Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2038127

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie
z dnia 14 kwietnia 2016 r.
II SA/Sz 1459/15

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Barbara Gebel.

Sędziowie: NSA Elżbieta Makowska (spr.), WSA Katarzyna Sokołowska.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi J. C. i E. C. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia (...) nr (...) w przedmiocie przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania obiektu

I.

uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu w K. z dnia (...) nr (...),

II.

zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. na rzecz skarżących J. C. i E. C. solidarnie kwotę (...) ((...)) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Uzasadnienie faktyczne

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, po stwierdzeniu niewykonania przez E. i J. C. obowiązku nałożonego postanowieniem nr (...), wydał w dniu (...) r decyzję (...) nakazującą E. i J. C. - właścicielom budynku gospodarczo-mieszkalnego na działce nr (...) obr (...), przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania mieszkania na pierwszym piętrze przedmiotowego budynku ze względu na niewykonanie nałożonego obowiązku wynikającego z ww postanowienia z dnia (...)

Odwołanie od decyzji PINB złożyli E. i J. C. Kwestionowanej decyzji zarzucili naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 i 7 k.p.a. w związku z art. 6-12, 35, 36, 79 k.p.a. i art. 71, 71 a ustawy Prawo budowlane W uzasadnieniu odwołania E. i J. C. wskazali, że nie dokonali oraz nie mają zamiaru dokonać zmiany sposobu użytkowania mieszkania na pierwszym piętrze budynku gospodarczo-mieszkalnego z funkcji mieszkalnej na usługową - usługi hotelowe Ich zdaniem, taka zmiana może naruszać postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w szczególności może być uciążliwa dla mieszkalnictwa i dominować nad tą podstawową funkcją. Powołując się na art. 35-45 ustawy o usługach turystycznych zarzucili organowi powiatowemu, że nie zweryfikował czy ww obiekt zgłoszony jest do ewidencji obiektów hotelarskich Ponadto stwierdzili, że nigdy nie ogłaszali (reklamowali) najmu pokoi jako "usług hotelowych" oraz nie zamieszczali tablicy określającej rodzaj i kategorię obiektu oraz informacji o zakresie świadczonych usług wraz z podstawowymi cenami Wynajmowane przez nich pokoje nie są składnikiem majątku związanego z działalnością gospodarczą prowadzoną przez J. C. Najem stanowi odrębne od działalności gospodarczej źródło przychodu skarżących Wskazali, że najmując pokoje osobom trzecim zaspakajają wyłącznie ich potrzeby mieszkaniowe i nie świadczą dla tych osób żadnych usług charakterystycznych dla usług hotelowych (turystycznych) jak usługi: recepcji, gastronomiczne, rozrywkowe, higieniczno-estetyczne, kulturalno-oświatowe, informacyjne itp Zdaniem odwołujących się, z uwagi na małą ilość wynajmowanych pokoi (6), brak świadczenia dodatkowych usług z tym związanych, jak i okazjonalność prowadzonego najmu, określanego przez nich najmem prywatnym, taką działalnością nie dokonali zmiany sposobu użytkowania części mieszkalnych budynku gospodarczo-mieszkalnego przy ul Decyzją z dnia (...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn zm) oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 z późn zm), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Z uzasadnienia ww decyzji wynika, że decyzją z dnia (...), Prezydent Miasta zatwierdził projekt budowlany i udzielił E. C. i J. C. pozwolenia na nadbudowę z rozbudową budynku gospodarczego o część przeznaczoną na mieszkanie wraz z urządzeniami budowlanymi, na dz (...). Zakończenie tej inwestycji na podstawie złożonych przez inwestora dokumentów potwierdził organ powiatowy pismem z dnia 19 czerwca 2013 r. Zawiadomieniem z dnia 27 stycznia 2014 r. organ powiatowy wszczął postępowanie administracyjne w sprawie samowolnie wykonanych przez J. C. robót budowlanych polegających na wydzieleniu czterech pomieszczeń higieniczno-sanitarnych, w pomieszczeniach mieszkalnych na poziomie pierwszego piętra w ww budynku gospodarczo-mieszkalnym. Postępowanie to zostało zakończone decyzją PINB z dnia (...) stwierdzającą wykonanie obowiązku nałożonego na J. C. decyzją nr (...)

