Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2054444

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie
z dnia 5 kwietnia 2016 r.
II SAB/Ol 17/16

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Marzenna Glabas.

Sędziowie WSA: Tadeusz Lipiński (spr.), Ewa Osipuk.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi D. Z. na bezczynność Burmistrza w udostępnieniu informacji publicznej

I.

stwierdza, że Burmistrz dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku D. Z. z dnia "(...)", przy czym bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa;

II.

zasądza od Burmistrza na rzecz D. Z. kwotę 1722,75 zł (słownie: tysiąc siedemset dwadzieścia dwa złote i siedemdziesiąt pięć groszy), tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Uzasadnienie faktyczne

Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika, że dnia 15 września 2015 r. na adres mailowy Urzędu Miejskiego wpłynęło pismo wysłane z adresu mailowego: uchodzcy.czy.imigranci@wp.pl.

W treści przesłanej wiadomości, autor na podstawie doniesień prasowych, wniósł o przesłanie treści wystąpienia Ministra Spraw Zagranicznych w sprawie cyt.:. możliwą do przyjęcia ilość uchodźców." Wniósł także o przesłanie treści odpowiedzi na powyższe pismo, a jeżeli odpowiedź nie została udzielona, o wskazanie ilu uchodźców i ilu emigrantów ekonomicznych jest w stanie przyjąć do siebie Gmina.

W dniu 30 października 2015 r. na adres mailowy Urzędu wpłynęła kolejna wiadomość z ww. adresu mailowego, w której wezwano do usunięcia naruszenia prawa pod rygorem skierowania sprawy do sądu administracyjnego.

Następnie pismem z dnia 10 lutego 2016 r. D. Z. wywiódł skargę na bezczynność Burmistrza, zarzucając mu przekroczenie terminów do załatwienia sprawy. Wniósł o zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku skarżącego z dnia 14 września 2015 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku oraz uznanie na podstawie art. 149 § 1 zd. 2 p.p.s.a., że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa i wymierzenie podmiotowi obowiązanemu grzywny na podstawie art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. w umiarkowanej wysokości. Skarżący zwrócił się również o ewentualne wymierzenie na podstawie art. 55 § 1 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. podmiotowi obowiązanemu grzywny, jeśli podmiot obowiązany nie przekaże Sądowi niniejszej skargi, odpowiedzi na skargę oraz akt sprawy w terminie 15 dni od otrzymania niniejszej skargi. Zwrócono się również o zasądzenie od podmiotu zobowiązanego zwrotu kosztów postępowania w łącznej kwocie 1564 zł 20 grosze.

W uzasadnieniu skargi strona skarżąca przedstawiła szerokie dywagacje teoretyczne w przedmiocie informacji publicznej. Podkreślono, że jak najbardziej prawidłowe jest złożenie wniosku o udzielenie takiej informacji drogą elektroniczną.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie ewentualnie o oddalenie.

Wskazano, że w dniu 9 października 2015 r. wpłynęło pismo Dyrektora Wydziału Polityki Społecznej Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej dotyczące problematyki wskazanej w piśmie skarżącego. Po przeanalizowaniu możliwości finansowych i lokalowych Gminy udzielono odpowiedzi na wskazane powyżej pismo.

Z uwagi na fakt, że informacja publiczna, o której udostępnienie wnosił skarżący, została wytworzona w dniu 29 lutego 2016 r. udzielono odpowiedzi na wniosek z dnia 15 września 2015 r. W związku z tym według organu zasadne jest umorzenie postępowania sądowe w sprawie.

Na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2016 r. pełnomocnik skarżącego zmodyfikował skargę w ten sposób, że wniósł o umorzenie postępowania, ponieważ doszło do uwzględnienia skargi w całości. Jednocześnie cofnął wniosek o wymierzenie grzywny ale podtrzymał wniosek o stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Wniósł również o zasądzenie kosztów w kwocie 1722,75 zł. Ponadto modyfikując pkt 4 skargi, domaga się dwukrotności stawki minimalnej, pozostawiając pozostałe kwoty z pkt 4 oraz wnosi o zasądzenie kwoty 638,55 zł z tytułem zwrotu kosztów dojazdu.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:

Podnieść należy, że stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 j.t.) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Przy czym sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawa prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270) zwanej dalej: ustawą p.p.s.a. Kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty administracyjne lub czynności z zakresu administracji publicznej, enumeratywnie wymienione w art. 3 § 2 ustawy p.p.s.a., jak również stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 tej ustawy stronie przysługuje skarga na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a, a także stosownie do art. 3 § 2 pkt 9 skarga na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

Stosownie zaś do art. 3 § 3 sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.

W takich sprawach można skutecznie wnieść skargę na bezczynność, jeśli organ administracji publicznej nie załatwi sprawy w terminie określonym w przepisach art. 35-36 k.p.a., bądź w terminie wynikającym z innej ustawy regulującej sposób postępowania organów administracji.

