III SA/Kr 714/18 - Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie

Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2579994

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 30 października 2018 r. III SA/Kr 714/18

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Krystyna Kutzner (spr.).

Sędziowie WSA: Renata Czeluśniak Maria Zawadzka.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 października 2018 r. sprawy ze skarg P. K. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 17 maja 2018 r. nr (...) z dnia 17 maja 2018 r. nr (...) z dnia 17 maja 2018 r. nr (...) w przedmiocie zasiłku celowego

I.

skargi oddala,

II.

przyznaje od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na rzecz adwokata M. J. Kancelaria Adwokacka ul. (...) w K kwotę 720,00 (siedemset dwadzieścia) złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, podwyższoną o stawkę podatku od towarów i usług obowiązującą dla tego rodzaju czynności w dniu orzekania.

Uzasadnienie faktyczne

Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 7, art. 8 ust. 1 pkt 1, art. 39 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. 2017.1769) oraz art. 138 § 1 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2017.1257), decyzjami z dnia 17 maja 2018 r.:

1.

nr (...) utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia (...) 2018 r. nr (...), orzekającą o odmowie przyznania P. K. - dalej skarżący, zasiłku celowego na zakup żywności za miesiąc grudzień;

2.

nr (...) utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia (...) 2018 r. nr (...) orzekającą o odmowie przyznania skarżącemu zasiłku celowego na pokrycie kosztów leczenia stomatologicznego;

3.

nr (...) utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia (...) 2018 r. nr (...) orzekającą o odmowie przyznania skarżącemu zasiłku celowego na pokrycie kosztów zakupu ciśnieniomierza.

Powyższe decyzje zostały wydane w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny ustalony przez organy:

Wnioskami z dnia 29 grudnia 2017 r., 4 stycznia 2018 r. i 18 stycznia 2018 r. skarżący zwrócił się do Ośrodka Pomocy Społecznej o przyznanie pomocy społecznej w formie zasiłku celowego na zakup żywności, na usługę dentystyczną oraz na zakup ciśnieniomierza.

Organ I instancji ustalił, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe i spełnia kryterium dochodowe uprawniające go do świadczenia z pomocy społecznej, jednak odmówił mu przyznania wnioskowanych świadczeń.

Odmawiając przyznania zasiłku celowego na zakup żywności za miesiąc grudzień organ podniósł, że w grudniu 2017 r. w dniach od 8 do 29 skarżący przebywał w sanatorium, gdzie miał zapewnione całodobowe wyżywienie i w związku z tym zasiłek na ten cel nie przysługuje.

Z kolei odmawiając przyznania zasiłku celowego na pokrycie kosztów leczenia stomatologicznego organ stwierdził, że leczenie zachowawcze zębów jest możliwe w ramach Narodowego Funduszu Zdrowia. Organ I instancji wskazał, że stosownie do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 6 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych w zakresie leczenia stomatologicznego (Dz. U. 2017.193) - świadczeniami gwarantowanymi objęte jest leczenie próchnicy i wypełnianie ubytków kompozytem chemoutwardzalnym lub w przypadku dużych ubytków - wypełnianie amalgatowe. Przyznanie zasiłku na leczenie ponadstandardowe musi być uzasadnione wyraźnymi wskazaniami lekarskimi, a skarżący nie przedstawił dowodu na to, iż wypełnienie zębów materiałem światłoutwardzalnym w jego przypadków wynika ze wskazań medycznych.

Odnośnie zasiłku celowego na zakup ciśnieniomierza organ stwierdził, że skarżący wprawdzie choruje na nadciśnienie tętnicze samoistne, jednak z przedłożonego zaświadczenia lekarskiego nie wynika potrzeba częstego dokonywania pomiaru ciśnienia z uwagi na stan zdrowia. Pomiaru ciśnienia tętniczego można dokonać bezpłatnie zarówno w aptekach, jak i w placówkach służby zdrowia.

Skarżący nie zgodził się z argumentacją organu i złożył odwołania od powyższych decyzji.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymując w mocy zaskarżone decyzje podzieliło stanowisko organu I instancji przedstawione w uzasadnieniu tych decyzji.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że decyzje w sprawie zasiłku celowego zapadają w ramach tzw. uznania administracyjnego co oznacza, że organ nie ma obowiązku każdorazowo uwzględniać żądania strony w zakresie zgłaszanych przez nią potrzeb. Faktem jest, że odmowa przyznania świadczenia nie może być dowolna, ale musi mieć oparcie w realiach rozpoznawanej sprawy.

