II SA/Sz 1091/19, Nieprzedstawienie orzeczenia lekarskiego w wymaganym terminie. - Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie

Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 3035772

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 18 czerwca 2020 r. II SA/Sz 1091/19 Nieprzedstawienie orzeczenia lekarskiego w wymaganym terminie.

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj.

Sędziowie WSA: Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Marzena Iwankiewicz (spr.).

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 czerwca 2020 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia (...) r. nr (...) w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy oddala skargę.

Uzasadnienie faktyczne

Decyzją z dnia (...) września 2019 r., nr (...) na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm.) zwanej dalej: "k.p.a.", art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a oraz art. 79 ust. 2 i ust. 8 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2019 r. poz. 341 z późn. zm.) zwanej dalej: "u.k.p.", po rozpatrzeniu odwołania A. S. (zwana dalej: "stroną" lub "skarżącą"), Samorządowe Kolegium Odwoławcze (zwane dalej: "organem odwoławczym" lub "Kolegium") utrzymało w mocy decyzję Starosty (...) (zwanego dalej: "organem I instancji") z dnia (...) maja 2019 r., nr (...) w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy kategorii B.

W uzasadnieniu swej decyzji organ odwoławczy przedstawił następujący stan faktyczny sprawy.

Ostateczną decyzją organu nr (...) strona została skierowana na badanie lekarskie w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. W decyzji tej zawarto pouczenie, że badanie należy wykonać w ustawowym terminie miesiąca a jego wynik przedstawić organowi w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia decyzji o skierowaniu.

W dniu (...) maja 2019 r. organ I instancji wszczął postępowanie w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy w związku z nieprzedstawieniem w wymaganym terminie orzeczenia o istnieniu lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Strona nie skorzystała z przysługującego jej prawa zapoznania się z aktami sprawy oraz wypowiedzenia co do zebranych dowodów. Do dnia sporządzenia decyzji strona nie przedstawiła również orzeczenia lekarskiego o istnieniu lub braku przeciwwskazań zdrowotnych kierowania pojazdami mechanicznymi.

Organ I instancji decyzją z dnia (...) maja 2019 r. orzekł o zatrzymaniu stronie prawa jazdy kat. B.

Strona wniosła odwołanie o ww. decyzji, której zarzuciła naruszenia:

1). art. 7 k.p.a., poprzez błędne przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego, "którego wady polegać mają na braku rzetelności, nie wszechstronności, a także z uwagi na fakt, iż nie było ono wolne od z góry przyjętych tez wyrażonych w merytorycznej treści decyzji, co w konsekwencji doprowadziło do wydania decyzji obarczonych wadą braku obiektywizmu odnoszącą się do istoty sprawy",

2). art. 11 k.p.a., poprzez błędne uzasadnienie decyzji, w którym to powinno znaleźć się pełne odzwierciedlenie i ocena zebranego materiału dowodowego oraz wyczerpujące wyjaśnienia przesłanek dokonanego rozstrzygnięcia.

Strona w odwołaniu oświadczyła, że jej stan zdrowia jest taki sam, jak w dacie wydania prawa jazdy, tj. w 2004 r. Ponadto z uwagi na prowadzoną działalność gospodarczą o charakterze sezonowym nie miał wystarczającej ilości czasu, aby wykonać badanie zgodnie z wolą organu I instancji. Wyjaśniła, że pozostaje pod opieką lekarza rodzinnego i kontrole stanu jej zdrowia potwierdziły, poziom rozwoju intelektualnego, cechy osobowościowe oraz aktualny stan zdrowia predysponują ją do dalszego posiadania zezwolenia na prowadzenie pojazdów mechanicznych kat. B. Decyzja organu I instancji jest "życzeniowa, nie odpowiada prawdzie, a w szczególności zaś nie wykazuje jakie błędy popełnili poprzednio opiniujący orzecznicy". Teść uzasadnienia decyzji nie przekonuje zarówno co do prawidłowości oceny stanu faktycznego i prawnego, jak i co do zasadności samej treści podjętej decyzji, a to zaś narusza zaś zasadę przekonywania, wyrażoną w art. 11 k.p.a.

