II SAB/Lu 48/20, Forma udostępnienia informacji publicznej. - Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie

Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 3058854

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 10 czerwca 2020 r. II SAB/Lu 48/20 Forma udostępnienia informacji publicznej.

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak (spr.).

Sędziowie WSA: Bogusław Wiśniewski, Asesor Jerzy Parchomiuk.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 czerwca 2020 r. sprawy ze skargi A. G. na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej

I. zobowiązuje Wójta Gminy do załatwienia wniosku A. G. z dnia (...) r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy;

II. stwierdza, że bezczynność Wójta Gminy nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa;

III. zasądza od Wójta Gminy na rzecz A. G. kwotę (...) ((...)) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Uzasadnienie faktyczne

W dniu (...) marca 2020 r. A. G. złożył do Wójta Gminy wniosek o udostepnienie informacji publicznej w postaci kserokopii projektu uchwały Rady Gminy w O. z marca 2019 r. w sprawie uchwalenia statutów sołectw na terenie Gminy O. Wnioskodawca zwrócił się przy tym o potwierdzenie zgodności wykonanej kserokopii z oryginałem. Jako sposób udostępnienia informacji wskazał odbiór osobisty w Urzędzie Gminy O.

W odpowiedzi na powyższy wniosek Wójt Gminy w piśmie z dnia (...) marca 2020 r. znak: (...) (doręczonym wnioskodawcy za pośrednictwem operatora pocztowego w dniu (...) marca 2020 r. - potwierdzenie odbioru k. 3 akt adm.) poinformował A. G., że żądane przez niego kserokopie projektów uchwał nie stanowią informacji publicznej. W załączeniu do pisma organ przekazał natomiast wnioskodawcy potwierdzone za zgodność z oryginałem uchwały rady gminy w sprawie uchwalenia statutów sołectw: A., B., C., D., D.- K., J., K., L., L., O., O.-K., T., Z., Ż., Ż.-K. Organ wyjaśnił również, że z uwagi na wprowadzone, w związku z epidemią koronawirusa, ograniczenia bezpośredniej obsługi interesantów w Urzędzie Gminy, nie jest możliwy osobisty odbiór korespondencji w Urzędzie.

Nie zgadzając się ze stanowiskiem wyrażonym w powyższym piśmie A. G. w dniu (...) kwietnia 2020 r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia (...) marca 2020 r. W treści skargi skarżący domagał się zobowiązania organu do udostępnienia żądanych informacji zgodnie z wnioskiem, w terminie 14 dni od daty doręczenia organowi akt sprawy. Ponadto wniósł o zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że organ przesłał mu dokumenty, które nie były przedmiotem jego żądania, a przy tym są dostępne w Biuletynie Informacji Publicznej. Skarżący nie zgodził się ze stanowiskiem organu, że żądany projekt uchwały Rady Gminy w O. nie stanowi informacji publicznej. Podkreślił, że autorem projektu uchwały był Wójt Gminy i projekt ten był poddany pod obrady Rady Gminy O. podczas sesji w dniu (...) marca 2019 r. W ocenie skarżącego, Wójt Gminy - uznając, że żądane kserokopie dokumentów nie stanowią informacji publicznej i jednocześnie udostępniając skarżącemu informacje nieadekwatne do treści jego wniosku - pozostaje w bezczynności.

