Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1145843

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu
z dnia 20 marca 2012 r.
II SA/Op 243/11

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Krupiński.

Sędziowie WSA: Krzysztof Bogusz (spr.), Grażyna Jeżewska.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 marca 2012 r. sprawy ze skargi W. P. na decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 11 marca 2011 r., nr (...) w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego oddala skargę.

Uzasadnienie faktyczne

Przedmiotem skargi złożonej przez W. P. jest decyzja nr (...) Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 11 marca 2011 r. utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie strzeleckim, nr (...) z dnia 10 grudnia 2010 r. umarzającą postępowanie administracyjne w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania pomieszczenia w budynku byłego młyna w (...) przy ulicy (...).

Wydanie decyzji poprzedziło następujące postępowanie administracyjne. Pismem z 25 maja 2010 r. W. P. zawiadomił Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie strzeleckim o naruszeniu przepisów Prawa budowlanego przez H. G. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą A Sp. z o.o. w (...) na terenie nieruchomości położonej w (...) przy ul. (...), w budynku byłego młyna. Zarzucił właścicielowi nieruchomości popełnienie samowoli budowlanej i samowolną zmianę sposobu użytkowania budynku.

Zawiadomieniem z 2 czerwca 2010 r. organ I instancji na podstawie art. 81 ust. 4 i art. 81c ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn.: Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.) dalej - Prawo budowlane, zarządził kontrolę wykonywanych robót budowlanych.

Podczas oględzin z udziałem inwestora i zawiadamiającego ustalono, że w pomieszczeniu na I piętrze wymieniono stolarkę okienną w 9 otworach okiennych, a jedno okno przerobiono na drzwi balkonowe. Wewnątrz obiektu skuto też tynki, zainstalowano grzejniki c.o., wykonano nową instalację elektryczną, wyszlifowano i naprawiono podłogi drewniane. Podczas kontroli w pomieszczeniu I piętra zastano stół do gry w ping-ponga, bilard, pianino, stoły i drewniane ławki. Podczas kontroli nie wykonywano żadnych robót budowlanych.

Inwestor okazał zgłoszenie robót budowlanych nie wymagających pozwolenia na budowę z 8 stycznia 2010 r. dotyczące budynku młyna oraz zlokalizowanego w sąsiedztwie budynku mieszkalnego, położonych na działkach A i B.

Podczas oględzin W. P. zarzucił, że niezgodnie z prawem wybito 2 otwory okienne na I piętrze wcześniej zamurowane i drzwi balkonowe. Ponadto podniósł, że od sylwestra 2009 r. w obiekcie młyna odbywają się co tydzień imprezy rozrywkowe, w tym z udziałem rockowych zespołów muzycznych. Zmuszony był kilkanaście razy wzywać policję z uwagi na zakłócanie ciszy nocnej.

Inspektor nadzoru budowlanego przeprowadzająca kontrolę wykonała zdjęcia obiektu młyna wewnątrz i zewnątrz, załączone do protokołu.

Zawiadomieniem z 30 czerwca 2011 r. organ I instancji wszczął postępowanie w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania byłego młyna.

Pismem z 3 sierpnia 2010 r., Komenda Powiatowa Policji w Strzelcach Opolskich potwierdziła, że w młynie "wielokrotnie były przeprowadzane interwencje dotyczące zakłócania spokoju".

W dniu 6 września 2010 r. dokonano ponownie oględzin budynku byłego młyna, w czasie których stwierdzono, że drzwi balkonowe zostały zamurowane do wysokości parapetu. Ustalono ponadto, że w obiekcie nie prowadzone są żadne prace, nie ma mebli i sprzętów wcześniej stwierdzonych. Inwestor oświadczył, że nie zamierza zmieniać sposobu użytkowania obiektu do czasu uzyskania pozwolenia na adaptację.

Decyzją z 17 września 2010 r. organ I instancji na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe, a organ II instancji decyzją z 2 listopada 2010 r. uchylił ten akt i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Decyzją z 10 grudnia 2010 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie strzeleckim ponownie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. umorzył postępowanie w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania byłego młyna w (...). W uzasadnieniu podniósł, że właścicielem obiektu byłego młyna jest spółka A sp. z o.o. w (...) oraz że obiekt pełnił funkcję młyna do 2006 r. W budynku młyna wykonano wewnętrzne roboty budowlane opisane w protokole kontroli, na które dokonano zgłoszenia 8 stycznia 2010 r.

