Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2983918

Postanowienie
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach
z dnia 22 maja 2020 r.
III SO/Gl 1/20

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Apollo.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku A. C. o wymierzenie grzywny Prezesowi Zarządu Fundacji "A" w G. w przedmiocie informacji publicznej - wymierzenia organowi grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. postanawia:

1. wymierzyć organowi grzywnę w wysokości 1.000 (jeden tysiąc) zł;

2. zasądzić od organu na rzecz wnioskodawcy kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Uzasadnienie faktyczne

W piśmie z dnia 20 grudnia 2019 r. A. C. (zwana dalej w skrócie "wnioskodawcą"), reprezentowana przez pełnomocnika z wyboru, wniosła o wymierzenie grzywny Prezesowi Zarządu Fundacji "A" w G. (określanemu dalej w skrócie jako "organ") na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: w Dz. U. z 2019 r. poz. 2325) - zwanej dalej "p.p.s.a.", w związku z niezastosowaniem się do obowiązku prawnego, o którym mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a. Organ nie przekazał do tutejszego Sądu skargi na bezczynność wniesionej przez wnioskodawcę. Strona wniosła również o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.

W dniu 5 lipca 2019 r. wnioskodawca wystąpiła do organu o udostępnienie informacji publicznej poprzez przesłanie jej umów na realizację zadań publicznych z podmiotami udzielającymi dotacji na wydarzenia w ramach Industriady 2019 oraz umów zawartych z osobami prawnymi i fizycznymi w ramach powyższej dotacji.

Wobec braku jakiejkolwiek reakcji organu wnioskodawca wniosła do organu skargę na jego bezczynność (pismo z dnia 18 września 2019 r., doręczone organowi w dniu 23 września 2019 r. - co wynika z informacji zawartej na stronie internetowej śledzenia przesyłek Poczty Polskiej). W skardze tej zaznaczono, że organ jest podmiotem korzystającym z dotacji pochodzących ze środków publicznych - i jako taki, jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej w tym zakresie.

Skarga na bezczynność została wniesiona do tutejszego Sądu za pośrednictwem organu, którego bezczynność jest przedmiotem skargi. Skarga powyższa nie została przekazana do sądu administracyjnego, w związku z czym wnioskodawca wniosła, za pośrednictwem swojego pełnomocnika, do tutejszego Sądu wniosek o wymierzenie organowi grzywny za nieprzekazanie Sądowi skargi na bezczynność organu.

Wniosek o wymierzenie organowi grzywny wpłynął do tutejszego Sądu w dniu 2 stycznia 2020 r. W wykonaniu zarządzenia Zastępcy Przewodniczącego Wydziału, pismem z dnia 13 stycznia 2020 r. doręczono organowi odpis wniosku z dnia 20 grudnia 2019 r. (wniosku o ukaranie organu grzywną) i wezwano organ do nadesłania odpowiedzi na ww. wniosek. Organ wezwano również do nadesłania dokumentów dotyczących jego statusu prawnego. Wezwanie to doręczono organowi w dniu 17 stycznia 2020 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki zawierającej to wezwanie, znajdujące się w aktach sądowych sprawy).

Wezwanie to pozostało bez jakiejkolwiek odpowiedzi.

W tym stanie rzeczy wezwanie to zostało powtórzone, i to dwukrotnie:

W wykonaniu zarządzenia Zastępcy Przewodniczącego Wydziału z dnia 13 lutego 2020 r., doręczono pismo z dnia 18 lutego 2020 r. - odebrane przez organ w dniu 24 lutego 2020 r. (co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki zawierającej to wezwanie).

W wykonaniu zarządzenia Zastępcy Przewodniczącego Wydziału z dnia 17 marca 2020 r., doręczono pismo z dnia 23 kwietnia 2020 r. - odebrane przez organ w dniu 28 kwietnia 2020 r. (co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki zawierającej to wezwanie).

Kolejne dwa wezwania pozostały również bez jakiejkolwiek odpowiedzi organu.

Każde z tych wezwań zostało skutecznie doręczone organowi. Przesyłki zawierające powyższe kolejne trzy wezwania odbierał w siedzibie organu jego pracownik upoważniony do odbioru korespondencji (dane zawarte na drukach zwrotnych potwierdzeń odbioru trzech przesyłek zawierających przedmiotowe wezwania).

Do dnia dzisiejszego organ, pomimo doręczenia mu odpisu wniosku o wymierzenie mu grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. i trzykrotnego wezwania do nadesłania do tutejszego Sądu odpowiedzi na ten wniosek i dokumentów dotyczących jego statusu prawnego nie zastosował się do tych wezwań i nie nadesłał odpowiedzi na wniosek o wymierzenie mu grzywny oraz dokumentów dotyczących jego statusu prawnego

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z art. 54 § 1 p.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ ten jest zobowiązany przekazać skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w zakreślonym przez ustawodawcę terminie 30 dni od jej otrzymania. W myśl art. 55 § 1 zd. pierwsze p.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2- 2c p.p.s.a., sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.

W przypadku skarg dotyczących udostępnienia informacji publicznej termin ten, stosownie do art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 1330) - dalej w skrócie "u.d.d.i.p.", wynosi 15 dni od dnia otrzymania skargi. Regulacja ta stanowi lex specialis w stosunku do ogólnego unormowania z art. 54 § 2 p.p.s.a. (przewidującego termin 30 dniowy), zakreślający inny, krótszy - 15 dniowy termin do wykonania obowiązku ciążącego na organie.

