Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2657266

Postanowienie
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku
z dnia 13 maja 2019 r.
III SAB/Gd 20/19

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Mierzejewski.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. M. i A. K. - M. na bezczynność Starosty (...) w przedmiocie doręczenia skierowania dotyczącego umieszczenia dziecka w placówce socjalizacyjnej wraz z pouczeniem o środkach zaskarżenia postanawia: odrzucić skargę.

Uzasadnienie faktyczne

W dniu 2 kwietnia 2019 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wpłynęła przekazana przez organ skarga I. M. i a. K. - M. na bezczynność Starosty (...) w przedmiocie doręczenia skierowania dotyczącego umieszczenia dziecka w placówce socjalizacyjnej wraz z pouczeniem o środkach zaskarżenia. Skarżący zarzucili, że stosowne skierowanie (stanowiące według skarżących decyzję administracyjną) z dnia 31 marca 2016 r. nr (...) nie zawierało obowiązkowego pouczenia. W związku z tym organ winien był doręczyć skarżącym przedmiotowe skierowanie wraz z pouczeniem o możliwości jego zaskarżenia.

W odpowiedzi na skargę Starosta (...) wniósł o jej oddalenie wyjaśniając, że przedmiotowe skierowanie wydane w związku z orzeczeniem sądowym nie jest decyzją administracyjną a czynnością materialno - techniczną. Nadto sprawa umieszczenia syna skarżących w placówce w K. w następstwie skierowania nr (...) była już przedmiotem rozpoznania przez Samorządowe Kolegium Odwoławczego w G., które w postanowieniu z dnia 21 stycznia 2019 r. nr (...) zauważyło, że skierowanie nie stanowi decyzji administracyjnej.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Sprawa zainicjowana przez skarżących nie należy do właściwości sądu administracyjnego i w związku z tym podlega odrzuceniu.

W świetle art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.; dalej w skrócie jako "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

1) decyzje administracyjne;

2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;

3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;

4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 oraz z 2018 r. poz. 149 i 650), postępowań określonych w działach IV,V, VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r. poz. 800 z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2018 r. poz. 508, 650, 723, 1000 i 1039), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;

4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;

5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;

6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;

7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;

8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;

9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

Ponadto, zgodnie z art. 3 § 2a p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego a zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.

Z powyższego wynika, że sądy administracyjne rozpoznają skargi na bezczynność organów administracji publicznej, jedynie wtedy, gdy polega ona na: niewydaniu decyzji administracyjnej; niewydaniu postanowienia, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 2 i 3 p.p.s.a.; niewydaniu aktu lub niepodjęciu czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., a także w przypadkach konkretnie określonych w art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a. Przy czym, w przypadku skargi na bezczynność organu przedmiotem kontroli sądowej nie jest określony akt lub czynność organu administracji publicznej lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie w określonym przez prawo terminie.

W niniejszej sprawie nie występuje sytuacja braku wydania jednego z wyżej wskazanych aktów przez organ. Skarżący zarzucają organowi bezczynność w doręczeniu skierowania z dnia 31 marca 2016 r. nr (...) wraz z pouczeniem, wskazując, że umieszczenie syna w placówce było niezgodne z prawem. Skarżący wskazują ponadto, że od wydanego skierowania (decyzji) nie mogli się odwołać.

Sąd podziela prezentowany w orzecznictwie pogląd, że przedmiotowe skierowanie nie stanowi decyzji administracyjnej (zob. w tej materii m.in.: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 9 grudnia 2014 r.; sygn. akt II SA/Bd 1247/14 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 7 marca 2018 r.; sygn. akt IV SA/Po 40/18). W związku z tym do dokumentu tego nie może mieć zastosowania regulacja art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego dotycząca obligatoryjnych elementów decyzji administracyjnej.

Abstrahując od rozważań dotyczących kwalifikacji skierowania w kontekście prawnych form działania organów administracji publicznej istotnym jest wskazanie, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjęto pogląd, iż doręczenie rozstrzygnięcia wydanego przez organ administracji nie mieści się w katalogu spraw podlegających kognicji sądów administracyjnych wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1 - 3 i 4a p.p.s.a. (zob. w tej materii m.in.: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 października 2017 r.; sygn. akt I FSK 1479/17; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 września 2012 r.; sygn. akt I OSK 1788/12) jak i nie stanowi czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (zob. w tej materii: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 lipca 2014 r.; sygn. akt II OSK 1979/14; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 września 2012 r. sygn. akt I OSK 1788/12). Przepis art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. odnosi się bowiem do działań materialno-technicznych organu, wywołujących określone skutki prawne. Tym samym bezczynność organu administracji publicznej w doręczeniu rozstrzygnięcia nie stanowi przypadku określonego w art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.

Doręczenie rozstrzygnięcia wydanego przez organ administracji nie stanowi innych niż określone w pkt 1 - 3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Tym samym bezczynność organu w doręczeniu wydanego rozstrzygnięcia nie stanowi również przypadku określonego w art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a. Przepis art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a. obejmuje bowiem bezczynność lub przewlekłość procesową, a zatem skargi wniesione w tym zakresie wiązać należy tylko z aktami lub czynnościami o charakterze ściśle procesowym - podjętymi w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie - Kodeks postępowania administracyjnego, które są wyłączone z treści art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.

Czynność doręczenia nie przyznaje, nie stwierdza oraz nie uznaje żadnych uprawnień i obowiązków. Doręczenie wywołuje jedynie ten skutek, że od daty doręczenia biegnie dla strony termin do wniesienia określonych środków zaskarżenia. Prawidłowość doręczenia może być oceniana w toku postępowania odwoławczego. Może być też przedmiotem badania przez sąd administracyjny przy ocenie legalności danego aktu. Niewykonanie takiej czynności nie stanowi jednak samodzielnie bezczynności czy przewlekłego prowadzenia postępowania w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a. Nie podlega zatem kontroli sądowej w drodze odrębnej skargi. Skoro doręczenie decyzji jest możliwe po jej wydaniu przez organ, to nie jest możliwe dochodzenie bezczynności w samym tylko doręczeniu decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12 października 2017 r. (sygn. akt II GSK 2645/17) słusznie wskazał, że skuteczność doręczenia decyzji nie może być rozstrzygana w trybie skargi na bezczynność. W przypadku skargi na bezczynność sąd administracyjny nie może bowiem badać treści decyzji ani też analizować czy wydana decyzja spełnia wymogi formalne, w tym dotyczące pouczenia o sposobie jej zaskarżenia.

Reasumując powyższe zapatrywania uznać należy, że skoro opisane wyżej skierowanie nie stanowi decyzji administracyjnej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku nie jest właściwy w sprawie bezczynności Starosty (...) w przedmiocie doręczenia skierowania dotyczącego umieszczenia dziecka w placówce socjalizacyjnej wraz z pouczeniem o środkach zaskarżenia. Skoro zatem złożona przez skarżących skarga nie dotyczyła wykonywania zadań administracji publicznej w formach prawnych poddanych przez ustawodawcę kontroli sądu administracyjnego należało stwierdzić, że skarga ta nie podlega właściwości sądu administracyjnego, co obligowało Sąd do jej odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Zgodnie bowiem z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd zobligowany jest odrzucić skargę jeżeli zainicjowana skargą sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.

Powoływane wyżej orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej https://orzeczenia.nsa.gov.pl.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.