PINB zaznaczył, że powiększenie otworu okiennego na drzwi balkonowe objął osobnym postępowaniem. W obiekcie - według inwestora - odbywały się towarzyskie spotkania ze znajomymi, podczas których interweniowała policja. W (...) znane są z prasy lokalnej zamiary stworzenia na bazie byłego młyna wielofunkcyjnego obiektu (gastronomicznego, muzycznego, firmowego), lecz takich faktów organ nadzoru budowlanego nie stwierdził. Jeżeli organ nie stwierdził w obiekcie zmiany sposobu użytkowania w rozumieniu art. 71 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, to brak podstaw do dalszego jego prowadzenia i jako bezprzedmiotowe podlegało umorzeniu.

Odwołanie od tej decyzji złożył W. P., zarzucając naruszenie wszystkich zasad prowadzenia postępowania dowodowego oraz prawa materialnego, w szczególności art. 71 Prawa budowlanego.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Opolu decyzją z dnia 11 marca 2011 r., nr (...) utrzymał w mocy zaskarżony akt na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.

W uzasadnieniu podniósł, że celem postępowania administracyjnego jest załatwienie sprawy przez wydanie decyzji rozstrzygającej ją co do istoty. Ten cel nie zawsze może jednak zostać osiągnięty, z różnych przyczyn. Umorzenie postępowania zamyka drogę do konkretyzacji praw lub obowiązków stron i kończy bieg postępowania w określonej instancji administracyjnej. Przesłanki umorzenia postępowania powstają zawsze i tylko w konkretnej sprawie administracyjnej, dotyczącej indywidualnie oznaczonej osoby i nie mogą być rozpatrywane w oderwaniu od tej sprawy. Do umorzenia postępowania administracyjnego przez organ działający z urzędu może dojść tylko wtedy, gdy prowadzone przez organ postępowanie stało się bezprzedmiotowe.

Organ zauważył, że zgodnie z treścią art. 71 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego przez zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części rozumie się w szczególności: podjęcie bądź zaniechanie w obiekcie budowlanym lub jego części działalności zmieniającej warunki: bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego, pracy, zdrowotne, higieniczno-sanitarne, ochrony środowiska bądź wielkość lub układ obciążeń. Katalog przesłanek zawarty w powyższym przepisie z uwagi na użycie sformułowania "w szczególności" ma charakter otwarty i możliwe jest wystąpienie innych przesłanek, nie stypizowanych w tym przepisie. Zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymaga zgłoszenia właściwemu organowi. Przez zmianę wymagającą pozwolenia właściwego organu należy rozumieć nie tylko przeznaczenie obiektu do innego rodzaju użytkowania, lecz także zintensyfikowanie dotychczasowego sposobu użytkowania obiektu, jeżeli wywołuje to skutki określone w art. 71 ust. 1 Prawa budowlanego.

Ponadto organ podniósł, że ze znajdującego się w aktach sprawy aktu notarialnego wynika, że "A" sp z.o.o. nabyła m.in. budynek produkcyjny (były młyn). Na tej podstawie można ustalić ostatni sposób użytkowania budynku, jak również, że ta działalność nie była już prowadzona w chwili zawarcia umowy. Po nabyciu nieruchomości inwestor przeprowadził remont tego budynku.

W ocenie organu odwoławczego na podstawie zebranego materiału dowodowego można stwierdzić, że co do zasady wykonany w budynku remont został wykonany zgodnie z prawem. W stosunku do stwierdzonych nieprawidłowości w tym zakresie PINB w powiecie strzeleckim prowadzi odrębne postępowanie administracyjne. W wyniku wykonanego remontu nie doszło do przystosowania obiektu do pełnienia określonej funkcji lub określonego sposobu użytkowania. Z zebranego materiału dowodowego wynika, że obecnie budynek stoi pusty, a stwierdzone w trakcie przeprowadzonej kontroli umeblowanie i sprzęt (ławki, stół do tenisa stołowego, stół bilardowy, pianino) zostały usunięte. Wobec powyższego nie można stwierdzić obecnego sposobu użytkowania obiektu na podstawie jego wyposażenia i wykonanych robót budowlanych.