W ocenie Kolegium, organ I instancji zasadnie uznał, że skarżący spełnia ustawowe przesłanki do przyznania mu świadczeń z pomocy społecznej i jest tą pomocą objęty. Skarżący otrzymał zasiłki celowe na zaspokojenie niezbędnych potrzeb bytowych m.in. na zakup żywności, leków, obuwia, uregulowania należności za wodę, czy energię elektryczną. Organ podkreślił, że nie jest zadaniem pomocy społecznej zaspakajanie wszelkich potrzeb życiowych (bytowych) osób korzystających ze świadczeń z pomocy społecznej, ani też przejęcie w całości utrzymania tych osób, ale zadaniem pomocy społecznej jest pomoc w zaspakajaniu niezbędnych potrzeb bytowych, których osoba korzystająca z pomocy społecznej nie jest w stanie zaspokoić przy wykorzystaniu własnych środków i możliwości.

Odnosząc się do poszczególnych decyzji organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji zasadnie odmówił przyznania zasiłku celowego na zakup żywności za miesiąc grudzień 2017 r., gdyż większą część miesiąca grudnia 2017 r. skarżący spędził w sanatorium, gdzie miał zapewnione całodobowe wyżywienie.

Z akt administracyjnych wynika, że skarżący płaci córce dobrowolnie alimenty w kwocie 600 zł miesięcznie oraz dodatkowo w grudniu 2017 r. przekazał jej kwotę 300 zł na pokrycie kosztów leczenia. W ocenie organu odwoławczego, skarżący nie może przyjmować na siebie zobowiązań znacznie przekraczających jego możliwości finansowe, a następnie żądać od organów pomocy społecznej przyznawania zasiłków celowych na zaspokojenie wszelkich potrzeb życiowych.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło również, że wprawdzie leczenie zębów należy zaliczyć do niezbędnych potrzeb życiowych człowieka, niemniej jednak skarżącemu jako osobie objętej ubezpieczeniem zdrowotnym leczenie próchnicy i wypełnienie ubytków przysługuje bezpłatnie w ramach gwarantowanych świadczeń z zakresu leczenia stomatologicznego. Stosownie do § 4 ust. 2 cyt. rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia stomatologicznego - osobom niepełnosprawnym w stopniu umiarkowanym i znacznym, które ukończyły 18 rok życia, jeżeli wynika to ze wskazań medycznych, przysługują znieczulenie ogólne i kompozytowe materiały światłoutwardzalne do wypełnień. W związku z powyższym skarżący jako osoba niepełnosprawna, ma zapewnione bezpłatnie wypełnianie ubytków materiałami światloutwardzalnymi. Skoro w przypadku skarżącego uprawnienie to mu nie przysługiwało, to znaczy, iż nie było wskazań medycznych do zastosowania materiałów światłoutwardzalnych do wypełnienia ubytków w jego uzębieniu.

Odnośnie zasiłku celowego na zakup ciśnieniomierza, organ odwoławczy nie neguje, iż leczenie nadciśnienia tętniczego wymaga systematycznej kontroli ciśnienia i zażywania leków przepisanych przez lekarza prowadzącego. Niemniej jednak kontrola ciśnienia jest możliwa - jak słusznie zauważył organ I instancji - bezpłatnie zarówno w aptekach, jak i placówkach służby zdrowia. Natomiast zakup ciśnieniomierza należałoby uznać za niezbędną potrzebę życiową i rozważyć w związku z tym przyznanie zasiłku z pomocy społecznej przeznaczonego na ten cel w przypadku ustalenia, że osoba korzystająca z pomocy społecznej nie ma możliwości ze względu na stan zdrowia dokonywania kontroli ciśnienia w aptece, czy też placówce służby zdrowia, względnie korzystanie z takiej formy kontroli ciśnienia byłoby dla tej osoby nadmiernie uciążliwe, a ze wskazań lekarskich wynika, iż pomiar ciśnienia tętniczego winien być wykonywany codziennie lub kilkakrotnie w ciągu tygodnia. Skarżący przedstawił zaświadczenie lekarskie, iż choruje na nadciśnienie tętnicze samoistne, ale z zaświadczenia tego istotnie nie wynika potrzeba codziennej lub kilkakrotnej w ciągu tygodnia kontroli ciśnienia. Z tego też względu w chwili obecnej zakupu ciśnieniomierza nie można uznać za niezbędną potrzebę życiową, która winna być zaspokojona ze środków pomocy społecznej.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie wykluczyło, że w przypadku wyraźnego zalecenia przez lekarza prowadzącego skarżącego codziennej stałej kontroli ciśnienia, zakup ciśnieniomierza może okazać się niezbędną potrzebą życiową i wówczas zasadnym stanie się rozważenie przez organ I instancji przyznania zasiłku na ten cel.

