Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1310692

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie
z dnia 4 kwietnia 2013 r.
III SA/Lu 858/12
Przyznanie policjantowi zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby jako czynność materialno-techniczna podlegająca zaskarżeniu do sądu administracyjnego.

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Marcinowski.

Sędziowie WSA: Jerzy Drwal (sprawozdawca), Ewa Ibrom.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 21 marca 2013 r. sprawy ze skargi M. E. na decyzję L. Komendanta Wojewódzkiego Policji w L. z dnia (...) października 2012 r. nr (...) w przedmiocie odmowy prawa i zwrotu kosztów dojazdu z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz decyzji Komendanta Powiatowego Policji w Ł. z dnia (...) września 2012 r. nr (...).

Uzasadnienie faktyczne

Zaskarżoną decyzją z dnia (...) października 2012 r., Nr (...) L. Komendant Wojewódzki Policji w L., po rozpatrzeniu odwołania M. E., utrzymał w mocy decyzję Komendanta Powiatowego P. w Ł. z dnia (...) września 2012 r., nr (...) o odmowie zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby za miesiące listopad i grudzień 2011 r. oraz styczeń, luty, marzec, kwiecień, maj i czerwiec 2012 r.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że M. E. w dniu (...) sierpnia 2012 r. złożył w Komendzie Powiatowej Policji w Ł. wnioski o zwrot kosztów dojazdu z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby (R. - Ł.) za okres listopad - grudzień 2011 r. i styczeń - lipiec 2012 r.

Wniosek za lipiec 2012 r. został rozpatrzony pozytywnie.

Decyzją z dnia (...) września 2012 r. Komendant Powiatowy Policji w Ł. odmówił skarżącemu przyznania zwrotu kosztów dojazdu z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby w pozostałym okresie z uwagi na to, że rozliczenie zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby jest dokonywane w okresie miesięcznym. Organ pierwszej instancji podniósł również, że przepisy dotyczące przedawnienia roszczeń policjantów, w tym art. 107 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 z późn. zm.), dalej: ustawa o Policji, nie mają zastosowania w niniejszej sprawie.

Skarżący w odwołaniu od powyższej decyzji Komendanta Miejskiego Policji powołując się na art. 93 ust. 1 ustawy o Policji, ponownie wniósł o zwrot kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby. Skarżący zakwestionował zasadność rozstrzygnięcia kwestii odmowy zwrotu kosztów dojazdu w formie decyzji administracyjnej.

Organ odwoławczy podniósł, że na mocy art. 93 ustawy o Policji policjantowi przysługuje zwrot kosztów dojazdu z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby. Zdaniem organu odwoławczego, prawo do zwrotu kosztów dojazdu powstaje w przypadku złożenia na bieżąco, w każdym miesiącu stosownego wniosku. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, organ stwierdził, że decyzje administracyjne w sprawie zwrotu kosztów dojazdu do służby mają charakter konstytutywny, co powoduje, że prawo do zwrotu kosztów dojazdu nie może powstać za okres obejmujący miesiące wsteczne.

Organ odwoławczy podzielił pogląd organu pierwszej instancji, że w niniejszej sprawie nie ma zastosowania art. 107 ustawy o Policji. Organ wyjaśnił, że w ustawie o Policji kwestia przedawnienia roszczeń zawarta jest tylko w jednym rozdziale. Przepis art. 107 ustawy zawarty w rozdziale 9 "Uposażenie i inne świadczenia pieniężne policjantów" nie dotyczy spraw zawartych w rozdziale 8 ustawy o Policji "mieszkania funkcjonariuszy Policji". Skoro art. 93 ustawy o Policji znajduje się w rozdziale 8, to brak jest możliwości zastosowania art. 107 ustawy.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie M. E. wniósł o uchylenie decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w L. oraz decyzji organu pierwszej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że sprawa dotycząca kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby nie podlega rozstrzygnięciu w formie decyzji administracyjnej. Powołując się na orzeczenia sądów administracyjnych stwierdził, że z art. 97 ust. 5 ustawy o Policji nie wynika, aby sprawy określone w art. 93 ustawy o Policji były załatwiane w formie decyzji administracyjnej.

