Orzeczenia sądów
Opublikowano: www.nsa.gov.pl

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie
z dnia 3 października 2006 r.
III SA/Kr 256/04

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Krystyna Kutzner spr.

Sędziowie WSA: Elżbieta Kremer Tadeusz Wołek.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 września 2006 r. sprawy ze skarg (...) S.A. w (...) na decyzje Dyrektora Izby Celnej w (...) z dnia 20 lutego 2004 r. Nr (...) z dnia 16 czerwca 2004 r. Nr (...) w przedmiocie opłaty manipulacyjnej i długu celnego

1.

uchyla zaskarżone decyzje oraz poprzedzające je decyzje organu pierwszej instancji,

2.

określa, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane, 3 zasądza od Dyrektora Izby Celnej w (...) na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie (...) zł ((...) złotych).

Uzasadnienie faktyczne

W dniu (...).2003 r. skarżąca (...) S.A. w (...) zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym towar w postaci benzyny bezołowiowej (...) w ilości (...) litrów ((...) kg) według dokumentu SAD nr (...). Towar przewożony był w jednym wagonie cysternie i został zaklasyfikowany do kodu PCN 2710 11 49 0 ze stawką celną 0%.

Po przyjęciu zgłoszenia celnego organ celny przystąpił do jego weryfikacji polegającej na ustaleniu ilości towaru. Na stacji PKP (...) dokonano przeważenia cysterny na wadze elektronicznej ustalając w ten sposób wagę brutto towaru, a następnie odjęto od tej wagi wagę sprawdzoną tj. ustaloną przez eksportera przed załadunkiem.W wyniku tych czynności stwierdzono nadwyżkę towaru w ilości (...) kg.Czynność ważenia została udokumentowane kwitem wagowym.

Naczelnik Urzędu Celnego w (...) przyjął, że ujawniona nadwyżka towaru nie została przedstawiona organowi celnemu i w świetle art. 9 § 1 Kodeksu celnego oznacza to nielegalne wprowadzenie towaru Zgodnie z art. 210 § 1 pkt 1 Kodeksu celnego towar taki podlega należnościom celnym.

W związku z powyższym w dniu (...).2003 r. organ celny wszczął postępowanie w sprawie nielegalnego wprowadzenia na polski obszar celny towaru, a następnie decyzją z dnia (...).2003 r. nr (...) określił wartość celną ujawnionego towaru, którą ustalono w oparciu o załączoną do zgłoszenia celnego fakturę stwierdzającą wartość jednostkową za 1 litr towaru, natomiast dług celny określił przy zastosowaniu 0% stawki celnej zawieszonej.

Dyrektor Izby Celnej w (...), rozpatrując odwołanie skarżącej, postanowieniem z dnia (...) 2004 r. zwrócił sprawę organowi celnemu l instancji w celu dokonania wymiaru uzupełniającego, gdyż wobec towaru nielegalnie wprowadzonego na polski obszar celny nie może być stosowana stawka celna zawieszona.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy Naczelnik Urzędu Celnego w (...) wydał w dniu (...) 2004 r. decyzję, w której zmienił swoją decyzję z dnia (...).2003 r. w części dotyczącej kwoty długu celnego i orzekł, że wobec towaru nielegalnie wprowadzonego na polski obszar celny zastosowanie miała mieszana stawka celna autonomiczna w wysokości 25% min.25 EUR/T. Kwota długu celnego wyniosła (...) PLN.

Dyrektor Izby Celnej w (...), po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia 16. 6 lutego 2004 r. nr (...) utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu8 Celnego w (...)z dnia (...).2004 r. oraz z dnia (...).2003 r. w zakresie, w jakim nie została zmieniona decyzja z dnia (...).2004 r.