W toku postępowania W. P. zarzucał, że w obiekcie odbywały się spotkania towarzyskie (imprezy), zakłócające spokój okolicznych mieszkańców głośną muzyką. Tym twierdzeniom inwestor nie zaprzeczył w całości przyznając, że w budynku odbyło się kilka spotkań z rodziną i znajomymi.

Na gruncie orzecznictwa sądów administracyjnych, przez zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego, wymagającą pozwolenia właściwego organu należy rozumieć nie tylko przeznaczenie obiektu do innego rodzaju użytkowania, lecz także zintensyfikowanie dotychczasowego sposobu użytkowania obiektu, jeżeli wywołuje to skutki określone w art. 71 ustawy Prawo budowlane. Jest oczywistym, iż zwiększenie realizowanej działalności wytwórczej lub usługowej w takim obiekcie może spowodować niekorzystne dla otoczenia skutki, w szczególności w sferze warunków zdrowotnych, higieniczno-sanitarnych a nawet może kolidować z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Organ podniósł, że w obecnym stanie nie można przypisać budynkowi przystosowania do pełnienia określonej funkcji lub sposobu użytkowania i zaznaczył, że w istniejącym stanie faktycznym budynek ten może pełnić wiele różnorodnych funkcji, których spełnienie nie wymaga dużego nakładu czasu i środków ze strony właściciela. W ocenie organu odwoławczego poprzez sposób użytkowania obiektu budowlanego należy rozumieć (niezależnie od odpowiedniego przystosowania obiektu) prowadzenie w nim określonej działalności, w sposób zorganizowany, stale bądź periodycznie. Możliwe jest też użytkowanie obiektu w określony sposób w sposób nieregularnie, ale przez dłuższy czas. W przedmiotowej sprawie nie budzi wątpliwości, że obiekt był użytkowany co najmniej kilkukrotnie do spotkań o charakterze towarzyskim bądź też rozrywkowym, o czy świadczą wyjaśnienia stron oraz dokumentacja fotograficzna. Jednakże w ocenie organu odwoławczego, uwzględniając okres w którym taka aktywność miała miejsce, intensywność jej występowania oraz fakt, że zdarzenia te miały miejsce do 15 czerwca 2010 r., w przedmiotowej sprawie nie doszło do samowolnej zmiany sposobu użytkowania.

W skardze sądowoadministracyjnej W. P. wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji i zasądzenie kosztów postępowania.

Decyzjom tym zarzucił naruszenie przepisów prawa procesowego: art. 7 i art. 77 k.p.a. poprzez:

a)

umorzenie postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość, mimo niewyjaśnienia, jaki był dotychczasowy sposób użytkowania budynku przy ul. (...) (stary młyn) i jaki jest sposób jego użytkowania w chwili obecnej;

b)

niewyjaśnienie jak przedmiotowy budynek - po nabyciu nieruchomości przez obecnego właściciela, a także w związku z prowadzonymi przez niego remontami - jest użytkowany;

c)

nieprzesłuchanie świadków, stron, czy zebranie innych dowodów dotyczących ustalenia jaki charakter i z jaką częstotliwością odbywają się spotkania towarzyskie (imprezy), a także inne spotkania w przedmiotowym budynku, co pozwalałoby na potwierdzenie, że doszło do zmiany sposobu jego użytkowania;

d)

niewyjaśnienie jaki cel mają prace remontowe prowadzone w przedmiotowym budynku (wymiana okien o charakterze przemysłowym, na okna o charakterze reprezentacyjnym, wstawienie wbrew Prawu budowlanemu okna balkonowego) i ocena jakie te prace mają znaczenie dla sposobu użytkowania przedmiotowego budynku.

