Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1760614

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie
z dnia 6 maja 2015 r.
II SA/Sz 1226/14

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska (spr.).

Sędziowie: NSA Stefan Kłosowski, WSA Arkadiusz Windak.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 6 maja 2015 r. sprawy ze skargi D. P. na decyzję Wojewody z dnia (...) nr (...) w przedmiocie uchylenia, w wyniku wznowienia postępowania, decyzji w sprawie statusu osoby bezrobotnej oraz zasiłku dla bezrobotnych

I.

uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia (...) nr (...),

II.

stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.

Uzasadnienie faktyczne

W dniu 7 maja 2012 r. D. P. wniosła do Starosty o zarejestrowanie jej jako osoby bezrobotnej. Wnioskodawczyni przedłożyła świadectwa pracy, w tym świadectwo z firmy za okres pracy od dnia (...), z którego wynikało, że stosunek pracy został rozwiązany za wypowiedzeniem przez pracodawcę z powodu likwidacji stanowiska pracy.

Decyzją nr (...) z dnia (...) Starosta orzekł o uznaniu D. P. za osobę bezrobotną od dnia (...), zaś decyzją nr (...) z dnia (...) orzekł o przyznaniu jej prawa do pobierania zasiłku dla bezrobotnych od dnia (...).

Decyzją nr (...) z dnia (...) Starosta orzekł o utracie przez D. P. prawa do pobierania zasiłku dla bezrobotnych i statusu osoby bezrobotnej z dniem (...) r. z powodu otrzymania świadczenia przedemerytalnego.

W dniu 12 lutego 2014 r. dostarczono do powiatowego urzędu pracy następujące dokumenty: wyrok Sądu Rejonowego (sygn. akt) dotyczący wypłacenia D.P. wynagrodzenia za okres od (...) r., wypłacenia odprawy, wyrok Sądu Rejonowego z dnia (...) (sygn. akt) dotyczący sprostowania świadectwa pracy, w ten sposób, że zostanie wpisane, że rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło za wypowiedzeniem przez pracodawcę z dniem (...) oraz świadectwo pracy z dnia (...) z firmy za okres od dnia (...), z którego wynika, że stosunek pracy został rozwiązany na podstawie ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników.

Postanowieniem z dnia (...) Starosta, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., wznowił postępowanie z urzędu w sprawie utraty przez D. P. statusu osoby bezrobotnej z dniem (...) i prawa do zasiłku dla bezrobotnych z dniem (...) zakończonej decyzją ostateczną nr (...) z dnia (...).

Decyzją z dnia (...) Starosta, powołując się na art. 145 § 1 pkt 5 i art. 150 § 1, art. 151 § 1 pkt 2 oraz art. 105 § 1 k.p.a., uchylił decyzję ww. Starosty nr (...) z dnia (...) i jednocześnie orzekł o umorzeniu postępowania w sprawie utraty statusu osoby bezrobotnej z dniem (...) i prawa do pobierania zasiłku dla bezrobotnych od dnia (...).

Nie zgadzając się z ww. decyzją, D.P., w odwołaniu z dnia 11 października 2014 r., wniosła o jej uchylenie, wskazując, że wydana decyzja narusza prawo, w szczególności art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz że w dniu złożenia wniosku posiadała status osoby bezrobotnej i status ten został zmodyfikowany w wyniku wyroków sądowych.

Decyzją z dnia (...) Wojewoda utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, że art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. dopuszcza wydanie nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy w postaci rozstrzygnięcia umarzającego postępowanie i ma to miejsce wówczas gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe. W danej sprawie taka sytuacja zaistniała, gdyż już decyzją z dnia (...) organ I instancji orzekł merytorycznie w zakresie odmowy uznania odwołującej się za osobę bezrobotną od dnia (...) i decyzja ta stała się ostateczna. Z kolei, w dniu (...) organ I instancji orzekł w przedmiocie odmowy przyznania odwołującej się prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia (...) (Ww. rozstrzygnięcie utrzymał w mocy Wojewoda decyzją z dnia (...), która została następnie uchylona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 16 kwietnia 2015 r.)