Na powyższe decyzje wpłynęły skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjne w Krakowie, w których skarżący wyraził swoje niezadowolenie z treści ww. decyzji. W ocenie skarżącego, organ miał obowiązek przyznać mu zasiłek celowy na zakup żywności niezależnie od tego, czy przebywał w sanatorium, czy też nie.

Odnosząc się do decyzji dotyczącej odmowy przyznania zasiłku celowego na pokrycie kosztów leczenia stomatologicznego podniósł, że na leczenie zębów wydał 3000 zł, które pożyczył. Wskazał, że plomby "amalgantowe" spowodowały w jego organizmie powikłania zdrowotne.

Decyzja dotycząca odmowy przyznania zasiłku celowego na pokrycie zakupu ciśnieniomierza, zdaniem skarżącego jest nieprawidłowa, gdyż z uwagi na skoki ciśnienia musi mierzyć ciśnienie, by wiedzieć czy ma zażyć leki.

W odpowiedzi na skargi Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o ich oddalenie i podtrzymało dotychczasowe stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonych decyzji.

W piśmie procesowym z dnia 28 września 2018 r. (data prezenty) ustanowiony dla skarżącego pełnomocnik z urzędu zarzucił zaskarżonym decyzjom naruszenie przepisów art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. i art. 138 § 1 k.p.a. mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to poprzez przekroczenie granic uznania administracyjnego bez rozważenia całokształtu okoliczności sprawy i utrzymanie w mocy decyzji uznaniowych organu I instancji.

Zakup żywności jest niezbędnym elementem życia człowieka. Nie ma znaczenia fakt pobytu skarżącego w sanatorium, gdyż zasiłek należy wypłacać co do zasady za cały miesiąc zawsze, kiedy jest spełnione kryterium dochodowe.

Organy orzekające w niniejszej sprawie, zdaniem pełnomocnika dokonały błędnej wykładni powołanych przepisów rozporządzenia ministra Zdrowia z dnia 6 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia stomatologicznego skutkującej odmową przyznania zasiłku celowego ze względu na możliwości refundacji. Świadczenie stomatologiczne potrzebne skarżącemu, jako świadczenie nierefundowane i zagrażające jego zdrowiu stanowi niezbędną potrzebą życiową i podlega pod pomoc społeczną.

Z kolei zakup ciśnieniomierza stanowi niezbędną potrzebę życiową, podlega pod pomoc społeczną i mieści się w w granicach stosownego zasiłku celowego w rozumieniu art. 39 ust. 1-2 ww. ustawy o pomocy społecznej.

Mając powyższe zarzuty na uwadze, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonych decyzji i poprzedzających je decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2016.1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność zaskarżonej decyzji z przepisami prawa materialnego i procesowego, nie zaś według kryterium słuszności, czy celowości.

Mając na uwadze wskazane powyżej kryterium legalności, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdza, że skargi nie zasługują na uwzględnienie, gdyż zaskarżone decyzje nie naruszają prawa.

Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięć administracyjnych podjętych w niniejszej sprawie stanowią przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j.Dz. U. 2017.1769), zwanej dalej ustawą o pomocy społecznej. Zasady ogólne wskazanej ustawy wyrażone w art. 2 ust. 1 i art. 3 stanowią, że świadczenia z pomocy społecznej mają na celu umożliwienie przezwyciężania trudnych sytuacji życiowych, których osoby ubiegające się o pomoc nie są w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości oraz wspieranie osób i rodzin w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwiania im życia w warunkach odpowiadających godności człowieka. Rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy, a potrzeby osób i rodzin wnioskujących o pomoc powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej.

