Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2016143

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu
z dnia 16 grudnia 2015 r.
II SA/Po 943/15

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Izabela Paluszyńska (spr.).

Sędziowie WSA: Barbara Drzazga, Elwira Brychcy.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi T. J. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) sierpnia 2015 r. Nr (...) w przedmiocie obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego; oddala skargę

Uzasadnienie faktyczne

Decyzją z dnia (...) maja 2015 r. nr (...) (znak (...)) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (...), wskazując na art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 z późn. zm., dalej jako p.b.) nałożył na T. J. (dalej jako Inwestor) obowiązek sporządzenia i przedstawienia trzech egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego rozbudowy i nadbudowy lewej oficyny budynku (...), realizowanej w sposób istotnie odbiegający od projektu budowlanego, zatwierdzonego decyzją Prezydenta Miasta (...) o pozwoleniu na budowę z dnia (...) marca 2005 r. znak sprawy (...) (punkt pierwszy decyzji), zakreślając termin 3 miesięcy od dnia, w którym niniejsza decyzja stanie się ostateczna, na wykonanie nałożonego obowiązku (punkt drugi decyzji).

W uzasadnieniu PINB napisał, że postanowieniem z dnia (...) marca 2015 r. wstrzymał prowadzenie robót budowlanych polegających na rozbudowie i nadbudowie lewej oficyny ww. budynku (...). Powodem wstrzymania robót budowlanych było stwierdzenie istotnego odstępstwa od pozwolenia na budowę, to jest stanu określonego w art. 50 ust. 1 pkt 4 p.b. Odstępstwo dotyczy projektu budowlanego rozbudowy i nadbudowy lewej oficyny na działce (...), zatwierdzonego ww. decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia (...) marca 2005 r., wskazaną w sentencji decyzji.

PINB napisał, że będące przedmiotem niniejszego postępowania odstępstwo od pozwolenia na budowę ujawniono w trakcie prowadzonych na przedmiotowej nieruchomości innych postępowań - postępowania w sprawie samowolnej przebudowy budynku oraz w sprawie jego rozbudowy o prawą oficynę. Postępowania te zostały zainicjowane skargami współwłaścicieli nieruchomości sąsiedniej. Pierwszą kontrolę nieruchomości przeprowadzono (...) marca 2014 r. W trakcie kontroli Inwestor nie okazał żadnych dokumentów związanych z prowadzonymi robotami budowlanymi. Następnie dnia (...) kwietnia 2014 r. inwestor okazał w siedzibie PINB decyzję o pozwoleniu na budowę z dnia 2 marca 2005 r. wraz z zatwierdzonym tą decyzją projektem budowlanym mgr inż. arch. L. K-F. Pozyskane z archiwum Urzędu Miasta akta archiwalne potwierdziły autentyczność wymienionego wyżej pozwolenia na budowę i zatwierdzonego projektu budowlanego.

W związku z informacjami o pojawiających się uszkodzeniach budynku przy ul. (...) (budynek sąsiadujący z przedmiotowym budynkiem) w dniu (...) maja 2014 r. przeprowadzono kolejne czynności kontrolne. W trakcie tej kontroli Inwestor i kierownik budowy okazali kserokopię decyzji Prezydenta Miasta (...) o zmianie pozwolenia na budowę z dnia (...) marca 2005 r. w zakresie rozszerzenia rozbudowy i nadbudowy lewej oficyny o prawą oficynę. Dokument ten (kserokopia) datowany był na dzień (...) grudnia 2005 r. i posiadał sygnaturę (...). W trakcie kontroli udokumentowano wykonywanie fundamentów prawej oficyny budynku.

