II SA/Po 833/14 - Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu

Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1584704

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 24 października 2014 r. II SA/Po 833/14

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Świstak.

Sędziowie: NSA Jolanta Szaniecka, WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak (spr.).

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2014 r. sprawy ze skarg J. A. na decyzje Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego w P. z dnia (...) 2014 r. Nr (...) (...) 2014 r. Nr (...), (...) 2014 r. Nr (...), (...) 2014 r. Nr (...) w przedmiocie uposażenia; oddala skargi.

Uzasadnienie faktyczne

Wnioskami z dnia 29 listopada 2013 r. oraz z dnia 31 grudnia 2013 r. J. A., działając w oparciu o przepis art. 76 ust. 1 oraz art. 81 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (tekst jedn.: Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 z późn. zm.), zwrócił się do Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego w P. z wnioskiem o ustalenie prawa i o zapłatę uposażenia żołnierskiego należnego mu odpowiednio za miesiąc listopad 2010 r. oraz grudzień 2010 r. Uzasadniając złożone wnioski podniesiono, że J. A. pełnił zawodową służbę wojskową od 2003 r. do dnia... 2011 r., przy czym za okres pełnienia służby od października 2010 r. do... 2011 r. nie uzyskał należnego mu uposażenia. Zwrócono uwagę, że brak wypłaty uposażenia stanowi naruszenie przepisów ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz Konstytucji. Wniesiono o przeprowadzenie postępowania dowodowego z akt personalnych wnioskodawcy oraz z akt Sądu Rejonowego w Z., sygn. akt... i Sądu Okręgowego w Z., sygn. akt....

Zawiadomieniami z dnia... 2013 r. nr... oraz z dnia... 2014 r., nr..., Prezes Wojskowego Sądu Okręgowego w P., działając w oparciu o przepis art. 65 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 267), dalej jako "k.p.a.", przekazał wnioski z dnia 29 listopada 2013 r. oraz 31 grudnia 2013 r. do rozpoznania Prezesowi Wojskowego Sądu Garnizonowego w P. jako organowi administracyjnemu w I instancji. Uzasadniając powyższe stanowisko wyjaśniono, że stosownie do treści pkt 3 ppkt 1 decyzji Ministra Obrony Narodowej z dnia 4 maja 2010 r. w sprawie rozformowania Wojskowych Sądów Garnizonowych w Bydgoszczy, Krakowie i Zielonej Górze - od dnia 1 września 2010 r. - następcą prawnym po rozformowanym Wojskowym Sądzie Garnizonowym w Z., w którym orzekał wnioskodawca, jest Wojskowy Sąd Garnizonowy w P.

Kolejnymi wnioskami z dnia 31 stycznia 2014 r. J. A. zwrócił się do Prezesa Wojskowego Sądu Garnizonowego w P. o ustalenie prawa i o zapłatę uposażenia żołnierskiego odpowiednio za miesiąc styczeń 2011 r. oraz luty 2011 r.

Decyzjami z dnia... 2014 r., nr..., z dnia... 2014 r., nr..., z dnia... 2014 r., nr... oraz z dnia... 2014 r., nr..., Prezes Wojskowego Sądu Garnizonowego w P., działając na podstawie art. 104 i 107 k.p.a., art. 104 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz art. 70 § 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ustroju sądów wojskowych (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 952 z późn. zm.), w zw. z art. 100 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnym (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 427 z późn. zm.) postanowił odmówić przyznania i wypłaty mjr rez. J. A. uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym, przewidzianego w art. 72 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych kolejno za okresy: od dnia... 2010 r. do dnia... 2010 r. (decyzja z dnia... 2014 r.), od dnia... 2010 r. do dnia... 2010 r. (decyzja z dnia... 2014 r.), od dnia... 2011 r. do dnia... 2011 r. (decyzja z dnia... 2014 r.) oraz od dnia... 2011 r. do dnia... 2011 r. (decyzja z dnia... 2014 r.).

W uzasadnieniu powyższych rozstrzygnięć podniesiono, że J. A. - oficer pełniący zawodową służbę wojskową - postanowieniem Prezydenta RP z dnia... 2008 r. został powołany do pełnienia urzędu na stanowisku sędziego Wojskowego Sądu Garnizonowego w Z. Służbę pełnił nieprzerwanie do dnia... 2010 r. kiedy to na mocy rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 17 lutego 2010 r. w sprawie zniesienia niektórych wojskowych sądów garnizonowych oraz zmiany rozporządzenia w sprawie utworzenia sądów wojskowych oraz określenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. Nr 32, poz. 175), Wojskowy Sąd Garnizonowy w Z. został zniesiony, a z dniem... 2010 r. nastąpiło jego całkowite rozformowanie. Krajowa Rada Sądownictwa uchwałą z dnia... 2010 r. przeniosła sędziego w stan spoczynku z dniem... 2010 r.

Pomimo przeniesienia wnioskodawcy w stan spoczynku, nadal pozostawał on w stosunku zawodowej służby wojskowej, bez wydawania wobec niego przez właściwe organy wojskowe jakiejkolwiek decyzji co do jego przydziału służbowego, aż do czasu, kiedy to decyzją Nr.. Ministra Obrony Narodowej z dnia... 2011 r. - jako sędzia w pozostający w stanie spoczynku z dniem doręczenia wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej (co nastąpiło w dniu... 2011 r.), został przeniesiony do dyspozycji Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego w P. Minister Obrony Narodowej Wypowiedzeniem stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej Nr.. z dnia... 2011 r. wypowiedział J. A. stosunek zawodowej służby wojskowej z powodu rozformowania jednostki wojskowej, w której żołnierz pełnił zawodową służbę wojskową i brakiem możliwości wyznaczenia na inne stanowisko służbowe odpowiadające jego kwalifikacjom. Na skutek wypowiedzenia stosunku zawodowej służby wojskowej, z dniem... 2011 r. nastąpiło jego zwolnienie z zawodowej służby wojskowej, co zostało stwierdzone rozkazem personalnym Nr.. Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego w P. z dnia... 2011 r.

