Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1788209

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie
z dnia 4 sierpnia 2015 r.
III SA/Kr 1491/14

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Halina Jakubiec.

Sędziowie WSA: Barbara Pasternak (spr.), Janusz Kasprzycki.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 sierpnia 2015 r. sprawy ze skargi E. S. na decyzję Wojewody z dnia 12 czerwca 2014 r. nr (...) w przedmiocie wymeldowania

I.

uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji;

II.

określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana;

III.

przyznaje od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - na rzecz adwokata J. Ż. Kancelaria Adwokacka ul. (...) w K kwotę 240 zł (słownie: dwieście czterdzieści złotych) tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu podwyższoną o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach.

Uzasadnienie faktyczne

Decyzją z dnia (...) 2014 r. wydana na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jedn.: Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 z późn. zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 - kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego z urzędu, Prezydent Miasta orzekł o wymeldowaniu E. S. z pobytu stałego w K przy ul. F.

Postępowanie administracyjne w tej sprawie zostało wszczęte z urzędu w dniu 19 sierpnia 2013 r., w związku z powziętą przez organ informacją, iż E. S. nie zamieszkuje pod tym adresem od 2009 r. - opuściła trwale ten lokal i nie dopełniła obowiązku meldunkowego, co oświadczyła jej matka E. M. - S. w piśmie z dnia 1 sierpnia 2013 r.

Na podstawie przeprowadzonych w toku postępowania wyjaśniającego dowodów organ ustalił, że E. S. od końca grudnia 2008 r. nie zamieszkuje przy ul. F w K. Opuściła ten lokal, samodzielnie podejmując taką decyzję i jak podała do protokołu z dnia 31 sierpnia 2012 r. znajdującego się w aktach sprawy (...), od kwietnia 2009 r. zamieszkuje w tym samym budynku na strychu, w lokalu, który określa numerem (...), w którym starała się o zameldowanie na pobyt czasowy, z czego ostatecznie zrezygnowała. Podała także, że zamieszkała w tym lokalu ze względów rodzinnych. W lokalu nr (...) uczy się, śpi, spożywa posiłki i w tym mieszkaniu obecnie koncentruje swoje sprawy życiowe. Fakt niezamieszkiwania E. S. przy ul. F w K został potwierdzony przez świadków na rozprawie administracyjnej. Sąsiadka z lokalu nr (...) podała, że wymieniona od kilku lat nie zamieszkuje w lokalu nr (...), lecz na strychu budynku wraz z inną kobietą - H. S. (powinno być S.), uniemożliwiając tym samym innym lokatorom korzystanie z tego pomieszczenia. Przypuszcza, że powodem wyprowadzenia się E. S. z lokalu nr (...) był wpływ jaki wywiera na nią H. S. E. M. - S. zeznała, że córka niespodziewanie opuściła mieszkanie wraz z H. S. w wigilię 2008 r. i od tej pory nie mieszka z nią. Sama podjęła taką decyzję, nikt jej nie wyrzucał. Zabrała wówczas część swoich rzeczy i opuściła mieszkanie. Świadek szukała jej w noclegowniach, jednak bezskutecznie. Córka prawdopodobnie zamieszkała chwilowo u H. S., ale wkrótce obie zajęły strych w tym samym budynku i E. S. mieszka tam do chwili obecnej. Nie utrzymują kontaktów. Jedynie w 2013 r. pozwoliła córce zabrać resztę swoich rzeczy. W oświadczeniu z dnia 23 września 2013 r. podała, że córka wtargnęła do mieszkania nr (...), zajęła jej pokój i przebywała w nim przez 2 tygodnie, po czym opuściła mieszkanie. W dniu 4 grudnia 2013 r. wpłynęło do organu oświadczenie od E. S., w którym podała, że w lokalu przy ul. F mieszkała nieprzerwanie do dnia 29 grudnia 2008 r., kiedy to udała się do Szpitala Rehabilitacyjnego dla Dzieci i przebywała tam do dnia 6 lutego 2009 r. Nie podała gdzie zamieszkiwała później. Oświadczyła, że w dniu 3 czerwca 2013 r. wprowadziła do mieszkania nr (...) dwóch funkcjonariuszy, aby potwierdzili fakt jej zamieszkiwania pod tym adresem - a to w związku z toczącą się sprawą o eksmisję. W kolejnym piśmie wniosła o umorzenie postępowania wszczętego z urzędu. Organ dwukrotnie kierował zapytania do Komisariatu Policji w spawie aktualnego miejsca zamieszkania E. S., jednak nie uzyskano odpowiedzi. Skierowano też pismo do pełnomocnika E. S. wzywające do złożenia dodatkowych wyjaśnień i dowodów na okoliczność prowadzonego postępowania meldunkowego. Jednak zarówno to pismo jak i pismo wystosowane w związku z treścią art. 10 k.p.a. pozostały bez odpowiedzi. Oceniając powyższy stan faktyczny z uwzględnieniem przepisu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych organ uznał, że zostały spełnione przesłanki wynikające z tego przepisu, tj. trwałe i dobrowolne opuszczenie lokalu. Podkreślono nadto, że E. S. nie czyniła też żadnych kroków prawnych, aby w nim ponownie zamieszkać. Natomiast fakt, że w wigilię 2008 r. niespodziewanie opuściła wraz z H. S. mieszkanie zabierając część swoich rzeczy i samodzielnie podejmując taką decyzję, świadczy o dobrowolnym opuszczeniu lokalu.