Mieszkańcy powiadomili PINB, że na działce nr prowadzona jest działalność wynajmu pokoi dla pracowników budowlanych W dniu (...) r PINB w obecności J. C., przeprowadził kontrolę obiektów zlokalizowanych na działce nr (...) i stwierdził, że w budynku gospodarczym z nadbudowanym piętrem o funkcji mieszkalnej zlokalizowane jest pokoi. W trakcie kontroli pokoje wykazywały, iż są użytkowane. W jednym z nich przebywały osoby wynajmujące ten pokój W poziomie parteru nie stwierdzono pomieszczeń mieszkalnych J. C. oświadczył, że pokoje w budynku gospodarczym z pomieszczeniami mieszkalnymi wynajmowane są firmom (zamieszkują w nich okresowo pracownicy). Każde z pomieszczeń wyposażone jest w łazienkę (prysznic, muszlę ustępową i umywalkę) W celu udokumentowania stanu istniejącego, PINB wykonał dokumentację zdjęciową, którą dołączył do akt sprawy Stwierdzono brak dowodów potwierdzających, że E. i J. C. dokonali zgłoszenia właściwemu organowi zamiaru zmiany sposobu użytkowania ww obiektu budowlanego. Na okoliczność zmiany sposobu użytkowania organ powiatowy przesłuchał świadków, którzy zeznali, że właściciele przedmiotowego obiektu prowadzą regularny wynajem pokoi. Piętro, które posiada funkcję mieszkalną zostało przeznaczone do odpłatnego pobytu w nim obcych osób W aktach sprawy znajdują się wydruki ogłoszeń zamieszczone w internecie odnośnie wynajmu pokoi dwu-i trzyosobowych (trzy pokoje dwuosobowe i trzy pokoje trzyosobowe) pod adresem ul (wydruki te organ sporządził dnia (..]) W oparciu o zebrany materiał dowodowy PINB postanowieniem z dnia (...) wstrzymał użytkowanie części, w której świadczone są usługi hotelarskie, znajdującej się na pierwszym piętrze ww budynku gospodarczo-mieszkalnego oraz nałożył na E. i J. C. obowiązek przedłożenia w terminie do dnia 26 czerwca 2015 r:

opisu i rysunku określających usytuowanie obiektu budowlanego w stosunku do granic nieruchomości i innych obiektów budowlanych istniejących lub budowanych na tej i sąsiednich nieruchomościach, z oznaczeniem części obiektu budowlanego, w której zamierza się dokonać zmiany sposobu użytkowania, zwięzłego opisu technicznego, określającego rodzaj i charakterystykę obiektu budowlanego oraz jego konstrukcję, wraz z danymi techniczno-użytkowymi, w tym wielkościami i rozkładem obciążeń, a w razie potrzeby, również danymi technologicznymi, oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, zaświadczenia Prezydenta Miasta o zgodności zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostateczną decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, ekspertyzy technicznej części usługowej zlokalizowanej na pierwszym piętrze przedmiotowego budynku, wykonanej przez osobę posiadająca uprawnienia budowlane bez ograniczeń w odpowiedniej specjalności, pozwolenia, uzgodnienia lub opinii wymaganych odrębnymi przepisami, w celu doprowadzenia samowolnej zmiany sposobu użytkowania tego obiektu do stanu zgodnego z prawem Zobowiązani nie przedłożyli wymaganych dokumentów. W związku z powyższym, PINB w dniu (...) r zaskarżoną decyzją nakazał E. i J. C. przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania mieszkania na pierwszym piętrze przedmiotowego budynku.