W dalszej kolejności wskazano, że uposażenie sędziom sądów wojskowych w stanie spoczynku ustala prezes właściwego sądu wojskowego, a wypłaca właściwy wojskowy organ emerytalny. Decyzją Prezesa Wojskowego Sądu Garnizonowego w P. nr... z dnia... 2010 r., ustalono wysokość uposażenia należnego mu jako sędziemu sądu wojskowego w stanie spoczynku - w wysokości 7422,36 zł miesięcznie. W wykonaniu powyższej decyzji J. A. otrzymywał wypłacane mu przez Wojskowe Biuro Emerytalne w Z. uposażenie - należne mu jako sędziemu sądu wojskowego w stanie spoczynku począwszy od października 2010 r., przy czym obejmowało ono miesiące objęte jego wnioskami o ustalenie i zapłatę uposażenia.

Prezes Wojskowego Sądu Garnizonowego w P., wskazał, że w miesiącach objętym złożonymi wnioskami J. A. nie otrzymywał dodatkowo uposażenia z tytułu pozostawania w stosunku zawodowej służby wojskowej. Uposażenie z tytułu zawodowej służby wojskowej na stanowisku sędziego sądu garnizonowego Wojskowego Sądu Garnizonowego w Z. wypłacał do września 2010 r. płatnik tego sądu, tj. Wojewódzki Sztab Wojskowy w Z. Od dnia... 2010 r. J. A. nie otrzymywał uposażenia wypłacanego wyłącznie z tytułu zawodowej służby wojskowej.

W dniu... 2010 r. J. A. wystąpił do Ministra Obrony Narodowej z wnioskiem o wypłacenie uposażenia z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej za miesiąc październik 2010 r. lub wydanie decyzji administracyjnej odmawiającej wypłaty tego uposażenia. Wniosek został przekazany do rozpoznania Prezesowi Wojskowego Sądu Okręgowego w P., który decyzją Nr.. z dnia... 2011 r. odmówił J. A. wypłaty uposażenia z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej za miesiąc październik 2010 r. Decyzja ta została utrzymana w mocy Decyzją Nr.. Ministra Obrony Narodowej z dnia... 2010 r., przy czym skarga na powyższe rozstrzygnięcie została oddalona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 18 stycznia 2012 r., sygn. akt II SA/Wa 1931/11. Również Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 26 czerwca 2013 r., sygn. akt I OSK 96/12, oddalił skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 stycznia 2012 r.

Następnie organ wskazał, że J. A. od dnia... 2010 r. pozostawał jako sędzia sądu wojskowego w stanie spoczynku aż do czasu, kiedy to dnia... 2013 r. Prezydent RP wręczył mu akt powołania na stanowisko sędziego Sądu Rejonowego w Z.

W ocenie Prezesa Wojskowego Sądu Garnizonowego w P. istota zagadnienia w rozpatrywanej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia kwestii, czy wnioskodawcy - jako sędziemu sądu wojskowego w stanie spoczynku, pozostającemu nadal w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej, w okresach objętych wnioskami oprócz należnego uposażenia sędziego sądu wojskowego w stanie spoczynku przysługiwało również za ten okres uposażenie, wynikające z istniejącego stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej. Przedmiotem sprawy jest zatem prawo do uposażenia żołnierza zawodowego będącego sędzią sądu wojskowego w stanie spoczynku.

Jak podniesiono, status sędziego wojskowego w latach 2010-2011, stan na listopad 2010 r. - luty 2011 r., regulowała ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. Prawo o ustroju sądów wojskowych. Stosownie do treści art. 23 § 1 i § 1a tej ustawy sędziowie sądów wojskowych powoływani byli (i są nadal) na stanowiska sędziego wojskowego sądu garnizonowego oraz sędziego wojskowego sądu okręgowego. Sędziowie sądów wojskowych to także żołnierze zawodowi. Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 15 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych sędziowie sądów wojskowych to żołnierze zawodowi pełniący zawodową służbę wojskową na stanowiskach sędziów w sądach wojskowych i w Departamencie Sądów Wojskowych Ministerstwa Sprawiedliwości. Żołnierz zawodowy, w myśl art. 19 ust. 1 pkt 1 powołanej powyżej ustawy, pełnił zawodową służbę wojskową na stanowisku służbowym w jednostce wojskowej, przy czym wyjątkowo mógł ją pełnić w rezerwie kadrowej (art. 19 ust. 1 pkt 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych) lub w dyspozycji (art. 19 ust. 1 pkt 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych).

W przypadku wnioskodawcy - zgodnie z postanowieniem Prezydenta RP z dnia... 2008 r. J. A. został powołany na stanowisko sędziego Wojskowego Sądu Garnizonowego w Z. Ten stosunek służbowy trwał nieprzerwanie do czasu przeniesienia go z dniem... 2010 r., uchwałą Krajowej rady Sądownictwa, w stan spoczynku. W czasie trwania stosunku służbowego sędziego sądu wojskowego wnioskodawca nie został powołany na jeszcze inne, niż sędziowskie, stanowisko służbowe. Również po przeniesieniu wnioskodawcy w stan spoczynku nie został on wyznaczony na inne wojskowe stanowisko służbowe.

