Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1367780

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie
z dnia 14 sierpnia 2013 r.
II SA/Wa 980/13

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Andrzej Kołodziej.

Sędziowie WSA: Iwona Dąbrowska, Adam Lipiński (spr.).

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 sierpnia 2013 r. sprawy ze skargi L. B. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia (...) marca 2013 r. nr (...) w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w przedmiocie dodatku wyrównawczego

1.

uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia (...) lutego 2013 r.;

2.

stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości;

3.

zasądza od Ministra Sprawiedliwości na rzecz skarżącego L.B. kwotę 240 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Uzasadnienie faktyczne

Minister Sprawiedliwości decyzją z dnia (...) marca 2013 r., działając na podstawie art. 104 § 1 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy swoją poprzedzającą decyzję z dnia (...) lutego 2013 r. stwierdzającą nieważność decyzji Ministra Sprawiedliwości z dnia (...) lipca 2010 r. przyznającej L. B. dodatek wyrównawczy od dnia 1 stycznia 2010 r.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, co następuje:

Minister Sprawiedliwości decyzją z dnia (...) lipca 2010 r. działając na podstawie art. 104 § 1 k.p.a., art. 80 ust. 2 i art. 104 ust. 1 i 2 w zw. z art. 7 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (tekst jedn.: Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593, z późn. zm.), art. 91 § 1, § 1c-2, § 6-7, art. 91a i art. 78 § 2 i 3 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070, z późn. zm.) w zw. z art. 70 § 1 i § 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. - Prawo o ustroju sądów wojskowych (tekst jedn.: Dz. U. z 2007 r. Nr 226, poz. 1676, z późn. zm.) oraz art. 10 ust. 1-3 ustawy z dnia 20 marca 2009 r. o zmianie ustawy

- Prawo o ustroju sądów powszechnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 56, poz. 459) przyznał od dnia 1 stycznia 2010 r. płk. L. B.

- zajmującemu stanowisko służbowe naczelnika wydziału - sędziego w Departamencie Sądów Wojskowych Ministerstwa Sprawiedliwości - dodatek wyrównawczy dla sędziów w wysokości 5.689,48 zł miesięcznie i jednocześnie stwierdził, że:

1.

składniki porównywalnego miesięcznego wynagrodzenia przysługującego od dnia 1 stycznia 2010 r. sędziemu sądu wojskowego zajmującemu stanowisko równorzędne sędziemu sądu apelacyjnego delegowanemu do pełnienia czynności administracyjnych w Ministerstwie Sprawiedliwości na stanowisku naczelnika wydziału wynoszą: wynagrodzenie zasadnicze w 8 stawce wynagrodzenia zasadniczego: 3.081,48 zł x 2,92 = 8.997,92 zł, dodatek funkcyjny w dotychczasowej wysokości: 914,00 zł, dodatek specjalny w wysokości 25% wynagrodzenia zasadniczego wraz z dodatkiem funkcyjnym: 9.911,92 zł x 25% = 2.477,98 zł, dodatek za długoletnią pracę: 8.997,92 zł x 20% = 1.799,58 zł, tj. łącznie 14.189,48 zł,

2.

dodatek przyznany niniejszą decyzją przysługuje od dnia 1 stycznia 2010 r. na czas zajmowania stanowiska służbowego naczelnika wydziału - sędziego w Departamencie Sądów Wojskowych Ministerstwa Sprawiedliwości.