Kolejne czynności kontrolne przeprowadzono dnia (...) listopada 2014 r. W trakcie kontroli okazano projekt zatytułowany "Projekt budowlany zamienny rozbudowy/nadbudowy oficyn w budynku mieszkalnym wielorodzinnym na działce (...)" sporządzony przez mgr inż. K. P. Projekt ten opatrzony był pieczęciami Wydziału urbanistyki i architektury Urzędu Miasta (...) z adnotacjami wskazującymi, że jest on załącznikiem do decyzji prezydenta Miasta (...) z dnia (...) grudnia 2005 r., sygn. (...), to jest wskazanej wyżej decyzji o zmianie pozwolenia na budowę w zakresie rozszerzenia rozbudowy i nadbudowy lewej oficyny budynku o prawą oficynę. Inwestor dostarczył następnie kserokopię decyzji Prezydenta Miasta (...) z dnia (...) grudnia 2005 r. sygn. (...). Wskazany wyżej projekt mgr. inż. K. P. przewiduje rozszerzenie rozbudowy lewej oficyny, przewidzianej w zatwierdzonym projekcie budowlanym mgr inż. arch. L. K-F. w kierunku wnętrza działki oraz budowę oficyny prawej.

W związku z tym, że inwestor nie przedłożył inspektorom oryginału decyzji o zmianie pozwolenia na budowę, a przede wszystkim w związku z faktem, że decyzji tej nie odnaleziono w zasobach archiwalnych PINB, organ I instancji pismem z dnia (...) listopada 2014 r. wystąpił do Prezydenta Miasta (tekst jedn.: organu administracji architektoniczno-budowlanej, który właściwy jest na terenie miasta do wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę) o informację, czy Prezydent Miasta wydawał w dniu (...) grudnia 2005 r. decyzję o zmianie pozwolenia na budowę. Z odpowiedzi uzyskanej dnia (...) grudnia 2014 r. wynika, że Prezydent Miasta nie wydawał w dniu (...) grudnia 2005 r. decyzji sygn. (...) o zmianie pozwolenia na budowę z dnia 2 marca 2005 r.

W związku z powyższym PINB ocenił, że wszystkie roboty budowlane wykonywane na podstawie projektu budowlanego zatytułowanego "Projekt budowlany zamienny rozbudowy i nadbudowy oficyn w budynku mieszkalnym wielorodzinnym na działce (...)" należało potraktować, jako roboty wykonywane w stanie samowoli budowlanej. Ze względu na okoliczność, że pozwolenie na budowę z dnia (...) marca 2005 r. dotyczyło rozbudowy i nadbudowy lewej oficyny budynku, budowa prawej oficyny została objęta osobnym postępowaniem administracyjnym, w sprawie budowy części budynku bez wymaganego pozwolenia. Postępowanie to prowadzone jest na podstawie art. 48 p.b. Roboty budowlane w zakresie rozbudowy lewej oficyny, które wykraczają poza zakres projektu budowanego mgr inż. arch. L. K-F., zatwierdzonego decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia (...) marca 2005 r., sygn. (...), należało uznać za roboty budowlane wykonywane w sposób odbiegający od wymienionego wyżej pozwolenia na budowę. Na marginesie PINB zaznaczył, że czynności kontrolne przeprowadzone dnia (...) listopada 2014 r. i czynności wyjaśniające wykonane w ich następstwie wykazały, że w części frontowej budynku prowadzone są, bez wymaganego pozwolenia, roboty budowlane o charakterze przebudowy. W sprawie tej prowadzone jest osobne postępowanie administracyjne.

PINB stwierdził, że ustalenia poczynione w trakcie czynności kontrolnych z dnia (...) stycznia 2015 r. ujawniły, że realizując niezatwierdzony decyzją o pozwoleniu na budowę projekt budowlany mgr. inż. K. P., Inwestor dopuścił się odstępstwa od projektu budowanego zatwierdzonego decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia (...) marca 2005 r. Wykonana dokumentacja fotograficzna oraz załącznik graficzny do protokołu kontroli wskazują, że prowadzona była rozbudowa lewej oficyny w kierunku oficyny prawej, budowanej w stanie samowoli budowlanej. W części centralnej przylegającej do oficyny prawej wykonane były, na powierzchni o wymiarach 2,85 x 5,78 m, ściany i stropy. W trakcie kontroli przeprowadzonej dnia (...) stycznia 2015 r. stwierdzono zaawansowanie tych robót do poziomu stropu nad parterem. W części przylegającej do lewej oficyny wykonany był wykop oraz zmontowane były konstrukcje stalowe nie przewidziane projektem budowlanym zatwierdzonym w decyzji o pozwoleniu na budowę.