W odwołaniu od powyższej decyzji E. S. wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji na podstawie art. 156 § 1 k.p.a. z powodu wydania jej z rażącym naruszeniem prawa. Jej wykonanie skutkowałoby odpowiedzialnością karną osoby dla niej najbliższej, tzn. matki, która złożyła fałszywe doniesienie oraz urzędu za uczynienie z niej osoby bezdomnej, tym samym złamanie art. 75 Konstytucji RP. Zarzuciła nieuzasadnioną przewlekłość organu w prowadzeniu sprawy a także zastosowanie podstępu przez powołanie jako stron postępowania osób jej nieznanych i nie posiadających interesu prawnego w sprawie. Odwołująca podała, że "w stosownym czasie" złożyła wniosek o zameldowanie na pobyt czasowy pod adresem F, jednak z winy urzędu do zameldowania tego nie doszło. Zarzuciła, że nie opuściła mieszkania nr (...) i nie zabrała swoich rzeczy a przebywanie w mieszkaniu nr (...) traktuje jak pobyt w akademiku. Nadto zdaniem odwołującej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zawarto treści niezgodne ze stanem faktycznym.

Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda decyzją nr (...) z dnia 12 czerwca 2014 r. wydaną na podstawie na podstawie 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta.

Organ drugiej instancji dokonał ustaleń tożsamych z ustaleniami organu pierwszej instancji co do stanu faktycznego sprawy. Ustalił, że E. S. nie mieszka w lokalu przy ul. F w K, opuściła ten lokal i zamieszkała pod innym adresem. Stan taki trwa nadal. Organ uznał za prawidłowe ustalenia organu pierwszej instancji oraz stwierdził, że znajdują one potwierdzenie w aktach sprawy. Wojewoda wyjaśnił, że prowadząc przedmiotowe postępowanie meldunkowe organ I instancji skorzystał dodatkowo z materiału dowodowego, jaki został przez ten organ zgromadzony do sprawy, której przedmiotem było zameldowanie E. S. na pobyt czasowy. W wyjaśnieniach złożonych do protokołu przed organem I instancji w dniu 31 sierpnia 2012 r. oraz w pisemnym oświadczeniu skierowanym do organu I instancji w dniu 5 grudnia 2013 r., E. S. wyjaśniła, że od kwietnia 2009 r. zamieszkuje w lokalu przy ul. F w K, w którym w 2012 r. starała się o zameldowanie na pobyt czasowy, lecz zrezygnowała i wycofała wniosek. Podała, iż w lokalu tym koncentruje swoje sprawy życiowe, posiada swoje ubrania, książki i instrument, uczy się, śpi, spożywa posiłki. W lokalu tym mieszka razem z H. S. Ze względów rodzinnych nie może mieszkać w lokalu przy ul. F w K. Oświadczyła, że w lokalu nr (...) mieszkała nieprzerwanie do 29 grudnia 2008 r., bowiem w tym dniu udała się do Szpitala Rehabilitacyjnego dla Dzieci, gdzie przebywała do dnia 6 lutego 2009 r. Podała, że 3 czerwca 2013 r. w asyście funkcjonariuszy Policji weszła do mieszkania przy ul. F w K, aby potwierdzili jej zamieszkiwanie pod powyższym adresem w związku z toczącą się sprawą o eksmisję. Wniosła o umorzenie postępowania meldunkowego o zameldowanie na pobyt czasowy (kserokopia protokołu z 31 sierpnia 2012 r. - k: 33 oraz k: 51-53 akt sprawy). Organ II instancji ustalił nadto, że przed Sądem Rejonowym Wydział I Cywilny do sygn. akt (...) toczy się sprawa z powództwa A. N. przeciwko E. S. o eksmisję. Organ dał wiarę wyjaśnieniom E. S. i na ich podstawie oraz na podstawie całego materiału dowodowego w tym zeznań świadków E. M. - S. i E. G. - S. ustalił, że E. S. od kilku lat nie mieszka w sposób trwały w lokalu przy ul. F w K, opuściła ten lokal, co