Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1663699

Postanowienie
Sądu Najwyższego
z dnia 4 lutego 2010 r.
III UK 80/09

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia SN Andrzej Wróbel.

Sentencja

Sąd Najwyższy w sprawie z odwołania Sławomira W. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w R. z udziałem zainteresowanej Elżbiety W. o podleganie ubezpieczeniu społecznemu, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 4 lutego 2010 r., na skutek skargi kasacyjnej odwołującego się od wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 14 maja 2009 r., sygn. akt III AUa 328/09, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Uzasadnienie faktyczne

Wyrokiem z dnia 14 maja 2009 r., sygn. akt III AUa 328/09 Sąd Apelacyjny w Lublinie oddalił apelację Sławomira W. (wnioskodawca) od wyroku Sądu Okręgowego w R. z dnia 16 lutego 2009 r., sygn. akt VI U 1221/08 w sprawie z udziałem Elżbiety W. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. o podleganie ubezpieczeniu społecznemu.

Wnioskodawca zaskarżył wyrok Sądu Apelacyjnego skargą kasacyjną w całości, zarzucając naruszenie art. 32 i art. 45 Konstytucji RP w zw. z art. 177 § 1 k.p.c. oraz art. 248 § 1 i art. 365 § 1 k.p.c. poprzez wiążące ustalenie zaskarżonym wyrokiem okresu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej przez powoda, pomimo zawieszenia z urzędu przez sąd odrębnego postępowania w tym przedmiocie, które nie zostało prawomocnie osądzone, co w konsekwencji miało istotny wpływ na wynik sprawy oraz art. 6 ust. 1 pkt 1, art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn.: Dz. U. z 2007 r. Nr 14, poz. 74 z późn. zm.) w związku z art. 22 § 1 k.p. oraz art. 128 § 2 pkt 2 k.p. poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie.

Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, wnioskodawca podniósł, że w sprawie występują następujące zagadnienia prawne:

1)

"czy sąd orzekający jest władny ustalić okres faktycznego prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej podlegający obowiązkowi ubezpieczenia społecznego w myśl ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych wyłącznie na podstawie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, w sytuacji gdy toczące się odrębne postępowanie sądowe w tym przedmiocie zostało zawieszone w trybie art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c. i nie osądzone prawomocnie. Nadto w przypadku twierdzącej odpowiedzi, czy ustalenia tego sądu są wiążące dla sądu rozstrzygającego okres podlegania ubezpieczeniom społecznym z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej, po podjęciu zawieszonego postępowania w tym przedmiocie, zgodnie z art. 365 § 1 k.p.c.?";

2)

"czy współmałżonek nie prowadzący wspólnego gospodarstwa domowego z drugim małżonkiem podlega ochronie prawnej z tytułu pracowniczego ubezpieczenia społecznego w sytuacji faktycznego świadczenia pracy polegającej na zarządzaniu zakładem pracy w imieniu drugiego małżonka popartej materialnymi dowodami wykonywania tej pracy w sposób zorganizowany i ciągły?";

3)

"czy w sytuacji nie prowadzenia przez małżonków wspólnego gospodarstwa domowego i wyłączenia współpracy, braku pisemnej umowy o pracę zawartej pomiędzy małżonkami, a także po rozwodzie - zaprzeczenia przez współmałżonka prowadzącego pozarolniczą działalność gospodarczą wykonywania pracy przez byłego współmałżonka pomimo dowodów potwierdzających świadczenie tej pracy polegającej na zarządzaniu firmą oraz faktycznego dopuszczenia do pracy - można uznać, że małżonków łączyła nieformalna umowa o pracę podlegająca ochronie ubezpieczeń społecznych lub czynności te związane z ciągłym a nie okazjonalnym zarządzaniem firmą współmałżonka należy uznać za czynności mające charakter pomocy rodzinie nie podlegające ochronie ubezpieczeń społecznych?".

Uzasadnienie prawne

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna wnioskodawcy nie kwalifikowała się do przyjęcia celem merytorycznego rozpoznania. Na posiedzeniu, którego przedmiotem jest przyjęcie lub odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, Sąd Najwyższy bada jedynie występowanie przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c., to jest czy w sprawie

1)

występuje istotne zagadnienie prawne,

2)

zachodzi potrzeba wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości i rozbieżności w orzecznictwie,

3)

zachodzi nieważność postępowania lub

4)

skarga kasacyjna jest oczywiście zasadna (postanowienie SN z 6 lipca 2007 r., sygn. akt I CSK 197/07; postanowienie SN z dnia 11 października 2007 r., sygn. akt III SK 24/07).

Dlatego art. 3984 k.p.c. przewiduje wymóg przedstawienia okoliczności uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, co umożliwia stronie skarżącej przekonanie Sądu Najwyższego o istnieniu przesłanek, na których opiera się wstępne badanie skargi kasacyjnej pod kątem dopuszczenia jej do rozpoznania (postanowienie SN z 11 kwietnia 2006 r., sygn. akt II CSK 65/06).

Pierwsze dwa zagadnienia prawne sformułowane we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, będące de facto jedynymi zagadnieniami prawnymi wniosku, nie pozostają w związku z przedmiotem niniejszego postępowania. Sprawa dotyczy bowiem podlegania pracowniczemu ubezpieczeniu społecznemu, a nie podleganiu ubezpieczeniu społecznemu z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, bądź ustaleniu czy i ewentualnie od kiedy zmianie uległa podstawa i tytuł ubezpieczenia społecznego wnioskodawcy. Tym bardziej bezprzedmiotowe jest wypowiadanie się przez Sąd Najwyższy w kwestii skutków poczynienia pewnych ustaleń w niniejszej sprawie przez Sąd Apelacyjny dla innych postępowań sądowych.

Pozostałe dwa "zagadnienia" sformułowane w skardze kasacyjnej nie są zagadnieniami prawnymi w powyższym rozumieniu, a jedynie zgłoszonymi przez wnioskodawcę wątpliwościami w przedmiocie konsekwencji ziszczenia się wymienionych w ich treści okoliczności faktycznych. Wątpliwości te dotyczą w istocie problematyki ustaleń faktycznych, związanych z korzystaniem z określonych środków dowodowych. Nie składają się na abstrakcyjnie rozumiane problem prawny dotyczący wykładni przepisu. Ponadto, nie zawierają żadnego odesłania do przepisów prawa, których naruszenie zostałoby podniesione w skardze kasacyjnej.

Mając powyższe na względzie, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji postanowienia.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów Sądu Najwyższego.