PINB wskazał, że opisane odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego prowadzi do zwiększenia wymiarów, a co za tym idzie powierzchni zabudowy i kubatury lewej oficyny budynku, w stosunku do parametrów określonych w pozwoleniu na budowę z dnia 2 marca 2005 r. Zgodnie z art. 36a ust. 5 pkt 2 p.b. odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego, które dotyczą charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego: kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości i liczby kondygnacji, traktowane są jako odstępstwa istotne. Przepis art. 36a ust. 1 p.b. stanowi, że istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. PINB stwierdził, że z urzędu posiada wiedzę o tym, że Inwestor takiej decyzji nie uzyskał. W związku z powyższym postanowieniem z dnia 18 marca 2015 r. wstrzymał Inwestorowi, na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 p.b., prowadzenie robót budowlanych wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń określonych w pozwoleniu na budowę i nakazał zabezpieczenie lewej oficyny budynku przed dostępem osób postronnych.

PINB wskazał, że w przypadku dokonania istotnego odstępstwa od pozwolenia na budowę, bez decyzji o zmianie tego pozwolenia zachodzi stan określony w art. 50 ust. 1 pkt 4 p.b. W takim przypadku organ nadzoru budowlanego wydaje, na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 p.b., postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych, a następnie przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia nakłada, na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. W związku z tym, że działka nie jest objęta miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, organ nadzoru budowlanego nie ma możliwości dokonania oceny wykonanych dotąd robót budowlanych pod względem ich zgodności z przepisami o planowaniu przestrzennym, co wyklucza możliwość zawarcia w niniejszej decyzji obowiązku wykonania robót budowlanych, o których jest mowa we wskazanym wyżej przepisie.

Zgodnie z treścią art. 51 ust. 4 p.b., po upływie terminu lub na wniosek inwestora, właściwy organ sprawdza wykonanie nałożonego obowiązku (obowiązku przedstawienia projektu zamiennego) i wydaje decyzję w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego. W decyzji tej nakłada się obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. PINB zaznaczył, że warunkiem koniecznym do zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego jest jego zgodność z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego albo ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

W odwołaniu od opisanej decyzji Inwestor wniósł o uchylenie decyzji w całości. Ocenił, że PINB wydając zaskarżoną decyzję zupełnie pominął decyzję z (...).12.2015 r. sygn (...) zatwierdzającą projekt budowlany zamienny opracowany przez K. P., który uwzględnia wszystkie odstępstwa w lewej oficynie od projektu pierwotnego. Jednocześnie oświadczył, że roboty budowlane na lewej oficynie budynku prowadzone były zgodnie z zatwierdzonym projektem zamiennym, co zostało potwierdzone podczas licznych kontroli w protokołach sporządzonych przez pracowników PINB. Uznanie decyzji z dnia (...) grudnia 2005 r. o zatwierdzeniu projektu zamiennego jako nielegalnej jest przedwczesne, gdyż wskazane jest rozstrzygniecie tej kwestii w postępowaniu prowadzonym przez prokuratora. Wprowadzanie do obiegu prawnego decyzji administracyjnych na podstawie uznania nielegalności ww. decyzji przed zakończeniem postępowania prokuratorskiego, powoduje ich nieważność z mocy prawa. 

Nadto Inwestor nadmienił, że postanowienie nakazujące wstrzymanie robót budowlanych przy rozbudowie i nadbudowie lewej oficyny budynku zostało złożone zażalenie, które nie zostało jeszcze rozpatrzone. Postanowienie o wstrzymaniu robót nie jest zatem prawomocne. Jako zdumiewający fakt Inwestor ocenił, że w dnia (...) marca 2015 r. złożył w PINB 4 egz. projektu budowlanego zamiennego (branża: architektura-konstrukcja, instalacje) obejmującego rozbudowę, przebudowę i nadbudowę całego budynku (lewa oficyna, prawa oficyna, budynek frontowy) wraz z wszystkimi niezbędnymi uzgodnieniami, a nakłada się na niego dodatkowo obowiązek dostarczenia 3 egz. projektu zamiennego w zakresie tylko lewej oficyny. Podkreślił, że przedmiotowy projekt budowlany uwzględnia wszystkie zmiany uznane za istotne w zatwierdzonych projektach budowlanych.