Powołaną na wstępie decyzją z dnia (...) września 2019 r. organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia (...) maja 2019 r.

Po przytoczeniu brzmienia art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a, art. 79 ust. 2 i 8 u.k.p., organ odwoławczy wyjaśnił, że decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy musi poprzedzać decyzja o skierowaniu na badania lekarskie oraz fakt niepoddania się przez kierowcę tym badaniom. Zaistnienie tych dwóch okoliczności zobowiązuje organ do podjęcia kolejnego kroku, polegającego na zatrzymaniu prawa jazdy. Nieprzedstawienie orzeczenia lekarskiego w ustalonym terminie stanowi zatem niezbędny i wystarczający warunek wszczęcia postępowania administracyjnego, a następnie wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy.

Jak ustaliło Kolegium, w przedmiotowej sprawie bezsporne jest, że ostateczną decyzją z dnia (...) października 2018 r. organ I instancji skierował stronę na badanie lekarskie celem stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami według posiadanych uprawnień. Decyzja ta stała się ostateczna w dniu (...) grudnia 2018 r., tj. w dniu wydania przez Kolegium decyzji o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji z dnia (...) października 2018 r. Strona nie stawiła się na badanie lekarskie, którą to okoliczność przyznała w odwołaniu.

Wskazując na charakter związany decyzji wydanej na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a u.k.p. Kolegium stwierdziło, że okoliczności podniesione w odwołaniu, ani zarzuty sformułowane na wstępie odwołania, bardzo ogólnikowe zresztą i nie osadzone w realiach sprawy, nie miały de facto wpływu na ocenę zgodności z prawem kwestionowanej decyzji. Wyjaśniło, że w postępowaniu w sprawie zatrzymania prawa jazdy organy nie badają okoliczności, które spowodowały skierowanie na badania lekarskie w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Twierdzenia, zarzuty i wnioski w tym zakresie strona winna była zgłosić w odwołaniu od decyzji z dnia (...) października 2018 r., z którego to prawa skorzystała. Strona nie wskazała, jakich to okoliczności faktycznych, mających wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, nie wyjaśnił organ I instancji. Kolegium stwierdziło, że kwestionowana decyzja odpowiada wymogom art. 107 § 3 k.p.a.

Na marginesie Kolegium wyjaśniło, że dokonywanie oceny istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami zostało przez ustawodawcę przewidziane wyłącznie uprawnionym lekarzom wpisanym do ewidencji uprawnionych lekarzy prowadzonej przez marszałka województwa (art. 77, art. 79 ust. 2 u.k.p.).

A. S. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. ze skargą na decyzję organu odwoławczego z dnia (...) września 2019 r., wnosząc o uchylenie obu decyzji podlegających skardze i zwrot sprawy organowi I instancji celem ewentualnego uzupełnienia postępowania dowodowego przez ten organ oraz prawidłowej oceny zgromadzonych dowodów w sprawie. Ewentualnie skarżąca wniosła o zmianę decyzji organu II instancji i przekazanie jej do prowadzenia organowi I instancji.

Odnosząc do ustaleń objętych tym, że nie ma znaczenia w przedmiotowej sprawie fakt błędnego sposobu procedowania przez organ I instancji, ustaleniom przyjętym w obu decyzjach wydanych w sprawie skarżąca zarzuciła:

- naruszenia przez organ I instancji obowiązującego prawa procesowego, w szczególności przepisu art. 7 k.p.a. stanowiącego o realizacji przez organ administracyjny zasady prawdy obiektywnej - poprzez błędne przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego, którego wady polegać mają na braku rzetelności, nie wszechstronności, a także z uwagi na fakt, iż nie było ono wolne od z góry przyjętych tez wyrażonych w merytorycznej treści decyzji, co w konsekwencji doprowadziło do wydania decyzji obarczonych wadą braku obiektywizmu odnoszącą się do istoty sprawy,

- rażące naruszenie przez organ I i II instancji obowiązującego prawa procesowego, tj. art. 11 k.p.a., stanowiącego o wyjaśnieniu zasadności stosowanych przez organ administracyjny przesłanek, poprzez błędne uzasadnienie decyzji, w którym to powinno znaleźć się pełne odzwierciedlenie i ocena zebranego materiału dowodowego oraz wyczerpujące wyjaśnienie przesłanek dokonanego rozstrzygnięcia, Uszczegóławiając zarzuty skargi wnosząca ją podniosła, że nie zgadza się ze stwierdzeniem wskazującym, że jej aktualny stan zdrowia, w konsekwencji zmierza do pozbawienia jej posiadanego uprawnienia na prowadzenie pojazdów mechanicznych, wskazując, iż skarżone decyzje są dla niej rażąco krzywdzące.

