II SA/Wr 198/20, Wymeldowanie z pobytu stałego wobec opuszczenia lokalu w wyniku eksmisji w kontekście sporu o wykonalność tytułu wykonawczego. - Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu

Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 3035868

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 18 czerwca 2020 r. II SA/Wr 198/20 Wymeldowanie z pobytu stałego wobec opuszczenia lokalu w wyniku eksmisji w kontekście sporu o wykonalność tytułu wykonawczego.

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Gabriel Węgrzyn (spr.).

Sędziowie: NSA Halina Filipowicz-Kremis, WSA Olga Białek.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 czerwca 2020 r. sprawy ze skargi Z. M., J. M., M. M., M. M. i P. M. na decyzję Wojewody D. z dnia (...) nr (...) w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego oddala skargę w całości.

Uzasadnienie faktyczne

Decyzją z (...) (sygn. (...)) Wojewoda D. (dalej jako "wojewoda"), po rozpatrzeniu odwołania Z. M., M. M., J. M., P. M. i M. M. (dalej jako "skarżący"), utrzymał w mocy decyzję Prezydenta G. z (...) (sygn. (...)) orzekającą o wymeldowaniu skarżących z miejsca pobytu stałego w lokalu przy pl. M. w G.

W motywach decyzji wojewoda wyjaśnił, że postępowanie w sprawie wymeldowania prowadzone było na wniosek K. S., która wniosła o wymeldowanie skarżących ze względu na opuszczenie przez nich przedmiotowego lokalu bez dopełnienia obowiązku meldunkowego. Wnioskodawczyni poinformowała, że skarżący opuścili mieszkanie w porozumieniu z komornikiem sądowym, co potwierdziła protokołem spisanym przez komornika dnia 3 VI 2019 r. Lokal został przez nią przejęty w związku z realizacją przez komornika postanowienia sądu o wejście w posiadanie tego mieszkania i nie było tam rzeczy poprzednich lokatorów. Jako dokument potwierdzający posiadanie tytułu prawnego do ww. lokalu wnioskodawczyni przedłożyła postanowienie Sądu Rejonowego w G. z dnia (...) (sygn. akt (...)) o przysądzeniu na jej rzecz prawa odrębnej własności przedmiotowego mieszkania po wykonaniu warunków licytacyjnych. W ocenie wojewody zasadnie organ I instancji orzekł o wymeldowaniu, bowiem nie budzi wątpliwości fakt niezamieszkiwania w przedmiotowym lokalu przez skarżących od dnia 3 VI 2019 r. w ocenie wojewody wykonanie przez komornika sądowego w drodze postępowania egzekucyjnego prawomocnego orzeczenia sądowego o przysądzeniu własności danego lokalu, poprzez jego opróżnienie i wydanie innej osobie winno być traktowane na równi z opuszczeniem lokalu w rozumieniu art. 35 ustawy z 24 IX 2010 r. o ewidencji ludności (Dz. U. z 2019 r. poz. 1397, z późn. zm.). Wojewoda zaznaczył także, że skarżący, zawiadomieni o możliwości czynnego udziału w postępowaniu, nie skorzystali wprawdzie z tego prawa, jednak P. M. podczas rozmowy telefonicznej z pracownikiem organu I instancji potwierdziła, że wraz z rodzicami i rodzeństwem mieszkają obecnie w lokalu przy ul. J. ona wymelduje się dobrowolnie, a rodzice zgłoszą się do urzędu, jak wrócą z wakacji. Zdaniem wojewody w ustalonym stanie faktycznym, skoro skarżący opuścili miejsce pobytu stałego bez wymeldowania się, organ gminy zobligowany został do podjęcia działań i wydania stosownej decyzji administracyjnej. W przeciwnym wypadku dalsze utrzymywanie takiego zameldowania stanowiłoby naruszenie art. 28 ust. 4 ustawy o ewidencji ludności, zgodnie z którym zameldowanie na pobyt stały lub czasowy służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu osoby w miejscu, w którym się zameldowała.

W skardze na powyższą decyzję zarzucono naruszenie art. 35 ustawy o ewidencji ludności. W ocenie skarżących nie było podstaw do uznania, że nastąpiło opuszczenie lokalu w rozumieniu art. 35 ustawy o ewidencji ludności, bowiem skarżący zakwestionowali przez Sądem Rejonowym w G. wykonalność tytułu wykonawczego, na podstawie którego prowadzona była egzekucja z nieruchomości skarżących i na podstawie którego udzielono przybicia na rzecz K. S. Orzeczenia w postępowaniach opozycyjnych będą zaś miały istotny wpływ na zmianę okoliczności postępowania w przedmiocie udzielenia przybicia własności nieruchomości. W konsekwencji wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę wojewoda podtrzymał stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Zaznaczył, że żaden przepis prawa nie upoważnia organów administracji do weryfikowania zasadności i prawidłowości czynności egzekucyjnych wynikających z orzeczeń sądów powszechnych.