Decyzją z dnia (...) sierpnia 2015 r. znak sprawy (...), Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, wskazując na art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm., dalej k.p.a.) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając napisał, że wobec poczynionych ustaleń PINB prawidłowo uznał, że wszystkie roboty budowlane wykraczające poza zakres projektu budowlanego, zatwierdzonego decyzją o pozwoleniu na budowę, w zakresie lewej oficyny, są istotnym odstąpieniem od zatwierdzonego projektu budowlanego. Podczas kontroli w dniu (...).11.2014 r. PINB ustalił, że stan zaawansowania robót lewej oficyny obejmuje: wykonanie fundamentów w osiach 6 - 8, wykop realizowany pod osia 8 na całej długości, w narożniku przyległym do budynku (...) zrealizowana jest stopa i fundament podchwytujący ścianę istniejącą. Podczas kontroli po wszczęciu postępowania w sprawie istotnego odstąpienia od pozwolenia na rozbudowę i nadbudowę lewej oficyny budynku ustalił, że w oficynie lewej wykonano konstrukcje stalowe o różnym stopniu zaawansowania maksymalnie do II pietra (przy części frontowej budynku), wykonanie deskowania stropu o różnym stopniu zaawansowania, maksymalnie do II pietra (przy części frontowej budynku), stropy nie zostały zazbrojone i zadekowane. WWINB podkreślił, że w odpowiedzi na zapytanie PINB z dnia (...) listopada 2014 r. dotyczące decyzji o zmianie pozwolenia na budowę, organ administracji architektoniczno-budowlanej udzielił informacji, że postępowanie o znaku (...) którym opatrzona jest kopia decyzji - nie było prowadzone w Wydziale, a nadto kopia została podbita pieczęcią imienną o kroju nie używanym w Wydziale, w dacie wydania decyzji. WWINB zacytował fragment odpowiedzi, że "Ponadto (...) grudnia 2005 r. wycofano wszystkie pieczęcie zastępcy dyrektora dla (...), ponieważ objął stanowisko p.o. Dyrektora Wydziału. Z uwagi na co decyzja z (...) grudnia musiałaby być opatrzona pieczęcią (...) p.o. Dyrektora Wydziału".

WWINB podkreślił, że Inwestor w trakcie postępowania nie przedłożył żadnego oryginału decyzji o zmianie pozwolenia na budowę ani innego dokumentu (np. wniosku o zmianę pozwolenia na budowę z pieczęcią wpływu do Wydziału), które pozwalałyby przyjąć - w świetle wyjaśnień z Urzędu Miasta - że posiada ostateczną decyzję o zmianie pozwolenia na budowę, uprawniającą do wykonywania robót budowlanych. Zatem ten projekt nie może być uwzględniony w toku postępowania.

