Orzeczenia sądów
Opublikowano: www.nsa.gov.pl

Postanowienie
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu
z dnia 25 września 2008 r.
II SA/Po 671/08

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Barbara Kamieńska.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 25 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu uczestnika postępowania C. B. od postanowienia referendarza sądowego z dnia 21 sierpnia 2008 r. w przedmiocie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi A. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia (..). Nr (..) w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie ustalenia warunków zabudowy; postanawia odrzucić sprzeciw

Uzasadnienie faktyczne

A. W. w dniu 30 czerwca 2008 r. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia (..) umarzającą postępowanie odwoławcze w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na zmianie sposobu użytkowania istniejącego budynku hurtowni części samochodowych na myjnię samochodową jednostanowiskową, przewidzianej do realizacji na działkach nr (..) położonych w G. przy ul. W.

W wyniku wezwania do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 200 zł, skarżąca w dniu 11 sierpnia 2008 r. zwróciła się do Sądu z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie dla niej adwokata. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że znajduje się w trudnej sytuacji finansowej, prowadząc bowiem samodzielnie gospodarstwo domowe uzyskuje dochód z emerytury w kwocie 869,26 zł,. Podała też, że posiada dom o pow. 45 m2 i nieruchomość rolną o pow. 460 m2.

Postanowieniem z dnia 21 sierpnia 2008 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu zwolnił skarżącą od kosztów sądowych i ustanowił dla niej adwokata.

Sprzeciw od powyższego postanowienia referendarza sądowego wniósł uczestnik postępowania C. B.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sprzeciw podlega odrzuceniu.

Na wstępie należy zauważyć, iż postępowanie w przedmiocie prawa pomocy jest postępowaniem incydentalnym i autonomicznym, wszczynanym na wniosek strony. Zgodnie z art. 243 § 1 zd. pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej: p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Z powołanego przepisu wynika, że złożenie wniosku, a następnie przyznanie prawa pomocy może nastąpić przed wszczęciem postępowania sądowo-administracyjnego, a więc w momencie, gdy nie są jeszcze określone strony postępowania głównego. W myśl przepisu art. 50 § 1 w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi, jak również wniosku jest każdy kto ma w tym interes prawny.

Sąd podziela stanowisko wyrażone w postanowieniach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 lipca 2008 r. (sygn. I OZ 545/08), z dnia 23 czerwca 2008 r. (sygn. II OZ 640/08), z dnia 6 lutego 2007 r. (sygn. II OZ 62/07) oraz z dnia 8 lutego 2007 r. (sygn. II OZ 68/07), w których zauważono, iż "z analizy zawartych w Oddziale 2 Rozdziału 3 Działu V ustawy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a dotyczących prawa pomocy uregulowań wynika, że ustawodawca mówiąc o stronie postępowania dotyczącego przyznania prawa pomocy utożsamia pojęcie "strony" z pojęciem podmiotu występującego z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, np. w art. 255 p.p.s.a. W przypadku uregulowania zawartego w art. 247 p.p.s.a. ustawodawca uściślił jeszcze pozycję procesową wnioskodawcy stanowiąc, iż przepis ten odnosi się tylko do strony występującej z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy i będącej jednocześnie stroną skarżącą (por. postanowienia NSA z dnia, a także postanowienie WSA w Łodzi z dnia 20 sierpnia 2008 r., sygn. II SA/Łd 452/08, postanowienie WSA w Warszawie z dnia 23 września 2008 r., sygn. II SA/Wa 484/08 dostępne na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/do/query). Za stanowiskiem tym opowiedziała się również H. Knysiak-Molczyk (Prawo pomocy... PS 2003 nr 11-12, s.91). Należy zauważyć, iż w niniejszej sprawie nie zachodzi obawa naruszenia praw innych podmiotów, gdyż przyznanie prawa pomocy może zostać cofnięte przez Sąd w każdej chwili stosownie do przepisu art. 249 p.p.s.a.

W niniejszej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy złożyła skarżąca A. W., wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu rozpoznając ów wniosek postanowieniem z dnia 21 sierpnia 2008 r. przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym.

Od powyższego postanowienia sprzeciw wniósł uczestnik postępowania C. B., który zdaniem Sądu nie ma żadnego interesu prawnego w zaskarżeniu tego postanowienia, bowiem zaskarżone postanowienie rozstrzyga kwestie prawa pomocy w incydentalnym, autonomicznym postępowaniu wszczętym z wniosku A. W. Wynik tegoż postępowania w żadnym stopniu nie wpływa na wynik zasadniczego postępowania.

Na marginesie należy zauważyć, iż odpis postanowienia referendarza sądowego z pouczeniem o prawie wniesienia sprzeciwu doręczono uczestnikowi postępowania, który jak wskazano wyżej nie jest stroną postępowania z wniosku o prawo pomocy. W ocenie sądu omyłkowe doręczenie postanowienie referendarza sądowego osobie, która nie ma interesu prawnego w zaskarżeniu tego orzeczenia nie ma wpływu na możliwość jego zaskarżenia. Status strony postępowania sądowoadministracyjnego nie może wynikać tylko z faktycznego traktowania jakiegokolwiek podmiotu jako strony. Nie można zatem przyjąć, że sprzeciw został skutecznie wniesiony, jedynie z tego powodu, że określonej osobie doręczono odpis postanowienia referendarza sądowego z uzasadnieniem. Tylko podmiot legitymujący się interesem prawnym może domagać się jego ochrony przed sądem administracyjnym.

Oznacza to, iż sprzeciw złożony przez C. B. od postanowienia referendarza sądowego w przedmiocie przyznania prawa pomocy A. W., pomimo błędnego pouczenia go o środku zaskarżenia, podlega odrzuceniu ze względu na to, iż został wniesiony przez uczestnika postępowania, w który w postępowaniu wpadkowym nie posiada interesu prawnego.

Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a., orzekł o odrzuceniu sprzeciwu.