Mając na uwadze powyższe oraz okoliczność wniesienia w dniu 12 lutego 2014 r. do PUP świadectwa pracy z firmy Z. M. (wydane na mocy wyroku sądu przez pracodawcę), z którego wynika, że D.P. w okresie od (...) była zatrudniona w ww. firmie w wymiarze pełnego etatu na stanowisku pracownika gospodarczego, a stosunek pracy został rozwiązany na podstawie ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, Starosta zobligowany był do rozważenia, czy w niniejszej sprawie zaszła jedna z enumeratywnie wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a. przesłanek uzasadniających wznowienie postępowania, a mianowicie czy wyszła na jaw nowa okoliczność faktyczna istotna dla sprawy, istniejąca w dniu wydawania decyzji przez ten organ, tj. w dniu (...). Zdaniem Wojewody, taką okolicznością jest niewątpliwie przedłożone sprostowane świadectwo pracy w części dotyczącej okresu ustania zatrudnienia strony w ww. firmie. Nie ulega też wątpliwości, w ocenie organu II instancji, że owo sprostowanie świadectwa pracy miało skutek ex tunc, a więc moc wsteczną.

W związku powyższym, należało uchylić decyzję z dnia (...) i orzec o umorzeniu postępowania administracyjnego, gdyż w tym przypadku stało się ono bezprzedmiotowe w świetle poprzednich merytorycznych rozstrzygnięć.

Pismem z dnia 25 listopada 2014 r. D.P. złożyła skargę na ww. decyzję Wojewody do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając jej naruszenie art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), zwanej dalej:"p.p.s.a.", kontrola sądu administracyjnego polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy, przy czym, ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.

Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a., w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności co oznacza, że sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Ponadto, zgodnie z art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Przepis ten pozwala sądowi na objęcie kontrolą wszystkich rozstrzygnięć wydanych w sprawie, niezależnie od tego, w jakiej fazie postępowania administracyjnego zapadło, jeżeli mieszczą się one w granicach stosunku administracyjnoprawnego wyznaczającego daną sprawę.

W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że wznowienie postępowania jest instytucją procesową służącą weryfikacji decyzji ostatecznej, która stwarza prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy ostatecznie zakończonej. Nie jest to jednak tryb, przy pomocy którego można wzruszyć ostateczną decyzję administracyjną w każdym przypadku. Możliwość taka istnieje tylko w sytuacjach ściśle wskazanych w ustawie procesowej i po spełnieniu określonych w niej warunków. Przesłanki wznowienia postępowania ustalone zostały w sposób wyczerpujący w art. 145 § 1, art. 145a § 1 i art. 145b § 1 k.p.a. i związane są one z wadliwością postępowania. Z tego powodu, skutkiem ich zaistnienia, jest możliwość ponownego rozpatrzenia sprawy w celu sprawdzenia, czy stwierdzona wada postępowania nie wpłynęła na treść rozstrzygnięcia. Celem postępowania wznowieniowego jest w pierwszej kolejności stwierdzenie wystąpienia przesłanek wznowienia postępowania, a następnie - w przypadku pozytywnego wyniku dokonanej w tym zakresie oceny - przeprowadzenie postępowania w celu rozstrzygnięcia istoty sprawy, będącej przedmiotem decyzji ostatecznej. Podkreślić przy tym trzeba, że wznowienie postępowania stanowi odstępstwo od ustanowionej w art. 16 § 1 k.p.a. ogólnej zasady trwałości decyzji administracyjnej i dlatego przepisy regulujące ten tryb wymagają stasowania wykładni ścieśniającej.

Zgodnie z przepisem art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję.

Nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody, jako przesłanka wznowienia, musiały istnieć w dniu wydania decyzji i nie być znane organowi, który wydał decyzję (por. wyrok NSA z dnia 16 listopada 2010 r., II GSK 986/09 dostępny w Internecie na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl): "Przy ocenie przesłanek wznowienia postępowania, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. najistotniejszym warunkiem jest istnienie tych okoliczności i dowodów w dacie podejmowania decyzji ostatecznej. Jeżeli okoliczności te i dowody powstały po dacie wydania ostatecznej decyzji, nie będą mogły stanowić podstawy wznowienia, lecz stanowić podstawę do wszczęcia postępowania w nowej sprawie". W wyroku z dnia 17 grudnia 1997 r.,(...) NSA stwierdził, że "Przepis art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. może mieć zastosowanie, gdy spełnione są łącznie trzy przesłanki. Po pierwsze, ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody istotne dla sprawy są nowe. Drugą przesłanką jest istnienie "nowych okoliczności faktycznych", "nowych dowodów" w dniu wydania decyzji ostatecznej. Trzecią przesłanką jest, że "nowe okoliczności faktyczne", "nowe dowody" nie były znane organowi, który wydał decyzję".