WWINB wskazał, że zakres rozbudowy lewej oficyny ujęty został na załączniku nr 1 do protokołu kontroli przeprowadzonej przez pracowników PINB w dniu (...) czerwca 2015 r. w toku postępowania zażaleniowego; rozbudowa ma kształt nieregularny, polega na zabudowie "wnęki" pomiędzy elementami istniejącego budynku od strony południowej w stronę północną. Natomiast według projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją o pozwoleniu na budowę lewa oficyna stanowiła jedną całość i każda kondygnacja miała powtarzalny schemat pomieszczeń. Wykonując większą rozbudowę lewej oficyny inwestor zmienił kubaturę, powierzchnię zabudowy obiektu, co jest istotnym odstąpieniem, które w konsekwencji uzasadnia podjęcie działań władczych na podstawie art. 50 ustawy prawo budowlane. Wobec tego PINB prawidłowo nałożył na Inwestora obowiązek przedłożenia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robot budowlanych.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu T. J. (dalej jako Skarżący), zastępowany przez zawodowego pełnomocnika, wniósł o uchylenie w całości decyzji WWINB oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Pełnomocnik zarzucił naruszenie art. 11, art. 7, art. 77 oraz art. 107 § 3 k.p.a., które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w tym co do rodzaju prowadzonych prac i co do istnienia, względnie nieistnienia pozwolenia na budowę z dnia (...) marca 2005 r. zmienionego decyzją z dnia (...) grudnia 2005 r. Pełnomocnik wskazała, że obecnie toczy się postępowanie w Prokuraturze Rejonowej (...) odnośnie autentyczności pozwolenia z dnia (...) grudnia 2005 r. Oceniła, że bez wyjaśnienia tej sprawy orzekanie organów było przedwczesne. Podstawą postępowań prowadzonych wobec Inwestora jest generalne założenie, że nie posiada on pozwolenia na wykonywane prace i że pozwolenie z (...) grudnia 2005 r. jest nieautentyczne. Należy jednak mieć na uwadze, że w prowadzonym postępowaniu prokuratorskim ustaleniu podlega właśnie okoliczność, czy pozwolenie z (...) grudnia 2005 r. zostało rzeczywiście wydane. Jeżeli ustalone zostanie, że pozwolenie z (...) grudnia 2005 r. jednak istniało, to będzie to oznaczało, że kierunek postępowania powinien być diametralnie inny. Brak jest bowiem obecnie przesłanek do twierdzenia, że pozwolenie z (...) grudnia 2005 r. nie istnieje, a organy obu instancji mimo to procedowały. To, że pozwolenie nie zostało odnalezione w zasobach archiwalnych Urzędu Miasta, nie oznacza, że go nie było. Dotychczas bowiem nie udowodniono faktu, że pozwolenia nigdy nie było. Pełnomocnik podkreśliła, że organ administracji wiedział o postępowaniu prowadzonym przez prokuratora, z pisma Inwestora z dnia (...) sierpnia 2015 r., złożonego w sprawie (...).

W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi -Dz. U. z 2012 r. poz, 270 (dalej: p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji następuje wówczas, gdy Sąd stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem kontroli sądu jest decyzja Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) sierpnia 2015 r. utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (...) z dnia (...) maja 2015 r. Nr (...) którą organ nałożył na Inwestora obowiązek sporządzenia i przedstawienia trzech egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego rozbudowy i nadbudowy lewej oficyny budynku (...) realizowanej w sposób istotnie odbiegający od projektu budowlanego mgr., inż. L. K-F., zatwierdzonego decyzją Prezydenta (...) o pozwoleniu na budowę z dnia (...) marca 2005 r. w terminie 3 miesięcy od dnia kiedy decyzja stanie się ostateczna.

Decyzje te zapadły po wszczęciu postępowania w sprawie istotnego odstępstwa od pozwolenia na rozbudowę i nadbudowę lewej oficyny budynku wielorodzinnego położonego przy ul. (...) i wydaniu w dniu (...) marca 2015 r. postanowienia przez PINB wstrzymującego Inwestorowi prowadzenie robót budowlanych polegających na rozbudowie i nadbudowie lewej oficyny przedmiotowego budynku.

Z ustaleń organów wynika, że odnośnie przedmiotowego budynku osobno prowadzone są postępowania względem oficyny prawej i lewej. Organ uznał, że wszystkie roboty budowlane prowadzone przy oficynie prawej na podstawie projektu zamiennego zatwierdzonego decyzją z (...). 12.2005 r. są wykonywane jako samowola budowlana i zostały objęte odrębnym postępowaniem (znak. (...)).

Niniejsze postępowanie dotyczy jedynie lewej oficyny budynku. Jak ustaliły organy roboty budowlane w zakresie lewej oficyny wykraczające poza zakres projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją o pozwoleniu na budowę z 2 marca 2005 r. są istotnym odstąpieniem, co uzasadnia prowadzenie postępowania w trybie innym niż w odniesieniu do uznanych za samowolę budowlaną robót przy oficynie prawem. Rozdzielenie postępowań odnośnie dwóch oficyn z uwagi na inny tryb i ich położenie było uzasadnione. Postępowanie legalizacyjne (art. 48-49b p.b.) jest odrębnym postępowaniem niż postępowanie naprawcze (art. 50 i 51 p.b.)