W okresie bezpośrednio poprzedzającym przejście wnioskodawcy w stan spoczynku jego status normowała ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. Prawo o ustroju sądów wojskowych, które regulowała również status sędziego sądu wojskowego w stanie spoczynku. Przepis art. 70 § 2 powołanej powyżej ustawy wskazywał, że w sprawach nieuregulowanych w ustawie - prawa i obowiązki sędziów sądów wojskowych określają przepisy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Co do uposażenia - w myśl art. 70 § 3 ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych - uposażenie sędziów sądów wojskowych określają przepisy o uposażeniu żołnierzy, z tym, że nie może być ono niższe od wynagrodzenia sędziów sądów powszechnych, na stanowiskach równorzędnych, ustalonych przez Prezydenta RP. Zgodnie z art. 70 § 4 ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych, do sędziów sądów wojskowych stosuje się odpowiednio art. 17 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Przepisy te, wraz z art. 22 § 1 oraz art. 23 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych, oznaczają, że oficer pełniący zawodową służbę stałą, powołany na stanowisko sędziego wojskowego, jest stroną stosunku służbowego sędziego sądu wojskowego. O ile oficer taki nie podejmie dodatkowego zatrudnienia, innego zajęcia lub sposobu zarobkowania, zgodnie z regułami określonymi w ustawie Prawo o ustroju sądów. Taka sama reguła odnosi się do uposażenia sędziego wojskowego w stanie spoczynku. Brak jest bowiem przepisu prawa, w tym przypadku przepisu Prawa o ustroju sądów wojskowych, który ustanawiałby prawo sędziego sądu wojskowego w stanie spoczynku, do uposażenia z tytułu pozostawania w zawodowej służbie wojskowej. Brak unormowania o zwolnieniu sędziego wojskowego w stanie spoczynku ze służby wojskowej z mocy prawa, w przypadku przeniesienia w stan spoczynku na skutek zmiany ustroju sądów (zniesienia wojskowego sądu garnizonowego) lub unormowania nakazującego zwolnienie ze służby takiego sędziego, nie jest tytułem prawnym do prawa do uposażenia żołnierza zawodowego, przysługującego niezależnie od uposażenia sędziego wojskowego w stanie spoczynku.

W dalszej części decyzji wskazano, że kwestie uposażeniowe sędziów - jako żołnierzy zawodowych, uregulowane zostały w Rozdziale 5 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Stosownie do przepisu art. 72 ust. 1 powołanej ustawy, uposażenie żołnierzy zawodowych składa się z uposażenia zasadniczego i dodatków do uposażenia, zaś w myśl ust. 2 tego przepisu, z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej żołnierz zawodowy otrzymuje tylko jedno uposażenie. Uposażenie zasadnicze żołnierza zawodowego jest uzależnione od grupy uposażenia, do której zostało zaszeregowane zajmowane przez niego stanowisko służbowe, jak wynika z art. 78 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Ponadto,w skład uposażenia wchodzą dodatki, wymienione w art. 80 ust. 1 tej ustawy (specjalny, służbowy, za długoletnią służbę wojskową oraz motywacyjny), jak również określony w art. 80 ust. 2 ustawy służbie wojskowej żołnierzy zawodowych dodatek wyrównawczy, przysługujący jedynie żołnierzom będącym sędziami sądów wojskowych. W myśl art. 76 ust. 1 powołanej ustawy prawo do uposażenia powstaje z dniem rozpoczęcia przez żołnierza zawodowego pełnienia zawodowej służby wojskowej, a w myśl ust. 4 tego przepisu - wygasa z ostatnim dniem miesiąca, w którym żołnierz zawodowy został zwolniony z zawodowej służby wojskowej, zaginął lub zmarł. W myśl art. 81 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych uposażenie zasadnicze i dodatki o charakterze stałym są wypłacane miesięcznie z góry, w pierwszym dniu roboczym miesiąca, za który przysługują.

Zauważono, że przepisy art. 32 ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych nie regulowały dalszych losów stosunku służbowego sędziego wojskowego w przypadku zniesienia sądu wojskowego, oprócz ewentualnego powołania na urząd sędziego sądu powszechnego. Sytuację tę normowały przepisy art. 71 § 3 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych w związku z art. 100 § 1 tej ustawy, w myśl których stosunek służbowy sędziego wojskowego, w razie zmiany ustroju sądów nie wygasał, ani nie ulegał rozwiązaniu. Stosunek ten trwał, z tym, że sędzia wojskowy był przenoszony w stan spoczynku. Przejście w stan spoczynku nie kończyło stosunku służbowego sędziego wojskowego. Tak samo jest w odniesieniu do sędziów sądów powszechnych (art. 68-72 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych). Oznacza to, że skoro sędziego sądu wojskowego dotyczyło unormowanie art. 72 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, to po przejściu w stan spoczynku sędzia sądu wojskowego w stanie spoczynku miał w dalszym ciągu prawo do tylko jednego uposażenia. O ile sędzia sądu wojskowego w stanie spoczynku nie podejmował dodatkowego zatrudnienia, innego zajęcia lub sposobu zarobkowania, zgodnie z regułami art. 86 § 1-6 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych, w związku z art. 70 § 1 Prawa o ustroju sądów wojskowych, w zakresie uposażenia miał wyłącznie prawo do uposażenia sędziego sądu wojskowego w stanie spoczynku. Uposażenie to stanowiło kontynuację uposażenia sędziego sądu wojskowego przysługującego przed przeniesieniem sędziego w stan spoczynku. Brak jest zatem podstaw do domagania się przez wnioskodawcę uposażenia z tytułu zawodowej służby wojskowej, po przejściu w stan spoczynku, przysługującego wyłącznie z racji przejścia w stan spoczynku i pozostania w zawodowej służbie wojskowej. Prawo do dodatkowego uposażenia uwarunkowane było i jest, w takiej sytuacji, powołaniem na nowe, w stosunku do urzędu sędziego, stanowisko służbowe.