Wyjaśnić pozostaje również, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie - ale mimo zaistnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu lub nie podjął stosownych czynności. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność organu nie ma znaczenia okoliczność z jakich powodów określona decyzja, postanowienie lub inny akt nie zostały dokonane, a w szczególności czy bezczynność została spowodowana zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu.

Udostępnianie zaś informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki i nie później niż w terminie 14 dni - art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r. poz. 782, j.t.), za wyjątkiem sytuacji przewidzianych w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2. Stosownie do art. 13 ust. 2 jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.

Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1).

Ponadto trzeba mieć na uwadze, że zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji. Do rozstrzygnięć podmiotów obowiązanych do udostępnienia informacji, niebędących organami władzy publicznej, o odmowie udostępnienia informacji oraz o umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji przepisy art. 16 stosuje się odpowiednio. Wnioskodawca może wystąpić do podmiotu, o którym mowa w ust. 1, o ponowne rozpatrzenie sprawy. Do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołania (art. 17 ustawy). Na ograniczenia w zakresie udzielenia informacji publicznej wskazuje art. 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Stosownie do tej regulacji prawnej organ może ograniczyć dostęp do żądanych informacji publicznych, np. ze względu na prywatność osoby fizycznej lub z uwagi na ochronę informacji niejawnych lub innych tajemnic ustawowo chronionych.

Nie jest natomiast odmową udzielenia informacji publicznej wskazanie, że się ich nie posiada. Jednakże o tym fakcie organ winien powiadomić wnioskodawcę pisemnie, wskazując - jeśli posiada taką wiedzę, gdzie zainteresowany żądane informacje może uzyskać. Organ nie ma natomiast obowiązku wydawania w takiej sytuacji decyzji administracyjnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 27 września 2002 r., II SAB 289/02).

W sytuacji zaś gdy wnioskodawca żąda udzielenia informacji, które nie są informacjami publicznymi, lub takich informacji publicznych, w stosunku do których tryb dostępu odbywa się na odrębnych zasadach, organ nie ma obowiązku wydawania decyzji o odmowie udzielenia informacji, lecz zawiadamia jedynie wnoszącego, że żądane dane nie mieszczą się w pojęciu objętym przedmiotową ustawą (por. wyrok NSA Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie z 20 czerwca 2002 r., II SA/Lu 507/02).

Bezspornym w sprawie jest, że podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej czyli Burmistrz ostatecznie rozpoznał wniosek skarżącego pismem z dnia 29 lutego 2016 r. Potwierdził to również pełnomocnik strony skarżącej, który na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2016 r. zmodyfikował skargę w ten sposób, że wniósł o umorzenie postępowania, ponieważ doszło do uwzględnienia skargi w całości.

Nie mniej jednak organ dopuścił się bezczynności o czym orzeczono na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w pkt I sentencji wyroku.

Zaznaczyć należy w tym miejscu przepis art. 149 § 1a p.p.s.a. w aktualnym brzmieniu zawiera normę, według której jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Należy zatem stwierdzić, że dokonanie żądanej czynności lub wydania żądanego aktu przed rozpoznaniem przez sąd skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego, nie powoduje, stosownie do art. 149 § 1a p.p.s.a., że w zakresie dotyczącym rozstrzygnięcia o tym, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 tej ustawy (pogląd ten został podzielony w postanowieniach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2012 r., sygn. akt I OSK 2443/12 i z dnia 13 listopada 2012 r., sygn. akt I OSK 2626/12).

Sąd stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Na ocenę taką wpłynął fakt, że od momentu złożenia wniosku do udzielenia informacji nie upłynął długi okres. Poza tym Sąd nie dopatrzył się w działaniach organu umyślności, a jedynie braku wiedzy co do prawidłowego załatwienia wniosku skarżącego. Ponadto organ wskazał w odpowiedzi na skargę, że w dniu 9 października 2015 r. wpłynęło pismo Dyrektora Wydziału Polityki Społecznej Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej dotyczące problematyki wskazanej w piśmie skarżącego. Z uwagi zaś na fakt, że informacja publiczna, o której udostępnienie wnosił skarżący, została wytworzona w dniu 29 lutego 2016 r., dopiero po tym czasie udzielono odpowiedzi na wniosek z dnia 15 września 2016 r. Po złożeniu skargi Spółka uczyniła jednak zadość obowiązkowi udzielenia informacji publicznej w rzeczonym zakresie.

O kosztach orzeczono w pkt II stosownie do art. 200 w związku z art. 205 § 2 powołanej ustawy.

Na marginesie dostrzec trzeba, że Burmistrz został prawidłowo poinformowany o rozprawie. Zawiadomienie zostało skutecznie doręczone w dniu 10 marca 2016 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru, akta sądowe, k. - 25). Natomiast pismem z dnia 1 kwietnia 2016 r. radca prawny poinformował, że działając w imieniu i na rzecz Burmistrza zgłasza swój udział w sprawie w charakterze pełnomocnika Burmistrza. Rzeczą Burmistrza było zatem poinformowanie swojego pełnomocnika o wyznaczonym terminie rozprawy w niniejszej sprawie.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.