Jak wynika z powyższych przepisów, pomoc społeczna jest instytucją stosowaną wyjątkowo w sytuacjach, w których obywatel nie jest w stanie sam podołać okolicznościom życiowym. Pomoc ta przyznawana jest w różnej formie i zakresie, a przyznanie jej uzależnione jest od spełnienia określonych przez ustawodawcę warunków.

Kwestionowane w niniejszej sprawie decyzje organów obu instancji zostały wydane m.in. na podstawie art. 39 ust. 1 i 2 ww. ustawy. Decyzje te rozstrzygały wnioski skarżącego o przyznanie mu pomocy finansowej poprzez przyznanie zasiłków celowych z przeznaczeniem na zakup żywności na miesiąc grudzień 2017 r., na pokrycie kosztów leczenia stomatologicznego i na zakup ciśnieniomierza.

Zgodnie z art. 39 ustawy o pomocy społecznej w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu.

Zasiłek celowy nie jest świadczeniem obligatoryjnym, które organ administracji publicznej musi przyznać, gdy wnioskodawca spełnia określone ustawą kryteria, lecz ma charakter fakultatywny. Jest to bowiem świadczenie, które może lecz nie musi zostać przyznane przez organ administracyjny osobie, która spełnia kryterium dochodowe. Uznaniowy charakter decyzji w przedmiocie zasiłku celowego powoduje, że nawet w przypadku spełnienia wszystkich ustawowych przesłanek organ pomocy społecznej może orzec o odmowie jego przyznania, bądź przyznać go w wysokości, jaką organ uzna za zasadną. Rozstrzyganie w ramach uznania administracyjnego wymaga od organu poczynienia ustaleń na podstawie całokształtu materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), który to materiał dowodowy powinien być zgromadzony i zbadany w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.). Organ orzekający w granicach uznania powinien również podjąć wszelkie kroki niezbędne dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, by załatwić sprawę z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli (art. 7 k.p.a.) poprzez wydanie decyzji o przekonującej treści (art. 11 k.p.a.). Obowiązkiem organu administracji jest więc wyjaśnienie stronie zasadności przesłanek rozstrzygnięcia, czyli wytłumaczenie dlaczego organ dany przepis zastosował do konkretnych ustaleń faktycznych, co powinno znaleźć odzwierciedlenie w prawidłowo sporządzonym uzasadnieniu faktycznym i prawnym podjętego rozstrzygnięcia.

Podkreślić należy, że sądowa kontrola uznania administracyjnego ograniczona jest wyłącznie do oceny tego, czy w sprawie zachodzą warunki materialnoprawne, uzasadniające skorzystanie przez organ administracji z przysługujących mu uprawnień oraz czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z zachowaniem przepisów procedury administracyjnej (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 7 marca 2018 r. sygn. akt II SA/Sz 1406/17).

"Wsparcie organu pomocy społecznej nie może stanowić sposobu na wyrównanie wszystkich niedostatków, nawet o charakterze elementarnym. Pomoc społeczna przysługuje dopiero wówczas, gdy osoba, mimo wykorzystania wszystkich swoich możliwości poprawy swej sytuacji, nadal pozostaje w niedostatku uniemożliwiającym zaspokajanie potrzeb o charakterze elementarnym. Środki pieniężne z tej pomocy mogą być przeznaczone tylko na zaspokojenie, i to w niepełnym zakresie, niezbędnych potrzeb bytowych, o jakich mowa w art. 39 u.p.s. (...)". (tak WSA w Szczecinie w wyroku z dnia 24 maja 2017 r., sygn. akt II SA/Sz 355/17; LEX nr 2309972).

Jak wynika z przeprowadzonego w niniejszej sprawie postępowania, skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo, a uzyskiwany przez niego dochód nie przekracza ustawowego kryterium uprawniającego do ubiegania się o przyznanie zasiłku celowego w rozumieniu art. 39 ustawy. Skarżący ma kłopoty zdrowotne, cierpi na choroby przewlekłe, wymagające stałej opieki medycznej; jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym.