Zgodnie z art. 36a ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. prawo budowlane (tekst jedn.: Dz. U. 2013.1409, dalej jako p.b.) istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Zgodnie z art. 36a ust. 5 nieistotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę nie wymaga uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę i jest dopuszczalne, o ile nie dotyczy:

1)

zakresu objętego projektem zagospodarowania działki lub terenu,

2)

charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego: kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości i liczby kondygnacji,

3)

(uchylony),

4)

(uchylony),

5)

zapewnienia warunków niezbędnych do korzystania z tego obiektu przez osoby niepełnosprawne,

6)

zmiany zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części,

7)

ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz nie wymaga uzyskania opinii, uzgodnień, pozwoleń i innych dokumentów, wymaganych przepisami szczególnymi.

Z ustaleń organów zawartych w protokołach kontroli wynika, że wykonując większą rozbudowę lewej oficyny Inwestor zmienił kubaturę, powierzchnię zabudowy obiektu, co stanowi istotne odstąpienie od projektu zatwierdzonego decyzją z (...) marca 2005 r. Wg zatwierdzonego tą decyzją projektu lewa oficyna stanowiła jedną całość i każda kondygnacja miała powtarzalny schemat pomieszczeń. Natomiast rozbudowa ma kształt nieregularny i polega na zabudowie wnęki pomiędzy elementami istniejącego budynku od strony południowej w stronę północną.

Uznanie, że roboty budowlane stanowiły istotne odstępstwa od projektu zatwierdzonego decyzją z (...) marca 2005 r., gdyż dotyczyły charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego: kubatury, powierzchni zabudowy organ postanowieniem z dnia 18 marca 2015 r. PINB na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 p.b wstrzymał Inwestorowi prowadzonych w sposób istotnie odbiegających od ustaleń określonych w pozwoleniu na budowę i nakazał zabezpieczenie lewej oficyny budynku przed dostępem osób postronnych.

Na postanowienie to Inwestor złożył zażalenie. Postanowieniem z dnia (...) sierpnia 2015 r. WWINB utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy, od czego skargę złożył Inwestor (termin rozprawy wyznaczono na dzień (...).12.2015 r.).

Okoliczność, że ww. postanowienie nie było prawomocne nie stanowiło przeszkód do wydania przedmiotowej decyzji. Zgodnie bowiem z art. 50 ust. 4 p.b. postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych traci ważność po upływie 2 miesięcy od dnia doręczenia, chyba, że w tym terminie zostanie wydana decyzja, o której mowa w art. 50a pkt 2 albo w art. 51 ust. 1 p.b. Przedmiotowe decyzje zostały wydane na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b., zgodnie, z którym przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, właściwy organ w drodze decyzji w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian.