W uzasadnieniu wydanej decyzji organ odwoławczy stwierdził, że zgodnie z art. 39 Kodeksu celnego towary, które zostały dostarczone do granicznego urzędu celnego bądź miejsca wyznaczonego lub uznanego przez organ celny, powinny zostać przedstawione organowi celnemu przez osobę, która wprowadziła je na polski obszar celny, lub przez osobę, która przejęła odpowiedzialność za te towary po ich wprowadzeniu, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.Naruszenie tego obowiązku stanowi, w rozumieniu art. 9 § 1 Kodeksu celnego, nielegalne wprowadzenie towaru, które skutkuje powstaniem długu celnego.

Jak wynika z art. 210 § 1 pkt 1, § 2 i § 3 Kodeksu celnego, dług celny w przywozie powstaje w wypadku i w chwili nielegalnego wprowadzenia towaru podlegającego należnościom celnym przywozowym na polski obszar celny.

Dłużnikiem towaru jest zaś osoba, która dokonała nielegalnego wprowadzenia, osoby, które uczestniczyły we wprowadzeniu i które wiedziały lub przy zachowaniu należytej staranności mogły się dowiedzieć, że w chwili jego nabycia lub wejścia w jego posiadanie był to towar wprowadzony nielegalnie.

W ocenie Dyrektora Izby Celnej ujawnione (...) kg benzyny bezołowiowej (...) nie zostało przedstawione organowi celnemu w sposób wymagany przez przytoczone wyżej przepisy Kodeksu celnego, dlatego ww. nadwyżka towaru słusznie została potraktowana przez organ celny pierwszej instancji jako towar nielegalnie wprowadzony na polski obszar celny.

Skarżąca nie kwestionowała wskazań wagi w (...), ale twierdziła, że wyniki wskazań poszczególnych wag przy ważeniu tej samej przesyłki są różne i wynikają z błędów granicznych dopuszczalnych dla tych wag. Dowodem na tę okoliczność miała być przedłożona kserokopia pisma Głównego Urzędu Miar z dnia (...).2003 r. Zarówno masa deklarowana przez eksportera, jak i masa stwierdzona przez organ celny są prawidłowe, gdyż mieszczą się w granicach błędów dopuszczalnych wag.

Odnosząc się do przedstawionego dowodu i argumentacji organ odwoławczy stwierdził, że ważenie na stacji PKP w (...) odbyło się przy uwzględnieniu dopuszczalnych i określonych przez producenta wagi błędów pomiaru. Nadwyżka towaru została ujawniona poprzez wykorzystanie do obliczeń wagi brutto przywiezionego na polski obszar celny towaru oraz wagi pustego wagonu po wyładunku. Wyniki tych pomiarów uwidocznione zostały na kwicie wagowym i przekraczają granice dopuszczalnego błędu.

W dalszej części uzasadnienia organ celny stwierdził, że waga netto została ustalona przez nadawcę przed załadunkiem wagonu i zadeklarowana w liście przewozowym ClM, który nie był przez skarżącą kwestionowany.

Zarzuty skarżącej, że na wyniki pomiarów miały wpływ odmienne warunki atmosferyczne w czasie dokonywania pomiarów oraz stan wagonów nie mogły być uwzględniony, gdyż - zdaniem organu odwoławczego - skarżąca nie wykazała, jak te warunki mogłyby wpłynąć na wyniki pomiaru. Wpływ tych czynników, w ocenie Dyrektora Izby Celnej, został już uwzględniony w ramach dopuszczalnych błędów pomiarowych.

Co do uznania ujawnionej nadwyżki towaru za ich nielegalne wprowadzenie na polski obszar celny, to Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że osobą odpowiedzialną za zgodność danych zawartych w zgłoszeniu celnym ze stanem faktycznym towaru wprowadzonego na polski obszar celny była skarżąca, która działała przez swojego przedstawiciela bezpośredniego tj. (...) Spółka z o.o.., która to agencja, przy zachowaniu należytej staranności, mogła ustalić dokładną ilość towaru. Czynności oraz skutki dokonywane w ramach umocowania przez przedstawiciela (art. 254 § 4 Kodeksu celnego) odnoszą się bezpośrednio do osoby importera.

