Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1377209

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie
z dnia 5 września 2013 r.
II SA/Wa 822/13
Przesłanki wydania pozwolenia na broń do celów sportowych.

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Danuta Kania.

Sędziowie WSA: Andrzej Kołodziej (spraw.), Sławomir Antoniuk.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 września 2013 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia (...) lutego 2013 r. nr (...) w przedmiocie odmowy wydania pozwolenia na broń palną do celów sportowych

1.

uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję (...) Komendanta Wojewódzkiego Policji w (...) nr (...) z dnia (...) grudnia 2012 r.;

2.

stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości;

3.

zasądza od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego A. M. kwotę 200 (słownie: dwieście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Uzasadnienie faktyczne

Wnioskiem z dnia (...) września 2012 r. A. M. wystąpił do (...) Komendanta Wojewódzkiego Policji w (...) o zmianę w trybie art. 155 k.p.a. decyzji, na podstawie której posiada pozwolenie na broń palną do celów sportowych, poprzez rozszerzenie jego uprawnień na kolejne 3 jednostki broni, w tym 2 egzemplarze broni palnej centralnego zapłonu (karabin i pistolet) i 1 egzemplarz broni palnej bocznego zapłonu (karabin). Do wniosku dołączył m.in. dokumenty potwierdzające jego członkostwo w LOK Klubie Strzelectwa Sportowego (...) w (...) od (...).01.2002 r., patent strzelecki uprawniający do uprawiania strzelectwa w dyscyplinach: s. pneumatyczne, s. kulowe i s. śrutowe z dnia (...).12.2003 r. oraz licencję do uprawiania sportu strzeleckiego w dyscyplinach: pistolet, karabin i strzelba gładkolufowa z dnia (...).08.2012 r.

(...) Komendant Wojewódzki Policji w (...) decyzją nr (...) z dnia (...) grudnia 2012 r., na podstawie art. 10 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 2 pkt 4 oraz ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 576), odmówił wydania A.M. pozwolenia na posiadanie broni palnej do celów sportowych.

W uzasadnieniu organ podał, że zgodnie z art. 10 ust. 3 pkt 3 ustawy o broni i amunicji, za ważną przyczynę uzyskania pozwolenia na broń uważa się w szczególności: udokumentowane członkostwo w stowarzyszeniu o charakterze strzeleckim, posiadanie kwalifikacji sportowych, o których mowa w art. 10b (potwierdzonych stosownym dokumentem wydanym przez Polski Związek Strzelectwa Sportowego) oraz licencji właściwego polskiego związku sportowego. Natomiast zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy, pozwolenie na broń wydawane jest w drodze decyzji administracyjnej, w której określa się cel, w jakim zostało wydane oraz rodzaj i liczbę egzemplarzy broni. Nie wynika z nich jednak obowiązek wydania pozwolenia na każdą żądaną ilość broni.

Organ wskazał, ze jedną z wnioskowanych jednostek broni - kbks zbrojówka z otwartymi przyrządami celowniczymi, strona pragnie wykorzystać w bractwie kurkowym (strzelanie do kura). Jednakże uprawianie takiego rodzaju strzelectwa nie uzasadnia potrzeby posiadania własnej broni, a nadto strona, dysponując aktualnie dwoma egzemplarzami karabinów bocznego zapłonu, może je wykorzystać również do strzelania w bractwie kurkowym.

W ocenie organu zebrany materiał dowodowy potwierdza oczywistą potrzebę posiadania przez stronę dodatkowych jednostek broni do celów sportowych w liczbie dwóch egzemplarzy, co powoduje możliwość uwzględnia wniosku w ograniczonym zakresie, na co strona się nie zgodziła. Z tego względu, nie mając uprawnień do samodzielnej zmiany zakresu żądania strony, a jednocześnie nie mogąc rozpatrzeć wniosku zgodnie z jej żądaniem, organ orzekł jak w sentencji.

