Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1941020

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie
z dnia 5 października 2015 r.
II SAB/Wa 604/15

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Andrzej Góraj.

Sędziowie WSA: Adam Lipiński, Janusz Walawski (spr.).

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 października 2015 r. sprawy ze skargi M.S. na bezczynność Prezesa Sądu (...) w przedmiocie wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia (...) października 2014 r. - oddala skargę.

Uzasadnienie faktyczne

Pełnomocnik M. S. w dniu (...) października 2014 r. skierował do Przewodniczącego (...) Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu (...) dla (...) pismo, w którym poprosił o wyjaśnienie dlaczego we wskazanym systemie (Portal informacyjny), a także w Portalu, nie odnotowano zarządzenia Sądu z dnia 14 maja 2014 r. wydanego w sprawie (...). W piśmie tym pełnomocnik ww. poprosił również o wskazanie osoby odpowiedzialnej za brak umieszczenia przedmiotowego zarządzenia w powyżej określonych systemach, a także wyjaśnienie dlaczego wydane zarządzenie nie jest odnotowywane w żadnym z elektronicznych systemów Sądu i w jakiej dacie zostało ono faktycznie wydane i czy gdziekolwiek ten fakt został odnotowany poza systemami informatycznymi.

Pełnomocnik M. S. pismem z dnia (...) lutego 2015 r. skierowanym do Prezesa Sądu (...) dla (...), powołując się na art. 37 ust. 1 k.p.a., wezwał do usunięcia naruszenia prawa poprzez udostępnienie informacji publicznej, bądź wydanie decyzji administracyjnej odmawiającej jej udostępnienia, żądanej w piśmie z dnia (...) października 2014 r. sygn. akt (...).

Na powyższe pismo odpowiedzi w dniu 23 lutego 2015 r. udzielił Prezes Sądu (...) dla (...), jak również Przewodniczący (...) Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych tego Sądu, informując że żądane informacje zostały zamieszczone w systemie SAWA Currenda i podano dane osobowe osób dokonujących związanych z tym czynności. Podano również, że były one dostępne dla pełnomocnika strony w każdym czasie w Biurze Obsługi Interesantów.

M. S., reprezentowana przez pełnomocnika, w dniu (...) marca 2015 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezesa Sądu (...) dla (...), zarzucając mu naruszenie art. 13 ust. 1 i 2, art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r. poz. 782 z późn. zm.) przez nieudzielenie informacji publicznej zgodnie z żądanym zakresem oraz zobowiązanie Prezesa Sądu (...) dla (...) do udzielenia żądanej informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia akt organowi i zobowiązanie do wszczęcia postępowania ustalającego odpowiedzialność porządkową lub dyscyplinarną pracownika winnego niezałatwienia sprawy w terminie. Ponadto pełnomocnik skarżącej wniósł o ukaranie organu grzywną i zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania.

Prezes Sądu (...) dla (...) w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podał, że jest ona niezasadna, gdyż wbrew twierdzeniom w niej zawartych, pismo z dnia (...) października 2014 r. nie było skierowane do organu Sądu, jakim jest jego Prezes, lecz do Przewodniczącego wydziału i nie obejmowało żądania udzielenia informacji publicznej, lecz było pismem związanym ze sprawą (...) i było pismem w sprawie, a nie pismem dotyczącym udzielenia informacji publicznej. Nie można upatrywać braku reakcji organu na wystąpienie o udostępnienie informacji publicznej w sytuacji, gdy takie wystąpienie nie zostało wystosowane. Nawet gdyby takie wystąpienie miało miejsce, to informacja nie byłaby udzielona, gdyż Sąd nie dysponował informacją o pracowniku winnym zaniedbań.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 z późn. zm), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwości między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast art. 3 § 1 stanowi, że sprawy należące do właściwości sądów administracyjnych rozpoznają, w pierwszej instancji, wojewódzkie sądy administracyjne.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Ustawodawca w § 2 tego przepisu określił zakres orzekania przez sądy administracyjne w sprawach skarg związanego z działalnością administracji publicznej m.in. związanych z bezczynnością lub przewlekłością prowadzenia postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 (pkt 8 art. 3 § 2 ustawy).

W tym miejscu podać należy, że brzmienie art. 3 § 2 pkt 8 powołanej ustawy zostało zmienione ustawą z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r. poz. 658). Jednakże przepis ten w nowym brzmieniu nie ma zastosowania do postępowań sądowych wszczętych przed 15 sierpnia 2015 r.

Na wstępie podać należy, że aby można było mówić o bezczynności organu (podmiotu obowiązanego), należy jednak przede wszystkim stwierdzić, iż ciąży na nim wynikający z przepisów prawa obowiązek wszczęcia postępowania i podjęcia w nim stosownego rozstrzygnięcia (stosownej czynności), a dopiero później, iż obowiązku tego, w nakazanym prawem terminie, nie wypełnia.

