II SA/Op 373/17 - Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu

Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 2432588

Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 22 stycznia 2018 r. II SA/Op 373/17

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Teresa Cisyk-spr.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. D. na pismo Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 25 maja 2017 r. w przedmiocie propozycji określającej warunki zatrudnienia postanawia: odrzucić skargę.

Uzasadnienie faktyczne

Pismem z dnia 25 maja 2017 r., działając na podstawie art. 165 ust. 7 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1948, z późn. zm.) - zwanej dalej ustawą, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Opolu, złożył J. D., zwanemu dalej skarżącym, propozycję określającą warunki zatrudnienia w ramach korpusu służby cywilnej w Izbie Administracji Skarbowej w (...), wskazując, że warunki te, po ich przyjęciu, będą obowiązywać od dnia 1 września 2017 r. Organ pouczył skarżącego, że zgodnie z art. 170 ust. 2 ustawy, w terminie 14 dni od dnia otrzymania niniejszej propozycji, może złożyć pisemne oświadczenie o przyjęciu albo odmowie przyjęcia propozycji, a niezłożenie oświadczenia w tym terminie jest równoznaczne z odmową przyjęcia propozycji zatrudnienia. Natomiast, stosownie do art. 170 ust. 1 pkt 2 ustawy w przypadku odmowy przyjęcia propozycji zatrudnienia, stosunek służby wygaśnie po upływie 3 miesięcy, licząc od miesiąca następującego po miesiącu, w którym złożono oświadczenie o odmowie przyjęcia propozycji zatrudnienia, lub upływie termin do złożenia oświadczenia, jednak nie później niż dnia 31 sierpnia 2017 r. Wygaśnięcie stosunku służbowego traktuje się jak zwolnienie ze służby.

Propozycja określająca warunki zatrudnienia została doręczona skarżącemu w dniu 29 maja 2017 r. W tym samym dniu skarżący oświadczył, że przyjmuje propozycję zatrudnienia.

Pismem z dnia 9 czerwca 2017 r. skarżący wystąpił do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej złożenia propozycji określającej warunki zatrudnienia w ramach korpusu służby cywilnej w Izbie Administracji Skarbowej w (...) i w tym zakresie wydanie decyzji ustalającej nowe warunki pełnienia służby. Tej pisemnej propozycji, którą skarżący uznał za decyzję, zarzucił naruszenie: art. 165 ust. 3 i ust. 7, art. 170 ust. 1 ustawy poprzez wadliwe ich zastosowanie polegające na złożeniu propozycji nowych warunków zatrudnienia pomimo braku ku temu podstaw prawnych; art. 32, art. 45 ust. 1 oraz art. 77 ust. 1 Konstytucji RP poprzez wadliwe, niezgodne z ustawą zasadniczą zastosowanie art. 165 ust. 3 i ust. 7 oraz art. 170 ust. 1 ustawy; art. 165 ust. 7 ustawy poprzez nieuwzględnienie w procesie składania propozycji ustawowych przesłanek, w szczególności posiadanych kwalifikacji oraz przebiegu dotychczasowej służby; oraz obrazę przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 7 k.p.a. poprzez niewłaściwą ocenę materiału dowodowego skutkującą uznaniem, że jego kwalifikacje, wiedza, staż pracy nie pretendują go do pełnienia służby w roli funkcjonariusza (...); art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. poprzez brak nadania wydanej decyzji odpowiedniej formy prawnej, w tym brak uzasadnienia prawnego i faktycznego oraz pouczenia o środkach zaskarżenia. Uzasadniając swoje stanowisko skarżący wywodził, że w świetle przepisów cyt. ustawy, funkcjonariusze (...) stają się funkcjonariuszami Służby Celno-Skarbowej, a zatem funkcjonariuszowi nie można złożyć propozycji nowych warunków zatrudnienia. Nadto, analizując przepisy ustawy podniósł, że propozycja warunków zatrudnienia ingeruje bezpośrednio w jego prawa i wpływa na status funkcjonariusza (...), co w istocie stanowi decyzję administracyjną, która nie zawiera podstawowych elementów wymaganych przepisami prawa. Zdaniem skarżącego, zaskarżona decyzja nie uwzględnia również jego wiedzy, doświadczenia zawodowego, przebiegu kariery, ani też umiejętności.