W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy wniósł o jej oddalenie w całości. Organ uznał zarzuty skargi za bezpodstawne oraz podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Stwierdził, że projekty uchwał rady gminy mają charakter roboczy (wewnętrzny) i nie posiadają jakiegokolwiek waloru oficjalności. Do momentu przyjęcia projektu uchwały przez radę gminy dokument taki nie ma charakteru wiążącego. Poszczególne zapisy projektu mogą ulegać zmianie w trakcie analizy mającej na celu rozważenie wszystkich racji przemawiającymi za różnorodnymi i optymalnymi propozycjami rozwiązań. Tego typu informacje nie stanowią zaś informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. Ustawa ta nie zawiera wprawdzie ograniczeń prawa do informacji mających na celu ochronę procesu decyzyjnego przed zakłóceniami mogącymi powstać wskutek ujawnienia jego przebiegu, jednak w orzecznictwie sądów administracyjnych wyrażany jest pogląd, że organom władzy publicznej niezbędna jest możliwość podejmowania decyzji dopiero po zebraniu zasobu niezbędnych informacji, uzgodnieniu stanowisk i przeanalizowania kilku możliwych wariantów danego rozstrzygnięcia. Dlatego dokumenty wewnętrzne, służące wprawdzie realizacji jakiegoś zadania publicznego, ale nieprzesądzające o kierunkach działania organu nie stanowią informacji publicznej, ponieważ służą one wymianie informacji, zgromadzeniu niezbędnych materiałów, uzgadnianiu poglądów i stanowisk i nie są wiążące co do sposobu załatwienia sprawy (por. wyroki NSA z dnia 27 stycznia 2012 r. sygn. akt I OSK 2130/11 i z dnia 15 lipca 2010 r. sygn. akt I OSK 707/10.) Dokumenty takie nie mają jakiegokolwiek waloru oficjalności, a nawet jeśli zawierają propozycje dotyczące sposobu załatwienia określonej sprawy publicznej, mieszczą się w zakresie swobody niezbędnej dla podjęcia prawidłowej decyzji po rozważeniu wszystkich argumentów.

Wójt Gminy podkreślił, że w orzecznictwie przyjmuje się, iż nie jest konieczna społeczna kontrola na każdym etapie procesu podejmowania decyzji. Kontrola taka mogłaby zakłócić jego przebieg, ponieważ każda ze zgłoszonych propozycji podlegałaby społecznemu i przedwczesnemu osądowi. Zgodnie z poglądem prezentowanym przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 stycznia 2012 r. sygn. akt I OSK 2130/11, byłoby niecelowe poddawanie działań organu ścisłej kontroli i utrudniałoby wewnętrzny proces kształtowania się stanowisk, uzgadniania opinii dotyczących istniejącego stanu rzeczy, jego oceny oraz ewentualnej potrzeby zmian. Tymczasem podjęcie w procesie tworzenia projektu aktu decyzji właściwej co do jego treści wymaga wyeliminowania, w atmosferze rozwagi i spokoju, rozwiązań nietrafnych, zagrażających chronionym konstytucyjnie dobrom, czy też niefunkcjonalnych. Przyjęcie takiego poglądu nie wyłącza społecznego nadzoru nad tworzeniem aktu, gdyż w momencie, kiedy projekt taki zyskuje walor oficjalności to zostaje przedstawiony opinii publicznej.

Organ podniósł ponadto, że analizując treść skargi złożonej w niniejszej sprawie, a także biorąc pod uwagę fakt, że skarżący cotygodniowo składa do Wójta Gminy około 2 wniosków o udzielenie informacji publicznej, można dojść do przekonania, że skarżący nadużywania prawa do informacji do realizacji celów, które nie wynikają ani z Konstytucji RP, ani z ustawy o dostępie do informacji publicznej. Zdaniem organu, w uzyskaniu informacji w sprawie dotyczącej projektu uchwał Rady Gminy O. dotyczących statutów sołectw trudno dopatrzeć się realizacji celu w postaci troski o dobro publiczne, jakim jest prawo do przejrzystego państwa, jego struktur, przestrzeganie prawa przez podmioty życia publicznego, jawność administracji i innych organów itp. Treść i ilość złożonych przez skarżącego wniosków, a także koincydencja czasowa między odwołaniem skarżącego przez Wójta Gminy z funkcji przewodniczącego gminnej komisji rozwiązywania problemów alkoholowych, a przystąpieniem do składania wniosków o udzielenie informacji publicznej, z których prawie każdy wymagał informacji obszernej i szczegółowej, wskazuje natomiast na to, że skarżący próbuje wykorzystać instytucję prawa do informacji publicznej dla osiągnięcia celu innego niż troska o dobro publiczne. W ocenie Wójta, z całokształtu akt sprawy wynika, że złożony w niniejszej sprawie wniosek ma na celu wywołanie dolegliwości u adresata i utrudnienie funkcjonowania Urzędu Gminy O. Przedmiotowy wniosek obiektywnie nie służy bowiem jakiemukolwiek dobru powszechnemu i nie tylko nie prowadzi do poprawy funkcjonowania urzędu, lecz przeciwnie, ma stanowić dla niego dokuczliwość.