Odnosząc się do zarzutu braku podstaw do zastosowania wobec nadwyżki towaru stawki celnej autonomicznej organ odwoławczy stwierdził, że wniosek o zastosowanie stawki celnej zawieszonej zawarty w zgłoszeniu celnym dotyczył towaru objętego tym zgłoszeniem i mógł mieć zastosowania do ujawnionej nadwyżki towaru.

Równolegle z prowadzonym postępowaniem w sprawie nielegalnego wprowadzenia ww. towaru na polski obszar celny Naczelnik Urzędu Celnego w (...) w dniu (...).2003 r. wszczął postępowanie w sprawie opłaty manipulacyjnej dodatkowej i w dniu (...).2003 r. wydał decyzję nr (...) określającą tę opłatę w wysokości (...) PLN tj. w wysokości wartości odpowiadającej różnicy między ilością towaru przedstawionego, a ujawnionego w wyniku rewizji celnej.

Dyrektor Izby Celnej w (...), po rozpatrzeniu odwołania od ww. decyzji, w dniu 20 lutego 2004 r. decyzją nr (...) utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie uznając, że ujawnienie nadwyżki towaru miało miejsce po przyjęciu zgłoszenia celnego dokonanego przez skarżącą, dlatego zasadne było uznanie jej za adresata tej decyzji.

Na ww. decyzje Dyrektora Izby Celnej w (...) wpłynęły skargi, w których skarżąca zarzuciła naruszenie art. 187 i 191 Ordynacji podatkowej w związku z art. 262 Kodeksu celnego.

Skarżąca podniosła, że różnice wagowe wykazane przez organ celny są niewielkie i wynoszą zaledwie 0,05% ustalonej wagi brutto; jest to wynikiem błędów wskazań zastosowanych wag i warunków atmosferycznych w czasie wykonywania pomiaru i stanu wagonów. Ustalenie nadwyżki w sposób, w jaki dokonał to organ celny, zawsze jest obarczone błędem. Za niedopuszczalne skarżąca uznała założenie Dyrektora Izby Celnej, iż czynniki pogodowe zostały uwzględnione w ramach dopuszczalnego błędu wagi, gdyż założenie to jest w oderwaniu od stanu wagonów i dynamicznych czynników atmosferycznych.

Skarżąca podniosła, że wyniki przeważenia u eksportera, przez organ celny i w miejscu rozładunku różnią się między sobą, co - jej zdaniem - świadczy o tym, że nie istnieje obiektywna możliwość ustalenia prawidłowej masy towaru.

Ponadto skarżąca zarzuciła, że przy towarach masowych wniosek o zastosowanie zawieszonej stawki celnej dotyczył całej przesyłki i niedopuszczalne było zastosowanie do części towaru innej stawki celnej.

W odpowiedzi na złożone skargi Dyrektor Izby Celnej wniósł o ich oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko zawarte w uzasadnieniach zaskarżonych decyzji.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji. Usunięcie z obrotu prawnego decyzji może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 ww. ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Z kolei art. 134 § 1 ww. ustawy stanowi, że sąd nie jest związany granicami skargi. Oznacza to, że Sąd ma prawo, a nawet obowiązek wziąć pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpatrywanej sprawie niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze i dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, nawet, gdy dany zarzut nie został podniesiony (wyrok WSA w Warszawie, z dnia 25 lutego 2004 r., syg. akt III S.A. 1456/02, Lex nr 113588).

W związku z powyższym Sąd wychodząc poza granice skargi dokonał kontroli przedmiotowych decyzji Dyrektora Izby Celnej pod kątem ich zgodności z prawem i stwierdza, że rozstrzygnięcia te naruszają prawo.