Odpowiadając na powyższe, organ pismem z dnia 20 czerwca 2017 r., nr (...), wyjaśnił, że przepisy ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. nie przewidują trybu odwoławczego od propozycji zatrudnienia składanej funkcjonariuszowi, jak również nie przewidują formy decyzji dla propozycji pracy dla funkcjonariusza. Ponadto, organ wskazał, że w przypadku przyjęcia propozycji zatrudnienia przez osobę pełniącą służbę w jednostkach KAS, z dniem określonym w propozycji, dotychczasowy stosunek służby, zgodnie z art. 171 ust. 1 pkt 2 ustawy, przekształca się w stosunek pracy na podstawie umowy pracę na czas nieokreślony lub określony. W tym przypadku ustawa nie przewiduje, że przekształcenie stosunku służbowego w stosunek pracy traktuje się jak zwolnienie ze służby.

Pismem z dnia 12 czerwca 2017 r. skarżący wystosował do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Wskazując jako podstawę działania przepis art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), domagał się przedstawienia propozycji nowych warunków pełnienia służby. W obszernym uzasadnieniu ponownie dowodził, że organ zobowiązany był mu przedstawić, jako funkcjonariuszowi (...), propozycję nowych warunków pełnienia służby, a nie warunków zatrudnienia.

W piśmie z dnia 29 czerwca 2017 r. organ podtrzymał swoje stanowisko, że złożenie propozycji określającej nowe warunki zatrudnienia albo pełnienia służby, jak i niezłożenie tego rodzaju propozycji nie ma charakteru aktu administracyjnego. Wobec tego, nie mają zastosowania przepisy art. 52 p.p.s.a.

W piśmie datowanym na dzień 25 lipca 2017 r. J. D. wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu na pismo Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 29 czerwca 2017 r., nr (...), wskazując, że stanowi ono decyzję administracyjną utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 25 maja 2017 r. w sprawie propozycji określającej warunki zatrudnienia w ramach korpusu służby cywilnej. Wnosząc o uchylenie tej decyzji oraz wstrzymanie jej wykonania sformułował zarzuty naruszenia:

- art. 165 ust. 7, art. 179 i art. 180 ustawy poprzez wadliwe ich zastosowanie, polegające na złożeniu mu propozycji warunków zatrudnienia pomimo braku ku temu podstaw prawnych, zamiast złożenia propozycji nowych warunków pełnienia służby;

- art. 32, art. 45 ust. 1, art. 60 oraz art. 77 ust. 1 Konstytucji RP poprzez wadliwe, niezgodne z ustawą zasadniczą zastosowanie art. 165 ust. 7 ustawy;

- art. 165 ust. 7 ustawy poprzez nieuwzględnienie w procesie składania propozycji ustawowych przesłanek, w szczególności posiadanych kwalifikacji oraz przebiegu dotychczasowej służby;

- art. 138 § 1 w zw. z art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak nadania wydanej decyzji odpowiedniej formy prawnej, w tym brak uzasadnienia prawnego i faktycznego, co do negatywnego sposobu rozpatrzenia złożonego odwołania (w tym dokładnego rozpatrzenia każdego ze sformułowanych w odwołaniu zarzutów) oraz brak pouczenia o przysługującym środku zaskarżenia - alternatywnie: obrazy przepisu art. 134 k.p.a. poprzez brak wydania postanowienia o niedopuszczalności odwołania;

- art. 7 i 77 k.p.a. poprzez niewłaściwą ocenę materiału dowodowego skutkującą utrzymaniem w mocy pierwszej chronologicznie decyzji (tj. propozycji zatrudnienia) i wadliwe ustalenie przez organ, że kwalifikacje, wiedza, staż pracy nie pretendowały skarżącego do pozostania w KAS w roli funkcjonariusza (...).