W odpowiedzi na skargę L. Wojewódzki Komendant Policji wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasową argumentację.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny Lublinie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), dalej: p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to obowiązek sądu wzięcia z urzędu pod uwagę stwierdzonych naruszeń prawa, które nie zostały podniesione w skardze, zwłaszcza gdy ich charakter skutkuje nieważnością zaskarżonej decyzji. W niniejszej sprawie decyzje organów obu instancji wydane zostały bez podstawy prawnej, a to skutkuje ich nieważnością, stosownie do art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w L. z dnia (...) października 2012 r. utrzymująca w mocy decyzję Komendanta Powiatowego Policji w Ł. z dnia (...) września 2012 r. o odmowie zwrotu M. E. kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby za listopad - grudzień 2011 r. oraz styczeń, luty, marzec, kwiecień, maj i czerwiec 2012 r.

Powyższa decyzja została wydana na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy o Policji, zgodnie z którym policjantowi, który zajmuje lokal mieszkalny w miejscowości pobliskiej pełnienia służby przysługuje zwrot kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby w wysokości ceny biletów za przejazd koleją lub autobusem.

Stosownie do art. 97 ust. 5 ustawy o Policji przydział i opróżnianie mieszkań oraz załatwianie spraw, o których mowa w art. 91, 92, 94 i 95 ust. 2-4 następuje w formie decyzji administracyjnej.

Analiza powołanych przepisów prowadzi do wniosku, że sprawa zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy o Policji nie podlega rozstrzygnięciu w formie decyzji administracyjnej.

Powyższe wynika wprost z art. 97 ust. 5 ustawy o Policji, ponieważ w przepisie tym ustawodawca nie przewidział formy decyzji administracyjnej do załatwiania spraw, o których mowa w art. 93 ust. 1 ustawy o Policji. Za takim stanowiskiem przemawia również treść art. 93 ust. 1, zgodnie z którym każdy policjant, który zajmuje lokal mieszkalny w miejscowości pobliskiej miejsca pełnienia służby, z mocy prawa jest uprawniony do otrzymania zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby w wysokości ceny biletów za przejazd koleją lub autobusem. W przepisie tym posłużono się zwrotem "przysługuje", który wskazuje na powstanie uprawnień bezpośrednio z mocy ustawy. Skoro uprawnienie do zwrotu kosztów dojazdu powstaje bezpośrednio z mocy ustawy to nie zachodzi konieczność konkretyzacji normy prawnej przez organ administracji publicznej, co oznacza, że kwestia zwrotu przedmiotowych kosztów nie jest rozstrzygana w drodze decyzji administracyjnej.

Realizacja obowiązku przez właściwego Komendanta Policji, będącego organem administracji publicznej, następuje w drodze czynności materialno-technicznej, polegającej na wypłacie bądź odmowie wypłaty stosownej kwoty pieniężnej tytułem zwrotu kosztów dojazdu. Czynność ta jest czynnością zaskarżalną do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (vide wyroki WSA w Rzeszowie: z dnia 14 października 2011 r., sygn. akt II SA/Rz 401, z dnia 29 września 2011 r., sygn. akt II SA/Rz 555/11, z dnia 2 sierpnia 2011 r., sygn. akt II SA/Rz 554/11, z dnia 13 lipca 2011 r., sygn. akt II SA/Rz 400/11; wyrok WSA w Łodzi z dnia 16 lutego 2011 r., sygn. akt III SA/Łd 25/11; wyrok WSA w Łodzi z dnia 13 października 2010 r., sygn. akt III SA/Łd 433/10).

Mając powyższe na względzie stwierdzić należy, że właściwy organ Policji powinien rozpatrzyć wniosek skarżącego jako dotyczący uprawnień wynikających z przepisów prawa i podjąć stosową czynność z zakresu administracji publicznej.

Na marginesie podnieść należy, że powołane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego - wyrok z dnia 24 marca 2010 r., sygn. akt I OSK 1576/09 oraz wyrok z dnia 14 lipca 2011 r., sygn. akt I OSK 450/11 - zostały wydane w innym stanie faktycznym i prawnym i nie miały zastosowania w niniejszej sprawie. Przedmiotem postępowania w sprawie o sygnaturze akt I OSK 1576/09 był równoważnik pieniężny za remont lokalu mieszkalnego, o którym mowa w art. 91 ust. 1 ustawy o Policji, natomiast w sprawie sygnaturze akt I OSK 450/11 - równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego przysługujący na podstawie art. 92 ust. 1 ustawy o Policji.

Z tych przyczyn, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 i art. 135 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.