W powyższym świetle okoliczność pozostawania wnioskodawcy, od dnia... 2010 r. - kiedy to został przeniesiony jako sędzia sądu wojskowego w stan spoczynku - nadal w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej, nie jest samoistną podstawą do otrzymywania z tego tytułu uposażenia w wysokości i na zasadach określonych w ustawie o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Przyjęcie, że uposażenie sędziów sądów wojskowych regulują odrębnie zarówno ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, jak i ustawa Prawo o ustroju sądów wojskowych doprowadziłoby do sytuacji przysługiwania sędziom sądów wojskowych, tak sprawujących urząd, jak i w stanie spoczynku, dwóch uposażeń - jednego z tytułu pełnienia służby wojskowej, a drugiego z tytułu sprawowania urzędu sędziego lub stanu spoczynku, co prowadziłoby do nieuzasadnionego wypłacenia dwóch uposażeń za wykonywanie czynności przez sędziego sądu wojskowego - żołnierza zawodowego.

Konkludując powyższe rozważania organ I instancji podkreślił, że uprawnienie sędziego sądu wojskowego do uposażenia znajduje oparcie w przepisie art. 70 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych w związku z art. 91 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych, zgodnie z którymi prawo do uposażenia żołnierz zawodowy sędzia wojskowy nabywa od dnia zajmowania stanowiska sędziego. Z powyższego wynika, że uprawnienia do uposażenia sędziego sądu wojskowego, który jest jednocześnie żołnierzem zawodowym, wynikają w pierwszej kolejności ze statusu sędziego, a następnie z okoliczności istnienia zawodowej służby wojskowej. Wskazano również na specyfikę stosunku służbowego, w którym pozostaje sędzia sądu wojskowego, różniącego się od stosunku służbowego żołnierza zawodowego, niebędącego sędzią.

Odwołanie od powyższych decyzji wniósł J. A. podnosząc że wstrzymanie wypłaty uposażenia z tytułu pełnienia służby wojskowej nie miało podstaw prawnych. Ponadto wniósł o wyłączenie organu II instancji od rozpoznawania odwołania z uwagi na fakt, iż organ ten wręczał mu wypowiedzenie pełnienia zawodowej służby wojskowej. Podniósł również, że organ I instancji nie rozpoznał w całości jego wniosku w zakresie ustalenia prawa do wynagrodzenia oraz nie oparł się na żadnych zawnioskowanych przez niego dowodach.

Decyzjami z dnia... 2014 r., nr..., z dnia... 2014 r., nr..., z dnia... 2014 r., nr... oraz z dnia... 2014 r., nr..., Prezes Wojskowego Sądu Okręgowego w P., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżone decyzje Prezesa Wojskowego Sądu Garnizonowego w P. z dnia:. 2014 r.,... 2014 r.,... 2014 r. oraz... 2014 r.

W uzasadnieniu powyższych rozstrzygnięć przytoczono dotychczasowy przebieg postępowania wyjaśniając dodatkowo, że postanowieniami z dnia... 2014 r. (nr... oraz...) oraz z dnia... 2014 r. (nr... oraz.) Minister Obrony Narodowej odmówił wyłączenia Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego w P. od rozpatrzenia wniesionych odwołań.

Uzasadniając rozstrzygnięcia podtrzymano w całości stanowisko zaprezentowane przez Prezesa Sądu Garnizonowego, że pozostawanie przez sędziego sądu wojskowego w stanie spoczynku w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej nie uprawnia go do otrzymywania dodatkowego (drugiego) uposażenia przewidzianego w ustawie o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Jak zauważono, trudno bowiem zakładać, że racjonalny ustawodawca stworzyłby lepszą sytuację finansową sędziom w stanie spoczynku, umożliwiając im otrzymywanie "podwójnego" uposażenia, w stosunku do sędziów czynnie sprawujących urząd sędziego. Ponieważ Wojskowe Biuro Emerytalne w Z.- na podstawie Decyzji Prezesa Wojskowego Sądu Garnizonowego w P. z dnia... 2010 r. wypłaciło mjr. rez. J. A. uposażenie przysługujące sędziemu w stanie spoczynku za miesiące objęte jego wnioskami, to żądanie wypłaty dodatkowego uposażenia za ten sam okres nie znajduje uzasadnienia w uregulowaniach prawnych, jak również nie sposób go zaakceptować w demokratycznym państwie prawa.

Odnosząc się do braku przeprowadzenia postępowania dowodowego wyjaśniono, że roszczenie o uposażenie z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej rozstrzyga się na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, natomiast roszczenia w przedmiocie ustalenia uposażenia sędziego w stanie spoczynku podlegają rozpoznaniu przez sądy powszechne. Ponadto podkreślono, że organ I instancji dysponował kserokopią wyroków: Sądu Rejonowego w Z.,... z dnia... 2013 r. (sygn....) oraz Sądu Okręgowego w Z.,... z dnia. 2013 r. (sygn....).

Skargi na powyższe decyzje Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego w P. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu J. A. żądając ich uchylenia oraz uchylenia poprzedzających decyzji organu I instancji. Skarga dotycząca decyzji z dnia... 2014 r. została zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Po 833/14, skarga dotycząca decyzji z dnia... 2014 r. została zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Po 834/13, skarga... 2014 r. została zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Po 835/13, natomiast skarga dotycząca decyzji z dnia... 2014 r. została zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Po 836/13.