W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że art. 55 § 1 p.p.s.a. umożliwia dyscyplinowanie organów administracji publicznej, które nie wykonują obowiązków, które ustawodawca nałożył na nie w art. 54 § 2 p.p.s.a., które dotyczą przekazania sądowi administracyjnemu w terminie trzydziestu dni skargi wraz z aktami i z odpowiedzią na skargę, przy czym początek terminu na przekazanie akt przez organ sądowi administracyjnemu wyznacza data rzeczywistego otrzymania skargi. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że grzywna wymierzana w tym trybie ma nie tylko charakter dyscyplinujący, ale także charakter represyjny (por. uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 kwietnia 2008 r., sygn. akt II FPS 1/08, dostępną na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Należy również podkreślić, że użyty w art. 55 § 1 p.p.s.a. zwrot "sąd może orzec o wymierzeniu grzywny", oznacza, że wymierzenie grzywny nie jest obligatoryjne i możliwość ta pozostawiona jest uznaniu sądu. Wymierzenie grzywny ma zatem charakter fakultatywny, co wymaga w głównej mierze dokładnego zbadania okoliczności sprawy (zob. postanowienia NSA: z 15 października 2013 r., sygn. akt I OZ 891/13, z 13 stycznia 2016 r., sygn. akt II OZ 1477/16, dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl).

Należy zauważyć w tym miejscu, że na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej organem może być każdy podmiot, który wykonuje zadania publiczne lub dysponuje publicznym majątkiem. W sprawie niniejszej Prezes Zarządu Fundacji "A" w G. jest organem na gruncie ww. ustawy. Zatem zapytany o udzielenie informacji podmiot miał obowiązek przekazać skargę Sądowi wraz ze swoją odpowiedzią i zgromadzoną w sprawie dokumentacją.

Nadesłana przez wnioskodawcę kserokopia nadania skargi na bezczynność wskazuje, że przesyłkę zawierającą skargę na bezczynność organu nadano na poczcie w dniu 18 września 2019 r. Z kolei z nadesłanego przez stronę wydruku śledzenia przesyłek Poczty Polskiej wynika, że skarga ta wpłynęła do organu w dniu 23 września 2019 r. Powyższa skarga na bezczynność organu w przedmiocie informacji publicznej powinna więc zostać przekazana przez ten organ do tutejszego Sądu najpóźniej w dniu 8 października 2019 r., co jednak nie nastąpiło.

Nie budzi wątpliwości, że skarga ta powinna zostać przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na zawartą w niej argumentację w wynikającym z obowiązujących przepisów piętnastodniowym terminie.

Trzeba bowiem z całą stanowczością podkreślić, że strona złożyła do organu pismo z dnia 18 września 2019 r., określone jako skarga na bezczynność organu i zaadresowane do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, to niezależnie od kwestii związanych z trafnością zawartej w nim argumentacji, czy udzieleniem informacji publicznej organ był zobligowany do dopełnienia czynności określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a., w terminie wskazanym w art. 21 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Skoro zatem wskazana powinność nie została spełniona, to okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie wniosku zgłoszonego przez stronę.

Co istotne, organ do tej pory w ogóle nie udzielił jakiejkolwiek odpowiedzi wnioskodawcy w przedmiocie jej wniosku o udostępnienie informacji publicznej, nie przekazał również do tutejszego Sądu skargi na jego bezczynność. Organ również w ogóle nie zastosował się do trzykrotnego wezwania tutejszego Sądu na nadesłania odpowiedzi na wniosek wraz z odpisem oraz dokumentów dotyczących statusu prawnego organu. Wezwania te zostały doręczone organowi bezpośrednio do rąk osób upoważnionych do odbioru korespondencji (w dniach: 17 stycznia 2020 r., 24 lutego 2020 r. i 28 kwietnia 2020 r.).

Wynika z tego, że organ nadal przekracza termin na przekazanie skargi na swoją bezczynność do Sądu, podczas gdy termin ten rozpoczął swój bieg już ponad pół roku temu (tj. w dniu 8 października 2019 r.).

Jednocześnie, niezależnie od wyżej opisanej zwłoki, organ nie stosuje się do wezwań o nadesłanie odpowiedzi na wniosek o wymierzenie mu grzywny.

Biorąc pod uwagę powyższe fakty, stwierdzić należy, że zaniedbanie organu trwa nadal i ma charakter poważny, co uzasadnia zastosowanie instytucji grzywny.

Należy podkreślić, że do wysokości grzywny określonej w art. 55 § 1 p.p.s.a. znajduje zastosowanie art. 154 § 3 p.p.s.a. ustalający jej górną granicę w wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Natomiast dolna granica grzywny nie została określona.

Biorąc pod uwagę całokształt okoliczności sprawy za adekwatną do stopnia przewinienia organu uznano kwotę 1.000 złotych.

Tytułem zwrotu kosztów postępowania zwrócono wnioskodawcy kwotę 580 zł, na którą składa się: wpis sądowy uiszczony od wniosku o wymierzenie organowi grzywny (100 zł) oraz wynagrodzenie dla reprezentującego wnioskodawcę pełnomocnika procesowego z wyboru (480 zł).

Zwrot kwoty kosztów postępowania stronie uzasadnia art. 200 w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a. Kwota 480 zł, stanowiąca zwrot kosztów zastępstwa procesowego, ustalona została na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 265). Przepis ten stanowi, że stawka minimalna za udział radcy prawnego (z wyboru) w postępowaniu przed sądem administracyjnym pierwszej instancji "w innej sprawie" wynosi 480 zł.

Z tych względów, na podstawie art. 55 § 1 w zw. z art. 64 § 3 oraz art. 154 § 6 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.