Podobnie jak w skierowanym do organu wezwaniu, w uzasadnieniu zarzutów skargi, skarżący wywodził, że złożona mu propozycja zatrudnienia z dnia 25 maja 2017 r. jest w gruncie rzeczy decyzją administracyjną, o której mowa w art. 169 ust. 4 ustawy, wydaną w oparciu o przepis art. 165 ust. 7 ustawy, natomiast zaskarżone pismo jest decyzją utrzymującą tę decyzję w mocy. Skarżący podniósł, że w świetle ustawy, w tym użytych w art. 165 ust. 7 ustawy zwrotów "odpowiednio" oraz "albo", nie mógł on otrzymać propozycji nowych warunków zatrudnienia, tylko propozycję nowych warunków pełnienia służby. Według skarżącego, osoba zatrudniona w oparciu o umowę o pracę powinna otrzymać, zgodnie z art. 165 ust. 7 ustawy, propozycję nowych warunków zatrudnienia, natomiast osoba pełniąca służbę na podstawie aktu mianowania powinna otrzymać propozycję nowych warunków pełnienia służby. W kontekście regulacji art. 170 ustawy skarżący uznał, że jego stosunek służbowy powstały w związku z mianowaniem do (...) nie wygasł, a Dyrektor Izby Administracji Skarbowej powinien był złożyć jemu propozycję nowych warunków pełnienia służby w (...). Wskazał też, że nie zaistniały żadne przesłanki zwolnienia go ze służby określone w art. 179 i art. 180 ustawy. Odnosząc się z kolei do art. 2, art. 7, art. 45 ust. 1, art. 77 ust. 2, art. 32 ust. 1 i art. 60 Konstytucji RP zwrócił uwagę na brak określenia przez ustawodawcę kryteriów złożenia propozycji nowych warunków zatrudnienia albo pełnienia służby i w związku z tym występowanie w skali całego kraju znacznych różnic, co do proponowania nowych warunków zatrudnienia albo pełnienia służby. Stosownie do tego podniósł, że złożenie mu propozycji warunków zatrudnienia godzi w jego prawa i dyskryminuje go w stosunku do innych funkcjonariuszy. Ponadto skarżący wskazał, że złożona propozycja określająca warunki zatrudnienia w konsekwencji pozbawiła go statusu funkcjonariusza, przez co narusza art. 165 ust. 7 ustawy, a to wobec braku uwzględnienia w procesie składania propozycji ustawowych przesłanek, w szczególności posiadanych kwalifikacji oraz przebiegu dotychczasowej służby. Dostrzegając z kolei brak wystąpienia przesłanek określonych w art. 170 ust. 1 ustawy stwierdził, że wobec tego jego stosunek służbowy nie wygasł.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Opolu wniósł o odrzucenie skargi, z uwagi na brak w tej sprawie właściwości sądu administracyjnego, a z ostrożności procesowej - o jej oddalenie. Odpowiadając na zarzuty skargi organ wskazał, że według art. 165 ust. 7 ustawy, ustawodawca pozostawił kierownikom jednostek organizacyjnych tam wskazanych, autonomiczne prawo w zakresie rodzaju propozycji, jaka składana jest pracownikom i funkcjonariuszom tej jednostki. Pracodawca nie został skrępowany jakimikolwiek wymaganiami, co do woli i treści propozycji. Formułując propozycje pracy/służby winien jedynie uwzględnić posiadane kwalifikacje i przebieg dotychczasowej pracy lub służby, a także dotychczasowe miejsce zamieszkania. Ustawodawca nie przewidział bowiem ani swoistych wymagań dotyczących złożenia pracownikom/funkcjonariuszom propozycji nowych warunków pracy i płacy albo pełnienia służby, ani nie odesłał do odpowiedniego stosowania innych przepisów. Regulacja zawarta w art. 165 ust. 7 i art. 170 ust. 1 ustawy stanowi element szerokiej zmiany wynikłej na gruncie nowej ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej z dnia 16 listopada 2017 r. i związanej z tym reorganizacji państwowej administracji skarbowej. Ustawodawca, wprowadzając nowe warunki pracy i pełnienia służby, w tym stanowiska służbowe oraz stopnie służbowe, wynagrodzenie/uposażenie, jednocześnie dopuścił transparentną zmianę dotychczasowych stosunków pracy i stosunków służbowych funkcjonariuszy celno-skarbowych w stosunki kreowane nową ustawą, co znalazło odzwierciedlenie w przepisach przejściowych. Postępowanie, w którym dyrektor izby administracji skarbowej składa na podstawie art. 165 ust. 7 ustawy pisemną propozycje określającą warunki pracy, nie ma jednak charakteru administracyjnego. Jest ono postępowaniem odrębnym i niezależnym, odbywającym się w ramach wewnętrznych struktur organów Krajowej Administracji Skarbowej, do którego nie mają zastosowania przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.). Tym samym przestawiona skarżącemu propozycja nowych warunków zatrudnienia z dnia 25 maja 2017 r., co do której miał on możliwość jej przyjęcia lub odmowy przyjęcia, nie stanowi aktu mianowania, ani nie jest władczym aktem rozstrzygającym co do istoty indywidualną sprawę administracyjną, a więc nie jest decyzją administracyjną. Podobnie, zaskarżone pismo, które stanowi odpowiedź na wniosek o ponowne rozpoznanie propozycji pracy w KAS, nie jest decyzją administracyjną, ani postanowieniem w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 1 - 3 p.p.s.a., jak również nie stanowi ono aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Organ wskazał, że w tym zakresie w ustawie brak jest przepisu zawierającego odesłanie do odpowiedniego stosowania przepisów k.p.a. Zaznaczył przy tym, że to od osoby, do której zostaje skierowana propozycja nowych warunków zatrudnienia, zależy czy ją przyjmie w określonym w ustawie terminie, czy też nie. Organ przedstawiający taką propozycję nie kształtuje jednostronnie praw i obowiązków podmiotu administracyjnego, niezależnie od jego woli. To od woli adresata, a konkretnie treści złożonego przez niego oświadczenia, zależą dopiero dalsze działania organu. Sama propozycja nie rozstrzyga zatem żadnej sprawy, ani nie kończy w inny sposób postępowania administracyjnego w danej sprawie.