Ponownie skarżąca podkreśliła, że w związku z prowadzonym postępowaniem oraz wezwaniem zobowiązującym do przedłożenia badań lekarskich przedstawiających aktualny stan zdrowia, oświadczyła, iż jest ono w dalszym ciągu takie samo jak w dacie wydania skarżącej prawa jazdy, tj. w 2004 r. Ponadto z uwagi na prowadzoną działalność gospodarczą o charakterze sezonowym nie miała wystarczającej ilość czasu, by wykonać zobowiązanie zgodnie z wolą organu I instancji.

Skarżąca podniosła, że jest pod opieką lekarza rodzinnego i dokonywane przez nią kontrole stanu zdrowia potwierdziły, iż jej poziom rozwoju intelektualnego, opis cech osobowości, z uwzględnieniem funkcjonowania w trudnych sytuacjach, wreszcie aktualny stan zdrowia predysponują ją do dalszego posiadania zezwolenia na prowadzenie pojazdów mechanicznych kategorii B. To też, całkowicie niezrozumiała jest treść zaskarżonej decyzji, wskazująca, konieczność zatrzymania posiadanego prawa jazdy.

Skarżąca uważa, organy obu instancji w treści swoich uzasadnień do decyzji, były obowiązane do wyjaśnienia stronie zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy. Tymczasem - w związku z przedstawionym przez skarżącą stanowiskiem w sprawie dotyczącej skierowania na badania lekarskie - nie otrzymała pełnej odpowiedzi od organu prowadzącego postępowanie, co było faktyczną podstawą negowania okoliczności jej stanu zdrowia w chwili obecnej oraz w chwili kiedy było wydawane na jej rzecz pozwolenie w 2004 r. Ponadto, Organ I instancji wydając decyzję nie tylko nie odniósł się do podnoszonych kwestii, a nawet nie wspomniał o istniejących prawomocnych wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, co nakazuje uznanie, że albo je pominął albo je zbagatelizował.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:

Sądowa kontrola sprawy sprawowana według kryterium badania zgodności prawem działania organu administracji publicznej nie potwierdziła zasadności wniesionej skargi.

Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowi art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2019 r. poz. 155), zgodnie z którym, starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy, w przypadku gdy osoba posiadająca prawo jazdy lub pozwolenie na kierowanie tramwajem nie przedstawiła w wymaganym terminie orzeczenia o istnieniu lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, o którym mowa w art. 79 ust. 2.

Z powyższego przepisu wynika, że fakt niepoddania się przez kierowcę badaniom lekarskim, lub ich nieprzedstawienie, w zakreślonym terminie, w oparciu o wydaną decyzję o skierowaniu na takie badania, zobowiązuje organ do podjęcia kolejnego kroku polegającego na zatrzymaniu prawa jazdy, przy czym nie jest to decyzja uznaniowa zależna od woli organu, gdyż organ jest związany dyspozycją przepisu art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a u.k.p. w pełnym zakresie.

W ocenie Sądu, trafnie przyjęły kontrolowane organy, że ww. przypadek zaistniał w odniesieniu do skarżącej, którą organ I instancji decyzją z dnia (...) października 2018 r. skierował na badanie lekarskie przeprowadzane w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami w zakresie posiadanego uprawnienia kategorii B.

Stosownie do art. 101 ust. 2 u.k.p., osoba skierowana na badanie, o którym mowa w art. 99 ust. 1 pkt 2 lub 3, jest obowiązana do: poddania się badaniu w terminie miesiąca od dnia doręczenia decyzji o skierowaniu (pkt 1), przedstawienia staroście odpowiedniego orzeczenia lekarskiego lub orzeczenia psychologicznego w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia decyzji o skierowaniu (2). Termin ten ma charakter materialny, a więc jego niedochowanie musi skutkować wydaniem przez organ decyzji \o zatrzymaniu prawa jazdy.