Organ II instancji, w wyniku rozpoznania odwołania od ww decyzji, wyjaśnił, że zgodnie z art. 71 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane przez zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części rozumie się w szczególności podjęcie bądź zaniechanie w obiekcie budowlanym lub jego części działalności zmieniającej warunki: bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego, pracy, zdrowotne, higieniczno-sanitarne, ochrony środowiska bądź wielkość lub układ obciążeń. Zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymaga zgłoszenia właściwemu organowi (art. 71 ust. 2 ww ustawy) Przez zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymagającą pozwolenia właściwego organu należy rozumieć nie tylko przeznaczenie obiektu do innego rodzaju użytkowania, lecz także zintensyfikowanie dotychczasowego sposobu użytkowania obiektu, jeżeli spowoduje to skutki określone w powołanym art. 71

Organ odwoławczy wskazał dalej, że decyzją z dnia (...) r. Prezydent Miasta zatwierdził projekt budowlany i udzielił stronom pozwolenia na nadbudowę z rozbudową budynku gospodarczego o część przeznaczoną na mieszkanie. Definicja mieszkania została określona w § 3 pkt 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, która brzmi, że przez mieszkanie należy rozumieć zespół pomieszczeń mieszkalnych i pomocniczych, mających odrębne, wydzielone stałymi przegrodami budowlanymi, umożliwiający stały pobyt ludzi i prowadzenie samodzielnego gospodarstwa domowego. Z akt sprawy wynika, że pomieszczenia w przedmiotowym budynku gospodarczo-mieszkalnym strony wynajmują osobom trzecim (robotnikom, firmom budowlanym) do okresowego pobytu, czego dowodzą ogłoszenia zamieszczone w internecie. Budynek przeznaczony do okresowego pobytu ludzi, w myśl definicji określonej w § 3 pkt 5 ww rozporządzenia, zaliczany jest do budynku zamieszkania zbiorowego Mając na względzie powyższe, organ II instancji uznał, iż wynajmowanie pokoi w mieszkaniu na pierwszym piętrze budynku gospodarczo-mieszkalnego osobom trzecim nie pozostaje bez wpływu na warunki bezpieczeństwa pożarowego i higieniczno-sanitarne, gdyż inne są te warunki dla budynku gospodarczo-mieszkalnego, a inne dla budynku zamieszkania zbiorowego, w którym poza osobami zwykle mieszkającymi w takim domu może przebywać jeszcze osób (wynika to z liczby wynajmowanych miejsc noclegowych). Poza tym nie ulega wątpliwości, zdaniem organu odwoławczego, że przez takie użytkowanie (wynajmowanie pokoi) nastąpiło zwiększenie intensywności użytkowania tego budynku W świetle obowiązujących przepisów i wobec dokonanych zmian, inwestorzy winni byli uzyskać stosowne pozwolenie właściwego w sprawie starosty na zmianę sposobu użytkowania części mieszkalnej budynku gospodarczo-mieszkalnego.

Zgodnie z art. 71a ust. 1 ustawy Prawo budowlane w razie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganego zgłoszenia, właściwy organ, w drodze postanowienia: wstrzymuje użytkowanie obiektu budowlanego lub jego części; nakłada obowiązek przedstawienia w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w art. 71 ust. 2 W myśl natomiast z art. 71a ust. 2 Prawa budowlanego po upływie terminu lub na wniosek zobowiązanego, właściwy organ sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, i - w przypadku stwierdzenia jego wykonania - w drodze postanowienia ustala wysokość opłaty legalizacyjnej. W przypadku zaś niewykonania w terminie obowiązku, o którym mowa w ust. 1, albo dalszego użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, pomimo jego wstrzymania, albo zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, pomimo wniesienia sprzeciwu, o którym mowa w art. 71 ust. 3-5, właściwy organ, w drodze decyzji, nakazuje przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części (art. 71a ust. 4 prawa budowlanego).

W ocenie organu II instancji, w związku z tym, że zobowiązani nie przedłożyli wymaganych dokumentów, PINB nie miał podstaw prawnych do wydania innej decyzji jak tylko na podstawie art. 71a ust. 4 ustawy Prawo budowlane, nakazującej przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania mieszkania na pierwszym piętrze przedmiotowego budynku.

Odnosząc się do pozostałych argumentów przedstawionych w odwołaniu organ odwoławczy wskazał, że przytoczona definicja zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części nie daje podstaw do łączenia tej zmiany zawsze z wykonywaniem robót budowlanych. Zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części może polegać też na działaniu, które nie wiąże się z wykonywaniem robót budowlanych Prawo budowlane normuje także działalność obejmującą utrzymanie obiektów budowlanych (art. 1 prawa budowlanego), a więc min służy kontroli tego, aby budynek był użytkowany zgodnie z celem, w jakim został zbudowany, dopuszczając jednakże zmianę jego przeznaczenia, ale pod warunkiem, że zmiana ta nie narusza prawa.