pozwala z kolei uznać, że opuszczenie to nastąpiło w sposób określony w art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. W ocenie Wojewody całokształt materiału dowodowego jednoznacznie wskazuje, że E. S., opuściła ten lokal i zamieszkała pod innym adresem, gdzie koncentruje swoje najważniejsze sprawy życiowe. Decyzję o wyprowadzeniu się z rzeczonego lokalu podjęła świadomie i dobrowolnie. Przytaczając treść art. 6 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych organ stwierdził, że aktualnie lokal przy ul. F w K na pewno nie jest miejscem pobytu stałego E. S., która już od kilku lat koncentruje centrum swoich najważniejszych spraw życiowych poza tym lokalem. Okoliczność, iż w lokalu nr (...) znajduje się część rzeczy osobistych należących do pani E. S. nie wskazuje, że wymieniona nadal w sposób stały tam zamieszkuje. Fakt pozostawienia w lokalu rzeczy będących własnością osoby objętej wnioskiem o wymeldowanie nie świadczy o tym, że dana osoba nie opuściła tego lokalu. Pozostawienie rzeczy w lokalu nie świadczy bowiem o skoncentrowaniu w nim spraw życiowych. Z kolei o istnieniu przesłanki opuszczenia, czy też nie opuszczenia miejsca stałego pobytu, można mówić wtedy, gdy całokształt zachowań zainteresowanej osoby będzie wskazywał, iż lokal, w którym była na stałe zameldowana jest nadal miejscem koncentracji jej interesów życiowych lub przestał być tego rodzaju miejscem. Mając na uwadze treść art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych organ podkreślił, że wymeldować można osobę, która całkowicie, dobrowolnie i trwale opuści lokal. O trwałości opuszczenia miejsca pobytu stałego świadczą takie okoliczności jak: definitywne zerwanie wszelkiego kontaktu z miejscem pobytu stałego, zabranie z danego lokalu rzeczy osobistych i brak realnego zamiaru powrotu. Podkreślono, że organ wydając decyzję w przedmiocie wymeldowania, bierze pod uwagę stan faktyczny i prawny, jaki istnieje w dacie jej wydania. Nie ulega wątpliwości, że w chwili wydania decyzji E. S. w lokalu przy ul. F w K nie mieszkała i nie wykonała ciążącego na niej obowiązku meldunkowego wynikającego z art. 15 ust. 2 ustawy. Organ meldunkowy orzekając o wymeldowaniu, w przypadku dobrowolnego opuszczenia lokalu nie bada przyczyn, które skłoniły osobę do opuszczenia miejsca stałego pobytu, ustala tylko fakt opuszczenia lokalu jako jedynej przesłanki warunkującej wymeldowanie, a taka sytuacja zachodziła zdaniem organu w sprawie.

Wojewoda nie znalazł podstaw do uchylenia czy zmiany zaskarżonej decyzji uznając, że była ona zasadna i zgodna z obowiązującymi przepisami. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu organ uznał je za bezzasadne wskazując, że przepisy k.p.a. wyłączają stosowanie sankcji nieważności decyzji w postępowaniu odwoławczym. Podkreślił, że wymeldowanie jest konsekwencją opuszczenia lokalu, a nie na odwrót, dlatego zarzut o bezdomności jest niezasadny. Z kolei zaspokajanie potrzeb lokalowych pozostaje poza granicami administracyjnych postępowań o wymeldowanie. Mając na uwadze, że odwołująca czuje się pokrzywdzona zeznaniami powołanych w sprawie świadków, którzy zdaniem odwołującej się naruszyli jej prawa osobiste Wojewoda wskazał, że w tej kwestii E. S. powinna zwrócić się do odpowiednich organów ścigania lub wystąpić na drogę sądową z powództwa cywilnego.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego E. S. zarzuciła:

