Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2507673

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu
z dnia 17 maja 2018 r.
II SAB/Op 20/18

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Janowska.

Sędziowie WSA: Krzysztof Bogusz (spr.), Elżbieta Kmiecik.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 17 maja 2018 r. sprawy ze skargi S. P. na bezczynność Starosty Strzeleckiego w przedmiocie udostępnienia akt sprawy o udzielenie pozwolenia na budowę oddala skargę.

Uzasadnienie faktyczne

Przedmiotem skargi wniesionej przez S. P. była bezczynność Starosty Strzeleckiego w sprawie o udostępnienie akt administracyjnych i udzielenie pozwolenia na budowę.

Wniesienie skargi poprzedziło postępowanie i czynności podjęte przez stronę oraz organ o następującym przebiegu.

W dniu 8 stycznia 2018 r. S. P. zgłosił się osobiście w siedzibie Starostwa Strzeleckiego domagając się dostępu do akt administracyjnych w sprawie pozwolenia na przebudowę kotłowni z budową komina przy budynku (...) w (...) ul. (...), na działce a. Ponieważ wnioskodawca nie był stroną tamtego postępowania administracyjnego odmówiono mu dostępu do akt sprawy.

W tym samym dniu S. P. złożył w organie przygotowany pisemnie wniosek o udostępnienie akt. Wniosek taki złożył także w imieniu swojego syna K. P., przedkładając pisemne pełnomocnictwo do jego reprezentowania.

W dniu 9 stycznia 2018 r. skarżący złożył w Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Opolu ponaglenie dotyczące niezałatwienia w terminie sprawy przez Starostę Strzeleckiego. SKO w Opolu wystąpiło do Starosty Strzeleckiego o akta sprawy oraz ustosunkowanie się do zarzutów wniesionego ponaglenia.

W kolejnym dniu roboczym, tj. 10 stycznia 2018 r. Starosta Strzelecki, działając na podstawie art. 74 § 2 k.p.a. odmówił S. P. i K. P. dostępu do akt, w tym ich przeglądania, sporządzania notatek, kopii i odpisów. W uzasadnieniu organ zaznaczył, że prawo takie przysługuje na podstawie art. 73 § 1 k.p.a stronie postępowania administracyjnego, a obaj wnioskujący o udostępnienie akt nie byli stroną w sprawie o pozwolenie na przebudowę kotłowni z budową komina.

Także w dniu 10 stycznia 2018 r. Starosta Strzelecki przekazał organowi odwoławczemu akta sprawy z odpowiedzią na podniesione w ponagleniu zarzuty. Pismem z dnia 9 stycznia 2018 r. złożonym w Starostwie Powiatowym w Strzelcach Opolskich w dniu 10 stycznia 2018 r. S. P., zastępowany przez pełnomocnika, swoją żonę B. P., wniósł skargę sądowoadministracyjną na bezczynność Starosty Strzeleckiego w zakresie udostępnienia akt sprawy, w przedmiocie pozwolenia na przebudowę kotłowni z budową komina przy budynku (...) w (...).

Skarżący podniósł w skardze zarzut naruszenia art. 12, art. 35 § 1, art. 36 § 1 i art. 74 § 2 k.p.a przez rażące przekroczenie terminów do załatwienia sprawy w postępowaniu administracyjnym, i wskazując na te zarzuty domagał się zobowiązania Starosty Strzeleckiego do wydania odpowiedniego aktu administracyjnego w terminie 14 dni, zobowiązania organu do ukarania dyscyplinarnego pracownika winnego niezałatwieniu sprawy w terminie, orzeczenie czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa i to nawet, jeżeli będą podstawy do umorzenia sprawy sądowej wskutek wydania aktu przez organ, wymierzenia organowi I instancji grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. w maksymalnej wysokości i zasądzenia od organu na jego rzecz kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skarżący podniósł, że Starosta Strzelecki naruszył zasadę zapisaną w art. 35 § 1 k.p.a, iż organ administracji publicznej zobowiązany jest załatwić sprawę bez zbędnej zwłoki. Jeżeli organ nie wydał stosownego aktu administracyjnego, to oznacza, że jego podanie nie zostało rozpoznane i przekroczono maksymalny termin załatwienia sprawy czyli niezwłocznie.

Postanowienie Starosty Strzeleckiego z dnia 10 stycznia 2018 r., w przedmiocie odmowy udostępnienia akt zostało zaskarżone zażaleniem wniesionym przez S. P. i K. P. dnia 13 stycznia 2018 r. i stanowi przedmiot odrębnego postępowania, podobnie jak wniosek S. P. i K. P. o wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na budowę, zakończonej decyzją ostateczną Starosty Strzeleckiego nr (...) z dnia 12 stycznia 2015 r.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, odwołując się do okoliczności faktycznych sprawy. W szczególności, przedstawił chronologicznie przebieg czynności i oświadczeń złożonych zarówno przez strony jak i organ, i na tej podstawie stwierdził, że skarżący S. P. działaniami polegającymi na składaniu w toku wszczętych spraw ponagleń, mnożeniu wniosków i ponawianiu skarg dezorganizuje pracę Starostwa Strzeleckiego a tym samym utrudnia podejmowanie koniecznych czynności prowadzących do szybkiego rozstrzygania składanych podań. Wskazując na datę zgłoszenia żądania o udostępnienie akt (8 stycznia 2018 r.) i datę wydania postanowienia w trybie art. 74 § 2 k.p.a. (10 stycznia 2018 r.) podkreślił, że nie sposób zasadnie podnosić zarzutu pozostawania organu w bezczynności. Zdaniem Starosty Strzeleckiego, w postępowaniu administracyjnym o udostępnienie akt sprawy nie doszło do naruszenia jakiegokolwiek terminu ustawowego załatwienia sprawy, ani naruszenia innych zasad postępowania administracyjnego, zwłaszcza jeśli uwzględni się datę sporządzenia skargi sądowoadministracyjnej (9 stycznia 2018 r.).