Pismem z dnia 10 listopada 2015 r. E. i J. C. złożyli skargę na ww decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.

Kwestionowanej decyzji zarzucili naruszenie:

- art. 71 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane w zw z art. 71a tej ustawy, polegające na ich błędnej wykładni, a w konsekwencji niewłaściwym zastosowaniu poprzez przyjęcie, że w realiach niniejszej sprawy doszło do zmiany sposobu użytkowania części mieszkalnej budynku gospodarczo-mieszkalnego skarżących, zlokalizowanego na działce gruntu nr, gdy tymczasem skarżący nie podjęli, ani też nie zaniechali wobec przedmiotowego obiektu budowlanego żadnej działalności zmieniającej warunki bezpieczeństwa jego użytkowania, o których mowa w treści pierwszego z powyższych przepisów, a zmiana tych warunków jest konstytutywną cechą pojęcia zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części; czyni to decyzje wydane w administracyjnym toku instancji bezzasadnymi, a prowadzone przez nie postępowanie - bezprzedmiotowym,

- art. 7 w zw z art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego polegające na ich niezastosowaniu, tj:

dokonaniu błędnych ustaleń faktycznych, jakoby skarżący podjęli, wobec przedmiotowej nieruchomości działania zmieniające szeroko pojęte warunki bezpieczeństwa jej użytkowania, o których mowa w pkt 1 (a w konsekwencji - że sposób jej użytkowania uległ zmianie; nieruchomość miała stać się rzekomo albo hotelem albo budynkiem zamieszkania zbiorowego), a w szczególności, że działaniami takimi było wynajmowanie osobom trzecim pomieszczeń w części mieszkalnej budynku, gdy tymczasem teza ta nie znajduje poparcia w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym, ocenionym przez organ drugiej instancji, za organem pierwszej instancji, w sposób przekraczający granice swobodnej oceny, bo nielogiczny i sprzeczny z kryteriami doświadczenia życiowego, pominięciu dowodów, okoliczności przeciwnych (świadczących o braku zmiany sposobu użytkowania budynku), a mianowicie, że:

osoby trzecie, którym skarżący wynajmowali pomieszczenia mieszkalne przedmiotowego budynku, realizowały tam właśnie potrzeby mieszkaniowe, charakter mieszkalny tej części budynku jest niezależny od okoliczności, kto, w danym okresie, tam zamieszkuje, lecz decyduje o nim jego przeznaczenie, liczba osób zamieszkujących w części mieszkalnej przedmiotowego budynku na podstawie umów najmu była odpowiednia do charakterystyki tego budynku, jako budynku jednorodzinnego, w żadnym razie nie przekraczając typowych warunków zamieszkania dla tego rodzaju obiektów, skarżący, jako właściciele przedmiotowego budynku, mogą samodzielnie decydować o tym, kto będzie realizował w niej potrzeby mieszkaniowe, a w szczególności, czy odpłatnie udostępnią część mieszkalną budynku osobom trzecim, czy też będą tam zamieszkiwać oni lub ich bliscy, przy czym wynajmowanie pomieszczeń osobom trzecim jest stanem w danej chwili i nie może być kwalifikowane jako zmiana sposobu użytkowania budynku, zmiany adaptacyjne polegające na wydzieleniu pomieszczeń higieniczno-sanitarnych w części mieszkalnej przedmiotowego budynku nie zmieniają warunków bezpieczeństwa użytkowania budynku; zmieniają one tylko standard korzystania z budynku, w granicach tego samego jego przeznaczenia, umożliwiając - nie zaś wymuszając - samodzielne realizowanie funkcji mieszkaniowych przez poszczególne pomieszczenia,