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:

Skargę należało odrzucić.

Na wstępie wskazać należy, że przed dokonaniem oceny merytorycznej zasadności skargi Sąd z urzędu bada w pierwszej kolejności dopuszczalność skargi. W tym zakresie ustala, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia, wymienionych w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm.) zwanej dalej p.p.s.a. Stosownie do regulacji zawartej w art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., przesłankę taką jest niedopuszczalność wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego z uwagi na brak aktu, który mógłby stanowić przedmiot zaskarżenia.

Ustalając, czy ze względu na przedmiot zaskarżenia, poddana kontroli sądu, sprawa polega rozpoznaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym uwzględnić należy przepisy art. 3 § 2, § 2a i § 3 oraz art. 4 i art. 5 p.p.s.a.

Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

1)

decyzje administracyjne;

2)

postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;

3)

postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;

4)

inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, 868, 996 i 1579), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;

4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;

5)

akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;

6)

akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;

7)

akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;

8)

bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;

9)

bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

Ponadto, sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. (art. 3 § 2a p.p.s.a.), w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę stosując środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.) oraz rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej (art. 4 p.p.s.a.). Na podstawie art. 5 p.p.s.a. ich właściwość została natomiast wyłączona w sprawach: wynikających z nadrzędności i podległości organizacyjnej w stosunkach między organami administracji publicznej (pkt 1); wynikających z podległości służbowej między przełożonymi i podwładnymi (pkt 2); odmowy mianowania na stanowiska lub powołania do pełnienia funkcji w organach administracji publicznej, chyba że obowiązek mianowania lub powołania wynika z przepisów prawa (pkt 3); wiz wydawanych przez konsulów, z wyjątkiem wiz wydanych cudzoziemcowi będącemu członkiem rodziny obywatela państwa członkowskiego Unii Europejskiej, państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym lub Konfederacji Szwajcarskiej, w rozumieniu art. 2 pkt 4 ustawy z dnia 14 lipca 2006 r. o wjeździe na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, pobycie oraz wyjeździe z tego terytorium obywateli państw członkowskich Unii Europejskiej i członków ich rodzin (Dz. U. z 2014 r. poz. 1525 oraz z 2015 r. poz. 1274) (pkt 4); zezwoleń na przekraczanie granicy w ramach małego ruchu granicznego wydawanych przez konsulów (pkt 5).

