III SA/Po 707/20, Nakaz wypłaty należnego wynagrodzenia za pracę - Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu

Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 3175095

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 21 kwietnia 2021 r. III SA/Po 707/20 Nakaz wypłaty należnego wynagrodzenia za pracę

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Górecka (spr.).

Sędziowie WSA: Mirella Ławniczak Marek Sachajko.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy w (...) z dnia (...) sierpnia 2020 r. nr (...); (...) w przedmiocie nakazu wypłacenia wynagrodzenia za pracę oddala skargę

Uzasadnienie faktyczne

Okręgowy Inspektor Pracy w (...) decyzją z dnia (...) sierpnia 2020 r.,. na podstawie art. 138 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2020.256) i art. 19 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (t.j.: Dz. U. z 2018. 623), po rozpatrzeniu odwołania M. G. prowadzącego działalność gospodarczą Spółka A w N. S., od nakazu z dnia (...) lipca 2020 r., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że ww wyniku kontroli przeprowadzonej w dniach (...).02, (...) i (...).03, (...).04 i (...) oraz (...).06.2020 r. skierowano do pracodawcy nakaz z dnia (...).07.2020 r. zawierający (...) decyzje nakazujące wypłacić pracownikowi A. W. wynagrodzenie:

- za pracę za luty 2020 rok w kwocie (...) zł brutto,

- za czas dyżuru za luty 2020 rok w kwocie (...) zł brutto,

- dodatek za pracę w porze nocnej za luty 2020 rok w kwocie (...) zł brutto,

- pozostałą część należnych świadczeń z tytułu podróży służbowych, w tym diet oraz ryczałtów za noclegi za okres od (...).10.2018 m r. do (...).02.2020 r. w kwocie (...) zł netto.

Od nakazu odwołał się M. G.- pracodawca podnosząc, że organ nie dokonał wszechstronnej oceny materiału dowodowego, oparł Asię na wyjaśnieniach pracownika A. W. pozostającego w konflikcie z pracodawcą tak więc ustalenia są niepełne a interpretacja stronnicza. Strona twierdziła, ze pracownik otrzymał dietę w wysokości (...) zł netto za każdy dzień pracy i na bieżąco otrzymywał wynagrodzenie. Organowi zarzucono też, ze nie przeprowadził dowodów na okoliczność wypłaty należnych świadczeń w postaci przesłuchania w charakterze świadka: rodziców strony i jego szwagra.

Okręgowy Inspektor Pracy rozpatrując wniesione odwołanie wskazał, że obowiązek wypłaty należnych sum z tytułu stosunku pracy wynikał z ustaleń dokonanych w trakcie kontroli przez inspektora w oparciu o dokumenty przedstawione i sporządzone przez pracodawcę. Z rozliczeń podróży służbowych wynikało, ze w okresie od (...).10.2018 r. do (...).02.2020 r. pracownik A. W. nabył prawo do świadczeń z tytułu podróży służbowych, w tym diet oraz ryczałtów za noclegi w łącznej kwocie (...) zł netto. W trakcie kontroli pracodawca nie przedstawił kontrolującemu jakichkolwiek dowodów potwierdzających wypłatę świadczeń z tego tytułu jednocześnie złożył oświadczenie, ze w okresie zatrudnienia pracownika tytułem świadczeń za odbyte podróże służbowe wypłacił ww pracownikowi w formie gotówkowej świadczenia pieniężne w łącznej kwocie (...) zł netto. Organ podał, ze nakazem objęto kwotę będącą różnicą pomiędzy świadczeniami naliczonymi przez pracodawcę kwotą według oświadczenia pracodawcy zapłaconą pracownikowi z tego tytułu. Organ odwoławczy podkreślił, że pracodawca nie wniósł żadnych uwag do protokołu kontroli, który podpisał i w trakcie kontroli nie dostarczył żadnych dokumentów potwierdzających zapłatę całej należności pracownikowi a ustalenia oparto wyłącznie o dokumentacje pzredłoż9ona inspektorowi pracy przez pracodawcę.

Ustosunkowując się do złożonych przez stronę wniosków dowodowych, organ odwoławczy powołując się na przepis art. 23 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o PIP wskazał, że przepis ten określa zakres osób, które mogą być przesłuchiwane przez inspektora pracy.

Strona zaskarżyła ww decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Skargę uzasadniała tym, że organ winien dopuścić dowód z przesłuchania zawnioskowanych przez stronę świadków oraz przesłuchać pracownika A. W. bowiem pomimo braku dokumentów potwierdzających zapłatę wszelkich zobowiązań wobec tego pracownika, strona oświadcza, że nie zalega z żadnymi zobowiązaniami względem A. W. Zobowiązania z tytułu wynagrodzenia: dodatek za pracę w porze nocnej oraz czas dyżuru obecnie skarżący uregulował wobec pracownika A. W.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko i argumentacje wyrażoną w zaskarżonej decyzji.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 z późn. zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2019.2325, dalej "p.p.s.a.") sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie.Przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności zaskarżonej decyzji, a także - z mocy art. 135 p.p.s.a. - decyzji organu pierwszej instancji pod kątem powyższego kryterium wykazała, że akty te nie naruszają prawa uzasadniającym ich uchylenie.