W piśmie procesowym z dnia (...) maja 2020 r. (data wpływu - k. 27) A. G. podtrzymał skargę. Odnosząc się do argumentów przedstawionych w odpowiedzi na skargę podniósł, że twierdzenie, jakoby nadużywał prawa do informacji publicznej dla realizacji celów, które nie wynikają ani z Konstytucji RP, ani z ustawy o dostępie do informacji publicznej, jest pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. Stwierdził, że wniosek skierowany do Wójta (...) nie jest "fanaberią" bądź "wybrykiem" z jego strony, lecz stanowi skutek zainteresowania mieszkańców Gminy przedmiotową informacją. Skarżący podkreślił, że nie ma zamiaru wywołania dolegliwości i utrudnień w funkcjonowaniu Urzędu Gminy O., a jedynie korzysta z prawa wynikającego z ww. ustawy, w której racjonalny ustawodawca zagwarantował "każdemu" prawo dostępu do informacji publicznej (art. 2 ust. 1), przy czym sformułowanie "każdy" należy rozumieć jako każdy człowiek (osoba fizyczna) lub podmiot prawa prywatnego. Stwierdził ponadto, że został zmuszony do składania pisemnych wniosków o udostępnienie informacji publicznej przez Wójta oraz Sekretarza Gminy O., bowiem w pierwszej kolejność zawsze zwracał się o umożliwienie mu wglądu do wnioskowanych informacji, lecz wówczas spotykał się z odmową i pouczeniem, że jeżeli chce uzyskać jakaś informację to musi złożyć w tym celu pisemny wniosek.

Odnośnie przyjętej przez organ oceny charakteru wnioskowanej informacji, skarżący wytknął, że Wójt Gminy w odpowiedzi na skargę zataił fakt, iż w dniu (...) stycznia 2019 r. wydał zarządzenie nr (...) w sprawie przeprowadzenia konsultacji z mieszkańcami gminy O. odnośnie projektu statutu sołectw na terenie tej gminy. Odpis wskazanego zarządzenia skarżący złączył do złożonego pisma.

Korzystając z uprawnienia przewidzianego w art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm., dalej jako "p.p.s.a."), Sąd rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna. Wójt Gminy pozostaje bowiem bezczynny w sprawie z wniosku skarżącego A. G. z dnia (...) marca 2020 r. o udostępnienie informacji publicznej.

Zasady i tryb udostępniania informacji publicznej reguluje ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1429 z późn. zm., dalej jako "u.d.i.p."). będąca rozwinięciem konstytucyjnego prawa do informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne, wyrażonego w art. 61 Ustawy Zasadniczej.

W myśl art. 4 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 u.d.i.p. organy władzy publicznej są obowiązane do udostępniania informacji publicznej będącej w ich posiadaniu. Wójt Gminy - jako organ władzy publicznej - jest zatem objęty zakresem podmiotowym ww. ustawy i jako taki jest obowiązany do jej stosowania w odniesieniu do informacji publicznych, którymi dysponuje.

Udostępnienie informacji publicznej na wniosek ma formę czynności materialno-technicznej i w świetle dyspozycji art. 14 ust. 1 u.d.i.p. winno nastąpić w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem. Przedstawienie informacji zupełnie innej, niż ta, na którą oczekuje wnioskodawca, informacji niepełnej lub też informacji wymijającej, czy wręcz nieadekwatnej do treści wniosku, świadczy o bezczynności podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, do którego skierowano wniosek o jej udostępnienie, co niewątpliwie narusza regulację zawartą w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. (por. wyroki NSA: z 12 kwietnia 2012 r., sygn. akt I OSK 161/12, LEX nr 1264582 oraz z dnia 20 lutego 2013 r., sygn. akt I OSK 2569/12, LEX nr 1356989, a także wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 5 czerwca 2013 r., sygn. akt II SAB/Bd 35/13, LEX nr 1352000).

