III SA/Gl 131/18 - Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach

Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2451932

Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 7 marca 2018 r. III SA/Gl 131/18

UZASADNIENIE

Sentencja

Starszy referendarz w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Jolanta Skowronek po rozpoznaniu w dniu 7 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. W. (W.) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia (...) r. nr (...) w przedmiocie podatku od towarów i usług w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie z kosztów sądowych postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.

Uzasadnienie faktyczne

W treści złożonego na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy, skarżący domagał się zwolnienia z kosztów sądowych.

W jego uzasadnieniu podał, że żadnych składników majątku nie posiada. W chwili obecnej zamieszkuje wspólnie z rodzicami, albowiem po zawieszeniu prowadzonej działalności gospodarczej, jego jedynym źródłem utrzymania jest wynagrodzenie za pracę rzędu 1.459,48 zł (vide: zaświadczenie z zakładu pracy z dnia (...) r.). Ponieważ na podstawie orzeczenia rozwodowego zobowiązany został do płacenia alimentów na rzecz małoletnich dzieci w kwocie 3.500,00 zł, których nie jest w stanie płacić, prowadzi negocjacje z byłą żoną o ich obniżenie lub zniesienie.

Jako uzupełnienie powyższych danych do akt sprawy nadesłano:

- zeznanie podatkowe PIT-36L za 2016 r., gdzie z tytułu prowadzonej działalności skarżący wykazał przychód rzędu 7.418.410,58 zł, który po potrąceniu o koszty jego uzyskania w kwocie 7.256.675,71 zł, przyniósł dochód w wysokości 161.734,87 zł, a nadto zeznanie podatkowe PIT-37 za 2016 r., gdzie z tytułu wynagrodzenia za pracę wykazano dochód rzędu 5.946,04 zł;

- wydruk z CEIDG potwierdzający fakt zawieszenia prowadzonej działalności gospodarczej;

- orzeczenie z dnia (...) r. w przedmiocie rozwiązania małżeństwa i nałożenia alimentów na dwoje małoletnich dzieci po 1.750,00 zł;

- zaświadczenie o zameldowaniu;

- PIT-11 za 2017 r., gdzie wykazano dochody ze stosunku pracy rzędu 22.665,00 zł;

- wydruki z rachunków bankowych, gdzie saldo końcowe wynosiło

- oświadczenie rodziców w przedmiocie udzielanej pomocy wraz z rocznym obliczeniem podatku przez organ rentowy PIT-40A oraz opłatami za energię elektryczną i podatek od nieruchomości.

Mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej okoliczności zważono, co następuje.

Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm. - zwanej dalej w skrócie p.p.s.a.) prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje - stosownie do treści art. 245 § 3 ustawy p.p.s.a. - zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznaje się je takim osobom, które wykażą, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i rodziny.

Użyte w powyższym przepisie pojęcie "wykazać" oznacza udowodnić, przedstawić w sposób przekonywujący, pokazać, unaocznić. Odnosi się ono do wnioskodawcy, co oznacza, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, że zachodzą przesłanki przemawiające na rzecz przyznania prawa pomocy ciąży bezpośrednio na stronie, a nie na rozpoznającym wniosek. Ma ona istotne znaczenie w sprawie albowiem pozwala wyjaśnić wątpliwości co do wiarygodności składanych oświadczeń oraz skonfrontować ich treść z dokumentacją źródłową, której przykładowy katalog zawiera § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 sierpnia 2015 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. z 2015 r. poz. 1257 z późn. zm.).

Podobnie art. 252 § 1 ustawy p.p.s.a. nie pozostawia wątpliwości co do tego, że informacje zawarte we wniosku powinny być przekonująco umotywowane. Dlatego też od stron ubiegających się o przyznanie prawa pomocy oczekuje się aktywnej postawy procesowej przejawiającej się przede wszystkim w wyczerpującym podawaniu informacji na temat ich stanu majątkowego oraz w dostarczaniu wszelkich żądanych dokumentów w oparciu o które ma zostać poddana analizie ich kondycja finansowa i sytuacja materialna. To bowiem na podstawie przedłożonych dokumentów źródłowych musi zostać osiągnięty stan pewności co do tego, że wnioskodawca nie jest w stanie pokryć pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.