Decyzja nakładająca wskazany wyżej obowiązek sporządzenia i przedstawienia trzech egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego rozbudowy i nadbudowy lewej oficyny budynku, wydana przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia wstrzymującego prowadzenie robót budowlanych jest w ocenie Sądu prawidłowa. Z brzmienia art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b. wynika, że nałożenie obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych jest obligatoryjne, natomiast wykonanie określonych czynności lub robót budowlanych jest fakultatywne (por. wyrok NSA z 23 kwietnia 2013 r., II OSK 2571/11). Organ w decyzji określił w jakim zakresie ma być sporządzony projekt zamienny - rozbudowa i nadbudowa oficyny lewej budynku w sposób istotnie odbiegający od projektu zatwierdzonego decyzją z (...) marca 2005 r. Organ również określił termin wykonania tego obowiązku. Okoliczności związane z istnieniem istotnych odstępstw po wydaniu postanowienia z dnia (...) marca 2015 r. nie zmieniły się Wskazane w odwołaniu i następnie w skardze zarzuty odnośnie przedwczesności tej decyzji okazały się nieuzasadnione. Kwestionowana decyzja z (...).12.2005 r. o zmianie pozwolenia na budowę i zatwierdzająca projekt zamienny opracowany przez K. P. nie miała żadnego wpływu na treść rozstrzygnięcia. Podkreślić należy, że decyzja z (...).12.2005 r. w ogóle nie dotyczyła lewej oficyny. Jak wynikało z jej treści zmieniała decyzję o pozwoleniu na budowę z (...) marca 2005 r. w zakresie rozszerzenia rozbudowy i nadbudowy o prawą oficynę w budynku mieszkalnym wielorodzinnym i zatwierdzała projekt opracowany przez K. P. W decyzji tej nie zmieniono decyzji z 2 marca 2005 r. w zakresie oficyny lewej. Tym samym w ogóle niezasadne było twierdzenie, że zatwierdzała ona również projekt w zakresie lewej oficyny. Inwestor nie przedłożył żadnej decyzji zmieniającej pozwolenie na budowę z (...) marca 2005 r. dotyczącej lewej oficyny i na taką w zakresie lewej oficyny się nie powoływał. Nadto organ budowlany posiadał wiedzę z urzędu, że decyzji takiej Inwestor nie uzyskał. Powoływanie się więc przez Inwestora na projekt zamienny opracowany przez K. P. w zakresie odstępstw w oficynie lewej, który nie został zatwierdzony przez właściwy organ nie miało znaczenia dla prawidłowości rozstrzygnięć organów. Jak już bowiem wyżej wspomniano procedurę naprawczą w trybie art. 50 p.b wszczyna się w przypadku, gdy prowadzone roboty w sposób istotnie odbiegają od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, co miało miejsce w przedmiotowej sprawie. Sam Inwestor podając w odwołaniu, że roboty budowlane oficyny lewej były prowadzone w oparciu o projekt opracowany przez K. P. uwzględniający wszystkie odstępstwa w lewej oficynie od projektu pierwotnego L. K-F. potwierdził prowadzenie robót z istotnym odstępstwem od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę z (...) marca 2005 r. Pozwolenie na budowę z (...) marca 2005 r. (znak: (...)) zatwierdzała projekt budowlany sporządzony przez L. K- F. i udzielała pozwolenia na rozbudowę i odbudowę lewej oficyny przedmiotowego budynku.

Zarzuty dotyczące naruszenia art. 11, 7, 77 oraz art. 107 § 3 k.p.a. okazały się nieuzasadnione. Nie doszło do naruszenie przepisów postępowania, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ prawidłowo przeprowadził postępowanie w sprawie i ustalił stan faktyczny. Kwestia oczekiwania na wynik postępowania prowadzonego w Prokuraturze nie powodowała konieczności zawieszenia postępowania w sprawie. Jak już bowiem wyjaśniono decyzja z (...) grudnia 2005 r. nie dotyczyła lewej oficyny. Nadto jak słusznie organy uznały przy okolicznościach takich jak w niniejszej sprawie, gdzie decyzja z (...).12.2005 r. nie była wydana w tak odległym czasie, że można by mieć wątpliwości co do posiadania przez organy informacji związanych z jej wydaniem, to Inwestor winien przedstawić dowody wskazujące na zasadność swoich twierdzeń. Organy ustaliły bowiem, że decyzja z (...) grudnia 2005 r. nie została odnotowana w organie właściwym do jej wydania, nadto zawierała znak, który wskazywał, że takie postępowanie nie mogło się w tamtym okresie toczyć, zawierała pieczęć o kroju nie używanym w wydziale w dniu jej wydania. Jak wynika z treści tej decyzji powoływała się ona w swej treści na tekst jednolity ustawy prawo budowlane, który był opublikowany 8 miesięcy po wydaniu tej decyzji. W takiej sytuacji oczekiwanie przez organy na ustalenie przez Prokuraturę, jak określił Inwestor, legalności tej decyzji byłoby bezzasadnym przedłużaniem postępowania. To czy Inwestor dopuścił się czynu z art. 270 i n.k.k. w odniesieniu do tego dokumentu nie zmienia faktu, że wykonał roboty budowlane z istotnym odstępstwem od warunków i ustaleń wynikających z pozwolenia na budowę z (...) marca 2005 r., które dotyczyło lewej oficyny.

Z uwagi na fakt, że skarga okazała się nieuzasadniona Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.