Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2722278

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie
z dnia 25 lipca 2019 r.
II SA/Rz 598/19

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: SNSA Jerzy Solarski.

Sędziowie: WSA Magdalena Józefczyk (spr.), NSA Małgorzata Wolska.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 25 lipca 2019 r. sprawy ze skargi M. B. na postanowienie Nadleśniczego Nadleśnictwa z dnia (...) kwietnia 2019 r. nr (...) w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania

I. uchyla zaskarżone postanowienie;

II. zasądza od Nadleśniczego Nadleśnictwa na rzecz skarżącego M. B. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Uzasadnienie faktyczne

Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Nadleśniczego Nadleśnictwa (...) (dalej: "Nadleśniczy" lub "organ") z dnia (...) kwietnia 2019 r. nr (...), stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania.

Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, treści skargi oraz nadesłanych akt administracyjnych wynika, że w dniu 4 marca 2019 r. MB (dalej: "skarżący") zgłosił Nadleśniczemu szkody w uprawach rolniczych na działkach nr 1740 i nr 1741 w (...). W dniu 9 marca 2019 r. przeprowadzone zostały oględziny nieruchomości i na tę okoliczność sporządzony został protokół, do którego skarżący wniósł zastrzeżenia odnośnie sposobu pomiaru uszkodzonej powierzchni oraz wartości oszacowanego odszkodowania. Jak wskazano w treści protokołu, skarżący odmówił zarówno jego podpisania, jak również odebrania kopii protokołu.

Pismem z dnia 22 marca 2019 r. skarżący zwrócił się do organu o podanie, czy z czynności oględzin jego nieruchomości sporządzony został protokół, a jeśli tak to o jakiej treści oraz o doręczenie mu tego protokołu. Podniósł, że w toku oględzin nie poinformowano go o tym, czy i w jakim terminie sporządzony zostanie protokół, jak również o ewentualnej procedurze odwoławczej od oszacowanego odszkodowania, a wiedzę o możliwości wniesienia odwołania nabył dopiero po rozmowie z prawnikiem.

W dniu 16 kwietnia 2019 r. skarżący wniósł odwołanie od protokołu nr 1/09.03.2019 ostatecznego oszacowania szkody w uprawach i płodach rolnych, spowodowanych przez dziki na działkach nr 1740 i 1741 w (...), kwestionując metodykę przyjętą do ustalenia odszkodowania. Podniósł, że w toku oględzin nie został mu okazany żaden protokół, a jedynie - jak podał - "przed jego spisaniem oraz okazaniem mu go zapytano czy jeśli będzie protokół to go podpiszę i czy będę składał zastrzeżenia". Jednocześnie w treści odwołania zawarł wniosek o przywrócenie terminu do jego złożenia.

Pismem z dnia 17 kwietnia 2019 r. Nadleśniczy, wskakując na art. 64 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm.) - dalej: "k.p.a.", wezwał skarżącego do usunięcia braków odwołania poprzez nadesłanie w terminie 7 dni protokołu z szacowania ostatecznego.

Postanowieniem z dnia (...) kwietnia 2019 r. nr (...), Nadleśniczy Nadleśnictwa (...) ów, wydanym na podstawie art. 134 k.p.a. w zw. z art. 49a ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1995 r. Prawo łowieckie (Dz. U. z 2018 r. poz. 2033 z późn. zm.), Nadleśniczy Nadleśnictwa (...) stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez skarżącego.

Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ podał, że na wniosek odwołującego się został powołany, zgodnie z art. 46 ust. 2 Prawa łowieckiego, zespół składający się z przedstawicieli dzierżawcy koła łowieckiego oraz poszkodowanego, który przeprowadził ostateczne szacowanie szkody w dniu 9 marca 2019 r. W tym samym dniu sporządzony został protokół, podpisany przez przedstawicieli dzierżawcy obwodu łowieckiego, natomiast skarżący odmówił podpisania protokołu. Wobec powyższego odwołanie skarżącego z dnia 16 kwietnia 2019 r. uznać należało za wniesione z uchybieniem siedmiodniowego terminu przewidzianego na wniesienie tego rodzaju środka zaskarżenia.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, MB wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, dopuszczenie dowodu z załączonych dokumentów oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie:

1. art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 k.p.a. poprzez zaniechanie niezbędnych czynności prowadzących do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, prowadzące do przyjęcia, ze w dniu 9 marca 2019 r. sporządzono protokół, podczas gdy protokół taki nie został wówczas przedstawiony do podpisu skarżącemu. Ponadto błędnie przyjęto, że protokół ten, z uwagi na opatrzenie go podpisem w formie parafki oraz niewskazanie numerów działek, mógł stanowić podstawę do wniesienia odwołania.