Dla celów postępowania celnego decydujące znaczenie ma ilość towaru w momencie przyjęcia zgłoszenia celnego. Przyjęcie odmiennego stanowiska jest nie zgodne z obowiązującymi przepisami i podstawową zasadą wyrażoną w art. 85 § 1 Kodeksu celnego, zgodnie z którą należności celne przywozowe są wymagalne według stanu towaru i jego wartości celnej w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego i według stawek w tym dniu obowiązujących. Wszystko to, co dzieje się z towarem przed i po przyjęciu zgłoszenia celnego, nie jest wiążące dla organów celnych. Jeżeli zatem organ celny jako jedyny uprawniony do przeprowadzenia rewizji celnej towaru objętego zgłoszeniem celnym dokonuje pomiaru na urządzeniu zalegalizowanym, to wynik tego pomiaru jest wiążący dla postępowania celnego. Z tego powodu nie mogła odnieść skutku argumentacja skarżącej odwołująca się do protokołów ważenia dokonanych w bazie paliwowej, w momencie rozładunku towaru.

W rozpatrywanej sprawie skarżąca nie kwestionowała, że pomiaru paliwa w cysternie dokonano na wadze wagonowej posiadającej ważne świadectwo legalizacji i czynności te zostały udokumentowane stosownym kwitem wagowym. Ważenie wagonu jest czynnością techniczną, a potwierdzające tę czynność kwit stanowi dowód w sprawie.

W pierwszej kolejności należy podnieść, że wątpliwości dotyczą ustalenia wagi brutto przedmiotowego wagonu. Biorąc pod uwagę dowody dopuszczone na etapie postępowania sądowego należy stwierdzić, że niejednolitość zasad i kryteriów ważenia przyjętych przez organy celne naruszają zasadę wyrażoną w art. 121 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którą postępowanie celne powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów celnych.

Jako przykład stosowania niejednolitych zasad i kryteriów ustalania ilości towaru wprowadzonego na polski obszar celny stanowią niżej wymienione dowody:

1. SAD nr (...) z dnia (...).2004 r. - przeważono jednokrotnie cały skład pociągu tj. (...) cystern; od wykazanej w wyniku ważenia każdego wagonu masy brutto towaru odjęto tarę pustego wagonu. Uzyskano różnicę-nadwyżkę pomiędzy towarem przedstawionym a ujawnionym w wyniku ważenia we wszystkich wagonach. Nadwyżka zsumowana wyniosła (...) kg, od której odjęto dopuszczalny błąd dla 9 wagonów tj. (...) kg. uznając, że nadwyżka wynosi (...) kg;

2. SAD nr (...) z dnia (...).2003 r. - przeważono cały skład (...) cystern; od wykazanej w wyniku ważenia każdego wagonu masy brutto towaru odjęto tarę pustego wagonu stwierdzoną przez eksportera przed załadunkiem; uzyskano różnicę - nadwyżkę pomiędzy towarem przedstawionym a ujawnionym w wyniku ważenia w (...) na (...) wagonach, w jednym ujawniono wagę zgodną; nadwyżka zsumowana wyniosła (...) kg, co po odjęciu dopuszczalnego błędu wagi dla (...) cystern tj. (...) kg dało nadwyżkę (...) kg.

3. SAD nr (...) z dnia (...) 2003 r. - dokonano dwukrotnego przeważenia całego składu pociągu składającego się z (...) cystern - pierwsze ważenie miało miejsce w dniu (...).2003 r. i ważono cysterny załadowane oraz w dniu (...).2003 r. ważono cysterny puste po wyładunku towaru; od wykazanej w wyniku pierwszego ważenia każdego wagonu wagi brutto towaru odjęto tarę pustego wagonu uzyskaną w wyniku drugiego ważenia. W wyniku tych czynności stwierdzono różnicę - nadwyżkę pomiędzy towarem przedstawionym, a ujawnionym w wyniku ważenia w (...) wagonach,a w pozostałych niedobór.W związku z tym, że na wadze elektronicznej Firmy (...) dopuszczalny błąd wagi dla każdego wagonu wynosi +_100 kg, a w dwóch wagonach ujawniono niedobór (...) i (...) kg, w trzecim nadwyżkę (...) kg, deklarowaną wagę tych wagonów uznano za prawidłową i nie brano ich pod uwagę przy dalszych obliczeniach. W pozostałych czterech wagonach nadwyżka wynosiła (...),(...),(...),(...) kg; od tej ujawnionej nadwyżki łącznej (...) kg odjęto stwierdzony w kolejnym wagonie niedobór w wysokości (...) jako nie mieszczący się w granicach dopuszczalnego błędu; w konsekwencji za nadwyżkę towaru przyjęto (...) kg;