Zgodnie z art. 11 pkt 7 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (t.j.: Dz. U. z 2019. 1251), "w razie stwierdzenia naruszenia przepisów prawa pracy lub przepisów dotyczących legalności zatrudnienia właściwe organy Państwowej Inspekcji Pracy są uprawnione odpowiednio do nakazania pracodawcy wypłaty należnego wynagrodzenia za pracę, a także innego świadczenia przysługującego pracownikowi (...)". Nakaz taki wydawany jest w postępowaniu administracyjnym w formie decyzji administracyjnej, o czym stanowi wprost art. 33 ust. 1 pkt 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy. W związku z tym w postępowaniu poprzedzającym wydanie tego rodzaju decyzji mają odpowiednio zastosowania przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2016 r. poz. 23 z późn. zm. - dalej zwaną "k.p.a."), do czego obliguje też art. 12 omawianej ustawy. "Odpowiednie" stosowanie przepisów k.p.a. w postępowaniu w sprawie wydania nakazu, musi uwzględniać zakres i funkcję przedmiotowej instytucji. Aby mógł być wydany nakaz wypłaty wynagrodzenia, wynagrodzenie to musi być "należne". W utrwalonym już w tym zakresie orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmowane jest jednolicie, że wyrażenie to oznacza, że prawo do wynagrodzenia nie może budzić wątpliwości. Nakaz zapłaty może być wydany wyłącznie wówczas, gdy obowiązek pracodawcy jest bezsporny i wymagalny już w momencie przeprowadzenia kontroli. Inspektor pracy może w konsekwencji nakazać wypłatę należnego wynagrodzenia za pracę, gdy należność ta jest wyliczona, jej wysokość i podstawa są bezsporne, a ponadto nie budzi jakiejkolwiek wątpliwości fakt niewypłacenia powyższej należności. Pojęcie "należne wynagrodzenie" ma charakter obiektywny, niezależny od przekonania samego inspektora pracy. Nie można mówić o "należnym wynagrodzeniu", jeżeli takiej oceny nie podziela pracodawca oraz gdy ocena i kwalifikacja podnoszonych przez niego zdarzeń prawnych może być różna (tak: NSA w wyroku z dnia 4 stycznia 2010 r., I OSK 791/09; wyrok NSA z dnia 13 lipca 2006 r., I OSK 1400/2005; wyrok NSA z dnia 7 lipca 2009 r., I OSK 1194/08). Należy zatem przyjąć, że tylko w sytuacji, gdy ocena zdarzeń jednoznacznie wskazuje w świetle obowiązujących przepisów, że wynagrodzenie przysługuje konkretnemu pracownikowi i nie zostało mu wypłacone, inspektor pracy może skorzystać z uprawnień przewidzianych w powołanym art. 11 pkt 7. Natomiast, gdy wynagrodzenie budzi kontrowersje, w szczególności na tle zgłoszonych okoliczności, które strony stosunku pracy interpretują odmiennie albo jedna ze stron w ogóle zaprzecza ich wystąpieniu, jedynym organem kompetentnym do weryfikacji spornych roszczeń ze stosunku pracy jest sąd pracy. Jak podkreślono w orzecznictwie, art. 11 pkt 7 ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy nie stanowi przepisu szczególnego (o którym mowa w art. 2 § 3 k.p.c.), na podstawie którego byłaby wyłączona kompetencja sądów powszechnych do rozstrzygania sporów ze stosunku pracy (wyrok NSA z dnia 4 stycznia 2010 r., I OSK 791/09). O ile sądy powszechne są kompetentne w zakresie rozstrzygania ewentualnych roszczeń z tego zakresu, to cel powołania Państwowej Inspekcji Pracy oraz zadania jej organów są zupełnie odrębne. Państwowa Inspekcja Pracy powołana jest tylko do sprawowania nadzoru i kontroli przestrzegania prawa pracy. Nie może wkraczać w zakres kompetencji zastrzeżonych przez ustawodawcę na rzecz sądów powszechnych - sądów pracy. Ingerencja inspektora pracy w postaci wydania nakazu wypłaty należnego wynagrodzenia może zatem dotyczyć tylko sytuacji niespornych. W związku z tym działania inspektora pracy powinny zmierzać jedynie do ustalenia, czy pracodawca rzeczywiście w sposób oczywiście bezpodstawny wstrzymuje wypłatę należnego wynagrodzenia.