- naruszenie art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych przez niewłaściwe jego zastosowanie w sytuacji, kiedy nie opuściła i nie ma zamiaru opuszczać miejsca pobytu stałego, zatem nie miała obowiązku wymeldowania się,

- niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego, m.in. pominięcie, że w lokalu nr 3 posiada fortepian niezbędny je do kontynuowania studiów muzycznych, oraz pominięcie braku informacji od Policji, o która zwracał się organ pierwszej instancji, pominięcie okoliczności, iż strych nie nadaje się do zamieszkania, oraz faktu, że nie została zakończona sprawa o eksmisję skarżącej z lokalu nr (...).

Nadto skarżąca podała, że podejmowała działania celem przywrócenia dostępu do lokalu nr (...) przy ul. F tj.:

- 24 grudnia 2008 r. zgłosiła w komisariacie Policji ul. L brak dostępu do mieszkania,

- zgłosiłam w komisariacie Policji ul. S brak możliwości przebywania w lokalu i posiada na te okoliczność dokument,

- składała kilkakrotnie skargi w tej sprawie przed komendantem Policji ul. S,

- składała skargę policjantowi dzielnicowemu na komisariacie ul. P,

- kilkakrotnie informowała Prokuraturę o zaistniałej sytuacji na dyżurach prokuratorskich.

Skarżąca podała, że nie wymeldowała się z pobytu stałego przy ul. F, ponieważ nie zamierzała opuszczać tego lokalu i nadal jej wolą jest tam mieszkać.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podkreślając, że wbrew jej twierdzeniom skarżąca nie podejmowała w istocie żadnych działań prawnych, które świadczyłyby o tym, że w lokalu nr (...) ma zamiar zamieszkiwać a droga prawną do usunięcia rzekomych przeszkód w swobodnym korzystaniu z tego lokalu byłoby w szczególności powództwo posesoryjne. Nadto nie ma znaczenia fakt, że sprawa o eksmisje skarżącej pozostaje w toku, ponieważ w takiej sprawie Sąd rozstrzyga o prawie do korzystania z lokalu a nie o fakcie opuszczenia lokalu.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a.", sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla ten akt w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co wynika z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Jeżeli zaś sąd nie stwierdzi tego rodzaju naruszeń prawa, oddala skargę.

Skargę należało uznać za częściowo uzasadnioną, co skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Decyzje wydane zostały naruszeniem przepisów postępowania mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Kwestię wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego, w dacie wydania zaskarżonej decyzji regulował art. 15 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 z późn. zm.), która z dniem 1 marca 2015 r. utraciła moc w związku z wejściem w życie z tym dniem ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności o ewidencji ludności (Dz. U. z 2015.388-j.t.). Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych osoba, która opuszcza miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące, jest obowiązana wymeldować się w organie gminy, właściwym ze względu na dotychczasowe miejsce jej pobytu, najpóźniej w dniu opuszczenia tego miejsca. Z kolei ust. 2 powołanego artykułu stanowi, że jeżeli osoba, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące nie dopełniła obowiązku wymeldowania się, wówczas organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania. Zatem do wymeldowania osoby z miejsca jej pobytu stałego lub czasowego konieczne jest przeprowadzenie postępowania administracyjnego celem ustalenia, że faktycznie opuściła ona miejsce swojego pobytu a opuszczenie to ma charakter trwały i dobrowolny. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądów administracyjnych spełnienie przesłanki opuszczenia przez zainteresowaną osobę dotychczasowego miejsca pobytu stałego następuje wówczas, gdy jest ono dobrowolne i wynika z jej własnej woli. Koniecznym jest zatem dokonanie oceny zamiaru osoby, która ma być wymeldowana. Niezbędnym w tej kwestii jest uwzględnienie obiektywnych przesłanek opuszczenia, takich jak powód opuszczenia, możliwość dostępu do lokalu, wola powrotu i utrzymywania związków z miejscem stałego pobytu. Prowadząc postępowanie w przedmiocie wymeldowania organ gminy winien kierować się zasadami zawartymi w art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., ponieważ warunkiem prawidłowości decyzji wydanej w przedmiocie wymeldowania jest właściwe i dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności z zachowaniem przepisów regulujących postępowanie administracyjne, a następnie przedstawienie motywów rozstrzygnięcia w uzasadnieniu. Stosownie do art. 7 k.p.a. jednym z najważniejszych zadań organów prowadzących postępowanie administracyjne jest stanie na straży praworządności i podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Realizacja zasady prawdy obiektywnej ma ścisły związek z realizacją zasady praworządności, gdyż ustalenie stanu faktycznego sprawy jest niezbędnym elementem prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego. Podkreślić trzeba, że art. 77 § 1 k.p.a. nakazuje organom administracji w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, zaś art. 8 k.p.a. tak prowadzić postępowanie, by pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa. Z regulacji materialnoprawnej zawartej w art. 15 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych wynika, że każda sprawa o wymeldowanie osoby z pobytu stałego wymaga indywidualnego podejścia do okoliczności związanych z opuszczeniem lokalu i zachowaniem się osoby po tym opuszczeniu.