4. SAD nr (...) z dnia (...).2003 r.- przeważono cały skład składający się z (...) cysterny; stwierdzona masa brutto cysterny z towarem została pomniejszona o tarę pustego wagonu stwierdzoną przez eksportera przed załadunkiem; uzyskano nadwyżkę w wysokości (...) kg, przy czym nie wskazano, aby dokonywano korekty dopuszczalnego błędu wagi.

Z powyższego przykładowego opisu wynika, że organy celne w odniesieniu do tego samego importera stosowały niejednolite zasady i kryteria przeważenia poszczególnych składów pociągów, którymi był przewożony towar w postaci paliwa. Sposób zsumowania wag wynikający z przeważenia konkretnych wagonów był różny; w jednych przypadkach kompensowano braki z nadwyżkami paliwa w poszczególnych wagonach, a w innych przypadkach pomijano nadwyżki nie przekraczające 100 kg.

W rozpatrywanej sprawie dotyczącej zgłoszenia celnego SAD nr (...) z dnia (...).2003 r.- przeważono cały skład składający się z (...) cysterny; stwierdzona masa brutto cysterny z towarem została pomniejszona o tarę pustego wagonu stwierdzoną przez eksportera przed załadunkiem; uzyskano nadwyżkę w wysokości (...) kg, przy czym nie wskazano, aby dokonywano korekty dopuszczalnego błędu wagi wagonu.

W związku z powyższym - biorąc pod uwagę cały materiał dowody, łącznie z uzupełnionym na etapie postępowania sądowego - należy stwierdzić, że organ celny l instancji za wagę netto przyjmował raz wagę sprawdzoną tj. ustaloną przez nadawcę towaru podczas załadunku, a innym razem tzw. wagę z belki lub - jak w rozpatrywanej sprawie - poprzez ponowne przeważenie pustego wagonu na tej samej wadze. Teoretycznie możliwe są cztery wagi, które mogą się różnić między sobą; pierwsza - przyjęcie wagi netto wagonu podanej przez eksportera, druga-przyjęcie wagi netto stwierdzonej u importera po wyładunku wagonu, trzecia możliwość - przyjęcie wagi wagonu z tzw. " belki" oraz czwarta - przeważenie pustego wagonu na tej samej wadze na przejściu granicznym, na której odbyło się ważenie wagonu brutto (z paliwem). Nie jest rolą Sądu wskazywanie, który z tych sposób należy uznać za prawidłowy, istotne jest, aby organy celne w sposób jednolity, konsekwentny i przejrzysty stosowały te same zasady w odniesieniu do wszystkich dostaw dla tego samego odbiorcy, jak i wobec innych importerów wprowadzających na polski obszar celny taki sam towar. Ważne przy tym jest, aby przy wyborze określonych zasad uwzględniać nie tylko interes Skarbu Państwa, ale uzasadniony interes strony. Wydaje się, że przy tak masowych towarach nie istnieje możliwość obiektywnego, dokładnego ustalenia ilości towaru i z konieczności wymagane są w tym zakresie pewne uproszczenia. W tym kontekście wymaganie od importera, aby po rozładunku wagonów (nie raz w różnych miejscach) kierował puste wagony na granicę w celu ich przeważenia netto wydaje się nie racjonalne z uwagi na związane z tym koszty. Który z wariantów zostanie przyjęty dla ustalenia stanu (ilości) towaru objętego zgłoszeniem, to muszą rozważyć organy celne przy ponownym rozstrzyganiu sprawy, o ile decyzja w tym zakresie zostanie wydana przed upływem 3 lat od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego (art. 65 § 5 Kodeksu celnego).