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga podlegała oddaleniu.

Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm.), zwanej p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 p.p.s.a., a więc także na bezczynność organu w wydaniu decyzji lub właściwego postanowienia. W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt organu administracji, lecz jego brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Zauważyć należy, że na zasadzie art. 119 pkt 4 oraz art. 120 p.p.s.a., jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Ponadto w świetle. art. 52 § 1 p.p.s.a. wniesienie skargi do sądu, w tym także skargi na bezczynność organu, uwarunkowane jest wyczerpaniem środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. W przypadku skargi na bezczynność w wydaniu decyzji lub postanowienia kończącego postępowanie administracyjne o wyczerpaniu środków zaskarżenia można mówić w sytuacji, gdy skarżący przed wniesieniem skargi skorzysta ze środka przewidzianego w art. 37 k.p.a., zgodnie z którym na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy ponaglenie do organu wyższego stopnia.

W niniejszej sprawie skarga wniesiona została na bezczynność Starosty Strzeleckiego w rozpoznaniu wniosku skarżącego o udostępnienie akt innego postępowania, w którym skarżący nie brał udziału. Oceniając w pierwszej kolejności dopuszczalność skargi stwierdzić należy, że przed wniesieniem skargi do Sądu skarżący dopełnił wymogu wyczerpania środków zaskarżenia, wnosząc pismem z dnia 9 stycznia 2018 r. ponaglenie. w trybie art. 37 § 1 k.p.a. Tym samym, wniesioną skargę uznać należało za dopuszczalną i podlegającą rozpoznaniu.

Dla wyczerpania wskazanego wyżej trybu zaskarżenia, konieczne jest jedynie złożenie ponaglenia, a skarga jest dopuszczalna niezależnie od tego, czy zostanie ono rozpatrzone przez organ wyższego stopnia oraz niezależnie od stanowiska zajętego w razie jego rozpatrzenia. Dodatkowo należy też zauważyć, że skarga na bezczynność organu nie jest ograniczona żadnym terminem. W świetle powyższego, w niniejszej sprawie Sąd zobowiązany był do oceny zaskarżonej bezczynności Starosty Strzeleckiego.

Celem skargi na bezczynność jest zwalczanie zwłoki w załatwianiu sprawy, a z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale tylko pozornie i mimo istnienia podstaw nie zakończył go w terminie wydaniem stosownego aktu lub podjęciem odpowiedniej czynności. Zadaniem sądu administracyjnego rozpoznającego skargę na bezczynność jest zbadanie przede wszystkim, czy prowadząc postępowanie organ podejmował w sprawie działania konieczne do jej rozpoznania, oraz czy nie uchybił regulacjom ustalającym dopuszczalny termin rozpoznania sprawy.

Uwzględniając skargę na bezczynność Sąd orzeka na podstawie art. 149 p.p.s.a. W przypadku natomiast bezzasadności skargi stosuje art. 151 p.p.s.a.

Z treści art. 149 § 1 p.p.s.a. wynika, że instytucja skargi na bezczynność organu, ma na celu przede wszystkim ochronę praw strony przez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie lub podjęcia innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Badając zasadność skargi w tym zakresie, Sąd zobowiązany jest uwzględniać stan istniejący w dniu wniesienia skargi, jak i w dniu orzekania, tj. wydania orzeczenia sądowego.

Zgodnie z art. 35 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 k.p.a w sprawach, w których organ zobowiązany jest do podjęcia rozstrzygnięcia w drodze decyzji, stosownie do art. 104 § 1 k.p.a., załatwienie sprawy oznacza wydanie decyzji. Organ pozostaje w bezczynności wówczas, gdy nie wydaje decyzji (postanowienia) w terminie określonym w art. 35 k.p.a. Taka sytuacja w sprawie nie wystąpiła. Tym bardziej w niniejszej sprawie podkreślić trzeba, że w dniu wniesieniu skargi, Starosta Strzelecki zakończył postępowanie postanowieniem z 10 stycznia 2018 r.Dlatego aktualnie brak jest podstaw do orzekania przez Sąd co do zobowiązania organu do wydania aktu. Nie można również uznać, że na dzień orzekania przez Sąd organ pozostawał w bezczynności, skoro zakończył sprawę wydaniem stosownego aktu w 3 dniu roboczym po wniesieniu podania.

Mając na uwadze powyższe i oceniając na podstawie art. 149 p.p.s.a. okoliczności faktyczne niniejszej sprawy, Sąd uznał, że w zakresie rozpoznania sprawy objętej wnioskiem skarżącego z dnia 8 stycznia 2018 r. i wydania w tym przedmiocie rozstrzygnięcia, Starosta Strzelecki na żadnym etapie prowadzonego postępowania nie pozostawał w bezczynności. W szczególności, nie działał w sprawie opieszale i nie przekroczył wynikającego z przepisów k.p.a. terminu załatwienia sprawy.

W świetle poczynionych rozważań prawnych stwierdzić należy, że w kontrolowanej sprawie Starosta Strzelecki nie uchybił przywołanym wyżej przepisom art. 35 i art. 36 k.p.a. oraz wskazanym w skardze przepisom art. 8, art. 12 i art. 74 § 2 k.p.a. Stosownie do tych regulacji, w ocenie Sądu, Starosta Strzelecki, rozpoznając sprawę z wniosku skarżącego nie dopuścił się bezczynności w toku postępowania.

Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 p.p.s.a., sąd orzekł o oddaleniu skargi.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.