W sprawie będącej przedmiotem rozpoznania Starosta, na podstawie świadectwa pracy z dnia (...) wystawionego przez ostatniego pracodawcę skarżącej - Z. M., decyzją z dnia (...) przyznał D.P. zasiłek dla bezrobotnych od dnia (...) począwszy. W tym samym dniu wydał również decyzję o przyznaniu skarżącej od dnia (...) statusu osoby bezrobotnej. Z kolei, decyzją z dnia (...) Starosta orzekł o utracie przez D. P. prawa do pobierania zasiłku dla bezrobotnych i statusu osoby bezrobotnej z dniem (...) z powodu otrzymania świadczenia przedemerytalnego.

Istotną w tej sprawie okolicznością, która stanowiła, zdaniem organu, podstawę do wznowienia postępowania jest wyrok Sądu Rejonowego dnia (...) sygn. akt (...), zgodnie z którym Sąd nakazał pozwanemu Z. M. dokonać sprostowania świadectwa pracy D.P. w ten sposób, że rozwiązanie stosunku pracy z powódką nastąpiło za wypowiedzeniem przez pracodawcę w dniu (...) na podstawie ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiazywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn nie dotyczących pracowników w związku z likwidacja etatu powódki.

Wyrok Sądu z dnia (...) niewątpliwie zmienił datę rozwiązania stosunku pracy, co formalnie oznaczało, że w dniu (...) skarżąca nie pozostawała bez pracy.

Rozstrzygnięcia wymaga jednak kwestia, czy powołany wyżej wyrok Sądu Rejonowego nakazujący dokonanie sprostowania świadectwa pracy D. P., w świetle przepisu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., stanowi - jak to przyjęły organy - przesłankę do wznowienia postępowania jako nowa okoliczność faktyczna lub nowy dowód istniejący w dniu wydania decyzji, nieznany organowi, który wydał decyzję.

Jak już wyżej wskazano, pod pojęciem nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., należy rozumieć okoliczności lub dowody nowo odkryte lub po raz pierwszy zgłoszone przez stronę, dotyczące przedmiotu sprawy i mające znaczenie prawne, istniejące w dniu wydania decyzji ostatecznej, lecz nie znane organowi, który wydał decyzję. W rozpoznawanej sprawie ani skarżąca, ani też organ w dacie wydania decyzji o utracie przez D.P. prawa do pobierania zasiłku dla bezrobotnych i statusu osoby bezrobotnej z dniem (...) z powodu otrzymania świadczenia przedemerytalnego, czyli (...), nie wiedzieli, że w przyszłości zapadnie wyrok w przedmiocie sprostowania świadectwa pracy D. P., zmieniający datę rozwiązania stosunku pracy na późniejszą, aniżeli w świadectwie pracy, który skarżąca przedłożyła ubiegając się o status bezrobotnego i związany z tym zasiłek. Istotnie, jest to okoliczność nowa, mająca znaczenie dla sprawy jednakże - co nie budzi wątpliwości - nieistniejąca w dniu wydania ostatecznej decyzji z dnia (...).

Organy, ponownie rozpatrując sprawę, winny wziąć zatem pod uwagę powyższe okoliczności i wydać rozstrzygnięcie odpowiadające ustaleniom faktycznym i stanowi prawnemu obowiązującemu w dacie jego wydania.

Reasumując stwierdzić należało, że zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca są niezgodne z przepisem art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. albowiem organy nie wykazały, że zaistniały przesłanki do wzruszenia decyzji ostatecznej o utracie przez D. P. prawa do pobierania zasiłku dla bezrobotnych i statusu osoby bezrobotnej z dniem (...) z powodu otrzymania świadczenia przedemerytalnego, określone w tym przepisie.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., orzekł jak w pkt I wyroku. W kwestii wykonalności decyzji Sąd orzekł w pkt II wyroku.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.