W niniejszej sprawie skarga wniesiona została na pismo Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 25 maja 2017 r., w którym organ złożył propozycję warunków zatrudnienia w ramach korpusu służby cywilnej, a propozycja ta przedstawiona została skarżącemu w związku z wprowadzoną, gruntowną reformą w strukturze państwowej administracji skarbowej i wejściem w życie ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1947). Podstawę prawną złożenia ww. propozycji stanowił art. 165 ust. 7 cyt. wyżej ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej, zwanej nadal ustawą.

Oceniając dopuszczalność skargi Sąd uznał, że zaskarżone pismo z dnia 25 maja 2017 r. nie stanowi aktu podlegającego kontroli w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Tym samym, skarga wniesiona w niniejszej sprawie podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna.

Zaskarżone pismo nie jest decyzją, ani też żadnym z aktów, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 3 i pkt 4a-7 p.p.s.a. Nie można mu przyznać także charakteru aktu administracji publicznej, o jakim mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., gdyż nie rozstrzyga ono w sposób władczy o prawach i obowiązkach konkretnego podmiotu. Samo zaskarżone pismo nie kształtowało, ani nie wpływało na prawa i obowiązki skarżącego i nie powodowało przekształcenia dotychczasowego stosunku służbowego. Do przekształcenia stosunku służbowego funkcjonariusza (...) w umowny stosunek pracy na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony albo określony (art. 171 ust. 1 ustawy) mogło dojść tylko i wyłącznie na podstawie stosownego oświadczenia drugiej strony (skarżącego). W tym miejscu zaakcentować trzeba, że do propozycji warunków zatrudnienia, o jakich mowa w art. 165 ust. 7 ustawy, nie stosuje się przepisów k.p.a., gdyż z woli ustawodawcy postępowanie w tym zakresie unormowane zostało odrębnie i w sposób inny od postępowania związanego z przedstawieniem funkcjonariuszowi (...) propozycji pełnienia służby (art. 169 ustawy).

W ustawie unormowane zostały w sposób kompletny m.in. kwestie związane z dostosowaniem funkcjonujących dotychczas struktur służby (...) do nowych uregulowań, w tym także dotyczących pracy i służby w Krajowej Administracji Skarbowej. Przepis art. 165 ust. 7 ustawy stanowi, że Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, dyrektor izby administracji skarbowej oraz dyrektor Krajowej Szkoły Skarbowości składają odpowiednio pracownikom oraz funkcjonariuszom, w terminie do dnia 31 maja 2017 r., pisemną propozycję określającą nowe warunki zatrudnienia albo pełnienia służby, która uwzględnia posiadane kwalifikacje i przebieg dotychczasowej pracy lub służby, a także dotychczasowe miejsce zamieszkania. W uregulowaniu tym ustawodawca niewątpliwie przewidział dwa rodzaje propozycji, jakie w związku z reformą mogły być przedstawione pracownikom i funkcjonariuszom, które z dniem wejście w życie ustawy, na mocy art. 165 ust. 3 ustawy stały się pracownikami administracji skarbowej lub funkcjonariuszami Służby Celno-Skarbowej. Propozycje te mogły dotyczyć "nowych warunków zatrudnienia" lub "nowych warunków pełnienia służby". Nie rozstrzygając w tym miejscu o tym, czy składana funkcjonariuszowi propozycja powinna zakładać kontynuację dotychczasowego stosunku służbowego, a więc dotyczyć nowych warunków służby, czy też może zmierzać do przekształcenia stosunku służbowego w stosunek pracy i dotyczyć nowych warunków zatrudnienia, dostrzec trzeba, że w art. 169 ust. 4 ustawy, dla propozycji pełnienia służby w Służbie Celno-Skarbowej przewidziano formę decyzji, przyjmując jednocześnie, że stanowi ona decyzję ustalającą warunki pełnienia służby oraz że przysługuje od niej środek zaskarżenia w postaci wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W odniesieniu do decyzji wydanej w tym zakresie, w postępowaniu z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, ustalono też prawo wniesienia skargi do sądu administracyjnego. W przepisie art. 169 ust. 5 ustawy określono ponadto, że do postępowań, o których mowa w ust. 4, stosuje się przepisy k.p.a. W ocenie Sądu, uwzględniając powyższe nie może budzić wątpliwości to, że choć ustawodawca w art. 165 ust. 7 ustawy posługuje się pojęciem "propozycji określającej nowe warunki służby", a w art. 169 ust. 4 ustawy pojęciem "propozycji służby", to propozycja, o której mowa w art. 165 ust. 7 ustawy jest tożsama z propozycją służby i ma formę decyzji, a od wydanej w tym przedmiocie decyzji odwoławczej przysługuje skarga do sądu administracyjnego. W ustawie w sposób jasny uregulowane zostały kwestie związane z wygaśnięciem, czy też przekształceniem istniejących stosunków pracy i stosunków służby w ramach nowych struktur organizacyjnych administracji skarbowej.