Zaskarżonym decyzjom zarzucono rażące naruszenie przepisów prawa mające wpływ na treść orzeczenia, tj.: art. 70 § 2, 3 i 4, art. 72 ust. 2 oraz art. 78 ust. 1, art. 80 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, art. 100 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych w zw. z art. 70 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych oraz art. 36a § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych, naruszenie: art. 72 ust. 2 oraz art. 78 ust. 1, art. 80 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz art. 100 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych w zw. z art. 70 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych oraz art. 36a § 1 cyt. ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych, jak i naruszenie zasad ogólnych postępowania administracyjnego określonych w art. 7, art. 8 oraz art. 139 k.p.a.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że organ w zaskarżonych decyzjach słusznie podniósł, iż przeniesienie skarżącego w stan spoczynku nie spowodowało automatycznego rozwiązania stosunku służbowego żołnierza zawodowego. Z winy organu powstała więc sytuacja, gdy będąc sędzią w stanie spoczynku skarżący pozostawał żołnierzem zawodowym. Zauważono, że w zaskarżonych decyzjach, odmawiając wypłaty uposażenia, organy wprost przerzuciły winę za powstały stan faktyczny na "brak uregulowań prawnych". W ocenie skarżącego organy wojskowe miały jednak pełną świadomość, iż Wojskowy Sąd Garnizonowy w Z. zostanie zniesiony. Organy znały treść rozporządzenia w tym zakresie, a nadto Minister Sprawiedliwości wraz z Ministrem Obrony Narodowej skierowali wnioski o przeniesienie skarżącego w stan spoczynku. Nie można więc mówić o zaskoczeniu organów zaistniałą sytuacją prawną. Miały one możliwość wcześniejszego przygotowania się, chociażby poprzez wcześniejsze wypowiedzenie stosunku służbowego. Zaniechanie tych czynności spowodowało, że organ II instancji w wydanych decyzjach posiłkuje się przepisami dotyczącymi wynagrodzenia sędziów czynnych zawodowo per analogiam, co zdaniem skarżącego jest bezprawne i niezgodne z Konstytucją RP. W konsekwencji, w sposób nieuprawniony w stosunku do skarżącego zastosowano art. 70 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych. Przepis ten bowiem odnosi się wyłącznie do "sędziów, asesorów sądów wojskowych oraz aplikantów". Niedopuszczalnym jest również przyjęcie przez organy, że jest podmiotem wymienionym w art. 70 § 3 wymienionej ustawy, a stosowanie w przytoczonym zakresie analogii jest rażącym naruszeniem prawa.

Skarżący wskazał, iż w swoich decyzjach organ II instancji wysunął błędny wniosek, iż uprawnienie sędziego będącego żołnierzem zawodowym do uposażenia nie można wiązać tylko z pełnieniem służby wojskowej, lecz również ze statusem sędziego. Skarżący wywiódł, że uposażenie żołnierza jest mu należne na podstawie art. 71 ust. 1 i 2, art. 76 ust. 1 i ust. 4, art. 89 ust. 1 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Podkreślił, że po przejściu w stan spoczynku pozostawał w służbie stałej i podlegał jej rygorom. W jego ocenie brak jest podstaw prawnych do przyjęcia, iż uposażenie pobierane przez skarżącego z innego tytułu niż pełnienie zawodowej służby wojskowej, tj. sędziowskiego stanu spoczynku, pozwala na zaniechanie wypłaty uposażenia z tytułu służby wojskowej. Istniejący stosunek służbowy żołnierza zawodowego obliguje organ do wypłaty wynagrodzenia.

Podniesiono, że organ II instancji mylnie przyjął, iż skarżący domaga się uposażenia sędziego wojskowego sądu garnizonowego, gdy w istocie domaga się wyłącznie uposażenia żołnierza zawodowego pełniącego czynną służbę zgodnie z zaszeregowaniem "U". Wyjaśniono, że nie ma żadnych prawnych ograniczeń co do zapłaty za pozostawanie w czynnej służbie wojskowej sędziego w stanie spoczynku. Skarżący wskazał, że Prezes Wojskowego Sądu Okręgowego w P. bezpodstawnie i celowo całkowicie pominął sytuację w jakiej skarżący znajdował się jako żołnierz zawodowy. W szczególności zwrócono uwagę, że skarżący pobierał świadczenie mieszkaniowe, w oparciu o przepis art. 73 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, a więc świadczenie przysługujące żołnierzowi zawodowemu.

W odpowiedzi na skargi Prezes Wojskowego Sądu Okręgowego podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o ich oddalenie.

Podczas trwania rozprawy sądowoadministracyjnej w dniu 24 października 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu działając na podstawie art. 111 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowił o połączeniu spraw o sygn. II SA/Po 833/14, II SA/Po 834/14, II SA/Po 835/14 oraz II SA/Po 836/14 do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia, pod pierwszą z wymienionych sygnatur - II SA/Po 833/14.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje;

Skargi okazały się bezzasadne.

Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie w pierwszej kolejności należy wskazać, że w myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny dokonuje kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany jej zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to konieczność dokonania przez sąd oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony. Skargi J. A. analizowane pod tym kątem nie zasługują na uwzględnienie.

Istota sporu w rozpatrywanej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia zagadnienia, czy w opisanej sytuacji skarżącemu, oprócz uposażenia należnego sędziemu sądu wojskowego w stanie spoczynku, przysługuje również uposażenie wynikające z istniejącego stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej.

Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 15 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (tekst jedn.: Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 z późn. zm.), sędziowie sądów wojskowych to żołnierze zawodowi pełniący zawodową służbę wojskową na stanowiskach sędziów w sądach wojskowych i w Departamencie Sądów Wojskowych Ministra Sprawiedliwości. Żołnierz zawodowy, w myśl art. 19 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy, pełni zawodową służbę wojskową na stanowisku służbowym w jednostce wojskowej, z zastrzeżeniem art. 22 ust. 1 i art. 24 ust. 1, natomiast wyjątkowo może ją pełnić w rezerwie kadrowej (art. 19 ust. 1 pkt 2) lub w dyspozycji (art. 19 ust. 1 pkt 3).

Na podstawie art. 70 § 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. - Prawo o ustroju sądów wojskowych (tekst jedn.: Dz. U. z 2007 r. Nr 226, poz. 1676 z późn. zm.), przepisy powyższe miały (i mają nadal) zastosowanie do sędziów sądów wojskowych. Powołany przepis bowiem stanowi, że w sprawach nieuregulowanych w ustawie, prawa i obowiązki sędziów sądów wojskowych określają przepisy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.

Zgodnie z art. 70 § 3 ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych, uposażenie sędziów sądów wojskowych określają przepisy o uposażeniu żołnierzy, z tym, że nie może być ono niższe od wynagrodzenia sędziów sądów powszechnych na stanowiskach równorzędnych, ustalonych przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej.