W odwołaniu od powyższej decyzji A. M. podniósł, że spełnia wszystkie warunki ustawy do uzyskania pozwolenia na dodatkowe 3 sztuki broni. Ponadto wskazał, że (...) Bractwo Strzelców Kurkowych jest członkiem (...) Związku Strzelectwa Sportowego i Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego.

Stwierdził, że wystąpił o zmianę decyzji dotyczącej pozwolenia na 8 sztuk broni palnej sportowej w trybie art. 155 k.p.a., wychodząc z założenia, że w 2011 r. dokonano jedynie nowelizacji ustawy z 1999 r. a nie wydano całkowicie nowych przepisów, jednakże ze względu na możliwość szybkiego załatwienia sprawy, zgodził się na inny tryb postępowania.

Odwołujący podniósł też, że nigdzie w ustawie nie określono ilości broni, jaką może maksymalnie posiadać sportowiec uprawiający sporty strzeleckie.

Komendant Główny Policji decyzją nr (...) z dnia (...) lutego 2013 r., wydaną po rozpatrzeniu odwołania, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) oraz art. 10 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 2 pkt 4 i ust. 3 pkt 3, a nadto art. 12 ust. 1 ustawy o broni i amunicji, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu w pierwszej kolejności odniósł się do formy, w jakiej winno nastąpić przyznanie praw do kolejnych jednostek broni, wskazując, że właściwe w takich przypadkach jest wydanie decyzji, co wprost wynika z art. 12 ustawy o broni i amunicji, zgodnie z którym "pozwolenie na broń wydawane jest w drodze decyzji administracyjnej, w której określa się cel, w jakim zostało wydane oraz rodzaj i liczbę egzemplarzy broni". O ile zatem posiadacz broni wyrazi chęć nabycia w ramach uzyskanego pozwolenia kolejnych jednostek broni, to jego sprawa rozpatrywana jest w trybie art. 155 k.p.a. Podkreślił, że stosowanie przepisu art. 155 k.p.a. podlega pewnym ograniczeniom. I tak, zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie nie budzi wątpliwości, to że prawna możliwość zastosowania trybu przewidzianego w art. 155 k.p.a. zachodzi jedynie w ramach tego samego stanu prawnego i faktycznego, jaki istniał w dniu wydania ostatecznej decyzji i z udziałem tych samych stron. Tym samym zmiana ostatecznej decyzji administracyjnej na mocy tego przepisu prawa jest dopuszczalna tylko wtedy, gdy obowiązują przepisy prawa, na podstawie których decyzja została wydana (np. wyrok NSA z dnia 5 stycznia 2007 r., sygn. akt. I OSK 586/06, LEX 320845). Zmiana regulacji prawnej oznacza konieczność rozpatrywania uprawnień strony w świetle nowego stanu prawnego i prowadzi do powstania nowej sprawy administracyjnej (tak w wyrokach NSA z dnia 4 marca 2010 r., sygn. akt I OSK 1287/09, czy z dnia 23 września 2010 r., sygn. akt II GSK 789/09, LEX 746153).

Przenosząc te uwagi na grunt sprawy organ wskazał, że ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o zmianie ustawy o broni i amunicji oraz ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz. U. z 2011 r. Nr 38, poz. 195), odmiennie ukształtowała przesłanki wydania pozwolenia na broń, niż miało to miejsce w ustawie z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, na podstawie której A. M. uzyskał pozwolenie na broń sportową. Przesłanka uzasadnionych okoliczności, do których odwoływał się art. 10 ust. 1 w brzmieniu pierwotnym, zastąpiona została wymogiem kumulatywnego spełnienia przez wnioskodawcę dwóch przesłanek określających, że: 1) nie stanowi on zagrożenia dla samego siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego, 2) przedstawi ważną przyczynę posiadania broni.

