Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1619232

Postanowienie
Sądu Najwyższego
z dnia 26 listopada 2010 r.
IV CSK 383/10

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia SN Teresa Bielska-Sobkowicz.

Sentencja

Sąd Najwyższy w sprawie z powództwa Marka M. przeciwko Skarbowi Państwa - Sądowi Okręgowemu w L. i Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w M. M. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 26 listopada 2010 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w L. z dnia 17 marca 2010 r. (...); (...), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, oddala wniosek o zasądzenie od powoda kosztów postępowania kasacyjnego.

Uzasadnienie faktyczne

Powód Marek M., uzasadniając wniosek o przyjęcie do rozpoznania skargi kasacyjnej od wyroku Sądu Apelacyjnego w L. z dnia 17 marca 2010 r. powołał się na oczywistą zasadność skargi oraz na występowanie istotnych zagadnień prawnych.

Gdy chodzi o pierwszą przesłankę, nie przedstawił jakichkolwiek argumentów wskazujących na oczywistą zasadność skargi. Powołanie się ponadto na występowanie w sprawie zagadnienia prawnego oznacza, że w istocie nie można mówić o oczywistym, kwalifikowanym naruszenia prawa przez Sąd drugiej instancji, które mogłoby uzasadniać tezę o oczywistej zasadności skargi, powołującej w podstawach zarzut takiego oczywistego naruszenia. Powoływanie się jednocześnie na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej i występowanie zagadnienia prawnego w zasadzie się wyklucza, jeżeli bowiem zagadnienie takie występuje, możliwa jest z reguły różna wykładnia przepisów, co z kolei oznacza, że nie można mówić o oczywistym naruszeniu prawa poprzez dokonanie jednej z możliwych wykładni.

W ramach kolejnej z przesłanek powód przedstawił dwa zagadnienia. Pierwsze, dotyczące kwestii, czy sąd w postępowaniu odszkodowawczym wszczętym przeciwko Skarbowi Państwa na podstawie art. 4171 § 2 k.c. jest uprawniony do badania przesłanki stwierdzenia niezgodności orzeczenia z prawem, czy też jego kompetencje ograniczają się jedynie do rozstrzygnięcia w przedmiocie wysokości odszkodowania w związku z wydanym w odrębnym postępowaniu orzeczeniem stwierdzającym naruszenie prawa, nie zostało jednak poparte uzasadnieniem, które wskazywałoby na możliwość zaistnienia rozbieżnych ocen. Drugie zagadnienie dotyczy tego, czy w procesie wszczętym na podstawie art. 4241 § 3 k.p.c., orzeczenie wydane w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej należy traktować równorzędnie jak orzeczenie wydane na skutek rozpoznania skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Samo stwierdzenie, że orzeczenie uchylające wyrok na skutek uwzględnienia skargi kasacyjnej jest takim samym prejudykatem jak orzeczenie wydane na skutek uwzględnienia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, nie zastępuje jednak wywodu prawnego. Skarżący powołał się na orzeczenia Sądu Najwyższego, w których dokonana wykładni pojęcia "orzeczenie niezgodne z prawem." Jednolita w tym zakresie wykładnia przyjmuje, że chodzi o orzeczenia, przy wydaniu których dopuszczono się oczywistej, elementarnej, kwalifikowanej obrazy prawa, tylko wówczas bowiem można mówić o bezprawności, uzasadniającej odszkodowawczą odpowiedzialność Skarbu Państwa. Skarżący przedstawił tezę, że skoro skarga na niezgodność z prawem prawomocnego orzeczenia nie przysługuje od orzeczeń zaskarżonych skargą kasacyjną, to wydane przez Sąd Najwyższy orzeczenie uwzględniające skargę kasacyjną należy traktować tak samo, jak orzeczenie stwierdzające niezgodność z prawem. Teza ta jednak nie została przekonywająco uzasadniona. Oczywiste jest natomiast, że uchylenie orzeczenia sądu drugiej instancji na skutek uwzględnienia skargi kasacyjnej może nastąpić z różnych przyczyn, wśród których może być również oczywista zasadność skargi, wykazującej oczywiste, kwalifikowane naruszenie prawa. W takim tylko wypadku stwierdzenie przez Sąd Najwyższy naruszenia może być ewentualnie traktowane tak samo, jak w przypadku orzeczenia wydanego na podstawie art. 4241 k.p.c. W innym wypadku tego rodzaju skutek nie powstaje. W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej skarżący nie przedstawił poglądów doktryny bądź judykatury kwestionujących to powszechnie przyjęte stanowisko.

Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów Sądu Najwyższego.