Załatwienie wniosku o udostępnienie informacji publicznej wymaga zatem w pierwszym rzędzie dokonania właściwej interpretacji zakresu żądania, a następnie dokonania oceny charakteru żądanej informacji pod kątem możliwości przypisania jej waloru informacji publicznej. Bezczynność podmiotu zobowiązanego zachodzi zaś wówczas, gdy podmiot taki, pomimo dysponowania żądaną informacją publiczną, nie udostępnia jej zgodnie z art. 13 ust. 1 w zw. z art. 14 ust. 1 u.d.i.p., tj. bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, bądź też w tym terminie nie wydaje na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej, a jednocześnie nie udziela wyjaśnień, o których mowa w art. 13 ust. 2 i art. 14 ust. 2 u.d.i.p. Jeżeli jednak informacja, której udostępnienia domaga się wnioskodawca, nie posiada waloru informacji publicznej, nie może ona podlegać regulacjom u.d.i.p., co oznacza, że nie może ona zostać udostępniona w trybie tej ustawy, jak też niedopuszczalne jest wydanie co do niej decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Wówczas obowiązkiem podmiotu zobowiązanego jest wyłącznie poinformowanie wnioskodawcy o braku podstaw do zastosowania przepisów u.d.i.p. (por. wyroki NSA: z dnia 27 września 2002 r., sygn. akt II SAB 289/02; z dnia 16 marca 2010 r., sygn. akt I OSK 1644/09 oraz z dnia 11 stycznia 2010 r., sygn. akt I OSK 1557/09 - dostępne w CBOSA).

W konsekwencji przedstawionej wyżej specyfiki postępowania o udostępnienie informacji publicznej przyjmuje się, że w sprawach dotyczących udostępnienia informacji publicznej skarga na bezczynność przysługuje nie tylko w przypadku faktycznego "milczenia" podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji, ale również w sytuacji, gdy podmiot ten uznaje, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej (por. wyrok NSA z dnia 14 września 2012 r., sygn. akt I OSK 1177/12, dostępny w CBOSA). Wówczas skarga na bezczynność stanowi właściwy środek do zakwestionowania przez wnioskodawcę dokonanej przez organ kwalifikacji żądanej informacji.

W takich właśnie okolicznościach wniesiono skargę rozpoznawaną w niniejszej sprawie. Przypomnieć należy, że skarżący w dniu (...) marca 2020 r. skierował do Wójta Gminy wniosek o udostępnienie informacji publicznej w postaci kserokopii projektu uchwały Rady Gminy w O. z marca 2019 r. w sprawie uchwalenia statutów sołectw na terenie Gminy O. Organ na wniosek ten wprawdzie zareagował z zachowaniem 14-dniowego terminu określonego w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., jednak w wystosowanej do skarżącego odpowiedzi wyraził stanowisko, że żądana informacja nie posiada waloru informacji publicznej. W następstwie tej oceny organ nie przekazał skarżącemu żądanej kserokopii projektu uchwały, natomiast doręczył mu jedynie kserokopie podjętych przez Radę Gminy O. uchwał w sprawie statutów sołectw na terenie Gminy O.

Wobec opisanych okoliczności wniesienia skargi istota zawisłego przed Sądem sporu sprowadza się do oceny charakteru informacji objętych wnioskiem skarżącego z dnia (...) marca 2020 r. Rozstrzygając tę kwestię nie sposób natomiast podzielić stanowiska organu, jakoby żądany projekt uchwały miał charakter wyłącznie dokumentu wewnętrznego i jako taki nie posiadał waloru oficjalności.

Rozwijając powyższą ocenę należy w pierwszym rzędzie wskazać, że zakres prawa do informacji publicznej został określony już w Konstytucji RP poprzez wskazanie przedmiotu informacji publicznej oraz form dostępu do tej informacji. Przedmiot informacji publicznej określa przepis art. 61 ust. 1 Konstytucji, wskazujący czego dotyczy informacja publiczna. Formy dostępu do tej informacji wskazuje natomiast ust. 2 powyższego artykułu. Pierwsza z tych norm wiąże pojęcie "prawa do uzyskiwania informacji" z działalnością podmiotów wskazanych w Konstytucji, co oznacza, że prawo do informacji publicznej to prawo do informacji o działalności podmiotów wskazanych w Konstytucji RP, co oznacza, że informacja dotycząca tych podmiotów nie stanowi informacji publicznej jedynie wówczas, gdy wykracza poza granice ich działalności.