Ustawodawca w art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r. poz. 782 z późn. zm.), określił, że obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej.

W świetle tego przepisu nie ulega wątpliwości, że Prezes Sądu (...) dla (...) jest podmiotem obowiązanym do udzielenia informacji publicznej, o ile jest w jej posiadaniu i nie ma ograniczeń wynikających z przepisów do jej udostępnienia.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 powołanej powyżej ustawy, informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej, jest udostępniana na wniosek. Wniosek o udostępnienie informacji publicznej wszczyna postępowanie w sprawie jej udostępnienia. Złożenie wniosku do organu administracji publicznej (podmiotu obowiązanego) przesądza o tym, iż w odniesieniu do tego właśnie konkretnego organu należy ustalić, czy jest on zobowiązany, w świetle przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, do udzielenia informacji publicznej oraz czy podejmuje stosowne czynności, których brak jest jednoznaczny z bezczynnością. W świetle postanowień art. 13 ust. 1 powołanej ustawy, udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2.

Z treści przytoczonego przepisu można wywieść, że udzielenie informacji publicznej jest czynnością materialno-techniczną. Udzielenie informacji publicznej nie przyjmuje zatem formy decyzji administracyjnej czy postanowienia. Jeżeli strona nie wystąpiła ze szczególnym wnioskiem o udostępnienie informacji, wówczas udzielenie tej informacji, nawet w formie ustnej, jest dopuszczalne.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, w szczególności o sprawach wymienionych w jej art. 6. W świetle tego przepisu informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu niebędącego organem administracji publicznej związanych z nimi bądź w jakikolwiek sposób ich dotyczących. Są nimi zarówno treści dokumentów bezpośrednio przez nie wytworzonych jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet jeżeli nie pochodzą wprost od nich. Jednocześnie na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej, władza publiczna lub inny podmiot w niej wskazany obowiązany jest do udzielenia żądanej informacji publicznej, która jest w jego posiadaniu (art. 4 ust. 3 ustawy), w sposób i formie wskazanej we wniosku bądź do wydania decyzji o odmowie jej udostępnienia w oparciu o art. 16 tej ustawy. Przez pojęcie "odmowy udostępnienia informacji publicznej" należy natomiast rozumieć sytuację, w której organ posiada informację o charakterze publicznym, ale jej nie udostępnia, ponieważ prawo do informacji podlega ograniczeniu ze względu na tajemnice ustawowo chronione lub ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy (art. 5 ust. 1 i 2 ustawy). Ograniczenie prawa do prywatności nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz w przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa.

W ocenie Sądu żądane informacje nie stanowią informacji publicznej gdyż nie posiadają przymiotu publicznego i dotyczą sprawy indywidualnej, która zawisła przed Sądem (...) dla (...).

Za taką oceną przemawia również to, że przedmiotowe pismo zostało określone jak "pismo pełnomocnika powódki", jak i zamieszczono na nim oznaczenie sygnatury akt sprawy, a z jego treści wynika, że chodzi o wyjaśnienie nieprawidłowości, które zaistniały w sprawie o sygn. (...). Nie bez znaczenia dla takiej oceny pozostaje fakt, do kogo zostało one skierowane. Oceny tej nie może również zmienić okoliczność, że Prezes Sądu (...) dla (...) został wezwany do usunięcia naruszenia prawa w sytuacji, gdy nie był adresatem pisma pełnomocnika skarżącej z dnia 23 października 2014 r. Ponadto podkreślić należy, że wezwanie takie nie jest wymagane na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej Skoro zatem żądana informacja nie jest informacją publiczną, bowiem nie posiada charakteru publicznego, to podmiot do którego skierowano żądanie nie jest związany przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej, a w szczególności do przestrzegania przepisów dotyczących terminów załatwienia sprawy, czy też formy prawnej w jakiej powinna zostać załatwiona. Tym samym zarzuty podniesione w skardze, że doszło do naruszenia art. 13 ust. 1 i 2 i art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej Sąd uznał za niezasadne.

Sąd podziela stanowisko pełnomocnika skarżącej, że do organu należy kwalifikacja charakteru pisma z dnia (...) października 2014 r. Kwalifikacja ta była jednak prawidłowa, gdyż aby prowadzić postępowanie na zasadach i w trybie przewidzianym w ustawie o dostępie do informacji publicznej organ powinien dokonać oceny, czy żądana informacja ma charakter informacji publicznej. Jeżeli uzna, że informacja charakteru takiego nie posiada, to nie ma obowiązku stosowania się do rygorów wynikających z przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, a podejmuje działania przewidziane w innych przepisach, np. związanych z odpowiedzialnością dyscyplinarną pracownika.

Ponadto Sąd stwierdza, że wniosek pełnomocnika skarżącej zawarty w pkt 2 skargi nie znajduje uzasadnienia w przepisach prawa i nie sąd administracyjny żądanie takie powinien spełnić.

Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 w zw. z art. 132 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.