Orzeczenia sądów
Opublikowano: www.nsa.gov.pl

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku
z dnia 14 czerwca 2007 r.
III SA/Gd 118/07

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Orłowska (spr.).

Sędziowie: WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz, NSA Marek Gorski.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Odwoławczej Komisji ds. Pomocy Materialnej dla Studentów Wyższej Szkoły Bankowej z dnia (...) nr (...) w przedmiocie przyznania stypendium socjalnego uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Uczelnianej Komisji ds. Pomocy Materialnej dla Studentów Wyższej Szkoły Bankowej z dnia (...) (bez numeru).

Uzasadnienie faktyczne

J. S. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na decyzję Odwoławczej Komisji ds. Pomocy Materialnej dla Studentów (...) w G. z dnia 19 grudnia 2006 r. I. dz. (...) w przedmiocie stypendium socjalnego.

Zaskarżoną decyzją utrzymano w mocy decyzję organu I instancji - Uczelnianej Komisji ds. Pomocy Materialnej dla Studentów (...) w G. z dnia 27 października 2006 r., która postanowiła nie przyznać J. S. stypendium socjalnego, powołując się na przepisy § 9 ust. 3-6 regulaminu przyznawania pomocy materialnej studentom (...) w G., gdyż, cyt. z uzasadnienia - nie są spełnione warunki samodzielności finansowej studenta.- Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że Komisja Odwoławcza stwierdziła, że studentka nie spełnia kryterium samodzielności finansowej, nie wykazała też dochodów osób, o których mowa w art. 179 ust. 4 pkt 3 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym. Brak wskazania we wniosku dochodów matki wspólnie mieszkającej ze studentką, co w takiej sytuacji - zgodnie z ustawą jest obligatoryjne, spowodował, że nie można dokonać prawidłowych ustaleń co do sytuacji materialnej wnioskodawczyni, co uniemożliwia przyznanie świadczenia z budżetu państwa.

W odwołaniu od decyzji organu I instancji J. S. napisała, że uważa, iż sytuacja materialna upoważnia skarżącą do starań o przyznanie stypendium socjalnego. Na przeszkodzie temu nie powinien stanąć fakt, że skarżąca nie uzyskała minimalnego dochodu, wymaganego dla studentów samodzielnych finansowo (różnica w przypadku skarżącej wyniosła 20 zł). Odwołująca się jest matką samotnie wychowującą dziecko, utrzymuje się z renty rodzinnej po zmarłym ojcu i żywi nadzieję, że zostanie to wzięte pod uwagę przy rozpatrywaniu sprawy.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skarżąca powtórzyła zarzut, że decyzję o nieprzyznaniu stypendium uważa za krzywdzącą. W ocenie skarżącej Komisja Odwoławcza błędnie zinterpretowała kwestię Jej dochodów. Skarżąca, mimo, iż mieszka z matką, prowadzi wraz z synkiem odrębne gospodarstwo domowe. W 2005 r. skarżąca osiągnęła roczny dochód w wysokości 9.331,21 zł (renta rodzinna po zmarłym ojcu) oraz zaliczkę alimentacyjną na dziecko w wysokości 170 zł we wskazanych miesiącach.

Skarżąca uważa, że stypendium socjalne powinno przysługiwać studentom o najniższych dochodach, do grona których należy skarżąca.

W odpowiedzi na skargę Odwoławcza Komisja do Spraw Pomocy Materialnej dla Studentów (...) w G. wniosła o oddalenie skargi, szeroko argumentując zajęte stanowisko.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 53 § 1 oraz art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie.

Według oświadczenia złożonego w skardze decyzja Odwoławczej Komisji ds. Pomocy Materialnej dla Studentów (...) w G., z dnia 19 grudnia 2006 r. I. dz. (...) została doręczona skarżącej w dniu 22 stycznia 2007 r.

Zaskarżona decyzja zawierała pouczenie, według którego "stronie przysługuje prawo wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku w trybie i terminie przewidzianym przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego (30 dni od doręczenia decyzji)."

Pouczenie to nie odpowiadało treści art. 207 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164 poz. 1365 ze zm.), do którego odwołano się w pouczeniu i - art. 54 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Skarżąca w dniu 13 lutego 2007 r. nadała w urzędzie pocztowym skargę na decyzję organu II instancji kierując ją bezpośrednio do Sądu.

Sąd zauważa, iż trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi upływał w niniejszej sprawie z dniem 21 lutego 2007 r. i został zachowany, gdyż skarga została w terminie przesłana przez Sąd organowi - Odwoławczej Komisji ds. Pomocy Materialnej dla Studentów (...) w G. (w dniu 16 lutego 2007 r. - dowód-akta sądowe k-18).

Skarga J. S. jest uzasadniona.

Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164 poz. 1365 ze zm.), a w szczególności powołanymi jako prawna postawa decyzji art. 179 ust. 1, student znajdujący się w trudnej sytuacji materialnej ma prawo otrzymywać stypendium socjalne.