Z kolei art. 61 ust. 2 Konstytucji RP nie wskazuje czego dotyczy informacja publiczna, lecz określa formy dostępu do niej stanowiąc, że "Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu". Przepis ten odczytywany łącznie z art. 61 ust. 1 Konstytucji RP nie modyfikuje przedmiotu informacji publicznej, a prowadzi do wniosku, że zarówno dostęp do dokumentów, jak i wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów są formami uzyskiwania informacji o działalności podmiotów wskazanych w art. 61 ust. 1 Konstytucji RP.

Dla określenia wyznaczonego konstytucyjnie zakresu prawa do informacji istotne jest zatem ustalenie rozumienia pojęcia "działalności" organów władzy publicznej, osób pełniących funkcje publiczne, organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Tego rodzaju aktywność jest zaś niewątpliwie powiązana z organizacją pracy określonych podmiotów, a także organizacją pracy wewnątrz struktur danego podmiotu, planowaniem i przyjmowaniem strategii wypełniania zadań i realizacji celów publicznych (por. wyrok NSA z dnia 17 marca 2017 r. sygn. akt I OSK 1416/15, LEX nr 2282006).

Tak określony na poziomie konstytucyjnym zakres prawa do informacji publicznej koresponduje z ustawową definicją "informacji publicznej". Wyjaśnić należy, że pojęcie to ustawodawca określił w przepisach art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p., wskazując, że informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, w szczególności w sprawach wymienionych w art. 6 ust. 1 i 2 u.d.i.p. Ów przykładowy katalog spraw publicznych, które będąc przedmiotem określonej informacji czynią ją informacją publiczną, w istocie odnosi się do wybranych zakresów działalności organów władzy publicznej i innych podmiotów wykonujących zadania publiczne, wśród których wymienia (m.in.) działalność w zakresie polityki wewnętrznej i zagranicznej, w tym projektowanie aktów normatywnych (art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. b u.d.i.p.).

Przygotowywanie projektów uchwał rady gminy mieści się w zakresie działalności wójta gminy, a co więcej, stanowi jedno z podstawowych zadań tego organu władzy publicznej (art. 30 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 713, dalej jako "u.s.g.").

W świetle powyższych rozważań nie budzi wątpliwości, że przygotowany przez wójta gminy - w ramach realizacji powierzonych mu z mocy art. 30 ust. 2 pkt 2 u.s.g. zadań gminy - projekt uchwały rady gminy, zwłaszcza uchwały będącej aktem prawa miejscowego (taki charakter ma natomiast podjęta na podstawie art. 35 ww. ustawy uchwała określająca statut jednostki pomocniczej gminy) posiada walor informacji publicznej, jako informacja o działalności organu władzy publicznej, obrazująca określony etap prac legislacyjnych.

Nie sposób natomiast zaaprobować stanowiska organu, jakoby żądany przez skarżącego projekt uchwały miał charakter jedynie dokumentu roboczego (wewnętrznego). Jak już wyżej wskazano, o publicznym charakterze informacji w postaci projektów aktów normatywnych przesądza treść art. 6 ust. 1 pkt 1 lit "b" u.d.i.p. Projekt uchwał rady gminy określającej statut sołectw nie ma charakteru jedynie dokumenty wewnętrznego, albowiem jest wyrazem stanowiska wójta gminy (jako autora projektu), jest skierowany do innego podmiotu (organu), tj. do rady gminy, ma charakter oficjalny (poddawany jest konsultacjom społecznym), a nadto ma istotny wpływ na kierunek działania gminy. Dokument wewnętrzny ze swej istoty nie jest natomiast kierowany do podmiotów zewnętrznych (tj. innych podmiotów, niż ten, w obrębie organizacji którego dokument ten został wytworzony). Rola dokumentów wewnętrznych w działalności organów władzy publicznej ogranicza się co do zasady jedynie do wymiany informacji, gromadzenia niezbędnych materiałów i uzgadniania poglądów i stanowisk. Dokumenty takie nie zawierają jednak ani informacji co do sposobu załatwienia sprawy, ani takich, które można byłoby uznać za wyrażenie stanowiska organu (por. wyrok NSA z dnia 25 marca 2014 r., sygn. akt I OSK 2320/13, LEX nr 1487793). Dokumenty wewnętrzne to również takie, które dotyczą jedynie aktywności organu o charakterze technicznym, a więc odnoszą się jedynie do spraw organizacyjnych i porządkowych i nie są umieszczane w aktach sprawy (por. wyrok NSA z dnia 15 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 707/10, LEX nr 672928).

