003 r., II SA 4162/01, Mon.Pr. 2003, nr 8 s. 340; postanowienie NSA z 2 X 2002 r., V SA 793/02, Mon.Pr. 2002, nr 23, s. 1059, akceptowane przez B. Dauera w: A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, B. Dauer, B. Gruszczyński "Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi. Komentarz" Wolters Kluwer 2009 s. 257-258 uw. 3; postanowienie SN z 14.1. 1972 r. III CRN 448/71, OSPiKA 1972, nr 7-8, poz. 144; postanowienie SN z 12.1. 1999 r. II UKN 667/98, OSNAP-2000, nr 12, poz. 488; postanowienie NSA z 24 marca 2004 r., FZ 13/04; akceptowane przez H. Knysiak-Molczyk w: T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska "Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi. Komentarz" LexisNexis 2008, s. 381, uw. 3).

Okoliczności wskazywane przez Skarżącego nie pozwalają na przyjęcie, że nie dokonał On w terminie czynności wniesienia sprzeciwu bez swej winy. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje się, że przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy, a przyczyna uniemożliwiająca dokonanie czynności istnieć musiała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu (przykładowo - postanowienie NSA z: 4 czerwca 2008 r., I OZ 357/08; 6 maja 2008 r., I OZ 307/08). Przy ocenie winy lub jej braku w uchybieniu terminowi do dokonania czynności procesowej, należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (postanowienie NSA z 30 maja 2008 r., I OZ 354/08). Skarżący nie uprawdopodobnił braku swej winy w niedotrzymaniu terminu do wniesienia sprzeciwu, zgodnie z art. 86 § 1 i art. 87 § 2 p.p.s.a. Wezwany zarządzeniem Sądu z dnia (...) r. o nadesłanie w terminie 7 dni odpisu orzeczenia biegłego lekarza, na które powołuje się we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu na zarządzenie Referendarza Sądowego z dnia (...) r., nie nadesłał żadnego odpisu orzeczenia. W piśmie z dnia (...) r. wskazał, że był badany przez różnych lekarzy sądowych w różnych sprawach i nie wie, którymi jest Sąd zainteresowany, mimo że wprost powoływał się na takie stwierdzenie biegłego lekarza sądowego w piśmie z dnia (...) r. (k. 27- 27v akt sądowych). Skarżący nie był zatem wzywany przez Sąd do nadesłania abstrakcyjnych orzeczeń biegłych lekarzy, a tylko tych, na które powoływał się osobiście w piśmie z dnia (...) r.

Z kserokopii zaświadczenia lekarza sądowego W. P. specjalisty medycyny rodzinnej i internisty, nadesłanej przez Sąd Okręgowy w P. stanowiącej załącznik odpowiedzi na zarządzenie z dnia (...) r. wynika, że Skarżący nie był zdolny do stawienia się na wezwanie lub zawiadomienie Sądu do dnia (...) r. Lekarz sądowy nie stwierdził, by R. P. nie był zdolny do innych form udziału w postępowaniach sądowych - w tym w postaci sporządzania pism do sądu (k. 44, 45 akt sądowych).

Odpis zarządzenia Referendarza Sądowego z dnia (...) r. wraz z prawidłowym pouczeniem o sposobie i terminie wniesienia sprzeciwu doręczono Skarżącemu w dniu (...) r. (k. 20 akt sądowych), a więc w czasie kiedy był już zdolny do podjęcia czynności procesowej. Niezdolność do podjęcia czynności procesowych (i to ograniczonych do stawienia się na wezwanie sądu lub zawiadomienie sądu) ustała bowiem w dniu (...) r., co wynika ze wskazanej wyżej kserokopii zaświadczenia. Skarżący mimo upływu siedmiodniowego terminu od dnia (...) r. (k. 32-34 akt sądowych), nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia sprzeciwu w okresie od (...) r. do dnia (...) r.

W interesie Skarżącego było uprawdopodobnienie, że nie był w stanie z przyczyn od niego niezależnych wnieść sprzeciwu w ustawowym terminie. Z wydruku testowego z bazy danych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wynika, że Skarżący ma zarejestrowanych w tutejszym Sądzie (...) spraw. Prócz właściwych pouczeń, udzielanych Skarżącemu w sprawie IV SA/Po 907/09, także znaczne doświadczenie procesowe Skarżącego, które nabył w toczących się postępowaniach sądowych, przemawiało za uznaniem, że Skarżący winien był działać ze szczególną staranności przy dokonywaniu czynności procesowej.

Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. należało odmówić przywrócenia terminu do wniesienia sprzeciwu.

(-) M. Dybowski

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.