2. art. 75 § 1 w zw. z art. 89 § 1 i 2 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie przeprowadzania z urzędu rozprawy administracyjnej i przesłuchania w charakterze świadków osób uczestniczących w ostatecznym szacowaniu szkody, w celu ustalenia czy skarżący istotnie odmówił podpisania protokołu oraz czy widział o jego sporządzeniu, a także w jakiej dacie skarżący faktycznie mógł zapoznać się z jego treścią;

3. art. 79a § 1 i 2 w zw. z art. 10 § 1 i art. 11 w zw. z art. 8 § 1 i art. 81 k.p.a. poprzez niesłuszne zaniechanie poinformowania skarżącego o braku wskazania, że odwołanie zostało wniesione w przewidzianym przez ustawę terminie, a także o możliwości wydania decyzji niezgodnej z żądaniem, a ponadto arbitralne i nieuprawnione pozbawienie skarżącego prawa do wypowiedzenia się, co do zgromadzonego materiału dowodowego;

4. art. 58 k.p.a. poprzez nierozpoznanie wniosku skarżącego w zakresie ewentualnego przywrócenia terminu do złożenia odwołania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas zajęte stanowisko.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2107 z późn. zm.). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 zwana dalej "p.p.s.a."). Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 145 § 1 p.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. W myśl art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części Sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części.

Poddawszy zaskarżone postanowienie kontroli legalności w granicach wyżej wskazanych Sąd doszedł do przekonania, że skarga jest uzasadniona, bowiem doszło do naruszenia przepisów prawa procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik postępowania. Innymi słowy postanowienie o stwierdzeniu wniesienia odwołania z uchybieniem terminu jest przedwczesne, gdyż nie doszło do rozpatrzenia wniosku zawartego w odwołaniu o przywrócenie terminu.

Pogląd prawny, że niedopuszczalne jest wydanie postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do złożenia dowołania w sytuacji, kiedy strona wnosi o przywrócenie jej terminu do dokonania tej czynności, wobec czego organ zobligowany jest wydać postanowienie na podstawie art. 59 § 2 k.p.a., jest jak się wydaje jest w orzecznictwie ugruntowany (patrz wyrok WSA w Krakowie z 19 czerwca 2019 r. sygn. akt II SA/Kr 436/19).

Dla przykładu przytoczyć można wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 września 2008 I OSK 1490/07 (dostępny w cbosa), w którym stwierdzono, że gdy strona wraz z wniesieniem odwołania składa wniosek o przywrócenie terminu wniesienia odwołania i organ odwoławczy postanowieniem odmówił przywrócenia terminu wniesienia odwołania (art. 59 § 2 k.p.a.), wyłączona zostaje możliwość wydania odrębnego postanowienia na podstawie art. 134 k.p.a., stwierdzającego uchybienie terminu wniesienia odwołania. Wszak postanowienie o odmowie przywrócenia terminu zawiera samo w sobie stwierdzenie, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu. Podobnie wypowiada się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z dnia 26 kwietnia 2018 III SA/Gd 154/18 wskazując, że jeżeli strona wnosi odwołanie po terminie składa wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia, to badanie okoliczności związanych z terminowością odwołania, a także związanych z uchybieniem terminu i zasadnością jego przywrócenia następuje wyłącznie w ramach trybu określonego w art. 58 § 1 i 59 § 2 k.p.a. Wydanie postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu, o którym mowa w art. 134 k.p.a. odnosi się do sytuacji, gdy strona składa odwołanie po terminie, ale nie domaga się przywrócenia terminu do dokonania tej czynności. Wówczas badanie terminowości odwołania następuje przy zastosowaniu trybu określonego w art. 134 k.p.a. (por. też wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 września 2008 r. I OSK 1490/07, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 7 lutego 2017 r. sygn. akt III SA/Lu 1065/16, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 24 listopada 2011 r. sygn. akt IV SA/Wr 506/11, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 21 lutego 2018 II SA/Go 796/17).

W niniejszej sprawie skarżący wraz z odwołaniem złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania, to organ powinien rozpoznać ten wniosek w oparciu o regulację zamieszczoną w art. 59 § 2 k.p.a., a nie stwierdzać uchybienie terminu do dokonania tej czynności.

Mając na uwadze wskazane okoliczności sąd w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na zasadzie przepisu art. 200 p.p.s.a.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.