Wskazać jednak należy, że w przypadku propozycji określającej nowe warunki zatrudnienia brak jest podobnych uregulowań określających, że ma ona formę decyzji, jak również ustawodawca nie przewidział, że stanowi ona czynność bądź akt innego rodzaju podlegający kontroli w postępowaniu sądowoadministracyjny. Brak jest tym samym podstaw prawnych do uznania, że taka propozycja podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego. W szczególności nie można przyjąć, że stanowi ona decyzję administracyjną. Decyzja administracyjna jest bowiem władczym, jednostronnym oświadczeniem woli organu, kształtującym sytuację prawną adresata i rozstrzygającym o jego uprawnieniach lub obowiązkach niezależnie od jego woli. Stanowi przejaw przysługującego organowi, na mocy przepisów prawa, władztwa administracyjnego. Istotnym elementem jest to, że decyzja jest aktem konkretyzującym w sposób autorytatywny stosunek administracyjnoprawny materialny. Pismo zawierające propozycję nowych warunków zatrudnienia nie rozstrzyga natomiast niczego w sposób władczy lecz jest jedynie propozycją złożoną w przedmiocie nowych warunków zatrudnienia. Organ przedstawiając taką propozycję, w szczególności nie kształtuje w sposób jednostronny praw i obowiązków adresata, niezależnie od jego woli, w ramach stosunku administracyjnoprawnego. To od woli adresata zależą bowiem dalsze konsekwencje prawne złożonej propozycji. Zgodnie z art. 170 ust. 2 w zw. z art. 171 ust. 1 ustawy do powstania stosunku pracy na przestawionych przez organ warunkach konieczne jest złożenie przez osobę, której przedstawiono propozycję, w terminie 14 dni od jej otrzymania, oświadczenia o jej przyjęciu. W wyniku tego, z dniem określonym w propozycji, dotychczasowy stosunek pracy lub stosunek służbowy ulega przekształceniu w stosunek pracy, w ramach jednostek organizacyjnych administracji skarbowej. W niniejszej sprawie, skarżący na pisemnej propozycji warunków zatrudnienia złożył oświadczenie o ich przyjęciu, na podstawie art. 170 ust. 2 ustawy. Konsekwencją powyższego było, stosownie do art. 171 ust. 1 ustawy, przekształcenie z mocy prawa jego stosunku służbowego z określonym w propozycji dniem 1 września 2017 r. w stosunek pracy, do którego zastosowanie będą miały przepisy ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1345, z późn. zm.). Spory o roszczenia ze stosunku pracy w służbie cywilnej należą do właściwości sądów pracy (art. 9 ust. 2 tej ustawy). W rozumieniu ustawy o służbie cywilnej pracownik służby cywilnej, to osoba zatrudniona na podstawie umowy o pracę zgodnie z zasadami określonymi w ustawie (art. 3 pkt 1 i art. 26 ust. 1 i nast.).