Zasadę tę powtarza Regulamin przyznawania pomocy materialnej studentom (...) w G., stanowiąc w § 8 - zasady ogólne, że: stypendium socjalne (-/może otrzymać student znajdujący się w trudnej sytuacji materialnej, a wysokość stypendium zależy od przeciętnego miesięcznego dochodu przypadającego na jedną osobę w rodzinie studenta. Co więcej - zgodnie z ust. 3 cytowanego § 8 Regulaminu /-), komisja ustala kolejność starających się o stypendium socjalne według poziomu dochodów na osobę w rodzinie studenta, a pierwszeństwo otrzymania stypendium mają studenci o najniższych dochodach, i - m. inn.- sieroty i półsieroty.

Zgodnie z treścią art. 179 ust. 2 cyt. ustawy Rektor w porozumieniu z uczelnianym organek samorządu studenckiego ustala wysokość dochodu na osobę w rodzinie studenta uprawniającą do ubiegania się o stypendium socjalne

J. S., czyniąc starania o przyznanie stypendium socjalnego, podała we wniosku, że w roku kalendarzowym 2005 osiągnęła dochód ogółem 9.423,21 zł, co stanowiło dochód na osobę w rodzinie - netto - 392,63 zł, zatem - znalazła się wśród osób, spełniających kryteria dochodowe określone w ust. 5 § 8 Regulaminu.

W kolumnie 10 wniosku studentka wpisała dodatkowo kwotę 30505 (?) albo - 3.050 zł (?), co nie znalazło wyjaśnienia w trakcie postępowania poprzedzającego decyzje w sprawie stypendium (k- 2 akt adm.).

W toku postępowania nie wyjaśniono również, czy do dochodu studentki wliczono dodatki z tytułu samotnego wychowywania dziecka (k-8 akt adm.), nie wyjaśniono różnicy w wysokości dochodu podanego w wniosku (9.423,21 zł) i - w zaświadczeniu Urzędu Skarbowego w M. (10.115,16 zł). (k-2 i 7 akt adm.).

W podstawie prawnej decyzji Odwoławczej Komisji ds. Pomocy Materialnej dla Studentów (...) w G. powołano m. innymi przepisy § 9 ust. 1c w zw. z § 9 ust. 3, § 7 ust. 5a Regulaminu (-.), co - w zestawieniu z treścią uzasadnienia do tej decyzji powoduje, że nie wiadomo, czy powodem odmowy przyznania stypendium było niespełnienie kryteriów dochodowych, czy - nieprawidłowe wypełnienie wniosku (§ 7 ust. 5a Regulaminu (...).

W odwołaniu od decyzji organu I instancji studentka pisała o nie osiągnięciu minimalnego dochodu poprzez brakujące 20 zł, podczas gdy z treści odpowiedzi na skargę wynika, że różnica ta była wyższa, jednak i tutaj organ posługuje się raz kwotą dochodu brutto, raz - netto.

Podkreślić należy, że odpowiedź na skargę nie stanowi uzupełnienia materiału dowodowego w sprawie i ze swej istoty wyjaśnia jedynie stanowisko organu wobec skargi.

Z powyższego wynika, że materiał dowodowy w sprawie przyznania J. S. stypendium socjalnego nie został zebrany i rozpatrzony w sposób dostateczny do prawidłowego rozstrzygnięcia wniosku skarżącej o stypendium.

W art. 207 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (publ. jw.), postanowiono, że do decyzji podejmowanych przez komisje stypendialne obu instancji stosuje się, odpowiednio, przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.

Oznacza to, że wskazane organy winny dążyć do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy przed podjęciem rozstrzygnięcia, winny kierować się zasadami prawdy obiektywnej, pogłębiania zaufania do organów Państwa i udzielać stronom stosownych informacji. (art. 7-9 k.p.a.).

Regulamin przyznawania pomocy materialnej studentom (...) w G., na który powołują się organy orzekające o stypendium socjalnym J. S., sytuuje skarżącą w grupie osób, którym przysługuje pierwszeństwo otrzymania stypendium socjalnego, jako półsierocie, osiągającej niskie dochody (§ 8 ust. 3 lit. a i c Regulaminu), ponadto skarżąca samotnie wychowuje maleńkie dziecko. Okoliczności te winny być wzięte pod uwagę przy rozpatrywaniu wniosku J. S. i obligować komisje stypendialne do pełniejszego zebrania danych o sytuacji studentki, zważyć bowiem należy, że Regulamin (-.) przewiduje zarówno uzupełnienie wniosku przez studenta na żądanie komisji stypendialnej (§ 7 ust. 3, § 11 ust. 4), jak i możliwość podjęcia decyzji o przyznaniu świadczenia w trybie indywidualnym (§ 21 ust. 1 Regulaminu).

Mając na uwadze, że organy orzekające w sprawie wniosku J. S. nie zebrały - i nie rozważyły w sposób wyczerpujący materiału dowodowego w sprawie, przez co naruszyły wskazane wyżej przepisy postępowania, zamieszczone w Regulaminie przyznawania pomocy materialnej studentom (...) w G. i k.p.a., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, uchylił zaskarżone decyzje organów obu instancji.

Przy ponownym rozpatrywaniu wniosku J. S. organy wezmą pod uwagę wyrażone powyżej poglądy prawne.

Zważywszy, że decyzje odmawiały przyznania skarżącej świadczenia, Sąd nie orzekał o wstrzymaniu zaskarżonych decyzji (art. 152 cyt. ustawy).