Ponadto zarzucił naruszenie art. 8 k.p.a. poprzez niedziałanie w sposób budzący zaufanie do organów administracji; przejawiające się tym, że Opolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Opolu uchylił decyzją z dnia 2 listopada 2010 r. pierwotną decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego wskazując na konieczność sporządzenia wyczerpującego uzasadnienia decyzji, m.in. poprzez wyjaśnienie okoliczności usunięcia sprzętów w przedmiotowego budynku. Obecnie decyzja organu pierwszej instancji jest obarczona tymi samymi brakami, a mimo to organ drugiej instancji utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy; przy tym WINB w Opolu powołał się na inne argumenty niż te wskazane w decyzji organu pierwszej instancji, mimo iż w tym zakresie nie zostało praktycznie przeprowadzone żadne postępowanie dowodowe; w odniesieniu do zmiany intensywności i częstotliwości wykorzystania przedmiotowego budynku w celach innych niż młyn, organ odwoławczy oparł się jedynie na oświadczeniu zainteresowanego rozstrzygnięciem sprawy Prezesa Zarządu spółki z o.o., która jest właścicielem przedmiotowej nieruchomości.

Skarżący podniósł, też naruszenie:

a)

art. 80 k.p.a., wprowadzającego obowiązek oceniania na podstawie całokształtu zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (zasada swobodnej oceny dowodów), poprzez przyjęcie, że nie doszło do zmiany sposób użytkowania przedmiotowego budynku, mimo iż ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego (protokoły z oględzin, zdjęcia, informacja z Policji, oświadczenia stron) jednoznacznie można wyciągnąć wniosek, że doszło do zmiany sposobu użytkowania,

b)

art. 6 i art. 28 k.p.a. w związku z art. 71 i art. 71a ustawy - Prawo budowlane, poprzez uchybienie obowiązkom zawiadomienia o toczącym się postępowaniu wszystkich stron (tekst jedn.: wszystkich właścicieli i współwłaścicieli nieruchomości przyległych do przedmiotowej nieruchomości),

c)

naruszenie przepisów prawa materialnego, to jest przede wszystkim: art. 71 i art. 71a ustawy Prawa budowlanego poprzez uchybienie obowiązkom wynikającym z przepisów Prawa budowlanego w przypadku samowolnej zmiany sposobu użytkowania budynku.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

W toku postępowania sądowego Sąd na wniosek skarżącego uzupełnił akta administracyjne sprawy żądając przedstawienia zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania obiektu dokonanego wobec Starosty Strzeleckiego 22 grudnia 2012 r. Wynika z nich, że Spółka A zgłosiła zamiar zmiany sposobu użytkowania części budynku byłego młyna na klub - lokal usług publicznych. Starosta Strzelecki nie wniósł sprzeciwu do tego zgłoszenia (por. akta VA.7360-S-24/10 Starosty Strzeleckiego).

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej, czy celowościowej.

Ponadto, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. Poz. 270.) - zwanej dalej p.p.s.a., sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Ocena działalności organów administracji publicznej, dokonywana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, sprowadza się zatem do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny, pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego.

Organy nadzoru budowlanego działają z urzędu. Między innymi są zobowiązane do podjęcia stosownych działań, gdy obiekt budowlany zagraża życiu lub zdrowiu ludzi albo bezpieczeństwu mienia bądź środowiska, gdy jest użytkowany w sposób stwarzający takie zagrożenie albo jest w nieodpowiednim stanie technicznym (art. 66 ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - Dz. U. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.). Organy te są też zobowiązane do tego, aby podejmować odpowiednie działania w razie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganego pozwolenia lub zgłoszenia (art. 71a Prawa budowlanego). Przedstawiane organom nadzoru budowlanego żądania wszczęcia postępowania nie mają w związku z tym decydującego znaczenia dla określenia zakresu postępowania, które powinny prowadzić. Organ nadzoru budowlanego nie jest związany granicami żądania. Może, ma wręcz obowiązek, przeprowadzić postępowanie w takich granicach, jakie wynikają z okoliczności i potrzeby podjęcia przez ten organ działań w ramach jego kompetencji.

Ustawodawca nie zdefiniował pojęcia normatywnego zmiany sposobu użytkowania. W treści art. 71 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego określił przykładowe i najczęściej występujące w praktyce przypadki, przy czym ten swoisty wykaz poprzedził zwrotem "rozumie się w szczególności". Zapis ten powoduje z jednej strony możliwość korzystania przez organ administracji ze swobody decyzyjnej w zakresie oceny zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego, ale z drugiej wymaga starannego uzasadnienia podjętej decyzji.