W ocenie Sądu przedstawione wyżej zasady nie zostały zrealizowane w kontrolowanym postępowaniu w całości, ponieważ postępowanie dowodowe zawiera braki, które należy uznać za braki istotne a nadto ocena istotnych w sprawie okoliczności przeprowadzona została przez organy częściowo błędnie. Do wydania decyzji o wymeldowaniu osoby z pobytu stałego przy zaistnieniu przesłanki "opuszczenia miejsca pobytu stałego" nie jest wystarczające ustalenie że osoba fizycznie przebywa w innym miejscu niż miejsce pobytu stałego. Konieczne jest, aby fizycznemu przebywaniu osoby w tym innym miejscu towarzyszyła wola opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu na stałe, oraz zamiar stałego związania się z nowym miejscem i urządzenia w nim swego centrum życiowego. Dlatego każda sprawa o wymeldowanie z pobytu stałego wymaga indywidualnego podejścia do okoliczności związanych z opuszczeniem lokalu i zachowaniem osoby po tym opuszczeniu.

W każdym więc przypadku organy prowadzące postępowanie winny ustalić istnienie tych dwóch przesłanek: dobrowolności i trwałości. W ocenie Sądu wątpliwości budzą ustalenia organów, że opuszczenie przez skarżącą lokalu nr (...) w budynku przy ul. F w K jest opuszczeniem trwałym w rozumieniu art. 15 ustawy. Nie ulega bowiem wątpliwości, że pomiędzy skarżącą a jej matką zamieszkującą lokal nr 3 istnieje poważny konflikt, którego przejawem jest m.in. stanowisko E. M. - S., iż "warunkiem powrotu" córki do mieszkania jest zerwanie kontaktów z H. S. (k. 25 akt adm. przesłuchanie E. M. - S.). Okoliczność tę organy pominęły przy ustalaniu stanu faktycznego. Ma ona jednak istotne znaczenie tak dla prawidłowej oceny, czy opuszczenie mieszkania przez skarżącą skutkowało jednocześnie założeniem w lokalu nr (...) stanowiącym strych, centrum swoich spraw osobistych, rodzinnych i majątkowych, jak i przy dokonywaniu ustaleń co do realnych możliwości zamieszkiwania przez skarżącą w miejscu stałego zameldowania. Zauważyć przy tym należy, że przyczyna skutkująca uniemożliwieniem osobie przebywania w lokalu nie musi mieć koniecznie charakteru przymusu fizycznego, czy niedozwolonej przemocy fizycznej. Z zeznań E. M. - S. wynika również, że skarżąca nie dysponuje od 2013 r. kluczami do mieszkania - lokalu nr (...) - a to z powodu wymiany przez matkę zamków w obawie przed zamieszkaniem córki razem z H. S. Okoliczności powyższe nie zostały przez organy dostrzeżone ani ocenione kontekście istnienia koniecznej przesłanki trwałości opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu. Takie postępowanie narusza przepis art. 80 k.p.a. obligujący organy do oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Uniemożliwienie skarżącej dostępu do mieszkania jest okolicznością mogącą mieć wpływ na ocenę, czy przebywanie w lokalu nr (...) może być ocenione jako trwałe opuszczenie dotychczasowego miejsca pobytu. O braku trwałości opuszczenia lokalu nr (...) świadczyć może również fakt, że skarżąca chciała zameldować się na pobyt czasowy w lokalu nr (...), do czego jednakże nie doszło, przy czym organy nie ustaliły czy rezygnacja przez skarżącą z zameldowania na pobyt czasowy w innym lokalu mogła mieć znaczenie dla oceny istnienia przesłanek z art. 15 ust. 2 ustawy. Sąd podkreśla nadto, że instytucja wymeldowania z pobytu stałego nie może być wykorzystywana do wyprowadzenia osoby z lokalu. Osoba zameldowana na pobyt stały nie ma obowiązku