W oparciu o niewadliwie ustalony przez organy stan faktyczny sprawy, Sąd wskazuje, że skarżąca nie wypełniła ww. obowiązku przedstawienia orzeczenia lekarskiego o istnieniu lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Jak trafnie wskazał organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, nieprzedstawienie przedmiotowego orzeczenia lekarskiego w ustalonym terminie stanowi niezbędny i wystarczający warunek wszczęcia postępowania administracyjnego, a następnie wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy.

Skarżąca zakwestionowała decyzje organów obu instancji wydanych w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy, podnosząc zarzuty błędnego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w zakresie, w jakim organy nie odniosły się do stanu zdrowia skarżącej oraz do innych przyczyn niepoddania się badaniu. Sąd uznaje za nietrafne na gruncie sprawy wywody skarżącej, że aktualny jej stan zdrowia nie uległ zmianie od czasu wydania prawa jazdy w 2004 r., jest pod stałą opieką lekarską, dokonywane kontrole stanu zdrowia nie potwierdziły, że jej poziom rozwoju intelektualnego, opis cech osobowości, predysponują ją do dalszego posiadania prawa jazdy.

Argumentacja tego rodzaju bez przedstawienia stosownego orzeczenia lekarskiego nie może odnieść skutku na gruncie art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a u.k.p.

Jak słusznie zauważył organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, decyzja organu w sprawie (...), stała się ostateczna w dniu (...) grudnia 2018 r., tj. w dacie wydania przez Kolegium decyzji nr (...) Wymaga podkreślenia, że związanie ww. decyzją organów obu instancji orzekających w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy, oznacza, że organy te nie mogą czynić już samodzielnych ustaleń co do stanu zdrowia skarżącej w związku z zastrzeżeniami wskazanymi w postępowaniu uprzednio prowadzonym na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 2 u.k.p., ale w pełnym zakresie winny uwzględnić okoliczność zobowiązania skarżącej do poddania się przedmiotowemu badaniu lekarskiemu i przedstawieniu stosownego orzeczenia dotyczącego stanu zdrowia skarżącej w kontekście możliwości uczestniczenia przez nią w ruchu drogowym, jako kierowca. Argumentacja skargi nie mogły tym samym wpłynąć na prawidłowość wydania zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej z dnia (...) maja 2019 r.

W granicach poddanych kontroli na gruncie art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a u.k.p., istotne jest, że skarżąca nie przedstawiła organowi w wymaganym terminie orzeczenia lekarskiego (pomimo istnienia ostatecznej decyzji organu w tym przedmiocie), wydanego przez lekarza posiadającego stosowne kwalifikacje, ani nie wyjaśniła uzasadnionych obiektywnie przyczyn nieprzedłożenia tego orzeczenia. Do tego rodzaju przyczyn nie można zaliczyć braku czasu skarżącej spowodowanego trybem wykonywanej działalności gospodarczej, czy własnego jej przekonania co do swojego stanu zdrowia przez dotychczasowy okres posiadania prawa jazdy, jak i aktualnego stanu zdrowia skarżącej.

Sąd uznał, że organy zebrały pełny i prawidłowo oceniły zebrany w sprawie materiał dowodowy i przedstawiły tę ocenę w uzasadnieniu decyzji, spełniających wymogi w zakresie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 w zw. z art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, stąd zarzut naruszenia w sprawie art. 11 tej ustawy, nie znajduje uzasadnienia.

Podsumowując zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o niewadliwie ustalony stan faktyczny sprawy, który uzasadniał zastosowanie art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a u.k.p. i wydanie decyzji o zatrzymaniu skarżącej prawa jazdy. Sąd nie dostrzegł z urzędu, innych niż podniesione skargą, uchybień przepisom prawa materialnego lub procesowego, które mogłyby mieć odpowiedni wpływ na wynik sprawy.

Z powyższych względów, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł o oddaleniu skargi.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.