W uzasadnieniu decyzji z dnia (...) lipca 2010 r. stwierdzono między innymi, iż stosownie do postanowień zawartych w art. 80 ust. 2 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (tekst jedn.: Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 z późn. zm.) w przypadku, gdy miesięczne uposażenie żołnierza zawodowego pełniącego zawodową służbę wojskową na stanowisku sędziego sądu wojskowego jest niższe od miesięcznego wynagrodzenia przysługującego na równorzędnym stanowisku sędziego sądu powszechnego - żołnierzowi przysługuje dodatek wyrównawczy w wysokości różnicy między tym wynagrodzeniem, a uposażeniem należnym na zajmowanym stanowisku służbowym. Zgodnie z § 3 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 31 grudnia 1997 r. w sprawie ustalenia równorzędnych stanowisk sędziów Izby Wojskowej Sądu Najwyższego i sędziów innych izb Sądu Najwyższego, sędziów Biura Nadzoru Pozainstancyjnego Sądu Najwyższego Izby Wojskowej i członków Biura Orzecznictwa Sądu Najwyższego, sędziów Departamentu Sądów Wojskowych Ministerstwa Sprawiedliwości i sędziów delegowanych do pełnienia czynności administracyjnych w Ministerstwie Sprawiedliwości oraz sędziów, asesorów, aplikantów sądów wojskowych i sędziów, asesorów i aplikantów sądów powszechnych w celu kształtowania uposażeń - stanowisko naczelnika wydziału - sędziego w Departamencie Sądów Wojskowych Ministerstwa Sprawiedliwości zostało uznane za równorzędne ze stanowiskiem sędziego sądu apelacyjnego delegowanego do pełnienia czynności administracyjnych w Ministerstwie Sprawiedliwości na stanowisku naczelnika wydziału. Obecnie rozporządzenie to utraciło moc z dniem 5 maja 2009 r. na podstawie art. 62 pkt 8 ustawy o Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury z dnia 23 stycznia 2009 r. (Dz. U. Nr 26, poz. 157), jednakże zgodnie z art. 70 § 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. Prawo o ustroju sądów wojskowych (tekst jedn.: Dz. U. z 2007 r. Nr 226, poz. 1676, z późn. zm.) uposażenie sędziów sądów wojskowych określają przepisy o uposażeniu żołnierzy, z tym że nie może być ono niższe od wynagrodzenia sędziów sądów powszechnych na stanowiskach równorzędnych, ustalanych przez Prezydenta RP. Aktualnie w Biurze Prawa i Ustroju w Kancelarii Prezydenta RP trwają prace nad zmianą cytowanego wyżej rozporządzenia równolegle z działaniami legislacyjnymi dotyczącymi rozporządzenia Prezydenta RP w sprawie ustalenia równorzędnych stanowisk sędziów Izby Wojskowej Sądu Najwyższego i sędziów innych izb Sądu Najwyższego, sędziów Biura Nadzoru Pozainstancyjnego Sądu Najwyższego Izby Wojskowej i członków Biura Orzecznictwa Sądu Najwyższego, sędziów Departamentu Sądów Wojskowych Ministerstwa Sprawiedliwości i sędziów delegowanych do pełnienia czynności administracyjnych w Ministerstwie Sprawiedliwości oraz sędziów, asesorów, aplikantów sądów wojskowych i sędziów, asesorów i aplikantów sądów powszechnych w celu kształtowania uposażeń.

Organ argumentował, iż zgodnie z ustawą z dnia 20 marca 2009 r. o zmianie ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 56, poz. 459), która weszła w życie z dniem 22 kwietnia 2009 r. i wprowadziła nowe zasady kształtowania i naliczania wysokości wynagrodzeń sędziów, z mocą obowiązującą od 1 stycznia 2009 r., należało dokonać przeliczenia uposażeń według nowych kryteriów.

Minister Sprawiedliwości, po wszczęciu postępowania nadzorczego decyzją z dnia z dnia (...) lutego 2013 r. stwierdził nieważność swojej decyzji z dnia (...) lipca 2010 r. przyznającej L. B. dodatek wyrównawczy od dnia 1 stycznia 2010 r.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazał na okoliczność, iż organ administracyjny wiedząc (co wynika wprost z uzasadnienia kwestionowanej decyzji), że przepisy rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 31 grudnia 1997 r. utraciły swą moc obowiązującą, powołał się na nie, wydając w dniu (...) lipca 2010 r. decyzję w przedmiocie dodatku wyrównawczego należnego płk. L. B. Takie działanie stanowiło rażące naruszenie prawa wymienione w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., które musiało skutkować stwierdzeniem nieważność decyzji z dnia (...) lipca 2010 r.

Minister Sprawiedliwości ponownie rozpatrując sprawę, na skutek wniosku L. B., podzielił zasadność powyższego rozstrzygnięcia.

Polemizując z zarzutami wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Minister Sprawiedliwości stwierdził, iż nie można zgodzić się z zarzutem, iż organ stosował dotychczasowe przepisy w przekonaniu, że do czasu wydania nowych, nadal one obowiązywały. Przeczy temu wprost uzasadnienie tej decyzji. Nie sposób również zgodzić się z twierdzeniem skarżącego, iż nie jest możliwe jednoznaczne ustalenie, kiedy rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 31 grudnia 1997 r. utraciło moc obowiązującą. Jakkolwiek organ administracyjny błędnie powołał przepis cytowanej wyżej ustawy, który stanowił podstawę utraty mocy obowiązującej przedmiotowego rozporządzenia (powinien to być art. 58 pkt 7), to nie budzi wątpliwości fakt, iż zgodnie z art. 75 tejże ustawy, rozporządzenie to przestało obowiązywać z dniem wskazanym w tym przepisie (5 maja 2009 r.), albowiem z tą datą weszły w życie przepisy wyszczególnione w art. 58 ww. ustaw), które między innymi odnosiły się do uposażenia sędziów sądów wojskowych. Zmiana przepisu regulującego kwestię uposażenia tej kategorii sędziów, spowodowała utratę mocy obwiązującej wspomnianego wyżej rozporządzenia, co wynika wprost z reguły walidacyjnej określonej w § 32 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" (Dz. U. Nr 100, poz. 908). Należy przy tym podkreślić, że w ustawie nie wprowadzono rozwiązania pozwalającego na stosowanie w tym zakresie, do czasu wydania nowych rozporządzeń, dotychczasowych aktów wykonawczych.