Dokonaną przez organ kwalifikację żądanej informacji w postaci projektu uchwały określającej statut sołectw na terenie Gminy O., uznać zatem należy za błędną, co w konsekwencji świadczy bezczynności organu w sprawie wniosku skarżącego z dnia (...) marca 2020 r. albowiem wniosek ten nie został dotychczas prawidłowo załatwiony. Podkreślić w tym miejscu należy, że bezczynności organu w niniejszej sprawie nie wyłącza również okoliczność udostępnienia skarżącemu przy piśmie z dnia (...) marca 2020 r. kserokopii ostatecznie przyjętych przez Radę Gminy uchwał o wskazanym przez skarżącego przedmiocie (tj. uchwał określających statuty poszczególnych sołectw na terenie Gminy O.), skoro dokumenty te nie były przedmiotem wniosku skarżącego, a tym samym udostępniona mu informacja nie jest adekwatna względem treści jego żądania.

Publiczny charakter żądanej przez skarżącego informacji oraz fakt, iż jego wniosek został skierowany do organu władzy publicznej, a więc podmiotu zobowiązanego do udostępniania informacji publicznej, determinowały konieczność załatwienia przedmiotowego żądania w trybie przewidzianym przepisami u.d.i.p. Obowiązkiem Wójta Gminy - wobec niekwestionowanej okoliczności posiadania przez ten organ żądanej informacji - było zatem jej udostępnienie skarżącemu bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia otrzymania wniosku, (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), ewentualnie udzielenie wyjaśnień, o których mowa w art. 13 ust. 2 i art. 14 ust. 2 u.d.i.p., bądź też wydanie decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.).

Podkreślić w tym miejscu ponownie należy, że udostępnienie informacji ma formę czynności materialno-technicznej i w świetle dyspozycji art. 14 ust. 1 u.d.i.p. winno nastąpić w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem. Skarżący we wniosku inicjującym kontrolowane postępowania, jako sposób udostępnienia żądanej informacji publicznej wskazał odbiór osobisty w siedzibie Urzędu Gminy O. Jako formę jej udostepnienia wybrał z kolei potwierdzone ze zgodność z oryginałem kserokopie. W odpowiedzi na ten wniosek organ - przekazując skarżącemu informacje nieadekwatne do treści jego żądania - wskazał natomiast, że z uwagi na wprowadzone, w związku z epidemia koronawirusa, ograniczenia bezpośredniej obsługi interesantów w Urzędzie Gminy, nie jest możliwy osobisty odbiór korespondencji w Urzędzie. Z tego względu organ przesłał skarżącemu uwierzytelnione kserokopie podjętych uchwał drogą pocztową.

Jakkolwiek powyższa czynność nie eliminowała stanu bezczynności organu w niniejszej sprawie już tylko z samego powodu niezgodności przesłanych skarżącemu dokumentów z zakresem jego wniosku, należy dodatkowo zwrócić uwagę, że pozostawała ona w sprzeczności z dyspozycją art. 14 ust. 1 u.d.i.p.,