Niejednolitość zasad i kryteriów ważenia stosowanych przez organy celne w odniesieniu do tego samego importera towaru narusza zasadę wyrażoną w art. 121 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którą postępowanie celne powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów celnych.

Niezależnie od powyższego rozważenia wymaga sposób obliczenia ilości sprowadzonego paliwa. W tym miejscu nie sposób nie zauważyć istotnej różnicy, jaka istnieje między pomiarem paliwa, który dokonuje się w odniesieniu do poszczególnych wagonów, a treścią zgłoszenia celnego, które obejmuje cały transport przewożony jednym środkiem transportu (pociągiem). Czy w związku z tym należy zsumować wyniki ważenie ze wszystkich wagonów danego pociągu, a co z kolei wiązałoby się z koniecznością kompensaty nadwyżek i niedoborów, czy też ustalać wagę odrębnie dla każdego wagonu bez dokonywania kompensat. Stanowisko organów celnych w tym zakresie jest również nie jednolite, które w jednych sprawach kompensują nadwyżki i braki, a w drugich sprawach nie dokonują takich kompensat.

Reasumując, Sąd podziela stanowisko organów celnych co do zasady, że dla celów postępowania celnego wiążące są wyniki pomiaru paliwa brutto dokonane w ramach rewizji celnej w momencie przyjęcia zgłoszenia celnego, natomiast sposób ustalenia ilości paliwa netto, wielkość stwierdzonych nadwyżek budzi wątpliwości pod kątem zastosowanych kryteriów i zasad ze względu na ich niejednolitość, brak przejrzystości i brak uzasadnienia prawnego w zaskarżonych decyzjach.

Niezależnie od powyższego nie znajduje uzasadnienia w obowiązujących przepisach stanowisko organów celnych, że w zaistniałym stanie faktycznym sprawy ujawniona nadwyżka towaru została wprowadzona na polski obszar celny nielegalnie. Nielegalnym wprowadzeniem towaru, zgodnie z art. 9 Kodeksu celnego, jest wprowadzenie dokonane z naruszeniem przepisów art. 35 § 2, art. 36, art. 37, art. 39 i art. 180 § 2 ww. ustawy. W niniejszej sprawie towar został wprowadzony przez otwarte przejście graniczne (art. 35 § 2), drogą celną został dostarczony do granicznego urzędu celnego (art. 36), w sprawie nie wystąpiły okoliczności lub działania siły wyższej (art. 37), towar ten został przedstawiony przez osobę, która przejęła odpowiedzialność za niego (art. 39) i towar nie był wyprowadzony z wolnego obszaru celnego, a zatem w sprawie nie miał zastosowania art. 180 § 2 Kodeksu celnego. Skarżąca - wbrew twierdzeniom Dyrektora Izby Celnej-nie wyczerpała przesłanek art. 9 Kodeksu celnego,a w konsekwencji nie powstał dług na podstawie art. 210 Kodeksu celnego tj. z tytułu nielegalnego wprowadzenia na polski obszar celny. Jeżeli została ujawniona nadwyżka towaru w wyniku weryfikacji zgłoszenia celnego, to dług celny powstaje na mocy art. 209 § 1 pkt 1 Kodeksu celnego tj. z tytułu dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym.