Wydając decyzję z dnia (...) lipca 2010 r. organ administracyjny nie był uprawniony do stosowania przepisów rozporządzenia, które przestało już obowiązywać.

L. B. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Ministra Sprawiedliwości z dnia (...) marca 2013 r. oraz o uchylenie w całości poprzedzającej ją decyzji z dnia (...) lutego 2013 r. stwierdzającej nieważność decyzji z dnia (...) lipca 2010 r. o dodatku wyrównawczym.

Zaskarżonej decyzji zarzucił:

1.

naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy - art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., poprzez jego niezasadne zastosowanie w przedmiotowej sprawie, bez dokonania należytej analizy stanu prawnego jaki istniał w dniu (...) lipca 2010 r., tj. w dniu wydawania przez organ administracji publicznej decyzji, której dotyczy postępowanie nieważnościowe oraz statusu prawnego skarżącego w tym dniu;

2.

naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy - art. 6, art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie stanu prawnego sprawy polegające na braku poczynienia ustaleń w oparciu o jakie przepisy organ finansowy zobowiązany był wydać w dniu (...) lipca 2010 r. decyzję finansową o dodatku wyrównawczym dla skarżącego skoro na dzień wydawania tej decyzji (tekst jedn.: (...) lipca 2010 r.) nie zostało jeszcze wydane ani rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 11 października 2010 r. w sprawie ustalenia wykazu stanowisk sędziów sądów wojskowych równorzędnych ze stanowiskami sędziów sądów powszechnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 196, poz. 1297), ani rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 11 października 2010 r. w sprawie dodatku wyrównawczego dla żołnierzy zawodowych pełniących zawodową służbę wojskową na stanowiskach sędziów sądów wojskowych oraz asesorów i prokuratorów wojskowych jednostek organizacyjnych prokuratury (Dz. U. z 2010 r. Nr 196, poz. 1298), a jednocześnie (na dzień wydania tej decyzji) zdaniem Ministra organ nie był uprawniony do stosowania przepisów rozporządzenia Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej z dnia 31 grudnia 1997 r. w sprawie ustalenia równorzędnych stanowisk sędziów Izby Wojskowej Sądu Najwyższego sędziów innych izb Sądu Najwyższego, sędziów Biura Nadzoru Pozainstancyjnego Sądu Najwyższego Izby Wojskowej i członków Biura Orzecznictwa Sądu Najwyższego, sędziów Departamentu Sądów Wojskowych Ministerstwa Sprawiedliwości i sędziów delegowanych do pełnienia czynności administracyjnych w Ministerstwie Sprawiedliwości oraz sędziów, asesorów, aplikantów sądów wojskowych i sędziów, asesorów i aplikantów sądów powszechnych w celu kształtowania uposażeń (Dz. U. z 1997 Nr 162, poz. 1107), które utraciło moc w związku z wejściem ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury (Dz. U. z 2009 r. Nr 26, poz. 157), a w ustawie tej nie wprowadzono rozwiązania pozwalającego na stosowanie w tym zakresie, do czasu wydania nowych rozporządzeń dotychczasowych aktów wykonawczych;

3.

naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy to jest art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji z dnia (...) lutego 2013 r. - podlegającej uchyleniu jako wydanej z naruszeniem ww. przepisów prawa.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Stosownie do treści art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270) do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona, czyli w tej sprawie - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.

Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.

- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania.