Z akt administracyjnych niniejszej sprawy jednoznacznie wynika, że organ pomocy społecznej nie jest obojętny wobec trudnej sytuacji życiowej skarżącego i przyznaje skarżącemu określone zasiłki celowe na żywność, na zakup obuwia, na opłaty za wodę i energię elektryczną, na leki.

Niemniej jednak, w odniesieniu do wniosków skarżącego o przyznanie pomocy społecznej z przeznaczeniem na zakup żywności na miesiąc grudzień 2017 r., na pokrycie kosztów niestandardowego leczenia stomatologicznego i na zakup ciśnieniomierza, organy administracyjne obu instancji słusznie uznały, że w przypadku skarżącego wnioskowane świadczenia nie mogły być przyznane.

Fakt pobytu w sanatorium przez znaczną część miesiąca grudnia 2017 r. nie uzasadniał przyznania zasiłku na zakup żywności, skoro w sanatorium zapewnione było całodzienne wyżywienie. Z kolei jeśli chodzi o zasiłek na pokrycie kosztów leczenia stomatologicznego ponadstandardowego, to skarżący nie spełnił przesłanki dotyczącej udokumentowanych wskazań zdrowotnych do otrzymania tego rodzaju świadczeń. Zakup ciśnieniomierza również nie mógł stanowić niezbędnej potrzeby życiowej, bo skarżący nie udokumentował stosownym zaświadczeniem lekarskim, że pomiar ciśnienia musi być wykonywany kilkakrotnie w ciągu doby. Organ odwoławczy pouczył skarżącego, że w przypadku przedstawienia zaświadczenia lekarskiego stwierdzającego potrzebę/konieczność dokonywania częstych pomiarów ciśnienia w ciągu doby, to skarżący będzie mógł otrzymać zasiłek celowy na ten cel.

Zatem w odniesieniu do zasiłku celowego na p[okrycie kosztów leczenia stomatologicznego i do zakupu ciśnieniomierza, skarżący nie wykazał stosownymi zaświadczeniami lekarskimi, że zasiłki te dotyczą niezbędnej potrzeby życiowej ze względu na wskazania zdrowotne.

Trudno nie zgodzić się ze stanowiskiem organu, że rozpatrując wioski skarżącego organy te musiały dokonać oceny, czy zgłaszane potrzeby mieszczą się w pojęciu "niezbędnych potrzeb życiowych", czego skarżący nie wykazał w niniejszym postępowaniu, ale co nie przekreśla możliwość otrzymania tych zasiłków w przyszłości, bo przedłożeniu organom stosownych zaświadczeń lekarskich.

Jak wcześniej podniesiono, decyzje wydawane w tym zakresie są decyzjami uznaniowymi; sąd nie jest uprawniony do przyznania określonych świadczeń. To organ pomocy społecznej, a nie Sąd, decyduję o tym komu i w jakiej wysokości świadczenie może być przyznane biorąc pod z jednej strony ilość środków finansowych, którymi dysponuje organ, a z drugiej strony - ilość podopiecznych i zakres koniecznej pomocy udzielanej tym osobom. Uznanie administracyjne obejmuje również prawo organu do oceny hierarchii zgłaszanych potrzeb, które należy rozeznać w kontekście ogólnej liczby osób ubiegających się o pomoc oraz zgłoszonych przez nich żądań (wyrok NSA z dnia 10 grudnia 2015 r. I OSK 243/15).

W związku z powyższym należy stwierdzić, że organy orzekające w niniejszej sprawie wnikliwie, wszechstronnie i rzetelnie rozpatrzyły stan faktyczny sprawy oraz szczegółowo wyjaśniły motywy, jakimi się kierowały przy wydawaniu zaskarżonych decyzji.

Nie znajdując podstaw do uznania, że zaskarżone decyzje naruszają przepisy prawa materialnego lub zasady postępowania administracyjnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, należało orzec jak w sentencji.

Mając powyższe na uwadze, Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

W niniejszej sprawie skarżący korzystał z ustawowego zwolnienia od ponoszenia kosztów sądowych. Biorącemu udział w sprawie pełnomocnikowi z urzędu przyznano wynagrodzenie tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c w zw. z § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. 2016.1714).

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.