- art. 77 ust. 1 k.p.a., polegające na jego niezastosowaniu, w wyniku skoncentrowania postępowania wyjaśniającego w niniejszej sprawie na tym, jak użytkowany jest przedmiotowy budynek, nie zaś na tym, czy uległy zmianie warunki jego użytkowania, gdy tymczasem to druga z tych kwestii stanowi meritum niniejszej sprawy, czemu powinny odpowiadać czynności wyjaśniające organów obydwu instancji, a czynności takowych zabrakło, gdyż przekonanie o zmienionych warunkach bezpieczeństwa użytkowania budynku zostało przez te organy przyjęte arbitralnie - bez niezbędnych ustaleń w tym zakresie, które zostały zastąpione przez chybioną, bo nieprzystającą do realiów sprawy, argumentację prawną,

- art. 79 k.p.a. w zw z art. 6, 7, 8 i 10 k.p.a., polegające na ich niezastosowaniu w konsekwencji przeprowadzenia przez organ pierwszej instancji dowodów z przesłuchania świadków bez zapewnienia skarżącym możliwości udziału w tych czynnościach, co świadczy o naruszeniu przez organ drugiej instancji, za organem pierwszej instancji, szeregu zasad postępowania administracyjnego, w postaci zasady praworządności, dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, pogłębiania zaufania do działania organów administracji publicznej, a przede wszystkim - zasady czynnego udziału strony, szczególnie w obliczu znaczenia zeznań tych świadków, jak i faktycznego ich stosunku do skarżących,

- art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., polegający na jego zastosowaniu, tj utrzymaniu w mocy decyzji organu pierwszej instancji w obliczu wszystkich wyżej wskazanych uchybień,

- art. 107 § 1 k.p.a. w zw z art. 8 i 11 k.p.a., polegające na ich niewłaściwym zastosowaniu, tj pominięciu, w motywach decyzji organu drugiej instancji, odniesienia do zarzutu braku zapewnienia skarżącym czynnego udziału w postępowaniu, który to zarzut skarżący postawili także w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie w dniu 14 kwietnia 2016 r. skarżący przedłożył pismo PINB z dnia 7 marca 2014 r., z treści którego wynika, że organ ten przeprowadził w dniu(...) kontrolę budynku gospodarczego z częścią mieszkalną zlokalizowanego przy ul, w trakcie której nie potwierdził by właściciele budynku J. i E. C. zmienili sposób użytkowania części mieszkalnej tego budynku z lokali zamieszkania jednorodzinnego na lokale zamieszkania zbiorowego. Brak zatem podstaw, jak wynika z treści ww pisma, do wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie zmiany sposobu użytkowania lokali mieszkalnych zlokalizowanych w przedmiotowym budynku.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy wad w postępowaniu administracyjnym (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm, dalej: "p.p.s.a.").

Biorąc pod uwagę powyższe kryteria Sąd uznał, że skarga J. i E. C. podlega uwzględnieniu.

Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji jest art. 71a ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 z późn zm), zgodnie z którym w razie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganego zgłoszenia, właściwy organ, w drodze postanowienia:

1)

wstrzymuje użytkowanie obiektu budowlanego lub jego części;

2)

nakłada obowiązek przedstawienia w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w art. 71 ust. 2.

Stosownie natomiast do treści art. 71a ust. 4 Prawa budowlanego w przypadku niewykonania w terminie obowiązku, o którym mowa w ust. 1, albo dalszego użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, pomimo jego wstrzymania, albo zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, pomimo wniesienia sprzeciwu, o którym mowa w art. 71 ust. 3-5, właściwy organ, w drodze decyzji, nakazuje przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części.

Z treści art. 71 i 71a Prawa budowlanego należy wyprowadzić wniosek, że przepisy te kompleksowo regulują postępowanie w razie zgłoszenia przez uprawniony podmiot zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, z wyjątkiem sytuacji, gdy zamierzona zmiana sposobu użytkowania określonego obiektu wymaga wykonania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę (art. 71 ust. 6 pkt 1).

Innymi słowy, procedura naprawcza musi być adekwatna do rodzaju działań inwestora czy właściciela obiektu. Zatem, w sytuacji gdy inwestor wykonuje roboty budowlane związane ze zmianą sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę, organ nadzoru budowlanego zobligowany jest do przeprowadzenia postępowania naprawczego w oparciu o przepisy art. 50 i art. 51, nie zaś art. 71a Prawa budowlanego. Trzeba bowiem przyjąć, że taka legalizacja robót budowlanych, ze względu na ich wyższy stopień skomplikowania w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego, wyprzedza legalizację samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu w zakresie uregulowanym przepisem art. 71a Prawa budowlanego.