Brak tożsamości stanu prawnego wyklucza zatem zastosowanie trybu z art. 155 k.p.a. do zmiany decyzji w przedmiocie pozwoleń na broń, wydanych przed wejściem w życie ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o zmianie ustawy o broni i amunicji oraz ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym.

Przechodząc do meritum sprawy organ podniósł, że A. M. spełnia formalne kryteria - jest członkiem stowarzyszenia o charakterze strzeleckim i posiada stosowne uprawnienia do uprawiania sportu strzeleckiego oraz uczestnictwa we współzawodnictwie sportowym. Nie może to być jednak wystarczające do wydania pozwolenia na dowolną liczbę egzemplarzy broni tylko na podstawie deklaracji wnioskodawcy. Sprzeciwia się bowiem temu cel ustawy o broni i amunicji, który nawet po nowelizacji obowiązującej od 10 marca 2011 r. jest taki, że broń palną, w tym do celów sportowych, można posiadać jedynie za zgodą organów Policji, wyrażoną w decyzji administracyjnej, w której określa się cel, w jakim zostało wydane pozwolenie na broń oraz rodzaj i liczbę egzemplarzy broni (art. 12 ust. 1 ustawy). Decyzja taka ma zatem charakter konstytutywny, co oznacza, że ustawodawca liberalizując omawiane przepisy prawa, przyznanie pozwolenia na broń, pozostawił jednak - nawet w sytuacji spełnienia przez osoby ubiegające się o pozwolenie formalnych przesłanek określonych w art. 10 ust. 3 pkt 3 ustawy - organom Policji.

Komendant Główny Policji wskazał, że nie można odmówić organom Policji prawa do żądania od wnioskodawcy przedstawienia takiego materiału dowodowego, który umożliwiłby ocenę, czy wnioskując o prawo do broni określonego rodzaju i ilości, opiera się on na obiektywnych i słusznych przesłankach. Tymczasem z uzasadnienia wniosku strony wynika, że w stosunku do broni centralnego zapłonu (pistolet Walther P99 oraz karabin SKS), chce ona posiadać broń zapasową i wykorzystywać ją zamiennie z już posiadaną. Organ zauważył, że ww. pistolet oraz Jericho 941FB, pomimo pewnych różnic, stanowią typową broń bojową i w zakresie techniki strzelania czy też konkurencji, w których mogą być wykorzystywane, nie różnią się. Nie ma więc uzasadnienia faktycznego dla dublowania tego rodzaju broni w ramach pozwolenia A. M. Podobnie rzecz się ma ze sztucerem CZ-527, który strona posiada oraz karabinem SKS, który chciałaby nabyć.

W ocenie organu konkurencje strzeleckie, które pozostają w zainteresowaniu strony, może ona uprawiać przy wykorzystaniu broni już posiadanej. Ponadto prymat należy przyznać interesowi społecznemu (art. 7 k.p.a.), którego racją poprzez reglamentacyjny charakter ustawy o broni i amunicji jest to, czy ilość broni pozostającej w rękach obywateli wynikała z racjonalnych i obiektywnych potrzeb określonych celem, do którego ma ona służyć.

W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. M. zarzucił jej naruszenie:

1)

art. 7 i 77 k.p.a. polegające na przeprowadzeniu postępowania bez dokładnego wyjaśnienia stanu sprawy i nieuwzględnienie wszystkich okoliczności mających znaczenie dla jej rozstrzygnięcia,

2)

art. 80 k.p.a. polegające na wybiórczym przeprowadzeniu postępowania dowodowego i dokonaniu oceny dowodów z pominięciem części innych,

3)

art. 107 § 3 k.p.a. określającego wymagane elementy prawidłowo wydanej decyzji,

4)

art. 11 k.p.a. w zakresie naruszenia zasady przekonywania,

5)

prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 10 ust. 1 i 3 ustawy o broni i amunicji.