Nadmienić również należy, że ustawodawca przewidział w art. 170 ust. 1 ustawy skutek wygaśnięcia stosunków pracy lub służbowych w przypadku nieotrzymania przez osoby zatrudnione w jednostkach KAS i osoby pełniące służbę w jednostkach KAS pisemnej propozycji określającej nowe warunki zatrudnienia albo pełnienia służby oraz odmowy przyjęcia otrzymanych propozycji. Zatem zgodzić należy się z organem, że ustawodawca pozostawił organom autonomiczne prawo do decydowania o tym, czy w ogóle danej osobie złożona zostanie propozycja dalszego zatrudnienia bądź służby, jak i wyboru rodzaju dalszego zatrudnienia. W świetle powyższego, na gruncie przedstawionych regulacji brak jest możliwości zobowiązania organu do złożenia dotychczasowemu funkcjonariuszowi (...) propozycji określającej nowe warunki pełnienia służby, gdyż w tym zakresie ustawodawca pozostawił organom swobodę wyboru.

W konsekwencji, w niniejszej sprawie uznać należy, że od przedstawionej stronie skarżącej propozycji określającej warunki zatrudnienia nie przysługiwał środek zaskarżenia na drodze administracyjnej, a zaskarżone w niniejszej sprawie pismo, wystosowane do skarżącego w odpowiedzi na jej wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy, nie jest decyzją odwoławczą podlegającą kontroli sądu administracyjnego.

Bez wątpienia pismo z dnia 25 maja 2017 r. nie jest również żadnym z postanowień wydawanych w postępowaniu administracyjnym, bądź egzekucyjnym i zabezpieczającym, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 2 i pkt 3 p.p.s.a. Nie stanowi również aktu lub czynności wskazanych w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., gdyż jest jedynie pismem informującym w przedmiocie złożonej skarżącemu propozycji określającej warunki zatrudnienia. Nie dotyczy ono zatem uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Nie stanowi też propozycji, o której mowa w art. 165 ust. 7 ustawy, w odniesieniu do której ewentualnie można by rozważać to, czy stanowi ona władcze rozstrzygnięcie o uprawnieniach lub obowiązkach wynikających z przepisów prawa.

Odnotować warto, że w kwestii charakteru prawnego propozycji określającej warunki zatrudnienia i dopuszczalności wniesienia skargi na tego typu pismo do sądu administracyjnego, wypowiedział się też Naczelny Sąd Administracyjny, w postanowieniu z dnia 18 stycznia 2018 r. Sąd ten stwierdził, że przedstawiona funkcjonariuszowi celnemu na podstawie ustawy Przepisy wprowadzające ustawę o KAS propozycja nie stanowi decyzji administracyjnej, ani nie stanowi aktu lub czynności, o jakich mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Nie dotyczy ona bowiem bezpośrednio praw i obowiązków administracyjnoprawnych wynikających z przepisów prawa, a przede wszystkim pozostaje w sferze podległości służbowej - art. 5 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do powołanego przepisu sądy administracyjne nie są właściwe w sprawach wynikających z podległości służbowej między przełożonymi i podwładnymi. W analizowanym przypadku organ przedkładający propozycję występuje w charakterze pracodawcy, a nie jako organ administracji publicznej. Reasumując, NSA stwierdził, że skarga funkcjonariusza celnego na propozycję określającą nowe warunki zatrudnienia albo pełnienia służby jest niedopuszczalna (por. sygn. akt: I OSK 2645/17, I OSK 2587/17, I OSK 2794/17, dostępne na stronie internetowej - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Konsekwencją powyższego, jak stwierdził NSA w cyt. postanowieniu, jest także niedopuszczalność odwołania się przez funkcjonariusza od pisemnej propozycji kontynuacji zatrudnienia na nowych warunkach.

Z podanych względów, wskazujących na brak właściwości sądu administracyjnego do oceny propozycji określającej warunki zatrudnienia, uznać należało także o braku podstaw do wydania rozstrzygnięcia o jej bezskuteczności, o co wnioskował skarżący w petitum skargi.

Uwzględniając powyższe, wobec uznania, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga jest niedopuszczalna, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., orzeczono o odrzuceniu skargi.

--11

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.