Kwestie uposażeniowe żołnierzy zawodowych uregulowane zostały w Rozdziale 5 "Uposażenie i inne należności pieniężne żołnierzy zawodowych" ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Stosownie do przepisu art. 72 ust. 1 tej ustawy, uposażenie żołnierzy zawodowych składa się z uposażenia zasadniczego i dodatków do uposażenia, zaś w myśl ust. 2 tego przepisu, z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej żołnierz zawodowy otrzymuje tylko jedno uposażenie. Uposażenie zasadnicze żołnierza zawodowego jest uzależnione od grupy uposażenia, do której zostało zaszeregowane zajmowane przez niego stanowisko służbowe, jak wynika z art. 78 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Ponadto w skład uposażenia wchodzą dodatki, wymienione w art. 80 ust. 1 tej ustawy (specjalny, służbowy, za długoletnią służbę wojskową oraz motywacyjny), jak również określony w art. 80 ust. 2 ww. ustawy dodatek wyrównawczy, przysługujący jedynie żołnierzom będącym sędziami sądów wojskowych. Wskazane regulacje, dotyczące ustalania wysokości uposażenia, należy zatem stosować również do żołnierzy zawodowych - sędziów sądów wojskowych, jednakże z uwzględnieniem przepisów ustawy - Prawo o ustroju sądów wojskowych.

Uprawnienie sędziego sądu wojskowego do uposażenia znajduje oparcie w przepisie art. 70 § 1 ustawy - Prawo o ustroju sądów wojskowych w związku z art. 91 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070 z późn. zm.). Zgodnie z ww. przepisami, prawo do uposażenia żołnierz zawodowy - sędzia wojskowy, nabywa od dnia zajmowania stanowiska sędziego. Z powyższego wynika, że uprawnienia do uposażenia sędziego sądu wojskowego, który jest jednocześnie żołnierzem zawodowym, wynikają w pierwszej kolejności ze statusu sędziego, a następnie z okoliczności pełnienia zawodowej służby wojskowej. Powyższe rozważania wskazują również na specyfikę stosunku służbowego, w którym pozostaje sędzia sądu wojskowego, różniącego się od stosunku służbowego żołnierza zawodowego niebędącego sędzią. Stąd też nie można dokonywać wykładni przepisów ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, regulujących kwestie uposażeniowe, każdego z osobna i wyłącznie literalnie, lecz widzieć je należy w pewnym systemie, z uwzględnieniem specyfiki takiego stosunku służbowego. Należy w tym miejscu zauważyć, że zarówno tryb przyznania skarżącemu uposażenia, jak również jego wysokość w czasie pełnienia przez niego służby wojskowej na stanowisku sędziego Wojskowego Sądu Garnizonowego w Z.nie były przez niego kwestionowane. Skarżący nie podnosił kwestii, iż jego uposażenie w istocie wynika z dwóch odrębnych tytułów, a mianowicie z tytułu sprawowania urzędu sędziego oraz z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej. Tę odrębność skarżący zaczął wskazywać dopiero po przeniesieniu go w stan spoczynku.

Zgodnie z przepisem art. 70 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych w związku z art. 100 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych, sędziemu, który został przeniesiony w stan spoczynku, w razie zmiany ustroju sądów lub zmiany granic okręgów sądowych, przysługuje do czasu osiągnięcia wieku 65 lat uposażenie w wysokości wynagrodzenia pobieranego na ostatnio zajmowanym stanowisku. Nie ulega wątpliwości, iż takie uposażenie zostało skarżącemu przyznane decyzją Prezesa Wojskowego Sądu Garnizonowego w P. z dnia... 2010 r. nr..., a następnie decyzją z dnia... 2010 r. Nr.. za rok 2011. Uposażenie to stanowiło kontynuację uposażenia sędziego sądu wojskowego przysługującego przed przeniesieniem sędziego w stan spoczynku. Począwszy od października 2010 r. wypłacało je Wojskowe Biuro Emerytalne w Z.

W sprawie bezspornym natomiast jest, że... J. A. nie otrzymał za okres objęty wnioskami, tj. od... 2010 r. do końca... 2011 r., dodatkowego uposażenia z tytułu pozostawania w stosunku zawodowej służby wojskowej. Zaznaczyć w tym miejscu należy, iż przedmiotem niniejszej sprawy nie jest kwestia zgodności z prawem sytuacji, w której po przeniesieniu sędziego wojskowego w stan spoczynku z powodu zmiany ustroju sądów nie był on zwalniany, w ówczesnym stanie prawnym, ze służby wojskowej. Kwestia ta została uregulowana w ustawie - Prawo o ustroju sądów wojskowych z dniem 17 czerwca 2011 r., przepisem art. 1 pkt 8 lit. a ustawy z dnia 28 kwietnia 2011 r. o zmianie ustawy - Prawo o ustroju sądów wojskowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 113, poz. 659). Obecnie, na mocy art. 35 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych, sędziego zwalnia się z zawodowej służby wojskowej z dniem podjęcia ostatecznej uchwały o przeniesieniu w stan spoczynku (regulacja ta nie odnosi się do przypadków przeniesienia w stan spoczynku, o których mowa w art. 32 § 1). Wobec sędziów przeniesionych w stan spoczynku, z uwagi na zniesienie sądów wojskowych, przed dniem 17 czerwca 2011 r., a których przed wejściem w życie noweli z dnia 28 kwietnia 2011 r. (tekst jedn.: 17 czerwca 2011 r.) nie zwolniono z zawodowej służby wojskowej, mógł być zastosowany przepis art. 5 ust. 2 tej noweli. Przyczyny, dla których regulacje te nie zostały ustanowione wcześniej są obojętne z punktu widzenia prawa sędziego wojskowego przeniesionego w stan spoczynku do dodatkowego uposażenia (por. wyrok NSA z 5 grudnia 2012 r. sygn. I OSK 1074/12- dostępny na stronach internetowych NSA w: CBOSA).