Zarządzeniem przewodniczącego z 5 VI 2020 r. skierowano sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 III 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374, z późn. zm.). Liczba stron i uczestników w niniejszej sprawie przekracza limit osób, które mogą zostać wpuszczone na salę rozpraw, określony zarządzeniem Prezesa WSA we Wrocławiu z 28 V 2020 r., nr 21/2020, w sprawie organizacji pracy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu w czasie trwania stanu zagrożenia epidemicznego i stanu epidemii. Nadto tutejszy Sąd nie ma na chwilę obecną możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległość z bezpośrednim przekazem obrazu lub dźwięku. Rozpoznanie sprawy uznano zaś za konieczne, gdyż sprawy dotyczące ewidencji ludności zostały przez prawodawcę zakwalifikowane do zadań niezbędnych do zapewnienia pomocy obywatelom (zob. § 14 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia z 29 V 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii - Dz. U. z 2020 r. poz. 964, z późn. zm.).

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa.

W świetle art. 28 ust. 4 ustawy o ewidencji ludności - dalej jako "ustawa", zameldowanie na pobyt stały lub czasowy służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu osoby w miejscu, w którym się zameldowała.

Z powyższego wynika zasadniczy normatywny cel obowiązku meldunkowego określonego w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy. Dokonując zameldowania (na pobyt stały lub czasowy), obywatel polski tym samym potwierdza fakt swojego pobytu w określonym miejscu, a więc zamieszkiwania w określonej miejscowości pod określonym adresem.

Innymi słowy celem zameldowania jest dostarczenie organom władzy publicznej informacji w kwestii adresu, pod którym stale lub czasowo dana osoba przebywa, a więc miejsca, gdzie można ją zastać.

Analogicznie jest w przypadku instytucji wymeldowania z art. 33 ust. 1 ustawy. Obywatel polski, który opuszcza miejsce pobytu stałego albo opuszcza miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu obowiązany jest wymeldować się. W ewidencji ludności znajdować się mają informacje aktualne i wiarygodne. Jeśli więc pod danym adresem osoba już nie zamieszkuje, to nastąpić ma jej wymeldowanie. W przypadku zaniedbania tego obowiązku, organ ewidencyjny zobligowany jest wydać decyzję w sprawie wymeldowania. Jak wynika bowiem z art. 35 ustawy, organ gminy wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela lub innego uprawnionego podmiotu, decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się.

Okoliczności niniejszej sprawy wskazują jednoznacznie, że zaniechanie wymeldowania skarżących z lokalu przy ul. M. w G. prowadziłoby do utrzymania w ewidencji ludności stanu niezgodnego z rzeczywistością. Skarżący bowiem bezsprzecznie nie zamieszkują pod tym adresem. Jak wynika z protokołu sporządzonego przez komornika w dniu 3 VI 2019 r. oraz zaświadczenia wystawionego przez komornika, skarżący opuścili lokal, wydając mieszkanie i klucze wierzycielowi (K. S.) za pośrednictwem komornika (akta organu I instancji, k. 4, 5). Nie ulega też wątpliwości, że K. S. jest właścicielką spornego lokalu, jako że prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w G. z dnia (...) (sygn. akt I Co (...)) przysądzono na jej rzecz prawo odrębnej własności przedmiotowego mieszkania (akta organu I instancji, k. 2).

Powyższych okoliczności nie zmienia fakt, że skarżący toczą spór o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego, na podstawie którego prowadzono postępowanie egzekucyjne z wniosku Banku A S.A. w G. Okoliczność prowadzenia takiego sporu niezależnie od jego wyniku nie świadczy bowiem o tym, że skarżący nie opuścili lokalu w rozumieniu art. 35 ustawy. Z zebranego przez organ I instancji materiału dowodowego wynika, że opuszczenie przez skarżących lokalu nastąpiło w związku z jego przekazaniem na rzecz osoby, która nabyła jego własność, legitymując się prawomocnym orzeczeniem o przysądzeniu własności. Co więcej, skarżący zamieszkują obecnie przy ul. J., zaś lokal przy ul. M. pozostaje w wyłącznej dyspozycji aktualnej właścicielki i prowadzony jest w nim remont (akta organu I instancji, k. 8, 12). Nie sposób w takich okolicznościach uznać, że opuszczenie lokalu miało charakter tymczasowy, okazjonalny i niepowodujący zmiany w obrębie centrum spraw życiowych skarżących. Organy zasadnie stwierdziły istnienie podstaw do orzeczenia o wymeldowaniu skarżących z lokalu przy ul. M., gdyż w przeciwnym wypadku utrzymywany byłby stan fikcji meldunkowej. Taki stan sprzeczny byłby z opisanym wyżej zasadniczym celem ewidencji ludności. Jeśli zaś w wyniku prowadzonych postępowań cywilnoprawnych skarżący odzyskają w przyszłości tytuł prawny do lokalu i wprowadzą się do niego ponownie, zaktualizuje się konieczność wykonania obowiązku meldunkowego z art. 27 ustawy. Na chwilę orzekania organy administracji nie miały jednak podstaw dowodowych do uznania, że skarżący nadal zamieszkują w lokalu ul. Mieszka I 2/8.

Mając powyższe na względzie Sąd orzekł na zasadzie art. 151 ustawy z 30 VIII 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.).

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.