przebywania w mieszkaniu bez przerwy a każdy ma prawo do swobodnego poruszania się poza miejscem pobytu stałego nawet przez dłuższy okres czasu. Uchylone decyzje są także dotknięte wadą polegającą na niewyjaśnieniu istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności. Organ pierwszej instancji zwrócił się do Komisariatu Policji z zapytaniem o udzielenie informacji na temat aktualnego miejsca zamieszkania skarżącej w sytuacji, kiedy było ono znane. Jednak poprzestał na uzyskaniu odpowiedzi, iż wobec uchylenia art. 49 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych Policja nie prowadzi obecnie kontroli meldunkowych. Sąd stwierdza, że skierowane przez organ zapytanie do Policji było niepełne i uniemożliwiło ewentualne uzyskanie istotnych dowodów w sprawie. Organ nie zażądał udzielenia informacji, czy skarżąca składała skargi na uniemożliwienie jej dostępu do lokalu nr (...), oraz czy kierowała takie skargi do innych jednostek Policji, względnie do właściwej Prokuratury. Nie zażądał także wskazania takich okoliczności przez skarżącą w toku postępowania. Zauważyć należy, iż ogólne wezwanie do złożenia wniosków dowodowych i dokumentów mogących mieć istotne znaczenie w sprawie może w przypadku strony nie znającej zasad procedury nie odnieść rezultatu. Strona może bowiem nie być świadoma rangi dowodowej konkretnych zdarzeń, czy dokumentów. Z treści skargi wynika, że skarżąca zgłaszała brak dostępu do mieszkania na kilku posterunkach Policji, oraz w Prokuraturze. Okoliczności te mogły mieć znaczenie dla oceny istnienia wszystkich przesłanek z art. 15 ust. 2 ustawy, a także dla oceny, czy niezamieszkiwanie i nieprzebywanie przez skarżącą w lokalu nr (...) po wymianie przez E. M. - S. zamków ma charakter dobrowolny. Niewątpliwe jest, że w dacie wydawania decyzji o wymeldowaniu skarżąca nie dysponowała kluczami do mieszkania z powodu wymiany zamków. Błędne jest także oparcie się przez organ na wyjaśnieniach skarżącej złożonych w innej sprawie administracyjnej w dacie 31 sierpnia 2012 r., czyli przed faktem wymiany zamków przez matkę skarżącej a więc w innych okolicznościach faktycznych.

Skoro przesłanka opuszczenia lokalu w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych musi istnieć w chwili orzekania przez organ o wymeldowaniu a jej istnienie winno wynikać z całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego (por. wyrok tut. Sądu z dnia 9 stycznia 2014 r., III SA/|k.r. 685/13, LEX nr 1498352), to wskazane wyżej uchybienia przepisom postępowania - a to art. 7, 77 i 80 k.p.a. nie pozwalają na pozostawienie zaskarżonej decyzji w obrocie prawnym. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organy uzupełnią postępowanie dowodowe w sposób pozwalający uniknąć popełnionych uchybień, oraz przeprowadzą dowód z przesłuchania skarżącej a to wszystko celem ponownego rozważenia, czy zachodzą przesłanki uzasadniające wymeldowanie skarżącej z pobytu stałego w lokalu nr (...) przy ul. F w K i wydania rozstrzygnięcia stosownie do obowiązującego stanu prawnego. Ustalenia organów powinny być jasno przedstawione w uzasadnieniu wydanych rozstrzygnięć z zachowaniem wymogów z art. 107 § 3 k.p.a.

Mając na uwadze powyższe, orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" w związku z art. 135 p.p.s.a. W związku z uwzględnieniem skargi Sąd na podstawie art. 152 p.p.s.a. orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.