w świetle którego to wnioskodawca określa w jaki sposób i w jakiej formie chce otrzymać informację publiczną i w tym zakresie decydująca jest jego wola. Sąd nie kwestionuje, że w związku z wprowadzonymi ze względu na obowiązujący na terenie Polski stan epidemii ograniczeniami bezpośredniej obsługi interesantów w Urzędzie Gminy O., do czasu ich obowiązywania nie jest możliwe udostępnienie skarżącemu żądanych dokumentów w siedzibie tego Urzędu. Nadto należy zauważyć, że również określona przez skarżącego forma udostępnienia informacji (kserokopie potwierdzone ze zgodność z oryginałem) nie może być zachowana w przypadku udostępniania dokumentów w trybie przepisów u.d.i.p., albowiem ustawa ta nie przewiduje możliwości udostępniania dokumentów w formie odpisów, zaś taki charakter ma w istocie uwierzytelniona kserokopia dokumentu (por. wyrok NSA z dnia 5 marca 2013 r. sygn. akt I OSK 2798/12, LEX nr 1339622). Wobec żądania udostepnienia w trybie u.d.i.p. dokumentu w formie odpisu, formą możliwą do realizacji (przewidzianą w art. 12 ust. 2 u.d.i.p.) jest jego udostępnienie w postaci "zwykłej" kserokopii (ewentualnie wydruku lub skanu). Należy jednak podkreślić, że organ nie jest uprawniony do samodzielnego wybrania innego - niż określił wnioskodawca - sposobu udostępnienia informacji, ani też innej formy jej udostepnienia, lecz zgodnie z treścią ust. 2 ww. artykułu, winien pisemnie powiadomić wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazać, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie. W takim przypadku, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji podlega umorzeniu.

W okolicznościach niniejszej sprawy nie sposób też podzielić stanowiska organu, jakoby skarżący nadużywał prawa do informacji. Należy przypomnieć, że na poparcie tej tezy organ wskazał okoliczność, iż skarżący pełnił funkcję przewodniczącego gminnej komisji rozwiązywania problemów alkoholowych i został z tej funkcji odwołany, po czym przystąpił do składania do Wójta Gminy wniosków o udostępnienie informacji publicznej w ilości przekraczającej 2 wnioski tygodniowo. Analizując treść wniosku z dnia (...) marca 2020 r., będącego przedmiotem niniejszej sprawy, nie sposób jednak dostrzec związku pomiędzy żądaną w nim informacją, a okolicznością odwołania skarżącego z powyższej funkcji. Tym samym brak jest podstaw do zarzucenia skarżącemu, że przedmiotowy wniosek stanowi próbę wykorzystania instytucji dostępu do informacji publicznej dla realizacji stricte indywidulanego (prywatnego) celu i jako taki wykracza poza zagwarantowane konstytucyjnie i ustawowo prawo do uzyskania informacji o działalności organu władzy publicznej. Twierdzenia tego nie uzasadnia również wskazana przez organ ilość składanych przez skarżącego wniosków o udostępnienie informacji publicznej, albowiem przepisy u.d.i.p. nie wprowadzają żadnych ograniczeń w tym zakresie, natomiast organ nie wykazał, jakoby wnioski skarżącego miały charakter uporczywego domagania się udostępnienia tej samej informacji, bądź odnosiły się do informacji znanych skarżącemu z innych źródeł i w istocie miały na celu jedynie nałożenie na pracowników Urzędu Gminy O. dodatkowych obowiązków.

Z tych wszystkich względów Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. zobowiązał Wójta Gminy do załatwienia wniosku skarżącego z dnia (...) marca 2020 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, co też organ ten obowiązany będzie uczynić z uwzględnieniem uwag zaprezentowanych w niniejszym uzasadnieniu wyroku.

Jednocześnie Sąd, na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a., stwierdził, że bezczynność organu w niniejszej sprawie nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Oceniając tę kwestię Sąd wziął pod uwagę fakt, że działania organu nie miały cech lekceważącego traktowania obowiązków nałożonych na ten podmiot przepisami u.d.i.p., a jedynie wynikały z błędnej oceny charakteru żądanej w niniejszej sprawie informacji. Nie można jednak pominąć okoliczności, że organ - choć w wadliwy sposób - to jednak z zachowaniem terminu określonego w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. na wniosek skarżącego odpowiedział.

O zwrocie na rzecz skarżącego kosztów postępowania obejmujących uiszczony wpis od skargi w kwocie (...) zł, orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.