Na tej podstawie wniósł o jej uchylenie i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu podniósł w pierwszej kolejności, że ocena dotycząca strzelectwa kurkowego jako dalekiego od strzelectwa sportowego, jest nieuprawniona i sprzeczna z przepisem art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie (Dz. U. Nr 127, poz. 857 z późn. zm.) oraz definicją sportu strzeleckiego według Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego, która obejmuje wprost strzelectwo kurkowe.

Zarzucił organowi dowolną, nieuprawnioną, błędną i nieprofesjonalną analizę rodzajów broni będącej własnością skarżącego, pod kątem możliwości używania jej do różnych konkurencji sportowych.

Powołał orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, w świetle którego przynależność do klubu strzelectwa sportowego, posiadanie patentu strzeleckiego i licencji, nie mogą same przez się decydować o wydaniu pozwolenia na broń sportową. Należy jednak przy ocenie tych okoliczności w każdym indywidualnym przypadku zachować umiar i właściwe proporcje, nadając zawartemu w przepisie art. 10 ust. 1 ustawy z 1999 r. o broni i amunicji zwrotowi ocenianemu konkretnej treści.

Skarżący podniósł również, że ma świadomość reglamentacyjnych regulacji wynikających z ustawy o broni i amunicji, jednakże w niniejszej sprawie organ stworzył wrażenie, iż nadużył swych kompetencji.

W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie i podtrzymał w całości swoje dotychczasowe stanowisko faktyczne oraz prawne.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności podkreślenia wymaga, że ustawą z dnia 5 stycznia 2011 r. o zmianie ustawy o broni i amunicji oraz ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz. U. z 2011 r. Nr 38, poz. 195), zmieniona została treść art. 10 ustawy o broni i amunicji. Zgodnie z aktualnym brzmieniem przepisu art. 10 ust. 1 i ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 576), właściwy organ Policji wydaje pozwolenie na broń, jeżeli wnioskodawca nie stanowi zagrożenia dla samego siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego oraz przedstawi ważną przyczynę posiadania broni. Za ważną przyczynę - dla pozwolenia na broń do celów sportowych - uważa się w szczególności udokumentowane członkostwo w stowarzyszeniu o charakterze strzeleckim, posiadanie kwalifikacji sportowych, o których mowa w art. 10b oraz licencji właściwego polskiego związku sportowego. Natomiast w myśl art. 12 ust. 1 omawianej ustawy, pozwolenie na broń wydawane jest w drodze decyzji administracyjnej, w której określa się cel, w jakim zostało wydane oraz rodzaj i liczbę egzemplarzy broni.

W rozpoznawanej sprawie bezsporna i niekwestionowana przez organ Policji jest okoliczność, że skarżący spełnia wymogi określone w przepisie art. 10 ust. 1 i ust. 3 pkt 3 ustawy o broni i amunicji, albowiem nie stanowi zagrożenia dla samego siebie lub porządku publicznego, a nadto posiada aktualne pozwolenie na 8 jednostek broni dla celów sportowych. Przedstawił również ważną przyczynę posiadania broni dla celów sportowych w postaci udokumentowanego członkostwa w LOK Klubie Strzelectwa Sportowego (...) w (...) od (...).01.2002 r., patentu strzeleckiego uprawniającego do uprawiania strzelectwa w dyscyplinach: strzelectwo pneumatyczne, strzelectwo kulowe i strzelectwo śrutowe z dnia (...).12.2003 r. oraz licencję do uprawiania sportu strzeleckiego w dyscyplinach: pistolet, karabin i strzelba gładkolufowa.

Mając na względzie, że decyzja - pozwolenie na broń do celów sportowych - ma charakter decyzji związanej, spełnienie przez wnioskodawcę przesłanek materialnych wskazanych z art. 10 ust. 1 i ust. 3 pkt 3 ustawy o broni i amunicji, przy braku przesłanek negatywnych określonych w art. 15 ust. 1 ww. ustawy, zobowiązuje organ Policji do wydania pozwolenia na broń.