Podkreślić należy, że fakt przyjęcia zgłoszenia celnego i dokonanie jego weryfikacji w trybie art. 70 § 1 Kodeksu celnego, jak to miało miejsce w rozpatrywanej sprawie, obliguje ten organ do stosowania art. 65 § 4 tej ustawy, co wprost wynika z art. 70 § 2 Kodeksu celnego. Artykuł ten stanowi, że jeżeli organ celny po weryfikacji uzna zgłoszenie celne za nieprawidłowe (w niniejszej sprawie - w zakresie ilości towaru), stosuje się art. 65 § 4 pkt 2. Ustawodawca nakazał określony tryb postępowania i nie ma tu dowolności w wyborze procedury, ani przepisów innych niż wskazane.

W rozpatrywanej sprawie organ celny przyjął zgłoszenie celne z dnia (...).2003 r. SAD nr (...), dokonał jego weryfikacji i - jak twierdzi - stwierdził nadwyżkę towaru. W związku z tym (przy założeniu, że ustalenie stanu faktycznego było poprawne) organ celny miał obowiązek zachować się w sposób określony w art. 65 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego tj. uznać zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części dotyczącej ilości towaru, jego wartości celnej i określenia długu celnego i orzec w tym zakresie. Wszystkie zmiany wynikające z ujawnienia nadwyżki towaru (ilość, wartość celna i dług celny) mieściły się w treści zgłoszenia celnego i mogły być dokonane wyłącznie w trybie wynikającym z art. 65 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego. Oznacza to, że sentencja decyzji organu l instancji powinna być zgodna z treścią ww. artykułu tj. stwierdzać, że zgłoszenie celne uznaje się za nieprawidłowe z dalszymi tego konsekwencjami. Uchybienie to nie mogło jednakże spowodować samo w sobie uchylenia zaskarżonej decyzji, gdyż nie miało wpływu na wynik sprawy.

Mając powyższe na uwadze, wobec towaru ujawnionego w wyniku weryfikacji zgłoszenia celnego dotyczącego towarów masowych, jednorodnych, należało zastosować stawkę celną zawieszoną (wniosek dotyczył całości przedstawionego towaru, nawet jeśli stwierdzono jego nadwyżkę) "Karą" za nieprawidłowe zgłoszenie co do ilości towaru jest opłata manipulacyjna dodatkowa, pobierana obligatoryjnie w takich sytuacjach i wymierzana w wysokości wartości towaru odpowiadającej różnicy między towarem przedstawionym a ujawnionym w wyniku rewizji towaru. Podnieść należy, że opłatę manipulacyjną dodatkową wymierza się niezależnie od tego, że ujawniona nadwyżka towaru podlega należnościom celnym.

Odnosząc się do rozstrzygnięć dotyczących opłaty manipulacyjnej dodatkowej należy stwierdzić, że opłata ta pozostaje w ścisłym i nierozerwalnym związku z faktem ujawnienia różnicy (rozumianej jako nadwyżki) między towarem przedstawionym a ujawnionym w wyniku rewizji celnej. W sytuacji, gdy z obrotu prawnego zostały wyeliminowane decyzje rozstrzygające o długu celnym powstałym w wyniku ujawnionej nadwyżki towaru, to w konsekwencji w obrocie tym nie mogły pozostawać decyzje nakładające na skarżącą obowiązek uiszczenia opłaty manipulacyjnej dodatkowej. W odniesieniu do ww. zgłoszenia celnego należy uznać takie rozstrzygnięcie za co najmniej przedwczesne.

W ocenie Sądu, liczba uchybień popełnionych przez organy celne w toku prowadzonych postępowań, a przede wszystkim stopień naruszenia prawa, powodują konieczność uchylenia zaskarżonych decyzji oraz poprzedzających ich decyzji organu pierwszej instancji.

Z tych względów Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) - orzekł jak w sentencji.

Na podstawie art. 152 ww. ustawy Sąd orzekł, że uchylone rozstrzygnięcia organów celnych nie podlegają wykonaniu, co oznacza, iż rozstrzygnięcia te nie wywołują skutków prawnych od chwili wydania wyroku, mimo że wyrok ten nie jest jeszcze prawomocny.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.