Sąd podziela stanowisko organu, że okoliczność pozostawania skarżącego w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej nie jest samoistną podstawą do otrzymywania z tego tytułu uposażenia w wysokości i na zasadach określonych w ustawie o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Wymieniany posiadał bowiem status sędziego w stanie spoczynku w omawianym okresie, który jak wskazano już wcześniej, jest regulowany w pierwszej kolejności przez przepisy ustawy - Prawo o ustroju sądów wojskowych i ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych, w tym i w aspekcie uposażeniowym. Przyjęcie, że uposażenie sędziów sądów wojskowych regulują odrębnie zarówno ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, jak i ustawa - Prawo o ustroju sądów wojskowych, doprowadziłoby do sytuacji przysługiwania sędziom sądów wojskowych, tak sprawujących urząd, jak i w stanie spoczynku, dwóch uposażeń - jednego z tytułu pełnienia służby wojskowej, a drugiego z tytułu sprawowania urzędu sędziego lub stanu spoczynku. Prowadziłoby to do nieuzasadnionego wypłacenia dwóch uposażeń za wykonywanie czynności przez sędziego sądu wojskowego - żołnierza zawodowego (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 marca 2012 r., sygn. akt II SA/Wa 2515/11, z dnia 18 stycznia 2012 r., sygn. akt II SA/Wa 1931/11, z dnia 15 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Wa 1972/11, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl). Należy podkreślić, że domaganie się przez skarżącego, wyłącznie na gruncie przepisów ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, uposażenia tylko z tytułu pozostawania w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej, po przeniesieniu w stan spoczynku, nie jest uprawnione. Jak przyjmuje się bowiem w orzecznictwie, pełnienie służby wojskowej należy rozumieć jako wykonywanie zadań służbowych, nie można zaś utożsamiać go z samym pozostawaniem w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej.

Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym już wyżej wyroku z dnia 5 grudnia 2012 r. sygn. I OSK 1074/12 uznał, iż "brak w Prawie o ustroju sądów wojskowych przepisów o zwolnieniu sędziego sądu wojskowego przeniesionego w stan spoczynku z powodu zniesienia sądu, z zawodowej służby wojskowej, czy to z mocy prawa, czy też na mocy aktu administracyjnego o zwolnieniu, nie może być określany jedynie jako przejaw luki prawnej. Niezależnie od norm Prawa o ustroju sądów wojskowych, zwolnienie z zawodowej służby wojskowej regulowały przepisy art. 114 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Natomiast brak tego rodzaj norm w Prawie o ustroju sądów wojskowych, w powiązaniu z obowiązującymi wówczas przepisami art. 32 § 4 i 6 P.u.s.w., umożliwiającymi sędziom sądów wojskowych, mającym prawo do przejścia w stan spoczynku z powodu ukończenia 60 lat, oraz w powiązaniu z powoływanymi już wyżej przepisami art. 70 § 1 Prawa o ustroju sądów wojskowych w związku z art. 74 § 1 oraz art. 71 § 3 Prawa o ustroju sądów powszechnych, stanowił regulację systemową umożliwiającą sędziom sądów wojskowych dalszą aktywność: na urzędzie sędziego sądu powszechnego bądź na stanowisku sędziego sądu wojskowego. Celem tego unormowania nie było więc przyznanie sędziemu sądu wojskowego przeniesionemu w stan spoczynku dodatkowego uposażenia z tytułu pozostawania w służbie wojskowej, niezależnego od uposażenia sędziego w stanie spoczynku". Stanowisko to skład rozpatrujący niniejszą sprawę w całości podziela.

W opinii Sądu uwzględnienie wniosków skarżącego prowadziłoby do nierównego traktowania sędziów wojskowych, sprawujących swój urząd oraz sędziów w stanie spoczynku, którzy pozostają w stosunku zawodowej służby wojskowej. Żołnierze zawodowi pełniący służbę na stanowisku sędziego otrzymują jedno uposażenie, natomiast drudzy, jedynie pozostający w stosunku zawodowej służby wojskowej i posiadający status sędziów w stanie spoczynku, otrzymywaliby dwa uposażenia - jedno z tytułu pozostawania w stosunku służbowym, a drugie z tytułu stanu spoczynku. Takiego rozwiązania nie sposób zaakceptować w demokratycznym państwie prawnym. Zarówno więc wykładnia językowa, jak i wykładnia systemowa oraz wykładnia celowościowa powołanych wyżej norm Prawa o ustroju sądów wojskowych, Prawa o ustroju sądów powszechnych i ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych wskazują, że sędzia sądu wojskowego przeniesiony w stan spoczynku ma prawo do uposażenia sędziego przeniesionego w stan spoczynku od daty przeniesienia w stan spoczynku i nie ma prawa do dodatkowego uposażenia wyłącznie z tytułu pozostawania w służbie wojskowej po tej dacie. W tym stanie rzeczy nie sposób podzielić zarzutów skargi, dotyczących błędów w ustaleniach faktycznych.

Nieuprawnione są również zarzuty, dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego wobec przyjęcia, że z samego faktu pozostawania sędziego w stanie spoczynku w stosunku zawodowej służby wojskowej, nie można wywieść uprawnienia do otrzymywania dwóch uposażeń. Chybiony jest w szczególności zarzut nie uwzględnienia art. 89 ust. 1 i 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, zgodnie z którym m.in. w okresie pozostawiania w rezerwie kadrowej lub dyspozycji żołnierz zawodowy otrzymuje uposażenie zasadnicze wraz z dodatkami o charakterze stałym, należne na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym. Nie uwzględnia on bowiem wspomnianej specyfiki służby sędziego sądu wojskowego, którego można przenieść w stan spoczynku, w odróżnieniu od żołnierza zawodowego, niebędącego sędzią. Chybionym jest również zarzut naruszenia przez organ II instancji naruszenia art. 139 k.p.a., wywodzony wyłącznie z faktu powzięcia przez organ I instancji wątpliwości co do faktycznego uprawnienia do uposażenia wojskowego za miesiące objęte złożonymi przez skarżącego wnioskami. Podkreślić należy, iż istotą postępowania odwoławczego jest ponowne rozpatrzenie sprawy w jej całokształcie. W sytuacji, gdy organ I instancji wydał decyzję odmowną, utrzymanie w mocy takiego rozstrzygnięcia przez organ II instancji, nie może być utożsamiane z pogorszeniem sytuacji prawnej skarżącego.