Dodać jednocześnie należy, że o sytuacji sporu można by mówić w przypadku jednoczesnego zainicjowania przez stronę stosunku pracy procesu sądowego o wypłatę wynagrodzenia, bądź w przypadku kwestionowania przez pracodawcę w toku postępowania administracyjnego twierdzeń organu w przedmiocie wydania nakazu. Istotne jest przy tym, czy pracodawca i w którym momencie i wobec jakiego podmiotu kwestionuje podstawę prawną i wysokość należnego świadczenia. Nie jest wystarczającym dla przyjęcia "sporności" wynagrodzenia odmienny niż wyrażony w decyzji pogląd w kwestii "należności wynagrodzenia", zwłaszcza, gdy z akt administracyjnych nie wynika, by między stronami stosunku pracy spór tego rodzaju zaistniał. Tylko gdy istnieje spór między pracownikiem a pracodawcą co do wysokości, okresu czy tytułu wypłaty wydanie nakazu płatniczego nie jest uzasadnione (por. cyt. wyrok NSA z 4 stycznia 2010 r. I OSK 791/09).

Zdaniem Sądu, w rozpoznawanej sprawie, obowiązek strony skarżącej jako pracodawcy wypłaty wynagrodzenia jest bezsporny i był wymagalny już w momencie przeprowadzenia kontroli. Z protokołu kontroli wynika bowiem, że A. W. był zatrudniony przez skarżącego na umowę o pracę od dnia (...).10. 2018 r. do dnia (...).02.2020 r. na stanowisku kierowcy. Kontrolą objęto ewidencję pracy, listy płac, potwierdzenia przelewów i rozliczenia podróży służbowych pracownika A. W. za okres jego zatrudnienia u skarżącego a także wzięto pod uwagę złożone przez skarżącego-pracodawcę oświadczenie. Ustalono, że skarżący - pracodawca nie wypłacił pracownikowi A. W. świadczenia ze stosunku pracy za miesiąc luty:

- z tytułu wynagrodzenia za pracę w kwocie (...) zł brutto,

- z tytułu wynagrodzenia za czas dyżuru w kwocie (...) zł brutto

- z tytułu dodatku za pracę w porze nocnej w kwocie (...) zł brutto a nadto kwotę (...) zł netto jako pozostałą część należnych świadczeń z tytułu podróży służbowych, w tym diet oraz ryczałtów za noclegi za okres od (...).10.2018 r. do (...).02.2020 r.

Powyższe znalazło swój wyraz w protokole kontroli i dołączonych do niego dokumentów. Protokół ten został podpisany przez skarżącego, który pomimo pouczenia o prawie do zgłoszenia przed podpisaniem protokołu kontroli, umotywowanych zastrzeżeń do ustaleń w protokole zawartych, nie skorzystał z tego uprawnienia tym samym podpisał protokół bez zastrzeżeń.

Uwagi kontrolne zawarte w protokole kontroli zostały sporządzone w oparciu o dokumenty dostarczone przez skarżącego (okoliczność niekwestionowana). Na podstawie dokumentów dostarczonych przez pracodawcę inspektor dokonał analizy czasu pracy z uwzględnieniem przepisów o czasie prowadzenia przez kierowcę pojazdu, czasie odebrania przez kierującego odpoczynku i wymaganej przerwy w prowadzeniu pojazdu. W ten sposób inspektor określił czas pracy dla kierowcy A. W., czas pracy w porze nocnej i czas dyżuru. Skarżący w skardze potwierdził, że "wcześniej nie uregulował wobec A. W. wynagrodzenia z tytułu dodatku w porze nocnej oraz za czas dyżuru " ale obecnie już tak.

Tak więc skarżący nie kwestionował, że wyliczone przez inspektora zobowiązanie z ww tytułu istniało wobec pracownika co oznacza, że było ono bezsporne. Skarżący w odwołaniu i w skardze potwierdzał, okoliczność nie przedstawienia dokumentów, z których wynikałoby, że uregulował względem A. W. wszystkie zobowiązania. Skarżący zarówno w odwołaniu jak i w skardze w żadnym miejscu nie twierdzi, że wszystkie należności z tytułu podróży służbowych ww pracownikowi zapłacił. Natomiast z dokumentów przedłożonych przez pracodawcę inspektorowi wynikają okresy przebywania przez ww pracownika w podróży służbowej, wyliczenia kwot z tego tytułu przysługujących oraz zestawienie dokumentów potwierdzających wypłatę przez skarżącego świadczeń z tytułu podróży służbowych na rzecz ww pracownika. Skarżący przez czas prowadzonego postępowania nie zakwestionował prawa pracownika do świadczenia z tytułu podróży służbowych jak i wysokości tego świadczenia, w tym wyliczonych przez inspektora diet oraz ryczałtów za noclegi. Skarżący jedynie zawarł na dokumencie "A. W.- wypłata w gotówce" stanowiącym załącznik do protokołu kontroli oświadczenie, że wypłacił pieniądze do rąk własnych. Słusznie zatem organ uznał, że nakazem zapłaty objęto różnicę pomiędzy wypłaconą przez skarżącego pracownikowi należnością z tytułu podróży służbowych, w tym diet a należnością wyliczoną przez inspektora w oparciu o dostarczone przez skarżącego dokumenty i w oparciu o złożone przez skarżacego podczas kontroli oświadczenia.

W takiej sytuacji Inspektor Pracy mógł skorzystać z kompetencji wynikającej z art. 11 pkt 7 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy i skorzystał z niej prawidłowo.

Z powyższych powodów skargę, jako nieuzasadnioną, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało oddalić.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.