Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 769952

Postanowienie
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie
z dnia 10 września 2010 r.
II SA/Lu 464/10

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Referendarz sądowy Jarosław Harczuk (sprawozdawca).

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie po rozpoznaniu w dniu 10 września 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. T. na decyzję Wojewody z dnia (...), Nr (...) w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia i wypłaty odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę postanawia odmówić przyznania prawa pomocy.

Uzasadnienie faktyczne

Strona skarżąca w skardze wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych. Do skargi strona skarżąca dołączyła wypełniony i podpisany urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomoc symbol PPF, w którym nie zakreślono zakresu wniosku o przyznanie prawa pomocy.

Strona skarżąca wezwana do nadesłania dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń częściowo wykonała wezwanie. Strona skarżąca nie przedłożyła bowiem dokumentów źródłowych wskazujących termin ponoszenia opłat za gaz i wywóz nieczystości ani nie wskazała terminów ponoszenia tych wydatków. Ponadto strona skarżąca nie nadesłała umowy pożyczki, oświadczając, że zawarła ją w sposób dorozumiany i takiej umowy nie posiada.

Uzasadnienie prawne

Referendarz sądowy stwierdził, że:

Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ustalenie wystąpienia przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. wymaga porównania realnych możliwości finansowych strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy z wysokością obciążeń finansowych związanych z postępowaniem. Przy czym to strona wnosząca o przyznanie prawa pomocy ma obowiązek wykazać zasadność swojego wniosku (por. postanowienie NSA z dnia 21 listopada 2008 r., sygn. akt I FZ 430/08 - Lex nr 565698 i postanowienie NSA z dnia 24 marca 2009 r., sygn. akt II FZ 101/09 - Lex nr 550317).

W rozpoznawanej sprawie jej koszty sądowe prócz wpisu sądowego od wniesionej skargi wynoszącego 200 złotych (§ 2 ust. 3 pkt 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) każdorazowo nie przekroczą kwoty 100 złotych (§ 2 ust. 1 pkt 1, § 3 w związku z

§ 2 ust. 3 pkt 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi; § 1 i § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych - DZ.U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2192).

Z oświadczeń strony skarżącej i nadesłanych przez nią potwierdzonych za zgodność z oryginałem kserokopii dokumentów wynika, że pozostaje ona w gospodarstwie domowym z pełnoletnią, uczącą się wnuczką, z którą zamieszkuje w domu o powierzchni (...) m2, którego jest współwłaścicielką w (...) części. Na dochód gospodarstwa domowego strony skarżącej składa się otrzymywana przez nią emerytura w kwocie (...) złotych brutto - (...) złotych netto. Strona skarżąca jest właścicielką nieruchomości rolnej o powierzchni (...) ha oraz współwłaścicielką w (...) części lasu o powierzchni (...) ha. Strona skarżąca wykazała, że na koszty utrzymania koniecznego jej gospodarstwa domowego składają się wydatki związane z obsługą kredytu i pożyczki zaciągniętych na aktualnie trwający remont domu, których miesięczna rata spłaty wynosi (...) złotych, wydatki związane z zakupem leków wynoszące miesięcznie od (...) do (...) złotych, wydatki związane z opłatami za energię elektryczną i gaz wynoszące (...) złotych, wydatki związane z opłatą za telefon komórkowy wynoszące miesięcznie (...) złotych oraz za wywóz nieczystości wynoszące (...) złotych. Ponadto strona skarżąca oświadczyła, że ponosi również koszty dojazdu wnuczki do szkoły oraz zakupu ubrań do szkoły dla wnuczki i koszty remontu domu, nie wykazując wysokości tych kosztów. Jednocześnie zaznaczyć należy, że z przedłożonej przez stronę skarżącą faktury za energię elektryczną i usługi przesyłowe wynika, że za okres od kwietnia do czerwca bieżącego roku storna skarżąca zapłacił kwotę (...) złotych czyli miesięcznie koszt energii elektrycznej wyniósł stronę skarżącą (...) złotych.