Tymczasem, w ocenie Sądu, zebrany w sprawie materiał dowodowy i dokonane przez organy administracji obu instancji ustalenia faktyczne były niewystarczające do oceny, że skarżący dokonali zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części w rozumieniu art. 71 Prawa budowlanego. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego rozstrzygnięcia, decyzją z dnia (...), Prezydent Miasta zatwierdził projekt budowlany i udzielił skarżącym pozwolenia na nadbudowę z rozbudową budynku gospodarczego o część przeznaczoną na mieszkanie wraz z urządzeniami budowlanymi, na dz nr (...). Zakończenie tej inwestycji organ powiatowy potwierdził pismem z dnia 19 czerwca 2013 r. Następnie, zawiadomieniem z dnia 27 stycznia 2014 r. organ powiatowy wszczął postępowanie administracyjne w sprawie samowolnie wykonanych przez J. C. robót budowlanych polegających na wydzieleniu czterech pomieszczeń higieniczno-sanitarnych, w pomieszczeniach mieszkalnych na poziomie pierwszego piętra w ww budynku gospodarczo-mieszkalnym. Postępowanie to, jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, zostało zakończone decyzją PINB z dnia (...) stwierdzającą wykonanie obowiązku nałożonego na J. C. decyzją nr (...).

Zdaniem Sądu, w świetle ww informacji, które - co należy podkreślić - nie znajdują potwierdzenia w zgormadzonych w aktach sprawy dokumentach, nie sposób jednoznacznie stwierdzić, czy rzekoma zmiana sposobu użytkowania ww budynku wymagała wykonania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę, czy też, jak podnoszą organy, wykonania takich robót nie wymagała W konsekwencji, uznać należy, że zarówno organ I, jak i II instancji, nie wyjaśniły w sposób wyczerpujący, na jakiej podstawie uznały, że dokonana, ich zdaniem, przez właścicieli zmiana sposobu użytkowania przedmiotowego budynku, podlega legalizacji na podstawie art. 71a Prawa budowlanego.

Mając na uwadze powyższe, w ocenie Sądu, zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca podlegają uchyleniu, ponieważ naruszają art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego, co w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy Wskazane przepisy oraz art. 8 k.p.a. nakazują organom wyjaśnienie istotnych kwestii po wyczerpującym zebraniu, rozpatrzeniu i ocenie całego materiału dowodowego oraz kierowanie się przy tym zasadą prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, a ponadto elementy powyższe mają znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. Obowiązkiem każdego organu administracji jest zatem wyczerpujące wskazanie okoliczności faktycznych i prawnych, którymi kierował się przy podejmowaniu rozstrzygnięcia, w szczególności uzasadnienie winno zawierać ocenę zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych przepisów oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa Nieustalenie przez organy w ramach toczącego się postępowania lub pominięcie w uzasadnieniu decyzji okoliczności faktycznych, mogących mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, może stanowić przesłankę do uznania naruszenia przez organ przepisów o postępowaniu administracyjnym w stopniu wywierającym istotny wpływ na wynik sprawy. Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie, organy dopuściły się również naruszenia art. 71a ustawy Prawo budowlane, które to naruszenie w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. miało wpływ na wynik sprawy.

W związku z powyższym, wskazać należy, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy, niezbędne będzie uzupełnienie zebranego materiału dowodowego oraz wnikliwe ustalenie zakresu i charakteru wykonanych robót budowlanych w ww budynku gospodarczo-mieszkalnym, po dniu otrzymania pozwolenia na jego użytkowanie, w celu zastosowania takiej procedury naprawczej, która będzie adekwatna do rodzaju działań podjętych przez właścicieli w ww budynku. Rzetelne wyjaśnienie tych okoliczności, w ocenie Sądu, jest konieczne do ewentualnego stwierdzenia samowoli budowlanej i samowolnej zmiany sposobu użytkowania ww obiektu W związku z powyższym, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c oraz art. 135 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono, jak w sentencji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 tej ustawy w zw z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 490 z późn. zm.), który to przepis ma zastosowanie w sprawie zgodnie z postanowieniem § 21 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1804).

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.