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie podzielił twierdzeń organu w przedmiocie wydania decyzji z dnia (...) lipca 2010 r. o dodatku wyrównawczym z rażącym naruszeniem prawa, z uwagi na zastosowanie nieobowiązujących w dacie wydawania tej decyzji przepisów wykonawczych, to jest przepisów rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polski z dnia 31 grudnia 1997 r. w sprawie ustalenia równorzędnych stanowisk sędziów Izby Wojskowej Sądu Najwyższego i sędziów innych izb Sądu Najwyższego, sędziów Biura Nadzoru Pozainstancyjnego Sądu Najwyższego Izby Wojskowej i członków Biura Orzecznictwa Sądu Najwyższego, sędziów Departamentu Sądów Wojskowych Ministerstwa Sprawiedliwości i sędziów delegowanych do pełnienia czynności administracyjnych w Ministerstwie Sprawiedliwości oraz sędziów, asesorów, aplikantów sądów wojskowych i sędziów, asesorów i aplikantów sądów powszechnych w celu kształtowania uposażeń (Dz. U. Nr 162, poz. 1107).

Decyzja z dnia (...) lipca 2010 r. zasadza się na normie rangi ustawowej - art. 70 § 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. - Prawo o ustroju sądów wojskowych (tekst jedn.: Dz. U. z 2007 r. Nr 226, poz. 1676 z późn. zm.), co nie zostało przez organ dostrzeżone.

Organ ma racje, gdy twierdzi, iż powyższe rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej Polski z dnia 31 grudnia 1997 r. w dacie wydawania kwestionowanej w trybie nadzorczym decyzji ((...) lipiec 2010 r.) już nie obowiązywało. Utraciło ono moc z dniem 5 maja 2009 r. na podstawie art. 58 pkt 70 ustawy o Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury z dnia 23 stycznia 2009 r. (Dz. U. Nr 26, poz. 157).

Jednakże nie można nie zauważać istotnego dla niniejszej sprawy stanu prawnego istniejącego w dacie wydania tej decyzji.

Zgodnie z art. 70 § 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. - Prawo o ustroju sądów wojskowych w zakresie dotyczącym sędziego (a skarżący był niewątpliwie sędzią wojskowym - bezsporne) uposażenie sędziego sądów wojskowych nie może być niższe od wynagrodzenia sędziów sądów powszechnych na stanowiskach równorzędnych, ustalonych przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. Przepis ten w zakresie dotyczącym skarżącego (sędziego) obowiązywał w dacie wydania kwestionowanej decyzji. W dacie tej nie obowiązywało jedynie rozporządzenie wykonawcze do tego przepisu, pozwalające odpowiednio zakwalifikować stanowisko danego sędziego wojskowego do równorzędnego stanowiska w sądownictwie powszechnym - rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej Polski z dnia 31 grudnia 1997 r.

Jakkolwiek decyzja z dnia (...) lipca 2010 r. stosowała identyczną kwalifikację, jak nieobowiązujące wówczas rozporządzenie, to jednak decyzja ta przede wszystkim realizowała normę ustawową - art. 70 § 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. - Prawo o ustroju sądów wojskowych. Pozostawała zatem w zgodzie z obowiązująca ustawą. Nadto decyzja ta, co wprost wynika z jej preambuły i z treści uzasadnienia, wskazuje jako na podstawę prawna do jej wydania właśnie normę art. 70 § 1 i § 3 ustawy - Prawo o ustroju sądów wojskowych.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skoro decyzja z dnia (...) lipca 2010 r. znajduje oparcie w przepisie rangi ustawowej i nadto realizuje postanowienia tej normy, to nie można w sposób skuteczny zarzucić jej rażącego naruszenia prawa wskazanego w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., wskazując jedynie na naruszenie przepisów wykonawczych.

Cała argumentacja organu w tym zakresie (wykazanie niezgodności decyzji z prawem) skupia się jedynie na wskazaniu na nieobowiązujący akt wykonawczy. Jednakże, nawet gdyby działanie takie uznać za uchybienie prawu, to nie można uznać go za rażące naruszenie prawa, skoro w systemie prawa obowiązującego w dacie wydania kwestionowanej decyzji nie funkcjonował przepis wykonawczy ułatwiający wykonanie normy ustawowej (co dla oceny istnienia kwalifikatora rażącego naruszenia prawa jest niezwykle istotne), a kwestionowana decyzja wprost realizowała normę prawną rangi ustawowej.

Nie sposób także nie dostrzec życiowej konieczności wydania przedmiotowej decyzji, gdy baczy się na pilną potrzebę kształtowania na bieżąco wynagrodzenia skarżącego.

Z całą stanowczością podkreślenia wymaga szczególny charakter nadzwyczajnego postępowania nadzorczego jakim jest stwierdzenie nieważności decyzji. Postępowanie to jest wyjątkiem od zasady trwałości decyzji administracyjnej, wyrażonej w art. 16 k.p.a. Nie każde zatem naruszenie prawa jest naruszeniem rażącym w rozumieniu art. 156 k.p.a., czego przykładem jest niniejsza sprawa.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 3 i art. 152 oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.