W ocenie referendarza sądowego strona skarżąca nie wykazała aby poniesienie przez nią kosztów sądowych niniejszego postępowania spowodowało uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego dla niej i jej wnuczki. Przede wszystkim zaznaczyć należy, że przesłanką przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym jest powstanie uszczerbku w kosztach utrzymania koniecznego. Do kosztów utrzymania koniecznego zalicza się niezbędne wydatki zmierzające do zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych a więc będą to wydatki na zakup żywności, odzieży, środków czystości, edukację oraz koszty stałych opłat z tytułu czynszu, opłat za gaz, energię elektryczną, wodę i wywóz śmieci (por. tezę 1 postanowienia NSA z dnia 13 lutego 2009 r., sygn. akt II OZ 127/09 - Lex nr 565704). Do kosztów tych nie zalicza się natomiast wydatków związanych z remontem domu chyba, że zaniechanie remontu mogłoby spowodować zagrożenia dla życia i zdrowia domowników a więc związany jest z koniecznością usunięcia skutków klęsk żywiołowych bądź ma na celu podłączenie podstawowych mediów (por. tezę 2 postanowienia NSA z dnia 13 lutego 2009 r., sygn. akt II OZ 127/09 - Lex nr 565704). Strona skarżąca nie wykazała aby prowadzony przez nią remont domu miał na celu usunięcie skutków klęski żywiołowej bądź aby jego celem było podłączenie podstawowych mediów. Dlatego nie można zaliczyć kosztów remontu domu a zarazem i kosztów obsługi zadłużenia kredytowego zaciągniętego celem przeprowadzenia remontu do kosztów utrzymania koniecznego strony skarżącej i jej wnuczki. Porównanie zaś wysokości środków finansowych przeznaczanych na obsługę zadłużenia zaciągniętego na remont domu wskazuje, że strona skarżąca ma realną możliwość poniesienia wszystkich kosztów sądowych niniejszego postępowania bez narażenie siebie i wnuczki na uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego.

Zauważyć należy również, że - niezależnie od przyczyn zaciągnięcia kredytu i pożyczki - konieczność spłacania zobowiązania prywatnoprawnego jakim jest kredy i pożyczka nie uzasadniania przyznania prawa pomocy. Zobowiązania prywatnoprawne nie mogą bowiem mieć pierwszeństwa przed zobowiązaniami publicznoprawnymi, do których należą opłaty sądowe (por. postanowienie NSA z dnia 27 listopada 2008 r., sygn. akt II FZ 512/08 - Lex nr 530038). Również posiadanie przez stronę skarżącą nieruchomości - lasu wyklucza możliwość uznania jej za stronę ubogą, zasługującą na wsparcie ze strony budżetu państwa (por. postanowienie NSA z dnia 21 maja 2009 r., sygn. akt II FZ 157/09 - Lex nr 564220).

Na zakończenie rozważań dotyczących zasadności wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy zauważyć należy, że na obdarzenie wiarą nie zasługuje oświadczenie strony skarżącej co do wysokości wydatków. Z oświadczenia tego wynika, że wydatki te bez kosztów wyżywienia strony skarżącej i jej wnuczki oraz kosztów zakupu ubrań dla wnuczki i pokrycia kosztów jej dojazdu do szkoły wynoszą od (...) złotych do (...) złotych. W obu przypadkach przyjęto, że wszystkie podane przez stronę skarżącą koszty utrzymania ponoszone są miesięcznie. Tak więc na poniesienie kosztów zakupu wyżywienia dla strony skarżącej i jej wnuczki, ubrań do szkoły dla wnuczki i pokrycie kosztów dojazdu do szkoły wnuczki miesięcznie pozostałaby kwota od (...) złotych do (...) złotych. W ocenie referendarza sądowego kwoty te są niewystarczająca na pokrycie miesięcznych wydatków na wyżywienie jednej osoby a co dopiero kosztów wyżywienia dwu osób oraz kosztów zakupu ubrań i dojazdów do szkoły. Nawet jeżeli uwzględnić, że na miesięczne koszty utrzymania koniecznego strony skarżącej składają się jedynie koszty spłaty rat kredytu i pożyczki, koszty zakupu leków, koszty energii elektrycznej w wysokości miesięcznej wynikającej z nadesłanej przez stronę skarżącą faktury VAT i koszty użytkowania telefonu komórkowego to miesięczne koszty utrzymania gospodarstwa domowego strony skarżącej wynosić będą od (...) złotych do (...) złotych. Na koszty zakupu wyżywienia dla strony skarżącej i jej wnuczki, koszty zakupu ubrań do szkoły dla wnuczki oraz koszty jej dojazdu do szkoły pozostawałaby miesięcznie kwota od (...) złotych do (...) złotych. Kwoty te również nie są w stanie pokryć miesięcznych wydatków na wyżywienie dwóch osób oraz wydatków na zakup ubrań do szkoły dla wnuczki strony skarżącej i pokryciem wydatków związanych z kosztami dojazdu do szkoły. Uwzględniając te okoliczności referendarz sądowy nie obdarzył wiarą oświadczenia strony skarżącej dotyczącego wysokości jej miesięcznych kosztów utrzymania koniecznego.

Mając powyższe na względzie, orzeczono jak w sentencji.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.