Orzeczenia sądów
Opublikowano: LEX nr 1801634

Wyrok
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie
z dnia 17 marca 2015 r.
II SA/Lu 319/14

UZASADNIENIE

Skład orzekający

Przewodniczący: Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec.

Sędziowie: WSA Robert Hałabis (sprawozdawca), NSA Maria Wieczorek-Zalewska.

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 marca 2015 r. sprawy ze skargi J. P. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) r., nr (...) w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie zamurowania otworów okiennych oddala skargę.

Uzasadnienie faktyczne

Postanowieniem z dnia (...) lutego 2014 r., znak: (...) (...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (...) utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia (...) grudnia 2013 r., znak: (...).

Wskazanym postanowieniem organ I instancji odmówił wszczęcia - na żądanie J. P. zawarte w jego wniosku z dnia (...) listopada 2013 r. - postępowania w sprawie zamurowania otworów okiennych usytuowanych w ścianie budynku mieszkalnego na działce nr (...), położonej w T. Z. od strony działki o nr (...)

Organ podczas kontroli w dniu (...) września 2013 r. i oględzin w dniu (...) grudnia 2013 r. ustalił, że w ścianie budynku mieszkalnego na działce nr (...), należącej do W. P., od strony sąsiedniej działki nr (...), należącej do J. P., znajdują się dwa otwory okienne o wymiarach 0,45 m x 1,30 m (na parterze) i 1,20 x 1,45 m (na poddaszu).

W sprawie zamurowania tych otworów toczyło się już postępowanie, w którym organ I instancji wydał decyzję z dnia (...) września 2007 r., znak: (...) o odmowie nakazania J. i W. małż. P. zamurowania tych otworów okiennych. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (...) decyzją z dnia (...) października 2007 r., znak: (...), a następnie decyzją z dnia (...) września 2011 r., znak: (...) oraz - po ponownym rozpatrzeniu sprawy - decyzją z dnia (...) października 2011 r., znak: (...) Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił stwierdzenia nieważności tej decyzji.

W sytuacji występującej w sprawie organ I instancji stwierdził więc, że prowadzenie postępowania w sprawie, która została już rozstrzygnięta decyzją ostateczną jest niedopuszczalne, gdyż stanowi to przesłankę nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., a zatem należało na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. odmówić wszczęcia postępowania. (...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (...), rozpatrując zażalenie J. P. (nazwane "skargą" z dnia (...) stycznia 2014 r.), podzielił ustalenia oraz stanowisko organu I instancji, dlatego wskazanym na wstępie postanowieniem z dnia (...) lutego 2014 r. - utrzymał jego postanowienie w mocy.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie J. P. domagał się uchylenia postanowienia organu odwoławczego.

Skarżący wyjaśnił, że w dniu (...) sierpnia 2013 r. złożył wniosek do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. (PINB) dotyczący budynku na działce nr (...), sąsiadującej z jego działką nr (...). W związku z bezczynnością tego organu, (...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w (...) (LWINB) postanowieniem z dnia (...) listopada 2013 r. wyznaczył temu organowi dodatkowy (30-dniowy) termin na załatwienie sprawy, a w związku z tym postanowieniem skarżący w piśmie z dnia (...) listopada 2013 r. skierował do organu I instancji kolejne żądania dotyczące spornego budynku na działce nr (...).

Rozpoznając sprawę organ I instancji przeprowadził w dniu (...) grudnia 2013 r. oględziny, w których skarżący nie brał udziału, ale po zapoznaniu się z ich wynikami, w piśmie z dnia 30 grudnia 2013 r. nazwanym "skargą", skierowanym do organu I instancji podniósł, że "wynikły nowe dowody w sprawie (...) nieprawidłowość dotyczą otworów okiennych posadowionych w ścianie budynku od strony działki nr (...)", dlatego wniósł o zamurowanie tych okien.

Skarżący wskazał, że w zażaleniu nazwanym "skargą" z dnia (...) stycznia 2014 r. na postanowienie organu I instancji z dnia (...) grudnia 2013 r. oraz w piśmie z dnia (...) stycznia 2014 r. uzasadniał swoje żądanie i wyjaśnił, że w jego "skardze" z dnia (...) grudnia 2013 r. domagał się wznowienia postępowania w sprawie budynku na działce nr (...) ze względu na ujawnienie podczas oględzin w dniu (...) grudnia 2013 r. nowych okoliczności, to jest wadliwie usytuowanych okien od strony działki nr (...), co nie było ujawnione podczas poprzednich oględzin przeprowadzonych w 2007 r. Zdaniem skarżącego organ powinien więc wznowić postępowanie w sprawie budynku na działce nr (...), w związku z wyjściem na jaw nowych okoliczności, dlatego zaskarżone postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania zostało zatem wydane z naruszeniem art. 145 § 1 pkt 1 i § 2 k.p.a.