Ustawodawca nie wprowadził bowiem żadnej normy kompetencyjnej, która uzależniałaby przyznanie pozwolenia na broń do celów sportowych od spełnienia innych wymogów, np. osiągania przez wnioskodawcę wybitnych wyników sportowych, częstotliwości startów w zawodach, czy też wykazania potrzeby posiadania określonej liczby egzemplarzy broni danego rodzaju.

Są to więc pozaustawowe kryteria, które nie mogą automatycznie przesądzać o wydaniu bądź odmowie wydania przez właściwy organ Policji pozwolenia, o którym stanowi dyspozycja art. 10 ust. 3 pkt 3 ustawy o broni i amunicji (por. wyrok NSA z 14 maja 2010 r., II OSK 683/06, publ. w Internecie na stronie: www.cbois.nsa.gov.pl).

Co do zasady należy zgodzić się z organem, że interes społeczny (art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - j.t. Dz. U. z 2013 r. poz. 267 - dalej "k.p.a."), którego racją jest to, by ilość broni pozostającej w rękach obywateli wynikała z racjonalnych i obiektywnych potrzeb określonych celem, któremu ma ona służyć, zobowiązuje organy Policji do badania wniosków o wydanie pozwoleń na broń pod kątem ich zasadności, m.in. co do ilości żądanej broni. Co więcej, wzgląd na tę okoliczność ustawodawca uznał za na tyle ważny, że obok celu wydania pozwolenia i rodzajów broni, elementem materialnym decyzji ustanowił także "liczbę egzemplarzy broni", co wynika z treści art. 12 ust. 2 ustawy.

Określenie "liczby egzemplarzy broni" jest wprawdzie obligatoryjnym składnikiem pozwolenia na broń, jednakże organ Policji ma swobodę odnośnie tego określenia. Ten element rozstrzygnięcia ma bowiem w pełni charakter uznaniowy, co oznacza, że organ dysponuje tzw. luzem decyzyjnym. Wspomniana swoboda nie może jednak stanowić podstawy do wydania decyzji negatywnej.

Jeśli chodzi o określenie liczby egzemplarzy broni konkretnego rodzaju, należy zastosować wykładnię celowościową przepisów ustawy o broni i amunicji, w oparciu o stan faktyczny ustalony na podstawie materiału dowodowego, zebranego stosownie do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, na co zwrócił uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 2 lipca 2013 r., sygn. akt I OSK 19985/12 (publ. www.cbois.nsa.gov.pl). Pomiędzy formą uprawiania sportu strzeleckiego, a liczbą i rodzajem broni objętej wnioskiem, powinna istnieć współzależność, a każdy przypadek powinien być omówiony przez organ indywidualnie w tym znaczeniu, że określona liczba egzemplarzy broni winna być adekwatna do deklarowanego celu. Organ w takim przypadku nie jest związany żądaniem wnioskodawcy i może w oparciu zarówno o obiektywne, jak i subiektywne kryteria, określić odpowiednią liczbę egzemplarzy.

Nie jest natomiast dopuszczalne, by w sytuacji, gdy wnioskodawca spełnia wszystkie ustawowe wymogi wydania pozwolenia na broń, wydać decyzję odmowną, tak jako to miało miejsce w niniejszej sprawie, tylko z tego powodu, że żąda on zbyt dużej, zdaniem organu, liczby egzemplarzy broni danego rodzaju.

Rację ma zatem skarżący, że Komendant Główny Policji naruszył przepis prawa materialnego, tj. art. 10 ust. 1 i ust. 3 pkt 3 ustawy o broni i amunicji poprzez jego błędną wykładnię. Powoduje to konieczność wyeliminowania zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji obarczonej tą samą wadą, z obrotu prawnego.

Nie są natomiast zasadne pozostałe zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organ przepisów prawa procesowego.

Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), orzekł jak w sentencji wyroku.

O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji orzeczono na podstawie art. 152, zaś o kosztach w oparciu o art. 200 powołanej ustawy.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.