Tymczasem w rozpoznawanej sprawie skarżący przedstawiając swoją sytuację finansową ograniczył się jedynie do przywołania takich danych, które mogłyby świadczyć o tym, że ta jest trudna, podczas gdy z dokumentów źródłowych, które nadesłano przy piśmie z dnia (...) r. ustalono, że choć prowadzoną działalność gospodarczą "A" zawiesił, to nadal jest udziałowcem w Sp. z o.o. "B" (vide: KRS nr (...)) oraz prezesem zarządu w Sp. z o.o. "C" (vide: KRS (...)). Jego wynagrodzenie wynosi 1.459,48 zł netto (vide: zaświadczenie dołączone do wniosku), ale na rachunek bankowy prowadzony w "D" kwota ta nie jest przelewana. Operacje uznaniowe pochodzą z wpłat własnych, które dokonuje sam skarżący w następujących kwotach: 13.300,00 zł (listopad), 7.500,00 zł (grudzień) i 4.100,00 zł (styczeń). Źródło pochodzenia tych środków nie zostało podane. Wprawdzie w treści formularza podano, że skarżący korzysta z pomocy rodziców, ale z oświadczenia złożonego w tym przedmiocie w dniu (...) r. ustalono, że pomoc ze strony rodziców sprowadza się do zapewnienia mieszkania i wyżywienia.

Ponadto z wyciągów bankowych, które nadesłano ustalono, że (...) r. skarżący otrzymał zwrot pożyczki w kwocie 3.000,00 zł, co oznacza, że jego możliwości finansowe odbiegają od tych, które zadeklarowano w treści formularza. I choć zaksięgowane w ostatnim kwartale na koncie bankowym saldo końcowe (44.939,19 zł, 47.296,83 zł oraz 49.983,90 zł) jest kwotą ujemną, to okoliczność ta nie może mieć znaczenia przesądzającego, albowiem powyższe wynika z przyznanego limitu kredytowego rzędu 50.000,00 zł, z którego skarżący korzysta dokonując przelewów na rzecz swoich małoletnich dzieci (vide: świadczenia alimentacyjne w łącznej kwocie 3.500,00 zł) bądź przy zakupach z użyciem karty.

Co istotne z uwagi na fakt zamieszkiwania wnioskodawcy razem z rodzicami przy ocenie przesłanek przewidzianych w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. należało uwzględnić sytuację finansową wszystkich osób, które to gospodarstwo współtworzą czy współkształtują, zwłaszcza partycypując w kosztach utrzymania. Za takim stanowiskiem przemawia zawarta w art. 87 ustawy z 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 682 z późn. zm.) regulacja, która stanowi, że rodzice i dzieci obowiązani są wspierać się wzajemnie. To oznacza, że możliwość pozyskania przy pomocy rodziny środków na opłacenie kosztów postępowania musi zostać uwzględniona przy ocenie sytuacji finansowej wnioskodawcy. Należy bowiem oczekiwać, że niezbędnej pomocy i wsparcia ten w pierwszej kolejności poszukiwać będzie właśnie u niej. Trudno przecież wymagać, że to Skarb Państwa jest zobowiązany wspierać osoby znajdujące się w danym momencie w trudnej sytuacji materialnej, skoro mają one członków rodziny, którzy mogliby im pomóc. Tym bardziej, że nie wykazano jakoby pomoc ta leżała poza zasięgiem ich możliwości finansowych. Rodzice skarżącego poza pobieranym świadczeniem emerytalno-rentowym w kwocie 4.174,43 zł netto (ojciec) i 1.297,24 zł netto (matka), posiadają bowiem dodatkowe źródła utrzymania z prowadzenia własnej działalności pod nazwą "E", która w 2017 r. przyniosła dochód rzędu 145.200,00 zł brutto. Nadto posiadają udziały w "B" Sp. z o.o. Sp.k., która to Spółka w 2017 r. wypracowała dochód w kwocie 703.937,90 zł (vide: oświadczenie z dnia (...) r.), jak również w Sp. z o.o. "C" i Sp. z o.o. "B" (vide: KRS nr (...), nr (...) i nr (...)).

Dlatego też mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 oraz art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono orzec jak w sentencji.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.