Skarżący zarzucił również organowi naruszenie art. 35 § 1 i 2 k.p.a., to jest niedochowania miesięcznego terminu załatwienia sprawy wskazanego przez LWINB w postanowieniu z dnia (...) listopada 2013 r. oraz naruszenie art. 227 k.p.a., poprzez "zaniedbanie i nienależyte wykonywanie zadań".

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Dodatkowo organ wyjaśnił, że zarzuty skargi dotyczą otworów okiennych w ścianie budynku od strony działki nr (...), podczas, gdy przedmiotem niniejszej sprawy są otwory w ścianie budynku od strony działki skarżącego oznaczonej nr (...).

Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Podstawą prawną wydania zaskarżonego postanowienia był przepis art. 61a § 1 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, to jest żądanie wszczęcia postępowania, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.

Przepis ten ma zastosowanie w szczególności w sytuacji, gdy postępowanie dotyczy sprawy zakończonej już ostateczną decyzją, gdyż zgodnie z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. - jest to przesłanka nieważności postępowania, tzw. powaga rzeczy osądzonej.

Taka sytuacja zachodzi w niniejszej sprawie.

Jak bowiem wynika z akt sprawy, przedmiotem niniejszego postępowania jest ocena legalności otworów okiennych w ścianie budynku mieszkalnego na działce oznaczonej w ewidencji gruntów nr (...), od strony działki skarżącego oznaczonej nr (...).

Postępowanie w tym przedmiocie było już prowadzone i zakończyło się wydaniem ostatecznej decyzji (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w (...) z dnia (...) października 2007 r., znak: (...), utrzymującej w mocy decyzję PINB w B. z dnia (...) września 2007 r., znak: (...), a decyzją z dnia (...) września 2011 r., znak: (...) i następnie - po ponownym rozpatrzeniu sprawy - decyzją z dnia (...) października 2011 r., znak: (...) Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej.

W takich okolicznościach kolejne postępowanie w tej samej sprawie nie mogło więc być wszczęte, dlatego organ prawidłowo wydał zaskarżone postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a.

Zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie.

Jak wynika ze znajdujących się w aktach sprawy pism skarżącego, traktuje on swoje żądania dotyczące budynku na działce nr (...) jako jeden wniosek, gdy tymczasem jego żądania w rzeczywistości są jednak różne.

We wniosku z dnia 1(...) sierpnia 2013 r. domagał się on bowiem wszczęcia postępowania w sprawie wykonania przez W. P. robót budowlanych polegających na zmianie pokrycia oraz konstrukcji dachu budynku i usunięcia rynny oraz skierowania spadku dachu na jego własną działkę nr (...) (tak wynika z postanowienia LWINB z dnia (...) listopada 2013 r. - k. 2). Z kolei w piśmie z dnia (...) listopada 2013 r. (k. 1), skarżący podtrzymał swoje żądanie dotyczące "likwidacji naczółka dachu od strony jego posesji" (pkt 1), domagając się ponadto "zamurowania okien znajdujących się pomiędzy budynkami od strony działki nr (...)" (pkt 2) i "zamurowania przestrzeni pomiędzy tymi budynkami" (pkt 3). Następnie w związku oględzinami przeprowadzonymi w dniu (...) grudnia 2013 r., w "skardze" z dnia (...) grudnia 2013 r. (k. 11) i w zażaleniu nazwanym "skargą" z dnia 4 stycznia 2014 r. oraz w piśmie z dnia 8 stycznia 2014 r., skarżący zarzucił wadliwe usytuowanie otworów okiennych w ścianie budynku na działce nr (...), od strony działki nr (...).

Tym samym skarżący jest przekonany, że w istocie toczy się jedno postępowanie dotyczącego spornego budynku, a kolejne stwierdzone w nim wady, to jest m.in. dotyczące usytuowania okien w ścianie od strony działki nr (...), a nie od strony działki skarżącego nr (...), traktuje jako nowe okoliczności dotyczące tego budynku, stanowiące podstawę wznowienia postępowania (które należałoby zakwalifikować jako przesłanki, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., nie zaś określone w art. 145 § 1 pkt 1 i § 2 k.p.a., jak wskazuje to skarżący).

Otóż, tego rodzaju stanowisko skarżącego jest błędne.

W świetle przepisów art. 1 pkt 1 i 104 § 1 i 2 k.p.a., postępowanie administracyjne obejmuje jedną sprawę indywidualną rozstrzyganą w drodze decyzji administracyjnej, to jest mającą jeden przedmiot określony w treści wniosku o wszczęcie postępowania, bądź w postanowieniu o wszczęciu postępowania z urzędu. W przypadku postępowania dotyczącego legalności robót budowlanych, a więc takiego jak w niniejszej sprawie, jego przedmiotem będą zatem konkretne roboty, które choć mogą dotyczyć tego samego obiektu budowlanego (budynku), to jednak nie są tożsame. Z tego względu ocena legalności dachu, czy otworów okiennych, ale usytuowanych w różnych ścianach tego samego budynku, stanowią odrębne roboty budowlane, a zatem stanowią przedmioty odrębnych spraw oraz ich rozstrzygnięć wydawanych w odrębnych postępowaniach. Organ może wprawdzie przeprowadzać wspólne czynności wyjaśniające (np. oględziny) w stosunku do różnych robót budowlanych dotyczących tego samego obiektu, jednak rozstrzygnięcie (decyzja) musi dotyczyć każdej z robót oddzielnie. W konsekwencji ostateczna decyzja odnosząca się do określonych robót uniemożliwia wydanie kolejnej decyzji dotyczącej tych samych robót, pomimo iż dotyczą one tego samego obiektu budowlanego.

Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia - dotyczy ono wyłącznie otworów okiennych w ścianie spornego budynku od strony działki skarżącego, to jest działki oznaczonej nr (...), których zamurowania skarżący domagał się w piśmie z dnia (...) listopada 2013 r.

W związku z powyższym, wskazywana przez skarżącego w zażaleniu na postanowienie organu I instancji nazwanym "skargą" z dnia (...) stycznia 2014 r. (k. 13-17) nowa okoliczność ujawniona w toku oględzin przeprowadzonych w dniu (...) grudnia 2013 r., to jest wadliwość otworów okiennych w ścianie budynku od strony działki nr (...) - nie dotyczy niniejszej sprawy i zaskarżonego postanowienia, pomimo, że dotyczy tego samego budynku.

Skarżący może natomiast domagać się zbadania przez organy legalności tych otworów w odrębnym postępowaniu, w którym może zostać wydane odrębne rozstrzygnięcie dotyczące tych właśnie otworów.

Natomiast w niniejszym postępowaniu przedmiotem badania, a w konsekwencji i przedmiotem zaskarżonego postanowienia, były wyłącznie otwory okienne w ścianie budynku od strony działki skarżącego, to jest działki oznaczonej nr (...), a jak wynika z akt sprawy - czego skarżący również nie kwestionuje - postępowanie dotyczące legalności tych otworów toczyło się już wcześniej i zostało zakończone ostateczną decyzją.

Z tego względu, w świetle powołanych wyżej przepisów, postępowanie w tym samym przedmiocie nie mogło być ponownie wszczęte.

Wprawdzie z formalnego punktu widzenia może być ono wznowione, ale wyłącznie w razie zaistnienia przesłanek dotyczących tego właśnie postępowania, a więc tego samego przedmiotu, czyli otworów w ścianie od strony działki skarżącego, a nie innej nieruchomości. Natomiast okoliczności, na które wskazuje skarżący zarówno w "skardze" z dnia (...) grudnia 2013 r., jak i następnie w zażaleniu z dnia (...) stycznia 2014 r. oraz w piśmie z dnia (...) stycznia 2014 r., dotyczą otworów okiennych w ścianie od strony działki nr (...), a zatem dotyczą innych robót budowlanych niż te, których dotyczy zaskarżone postanowienie, stąd mogą być one objęte odrębnym postępowaniem. Wydanie zaskarżonego postanowienia nie wyklucza więc badania - zgodnie z żądaniem skarżącego - legalności tych robót, jednak - jak wyżej wyjaśniono - może to nastąpić wyłącznie w odrębnym postępowaniu.

W tej sytuacji nie zachodziły podstawy do uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonego postanowienia.

Stwierdzić przy tym należy, że organy w toku postępowania nie naruszyły obowiązujących przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, co uzasadniałoby uchylenie zaskarżonego postanowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1it. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., zwanej dalej jako "p.p.s.a.").

Nadto postanowienie organu I instancji nie zostało wydane z naruszeniem art. 10 k.p.a. Otóż, skarżący osobiście odebrał w siedzibie organu zawiadomienie o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym w dniu (...) grudnia 2013 r. i - jak wskazuje jego pismo z tego samego dnia - zapoznał się z aktami. Wydane w tym samym dniu postanowienie nie narusza zatem powołanego przepisu.

Wbrew zarzutom skargi, nie stanowi również naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy uchybienie miesięcznego terminu, wyznaczonego organowi I instancji przez LWINB postanowieniem z dnia (...) listopada 2013 r. na załatwienie sprawy. Uchybienie to nie miało bowiem związku z przyczyną odmowy wszczęcia postępowania - stan powagi rzeczy osądzonej istniał już bowiem w dacie złożenia wniosku przez skarżącego, to jest w dniu (...) listopada 2013 r.

Z kolei z żądaniem, o którym mowa w art. 227 k.p.a., powołanym w skardze, skarżący może wystąpić do właściwego organu, gdyż sąd administracyjny nie jest właściwy do załatwienia skargi wniesionej w trybie tego przepisu.

Z przytoczonych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie orzekł jak w wyroku, oddalając skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Tekst orzeczenia pochodzi ze zbiorów sądów administracyjnych.