Jedną z postaci zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części jest "podjęcie albo zaniechanie w obiekcie budowlanym lub jego części działalności zmieniającej warunki bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego lub pracy, warunki zdrowotne, higieniczno-sanitarne lub ochrony środowiska, bądź wielkość lub układ obciążeń" (por. art. 71 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego).

Badając legalność zaskarżonej decyzji oraz decyzji I instancji należy wskazać, że w postępowaniu w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego, obowiązkiem organu administracji publicznej jest ustalenie, czy nastąpiła samowolna zmiana sposobu użytkowania.

Ustalenie tej okoliczności warunkuje wydanie postanowienia na podstawie art. 71a ust. 1 o wstrzymaniu użytkowania obiektu budowlanego i nałożeniu obowiązku przedstawienia w wyznaczonym terminie określonych dokumentów.

Ocena ta sprowadza się do poczynienia ustaleń, czy podjęto w obiekcie budowlanym lub w jego części działalność związaną z określonym użytkowaniem, oraz w jakim zakresie wpływa to na zmianę wymagań stawianych obiektowi, dotyczących głównie bezpieczeństwa jego dalszego, innego użytkowania. Wynikiem ustaleń może być także konkluzja, że w obiekcie lub w jego części nie podjęto żadnej działalności związanej z jego użytkowaniem.

Jeżeli organ nadzoru budowlanego ma obowiązek toczyć postępowanie z urzędu w razie uzyskania informacji o samowoli to nie ma znaczenia, czy zawiadomienie w tym względzie pochodzi od strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. w zw. z art. 71 k.p.a., czy też podmiotu nie mającego statusu strony. Dlatego od razu odpowiadając na jeden z zarzutów skargi trzeba zważyć, że - co do zasady - jest obowiązkiem organu właściwie ustalić krąg stron postępowania, ale braki w tym zakresie mogą być podstawą uchylenia decyzji tylko wówczas, gdy mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1c p.p.s.a. Skarżący nie wskazuje, który z potencjalnych jego zdaniem podmiotów prawa został pominięty w postępowaniu administracyjnym. Jeżeli zarzutem skarżącego jest samowolna zmiana sposobu użytkowania części obiektu wywołująca naruszenie norm ochrony środowiska (hałas) i w tym dopatruje się naruszenie jego uzasadnionych interesów, domagając się ochrony w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 9 i ust. 2 Prawa budowlanego, to oczywiście możliwe jest naruszenie uzasadnionych interesów dalszych osób, ale dopiero po potwierdzeniu zaistnienia samowoli i przejścia do trybu z art. 71a Prawa budowlanego.

Zmiana sposobu użytkowania obiektu w rozumieniu art. 71 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego musi wynikać z porównania wcześniejszego i obecnego sposobu użytkowania.

W rozpatrywanej sprawie szereg okoliczności faktycznych było w istocie bezspornych. Przede wszystkim obiekt był użytkowany poprzednio jako młyn gospodarczy, a przez kilka ostatnich lat nie był wykorzystywany w tym charakterze. Z obiektu tego inwestor usunął urządzenia młynarskie i wykonał prace remontowe opisane w zgłoszeniu robót budowlanych z 9 lutego 2010 r. nie wymagające pozwolenia na budowę do którego Starosta Strzelecki nie zgłosił sprzeciwu.

Jedną z robót (wybicie drzwi w miejsce okna) organ nadzoru zakwestionował i wszczął odrębne postępowanie w zakresie samowoli budowlanej. W części wyremontowanej obiektu udziałowiec spółki H. G. urządzał spotkania towarzyskie, w tym muzyczne, które zakłócały ciszę nocną po godzinie 22.00. Do spotkań służyły meble i gry, które po kilku miesiącach usunięto.

W związku z tym w 2010 r. "wielokrotnie" interweniowała Policja. Część interwencji zakończyło się przedstawieniem wniosku do Sądu Grodzkiego o ukaranie za wykroczenie. W dacie wydania zaskarżonej decyzji obiekt nie był w żaden sposób użytkowany.