Także zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie zasługują na uwzględnienie. W ocenie Sądu organ prawidłowo przeprowadził postępowanie administracyjne, w wyniku którego doszedł do przekonania, że w niniejszej sprawie brak jest podstaw do przyznania skarżącemu uposażenia za okresy objęte rozpatrywanymi wnioskami. W uzasadnieniach decyzji organ wyjaśnił podstawę faktyczną oraz prawną podjętych rozstrzygnięć, zgodnie z wymogami określonymi art. 107 § 3 k.p.a.

Sąd nie dopatrzył się również braku właściwości Prezesa Woskowego Sądu Garnizonowego w P. w sprawach zainicjowanych przedmiotowymi wnioskami. Zagadnienia dotyczące uposażenia i innych należności pieniężnych żołnierzy zawodowych uregulowane zostały w Rozdziale 5 ww. ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Zgodnie z art. 104 ust. 1 tej ustawy jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej, organami właściwymi w sprawach określonych w przepisach tego rozdziału są dowódcy jednostek wojskowych zajmujący stanowiska służbowe dowódcy batalionu lub równorzędne, o których mowa w ust. 3, albo wyższe - w stosunku do wszystkich żołnierzy zawodowych pełniących zawodową służbę wojskową w podległej jednostce wojskowej, z wyjątkiem tego dowódcy i jego zastępcy. W myśl art. 104 ust. 3 pkt 3 stanowiskami służbowymi równorzędnymi stanowisku dowódcy batalionu są między innymi stanowiska dowódców jednostek wojskowych, jeżeli stanowiska te zostały zaszeregowane do stopnia etatowego co najmniej majora (komandora podporucznika). Takim stanowiskiem jest stanowisko prezesa wojskowego sądu garnizonowego, które zgodnie z wprowadzonym przez Szefa Sztabu Generalnego WP tzw. etatem winien zajmować oficer w stopniu pułkownika (patrz opinia Krajowej Rady Sądownictwa z dnia 17 stycznia 2014 r., Nr WOK 020-164/13 w przedmiocie projektu ustawy o zmianie ustawy - Prawo o ustroju sądów wojskowych).

Dalej zauważyć należy, iż stosownie do treści pkt 3 ppkt 1 decyzji Ministra Obrony Narodowej z dnia... 2010 r. w sprawie rozformowania Wojskowych Sądów Garnizonowych w Bydgoszczy, Krakowie i Zielonej Górze - od dnia 1 września 2010 r. - następcą prawnym po rozformowanym Wojskowym Sądzie Garnizonowym w Z. jest Wojskowy Sąd Garnizonowy w P. Powyższe oznacza, iż Prezes Wojskowego Sądu Garnizonowego w P. był organem właściwym dla rozpoznania w I instancji podań J. A. dotyczących ustalenia prawa i o zapłatę uposażenia żołnierskiego za miesiące listopad 2010 r., grudzień 2010 r., styczeń 2011 r. i luty 2011 r. Wnioskodawca orzekał bowiem w zlikwidowanym Wojskowym Sądzie Garnizonowym w Z., a jego dowódcą był Prezes tego Sądu, którego uprawnienia przejął po rozformowaniu tej jednostki Prezes Wojskowego Sądu Garnizonowego w P.

Oceny tej nie zmienia okoliczność, iż decyzją Ministra Obrony Narodowej z dnia... 2011 r., Nr.. J. A. został przeniesiony do dyspozycji Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego w P. Przeniesienie do dyspozycji miało bowiem charakter jedynie czasowy, co wynika wprost zarówno z treści samej decyzji jak i z art. 21 ust. 1 ustawy o służbie żołnierzy zawodowych stanowiącego, iż żołnierz zawodowy, w stosunku do którego została wydana decyzja o zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej, może być na okres do dnia zwolnienia z tej służby przeniesiony do dyspozycji. Powyższe oznacza, iż skutki prawne przeniesienia do dyspozycji obejmujące między innymi podleganie dowódcy do dyspozycji, którego żołnierz został przeniesiony (art. 6 pkt 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych), ustają z upływem terminu przeniesienia. Za przyjęciem takiej wykładni przemawia także wykładnia celowościowa art. 21 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Przepis dotyczy bowiem statusu służbowego żołnierza zawodowego wyłącznie w okresie pomiędzy wydaniem decyzji o zwolnieniu go z zawodowej służby wojskowej, a upływem okresu wypowiedzenia, a więc w specjalnej, potencjalnie konfliktowej sytuacji i brak jest jakichkolwiek racjonalnych przesłanek dla rozciągania skutków jego zastosowania na okresy kolejne. Powyższe oznacza, iż o ile w sprawie podania dotyczącego wypłaty wynagrodzenia za październik 2010 r. właściwym organem I instancji był Prezes Wojskowego Sądu Okręgowego w P., albowiem załatwienie tej sprawy nastąpiło decyzją z dnia... 2011 r. (a więc w okresie pozostawania J. A. w dyspozycji tego dowódcy), o tyle w sprawach aktualnie poddanych kontroli sądowoadministracyjnej, jako zawisłych i rozstrzyganych przez organ już po upływie okresu przeniesienia go do dyspozycji Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego w P., właściwym organem I instancji był Prezes Wojskowego Sądu Garnizonowego w P.

Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270), skargi oddalił.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.