Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1633619

Orzeczenie
Sądu Najwyższego
z dnia 4 lutego 1957 r.
III CR 787/55

UZASADNIENIE

Sentencja

Sąd Najwyższy w sprawie z powództwa Skarbu Państwa oraz interwenientów ubocznych Alicji i Rafała Ł. działających przez kuratora adwokata H. przeciwko Annie M. o zapłatę 7.184 zł 10 gr oraz z powództwa wzajemnego Anny M. przeciwko Skarbowi Państwa o 13.500 zł, po rozpoznaniu rewizji pozwanej od wyroku Sądu Wojewódzkiego w K. z dnia 14 stycznia 1955 r., uzupełnionego wyrokiem z dnia 4 marca 1955 r. zaskarżony wyrok za wyjątkiem ust. IV uchylił i w tym zakresie sprawę Sądowi Wojewódzkiemu w K. do ponownego rozpoznania przekazał.

Uzasadnienie faktyczne

W sprawie z powództwa Skarbu Państwa przeciwko Annie M. o oddanie przedmiotu dzierżawy (pensjonatu "L". w K.) oraz zapłatę tytułem czynszu kwoty 7.184,10 zł Sąd Najwyższy wyrokiem z dnia 22 października 1953 r. uchylił wyrok Sądu Wojewódzkiego zarówno w części zasądzającej powództwo główne, jak również w części oddalającej powództwo wzajemne, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania.

Po ograniczeniu przez powoda żądania pozwu przez cofnięcie żądania eksmisyjnego, Sąd Wojewódzki wyrokiem z dnia 14 stycznia 1955 r. zasądził powództwo główne do kwoty 4.483,80 zł, oddalając je w pozostałej części, podobnie jak i powództwo wzajemne.

Od powyższego wyroku wniosła rewizję pozwana, domagając się jego uchylenia.

Uzasadnienie prawne

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

W poprzednim wyroku z dnia 22 października 1953 r. Sąd Najwyższy zarzucił Sądowi Wojewódzkiemu obrazę przepisów art. 235 i 326 k.p.c. przez niewyjaśnienie szeregu istotnych okoliczności, mimo zaofiarowanych przez pozwaną dowodów, i ograniczenie się do materiału zebranego w innym procesie, co w szczególności nie pozwoliło Sądowi na wyjaśnienie istotnej dla sprawy okoliczności, a mianowicie czy powód zgodził się na wprowadzenie stałych mieszkańców do willi "L". Tym samym nie wyjaśniony został zarzut braku pełnej legitymacji biernej.

Sąd Najwyższy zarzucił również Sądowi I instancji brak ustaleń w przedmiocie dokonanych w willi remontów, a przede wszystkim, czy nie wymagały one niezwłocznego wykonania, by utrzymać stan użyteczności budynku, co mogłoby uzasadniać pominięcie drogi ustalonej przez dzierżawcę w § V umowy, wymagającej zgłoszenia władzom likwidacyjnym wykonanych robót i przedkładania odpowiednich rachunków.

Zarówno w jednym, jak i w drugim przypadku Sąd Najwyższy dokonał wykładni prawa. W pierwszym przypadku wykładnia przepisów prawa procesowego, które treść swoją mają dostosowaną do określonych sytuacji procesowych. Sąd Najwyższy stwierdził, że treść przepisów art. 235 i 326 k.p.c. oczywiście z związku z art. 218 § 1 k.p.c. w danej sytuacji procesowej wymagała większej aktywności sądu i wszechstronniejszego wyjaśnienia sprawy, w każdym zaś razie przeprowadzenia zaofiarowanych przez pozwaną dowodów. Sąd Wojewódzki przy ponownym rozpoznaniu sprawy nie próbował nawet przeprowadzić zaofiarowanych dowodów, jakkolwiek o konsekwencjach rozkładu ciężaru dowodów wspomina.

Podobnie pogląd prawny Sądu Najwyższego, dotyczący wykładni postanowień umowy, zawartej między stronami, stanowił wiążącą Sąd Wojewódzki wykładnię normy interpretacyjnej art. 47 popc oraz posiłkowo stosowanych przepisów k.z.

Sąd Wojewódzki nie zastosował się do wiążącej go wykładni prawa i nie dokonał w tym zakresie potrzebnych ustaleń, w szczególności nie przeprowadził dowodu z biegłego, naruszając tym samym art. 385, 218 § 1 i 242 k.p.c.

W tym stanie rzeczy wysuniętą w rewizji podstawę z art. 371 § 1 pkt 4 k.p.c. należało uznać za uzasadnioną.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów Sądu Najwyższego.