W dniu 22 grudnia 2010 r. A Spółka z o.o. zgłosiła Staroście Strzeleckiemu zmianę sposobu użytkowania części budynku młyna na klub - lokal usług publicznych. Zgłoszenie zawierało wymagane w art. 71 ust. 2 dokumenty. Do zgłoszenia tego organ władzy architektoniczno - budowlanej nie zgłosił sprzeciwu. Zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja I instancji nie zawierają w opisie stanu faktycznego tej ostatniej okoliczności, lecz sąd uzupełnił materiał dowodowy na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. o akta postępowania zgłoszeniowego.

Oceniając tok postępowania administracyjnego trzeba zważyć, że nie narusza on podniesionych w skardze przepisów postępowania dowodowego (art. 7, art. 77, art. 80 k.p.a.), ani zasady z art. 8 k.p.a.

Jest prawdą, że po pierwszym uchyleniu decyzji PINB w dniu 2 listopada 2010 r. organ I instancji nie prowadził w zasadzie dodatkowego postępowania dowodowego, ustalając dokumentem (akt notarialny) właściciela obiektu, lecz zarzuty, które legły u podstaw uchylenia pierwszej decyzji sprowadzały się do braku uzasadnienia prawnego i błędów w doręczeniach (dla osoby fizycznej zamiast osoby prawnej). Kolejne postępowanie organu I instancji i decyzja z 10 grudnia 2010 r. uchybień takich już nie zawiera.

Podzielić należy pogląd organów, że do przyjęcia zmiany sposobu użytkowania obiektu wymagane są inne niż ustalone w sprawie przejawy działalności.

Przede wszystkim działalność inna niż dotychczasowa musi być zorganizowana. To zorganizowanie musi być pewne i oczywiste. Przejawem zorganizowanej działalności muszą być okoliczności faktyczne jej towarzyszące. Jeżeli zatem zarzucono prowadzenie klubu muzycznego lub podobnie działającego lokalu rozrywkowego, to działalność taka musiałaby być skierowana do nieoznaczonego kręgu potencjalnych uczestników. Lokal winien być wyposażony w stosowne meble, urządzenia, spełniać wymogi sanitarno - higieniczne, bezpieczeństwa pożarowego i inne o jakich mowa w cytowanym wyżej art. 5 ust. 1 i ust. 2 Prawa budowlanego.

Tymczasem w spornym obiekcie, a w zasadzie w jego części wykonano na zgłoszenie prace, które miały czysto remontowy charakter. Po ich przeprowadzeniu obiekt nadal nie jest wykorzystywany jako młyn, ale też nie jest wykorzystywany w inny sposób. Potencjalna możliwość prowadzenia tam działalności klubowej (w tym muzycznej) nie oznacza jeszcze trwałej zmiany sposobu dotychczasowego użytkowania, nawet jeżeli naruszając przepisy np. bhp, czy przeciwpożarowe właściciel lub zarządca obiektu organizował wielokrotnie spotkania towarzyskie, których efektem było popełnienie wykroczeń naruszenia porządku publicznego.

Popełnienie samowoli budowlanej powinno być stanem trwałym. Przy tym stan samowoli może być zlikwidowany przez samego inwestora poprzez przywrócenie stanu poprzedniego (tak jak miało to miejsce w przypadku okna zamienionego na drzwi). W takiej sytuacji brak jest podstaw prawnych do władczej ingerencji organu nadzoru budowlanego. Słusznie zatem umorzono to poboczne postępowanie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Ta sama podstawa prawna ma zastosowanie, gdy z urzędu prowadzono postępowanie w kierunku ustalenia przesłanek samowolnej zmiany sposobu użytkowania z art. 71 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, która nie została potwierdzona w toku sprawy. Postępowanie nadzorcze staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu.

Inwestor naruszający przepisy szeroko rozumianego Prawa budowlanego (w tym przepisy techniczne) nie pozostaje jednak "bezkarny" w sensie takim, że użytkowanie obiektu np. w czasie prac remontowych w sposób zagrażający bezpieczeństwu lub środowisku może spotkać się z czynnościami organu prowadzonymi na podstawie art. 66 Prawa budowlanego.

W konsekwencji z przedstawionych powyżej okoliczności wynika, iż nie znalazł potwierdzenia także zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego wskazanych w art. 71 ust. 1 pkt 2 i art. 71a Prawa budowlanego.

Z tych wszystkich względów skarga podlegała oddaleniu.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.